Đánh Giá Khả Năng Sản Xuất Của Đàn Lợn NáI Tại Công Ty CP Bình Minh

Bài viết này tập trung vào việc đánh giá năng suất sinh sản lợn nái tại Công ty CP Bình Minh, một đơn vị chăn nuôi gia… 87 trang · Đại học Thái Nguyên · 2014.

• Tác giả: Đỗ Thị Hằng
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Thị Hiền Lương
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Chăn nuôi thú y
• Đề tài: Đánh Giá Khả Năng Sản Xuất Của Đàn Lợn NáI Tại Công Ty CP Bình Minh
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. PHẦN 1: CÔNG TÁC PHỤC VỤ SẢN XUẤT
• 1.1. Điều tra cơ bản
• 1.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.1.1.1. Vị trí địa lý
• 1.1.1.2. Điều kiện địa hình, đất đai
• 1.1.1.3. Giao thông vận tải
• 1.1.1.4. Điều kiện khí hậu
• 1.1.2. Tình hình kinh tế xã hội
• 1.1.2.1. Tình hình dân cư, lao động
• 1.1.2.2. Cơ cấu kinh tế
• 1.1.2.3. Văn hóa xã hội
• 1.1.3. Tình hình sản xuất nông nghiệp
• 1.1.3.1. Tình hình sản xuất ngành trồng trọt
• 1.1.3.2. Tình hình sản xuất ngành Chăn nuôi – Thú y
• 1.1.4. Quá trình thành lập và phát triển trại lợn của Công ty CP Bình Minh
• 1.1.4.1. Quá trình thành lập
• 1.1.4.2. Cơ cấu tổ chức của trang trại
• 1.1.4.3. Cơ sở vật chất của trang trại
• 1.1.4.4. Tình hình sản xuất của trang trại
• 1.1.4.4.1. Công tác chăn nuôi
• 1.1.4.4.2. Công tác vệ sinh
• 1.1.4.4.3. Công tác phòng bệnh
• 1.1.4.4.4. Công tác trị bệnh
• 1.1.5. Đánh giá chung
• 1.1.5.1. Thuận lợi
• 1.1.5.2. Khó khăn
• 1.1.6. Nội dung và phương pháp thực hiện công tác phục vụ sản xuất
• 1.1.6.1. Nội dung công tác phục vụ sản xuất
• 1.1.6.1.1. Công tác chăn nuôi
• 2. PHẦN 2: CHUYÊN ĐỀ NGHIÊN CỨU KHOA HỌC
• 2.1. Tổng quan tài liệu. Cơ sở khoa học của đề tài
• 2.1.1. Đặc điểm một số giống lợn ngoại
• 2.1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh sản của lợn nái
• 2.1.3. Một số chỉ tiêu đánh giá sức sinh sản của lợn nái ngoại
• 2.1.4. Một số chỉ tiêu đánh giá sức sản xuất của lợn nái ngoại
• 2.1.5. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước
• 2.1.5.1. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 2.1.5.2. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 2.2. Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 2.2.1. Đối tượng, vật liệu nghiên cứu
• 2.2.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 2.2.3. Nội dung nghiên cứu
• 2.2.3.1. Một số đặc điểm sinh lý sinh dục của lợn nái hậu bị
• 2.2.3.2. Khả năng sinh sản của lợn nái ngoại
• 2.2.3.3. Khả năng sản xuất của lợn nái ngoại
• 2.2.4. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.4.1. Điều tra lý lịch về khả năng sinh sản của lợn nái thông qua sổ sách của trại
• 2.2.4.2. Theo dõi trực tiếp về khả năng sinh sản của đàn lợn nái ngoại
• 2.2.4.3. Phương pháp xử lý số liệu
• 2.3. Kết quả và thảo luận
• 2.3.1. Một số chỉ tiêu sinh lý sinh dục của lợn nái ngoại hậu bị
• 2.3.2. Khả năng sinh sản của nái ngoại
• 2.3.3. Khả năng sản xuất của nái ngoại
• 2.3.4. Kết luận và đề nghị
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Năng Suất Lợn Nái Tại CP Bình Minh

Bài viết này tập trung vào việc đánh giá năng suất sinh sản lợn nái tại Công ty CP Bình Minh, một đơn vị chăn nuôi gia công cho CP Việt Nam. Mục tiêu là phân tích các chỉ số quan trọng như số con sơ sinh, số con cai sữa, và số lứa đẻ/năm. Việc đánh giá hiệu quả chăn nuôi lợn nái giúp xác định điểm mạnh, điểm yếu trong quy trình quản lý và từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện. Nghiên cứu này có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả sản xuất lợn nái và tăng lợi nhuận cho công ty. Dữ liệu được thu thập từ sổ sách của trại và theo dõi trực tiếp trên đàn lợn nái ngoại. Kết quả sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về khả năng sinh sản của đàn lợn tại đây.

1.1. Giới thiệu về Công ty CP Bình Minh và mô hình chăn nuôi

Công ty CP Bình Minh là trang trại chăn nuôi lợn gia công cho Công ty CP Việt Nam, hoạt động từ năm 2008. Mô hình này cho phép công ty tập trung vào cơ sở vật chất và nhân công, trong khi CP cung cấp giống, thức ăn, thuốc thú y và hỗ trợ kỹ thuật. Trang trại có quy mô lớn, với hệ thống chuồng trại hiện đại, được thiết kế để nuôi 1200 nái. Việc hợp tác này giúp Công ty CP Bình Minh tiếp cận được các tiến bộ khoa học kỹ thuật và nâng cao năng suất lợn.

1.2. Mục tiêu và phạm vi đánh giá năng suất sinh sản lợn nái

Mục tiêu chính của việc đánh giá năng suất sinh sản lợn nái là xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất tại Công ty CP Bình Minh. Phạm vi đánh giá bao gồm các chỉ số như số con sơ sinh/ổ, số con cai sữa/ổ, số lứa đẻ/năm, tỷ lệ nuôi sống, và trọng lượng cai sữa. Phân tích này sẽ giúp công ty xác định các vấn đề cần cải thiện trong quy trình chăn nuôi lợn nái và đưa ra các giải pháp phù hợp để tối ưu hóa khả năng sinh sản.

II. Thách Thức Trong Quản Lý Đàn Lợn Nái Tại Công Ty Bình Minh

Mặc dù có nhiều ưu điểm, việc quản lý đàn lợn nái tại Công ty CP Bình Minh cũng đối mặt với không ít thách thức. Dịch bệnh là một trong những vấn đề lớn nhất, gây ảnh hưởng đến sức khỏe lợn nái và năng suất sinh sản. Chi phí phòng và chữa bệnh có thể tăng cao, ảnh hưởng đến lợi nhuận. Bên cạnh đó, trang thiết bị và hệ thống chăn nuôi có thể đã cũ, cần được nâng cấp để đảm bảo điều kiện tốt nhất cho đàn lợn nái. Việc xử lý nước thải cũng là một vấn đề cần được quan tâm để bảo vệ môi trường.

2.1. Ảnh hưởng của dịch bệnh đến năng suất và hiệu quả chăn nuôi

Dịch bệnh là một trong những yếu tố chính ảnh hưởng tiêu cực đến năng suất lợn nái. Các bệnh thường gặp như PRRS, PED, và dịch tả lợn châu Phi có thể gây sẩy thai, giảm số con sơ sinh, và tăng tỷ lệ chết ở lợn con. Việc phòng bệnh đòi hỏi chi phí lớn, bao gồm vaccine, thuốc sát trùng, và các biện pháp an toàn sinh học. Do đó, việc kiểm soát dịch bệnh là yếu tố then chốt để đảm bảo hiệu quả chăn nuôi lợn nái.

2.2. Vấn đề về cơ sở vật chất và hệ thống xử lý chất thải chăn nuôi

Cơ sở vật chất cũ kỹ có thể ảnh hưởng đến điều kiện sống của lợn nái, làm giảm khả năng sinh sản. Hệ thống thông gió, làm mát, và sưởi ấm cần được bảo trì và nâng cấp để đảm bảo nhiệt độ và độ ẩm phù hợp. Ngoài ra, việc xử lý chất thải chăn nuôi là một vấn đề môi trường quan trọng. Công ty CP Bình Minh cần đầu tư vào hệ thống xử lý nước thải hiệu quả để giảm thiểu ô nhiễm và tuân thủ các quy định về bảo vệ môi trường.

III. Phương Pháp Đánh Giá Chi Tiết Năng Suất Sinh Sản Lợn Nái

Để đánh giá năng suất sinh sản lợn nái một cách chính xác, cần sử dụng các phương pháp khoa học và thu thập dữ liệu đầy đủ. Việc điều tra lý lịch sinh sản thông qua sổ sách của trại là bước đầu tiên. Sau đó, cần theo dõi trực tiếp các chỉ số sinh sản của đàn lợn nái ngoại, bao gồm số con sơ sinh, số con cai sữa, trọng lượng cai sữa, và số lứa đẻ/năm. Dữ liệu thu thập được sẽ được xử lý bằng các phương pháp thống kê để đưa ra kết luận chính xác.

3.1. Thu thập và phân tích dữ liệu từ sổ sách và hồ sơ chăn nuôi

Việc thu thập dữ liệu từ sổ sách và hồ sơ chăn nuôi là rất quan trọng để có cái nhìn tổng quan về năng suất lợn nái. Các thông tin cần thu thập bao gồm: ngày phối giống, ngày đẻ, số con sơ sinh, số con chết trước cai sữa, số con cai sữa, trọng lượng cai sữa, và các vấn đề sức khỏe của lợn nái. Dữ liệu này sẽ được phân tích để xác định các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng sinh sản.

3.2. Theo dõi trực tiếp các chỉ số sinh sản của đàn lợn nái ngoại

Việc theo dõi trực tiếp các chỉ số sinh sản của đàn lợn nái ngoại giúp xác minh tính chính xác của dữ liệu và phát hiện các vấn đề phát sinh. Cần theo dõi số con sơ sinh sống, số con chết trước cai sữa, trọng lượng cai sữa, và tình trạng sức khỏe của lợn nái và lợn con. Việc này đòi hỏi sự tỉ mỉ và cẩn thận của người chăn nuôi.

3.3. Sử dụng các phương pháp thống kê để xử lý và phân tích dữ liệu

Sau khi thu thập dữ liệu, cần sử dụng các phương pháp thống kê để xử lý và phân tích. Các phương pháp thường được sử dụng bao gồm: tính trung bình, độ lệch chuẩn, phân tích phương sai, và hồi quy. Phân tích thống kê giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến năng suất lợn nái và đưa ra các kết luận có ý nghĩa.

IV. Phân Tích Kết Quả Đánh Giá Năng Suất Lợn Nái Tại CP Bình Minh

Sau khi thu thập và xử lý dữ liệu, cần phân tích kết quả để đưa ra các nhận xét và đánh giá về năng suất lợn nái tại Công ty CP Bình Minh. Phân tích này cần tập trung vào các chỉ số quan trọng như số con sơ sinh, số con cai sữa, trọng lượng cai sữa, và số lứa đẻ/năm. So sánh kết quả với các tiêu chuẩn và chỉ tiêu của ngành để xác định điểm mạnh và điểm yếu của quy trình chăn nuôi.

4.1. Đánh giá số con sơ sinh số con cai sữa và trọng lượng cai sữa

Số con sơ sinh là chỉ số quan trọng phản ánh khả năng sinh sản của lợn nái. Số con cai sữa và trọng lượng cai sữa phản ánh hiệu quả chăm sóc và nuôi dưỡng lợn con. Phân tích các chỉ số này giúp xác định các vấn đề trong quy trình chăn nuôi và đề xuất các giải pháp cải thiện.

4.2. Phân tích số lứa đẻ năm và khoảng cách giữa các lứa đẻ

Số lứa đẻ/năm là chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả sử dụng lợn nái. Khoảng cách giữa các lứa đẻ ảnh hưởng đến số lứa đẻ/năm. Phân tích các chỉ số này giúp xác định các vấn đề trong quản lý sinh sản và đề xuất các giải pháp cải thiện.

V. Giải Pháp Cải Thiện Năng Suất Sinh Sản Đàn Lợn Nái Ngoại

Dựa trên kết quả phân tích, cần đề xuất các giải pháp cụ thể để cải thiện năng suất sinh sản của đàn lợn nái ngoại tại Công ty CP Bình Minh. Các giải pháp có thể bao gồm cải thiện dinh dưỡng lợn nái, nâng cao sức khỏe lợn nái, cải thiện quy trình quản lý sinh sản, và tăng cường kiểm soát dịch bệnh. Việc áp dụng các giải pháp này cần được thực hiện một cách khoa học và có hệ thống để đạt được hiệu quả cao nhất.

5.1. Tối ưu hóa dinh dưỡng và chăm sóc sức khỏe cho lợn nái

Dinh dưỡng đóng vai trò quan trọng trong khả năng sinh sản của lợn nái. Cần đảm bảo cung cấp đầy đủ các chất dinh dưỡng cần thiết cho lợn nái ở các giai đoạn khác nhau của chu kỳ sinh sản. Ngoài ra, cần chú trọng đến chăm sóc sức khỏe cho lợn nái, bao gồm tiêm phòng vaccine, tẩy giun sán, và kiểm tra sức khỏe định kỳ.

5.2. Cải tiến quy trình quản lý sinh sản và kiểm soát dịch bệnh

Quy trình quản lý sinh sản cần được cải tiến để tối ưu hóa khả năng sinh sản của lợn nái. Cần chú trọng đến việc phát hiện động dục, phối giống đúng thời điểm, và quản lý thai nghén. Ngoài ra, cần tăng cường kiểm soát dịch bệnh bằng cách thực hiện các biện pháp an toàn sinh học, tiêm phòng vaccine, và kiểm tra sức khỏe định kỳ.

VI. Kết Luận và Triển Vọng Phát Triển Năng Suất Lợn Nái

Việc đánh giá năng suất sinh sản lợn nái tại Công ty CP Bình Minh là rất quan trọng để xác định các vấn đề và đề xuất các giải pháp cải thiện. Bằng cách áp dụng các giải pháp này, công ty có thể nâng cao hiệu quả sản xuất và tăng lợi nhuận. Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới để nâng cao hơn nữa năng suất lợn nái và đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành chăn nuôi.

6.1. Tóm tắt kết quả đánh giá và các giải pháp đề xuất

Bài viết đã trình bày kết quả đánh giá năng suất sinh sản lợn nái tại Công ty CP Bình Minh và đề xuất các giải pháp cải thiện. Các giải pháp này tập trung vào việc tối ưu hóa dinh dưỡng, chăm sóc sức khỏe, quản lý sinh sản, và kiểm soát dịch bệnh. Việc áp dụng các giải pháp này sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả sản xuất.

6.2. Triển vọng và hướng phát triển trong tương lai

Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới để nâng cao hơn nữa năng suất lợn nái. Các lĩnh vực cần tập trung bao gồm: di truyền giống, dinh dưỡng, quản lý sinh sản, và kiểm soát dịch bệnh. Việc này sẽ giúp ngành chăn nuôi phát triển bền vững và đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành chăn nuôi lợn tại Việt Nam giữ vai trò cung cấp phần lớn sản phẩm thịt cho nhu cầu tiêu dùng nội địa. Tuy nhiên, năng suất chăn nuôi và chất lượng sản phẩm còn chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như điều kiện tự nhiên, kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng, chuồng trại và đặc biệt là chất lượng con giống. Để nâng cao hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi công nghiệp hướng nạc, việc nhập nội và nhân giống các dòng lợn ngoại cao sản như Landrace và Yorkshire đã trở thành định hướng phổ biến. Dù vậy, tại nhiều cơ sở sản xuất thương phẩm, công tác theo dõi, kiểm tra và đánh giá các chỉ tiêu sinh lý sinh dục, sức sản xuất của đàn nái ngoại nhập nội vẫn chưa được thực hiện đầy đủ và có hệ thống trong điều kiện thực tiễn ở các địa phương.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Đỗ Thị Hằng (Khoa Chăn nuôi Thú y, Trường Đại học Nông Lâm – Đại học Thái Nguyên, dưới sự hướng dẫn của TS. Phạm Thị Hiền Lương, năm 2014) tập trung giải quyết yêu cầu thực tiễn trên thông qua việc khảo sát, thực tập và nghiên cứu thực nghiệm tại trang trại chăn nuôi gia công của Công ty CP Bình Minh.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể như sau:

1. Đánh giá điều kiện cơ sở tự nhiên, kinh tế - xã hội và tình hình sản xuất chăn nuôi tại địa bàn xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội.
2. Nắm vững và trực tiếp tham gia quy trình chăn nuôi, chăm sóc nuôi dưỡng đàn lợn nái chửa, nái đẻ, lợn con theo mẹ và lợn đực giống; thực hiện công tác vệ sinh thú y, tiêm phòng vắc-xin và điều trị các bệnh phổ biến tại trang trại.
3. Khảo sát và đánh giá một số đặc điểm sinh lý sinh dục của lợn nái ngoại hậu bị (tuổi động dục lần đầu, tuổi phối giống lần đầu, khối lượng phối giống).
4. Đánh giá khả năng sinh sản và sức sản xuất của đàn lợn nái ngoại (Landrace và Yorkshire) nuôi theo quy mô công nghiệp, làm cơ sở khoa học cho công tác chọn lọc, nhân giống và cải thiện năng suất đàn nái.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Đàn lợn nái ngoại giống Landrace và Yorkshire (bao gồm nái hậu bị, nái chửa, nái đẻ, đàn con theo mẹ) và đàn lợn đực giống phục vụ khai thác tinh nhân tạo.
• Phạm vi không gian: Trang trại chăn nuôi lợn giống của Công ty CP Bình Minh (trại gia công thuộc Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam), đặt tại thôn Trung, xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội.
• Phạm vi thời gian: Số liệu điều tra kinh tế - xã hội địa phương thu thập từ giai đoạn 2010 – 2013; dữ liệu thực tập sản xuất và theo dõi thí nghiệm thực hiện trong đợt thực tập tốt nghiệp khóa 2010 – 2014.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết và khung phân tích

Khóa luận xây dựng trên các nguyên lý sinh lý học động vật sinh sản và quy trình kỹ thuật chăn nuôi lợn công nghiệp:

• Đặc điểm giống lợn ngoại: Giống Yorkshire (xuất xứ từ Anh) có lông trắng ánh vàng, tầm vóc lớn (đực trưởng thành đạt 300 kg, cái 250 kg), tăng trọng bình quân 700 g/ngày, tỷ lệ nạc 56%, đẻ trung bình 10 – 12 con/lứa. Giống Landrace (xuất xứ từ Đan Mạch) có thân dài, tai rủ, tăng trọng bình quân 750 g/ngày, tiêu tốn thức ăn 3,0 kg thức ăn/kg tăng trọng, tỷ lệ nạc 59%, khối lượng trưởng thành đạt 320 kg ở con đực và 250 kg ở con cái, có khả năng tiết sữa và nuôi con khéo.
• Quy luật sinh lý sinh dục và chu kỳ tính: Quá trình thành thục về tính (xuất hiện ở lợn ngoại lúc 6 – 7 tháng tuổi, 180 – 210 ngày) và thành thục về thể vóc (đạt từ 7 – 9 tháng tuổi, khối lượng 80 – 90 kg hoặc 100 – 110 kg đối với lợn ngoại trước khi phối giống). Chu kỳ động dục của lợn nái trung bình 19 – 20 ngày, thời gian chịu đực kéo dài 48 – 72 giờ và thời điểm rụng trứng diễn ra từ 35 – 45 giờ sau khi bắt đầu chịu đực. Chu kỳ được chia thành 4 pha: trước động dục, động dục, sau động dục và yên tĩnh.
• Quá trình phát triển bào thai: Thời gian mang thai trung bình 113 – 116 ngày, chia thành giai đoạn phôi thai (1 – 22 ngày, giai đoạn khủng hoảng với tỷ lệ chết phôi lên tới 30 – 40%), giai đoạn tiền thai (23 – 39 ngày) và giai đoạn bào thai (40 – 114 ngày, phát triển mạnh nhất từ ngày thứ 80 trở đi).
• Hệ thống chỉ tiêu đánh giá:
  • Chỉ tiêu sinh sản: Tuổi động dục lần đầu, tuổi phối giống lần đầu, khối lượng phối giống lần đầu, tuổi đẻ lứa đầu, thời gian mang thai, số con sơ sinh/ổ, số con sống đến 24 giờ/ổ, số con để nuôi/ổ, tỷ lệ nuôi sống sơ sinh, số con cai sữa/nái/năm, khoảng cách lứa đẻ, số lứa/nái/năm, thời gian động dục trở lại sau cai sữa.
  • Chỉ tiêu sức sản xuất: Khối lượng sơ sinh toàn ổ, khối lượng sơ sinh bình quân/con, số con sống đến khi cai sữa, khối lượng cai sữa bình quân/con, khả năng tiết sữa (đo bằng khối lượng toàn ổ lợn con lúc 21 ngày tuổi), độ đồng đều của đàn con.

Phương pháp nghiên cứu và thu thập dữ liệu

• Phương pháp điều tra hồi cứu: Thu thập thông tin, tài liệu thứ cấp về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội từ UBND xã Phù Lưu Tế và số liệu phát triển gia súc, gia cầm từ Trạm Thú y huyện Mỹ Đức; trích xuất dữ liệu quản lý đàn nái qua hệ thống sổ sách, thẻ nái lưu trữ tại Công ty CP Bình Minh.
• Phương pháp theo dõi trực tiếp: Trực tiếp ghi chép các chỉ tiêu sinh lý sinh dục trên đàn nái hậu bị; theo dõi diễn biến từng ca đỡ đẻ, cân khối lượng sơ sinh, theo dõi lịch cho ăn, quy trình thụ tinh nhân tạo và kiểm tra kết quả mang thai sau 21 – 25 ngày phối giống.
• Phương pháp can thiệp lâm sàng và thực nghiệm thú y: Trực tiếp tham gia thao tác bấm nanh, cắt đuôi, tiêm sắt, thiến đực, tiêm phòng vắc-xin theo lịch và thiết lập phác đồ điều trị 5 chứng bệnh phổ biến (viêm tử cung, viêm vú, phân trắng lợn con, tiêu chảy lợn nái, viêm phổi).
• Phương pháp xử lý thống kê sinh học: Xử lý và tổng hợp số liệu thực nghiệm để tính các tham số thống kê cơ bản ($n$, trung bình mẫu $\bar{X}$, sai số tiêu chuẩn $m_{\bar{X}}$, tỷ lệ phần trăm %).

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Công tác phục vụ sản xuất

1. Điều tra cơ bản tại địa bàn và trang trại

• Điều kiện tự nhiên xã Phù Lưu Tế: Diện tích tự nhiên 6,71 km² (671 ha), gồm đất sản xuất nông nghiệp 318,366 ha (chiếm 47,45%), đất phi nông nghiệp 333,82 ha (49,75%) và đất chưa sử dụng 18,81 ha (2,8%). Khí hậu nhiệt đới gió mùa, nhiệt độ trung bình năm 21 – 23°C, độ ẩm trung bình 82%, lượng mưa bình quân 1.567 mm/năm.
• Tình hình chăn nuôi địa phương (2011 – 2013): Đàn trâu giảm từ 138 con (2011) xuống 115 con (2013); đàn bò giảm từ 258 con xuống 235 con; đàn lợn tăng trưởng mạnh từ 9.898 con (2011) lên 10.897 con (2012) và đạt 12.000 con (2013) nhờ sự phát triển của các mô hình chăn nuôi trang trại liên kết với CP, Dabaco; đàn gia cầm tăng từ 46.658 con lên 54.000 con.
• Cơ sở vật chất trang trại Công ty CP Bình Minh: Thành lập năm 2008 theo hình thức gia công cho Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam. Trang trại có diện tích 10,7 ha (gồm 2,3 ha đất trồng cây ăn quả; 2,5 ha đất xây dựng; 2,4 ha đất trồng lúa; 3 ha ao hồ; 0,5 ha khu điều hành và sinh hoạt). Quy mô thiết kế nuôi 1.200 lợn nái cơ bản, gồm 6 chuồng đẻ (56 ô/chuồng = 336 ô), 2 chuồng nái chửa (560 ô/chuồng = 1.120 ô), 3 chuồng cách ly và 1 chuồng đực giống nuôi 18 con đực Landrace và Yorkshire. Chuồng nuôi khép kín, trang bị giàn mát, quạt thông gió công nghiệp (chuồng đẻ 3 quạt, chuồng nái chửa 8 quạt), hệ thống chống nóng trần tôn lạnh và phòng pha tinh hoàn chỉnh.

2. Quy trình kỹ thuật chăn nuôi và chăm sóc nuôi dưỡng

• Khẩu phần ăn cho nái chửa: Sử dụng thức ăn hỗn hợp công nghiệp của CP. Giai đoạn mang thai từ tuần 1 đến tuần 12 ăn cám 566 với định mức 1,5 – 2,0 kg/con/ngày (1 bữa/ngày); tuần 13 đến tuần 14 ăn cám 566 định mức 2,5 – 3,0 kg/con/ngày; tuần 15 trở đi ăn cám 567SF định mức 3,5 – 4,0 kg/con/ngày.
• Quy trình nái chờ đẻ và nái đẻ: Nái chuyển lên chuồng đẻ trước ngày dự kiến sinh 7 – 10 ngày, ăn định mức 3,0 kg/ngày (chia 2 bữa). Trước ngày đẻ 3 ngày, giảm thức ăn xuống 0,5 kg/con/bữa. Sau khi đẻ 2 ngày, tăng dần lượng thức ăn từ 0,5 đến 5,0 kg/con/ngày (nái nuôi nhiều con có thể tăng đến 6,0 kg/ngày).
• Quy trình chăm sóc lợn con theo mẹ: Ngay sau sinh tiến hành cắt rốn, bấm nanh. Lợn con 2 – 3 ngày tuổi được cắt tai số, cắt đuôi, tiêm bù sắt (Fe + B12 liều 1 ml) và uống thuốc phòng phân trắng (Nova-Ampisur 1 ml). Từ 3 – 4 ngày tuổi uống Nova-Coc 5% (1 ml) phòng cầu trùng. Lợn đực được thiến lúc 4 – 5 ngày tuổi. Tập ăn sớm bằng cám hỗn hợp hoàn chỉnh 550SF từ 4 – 6 ngày tuổi. Tiêm vắc-xin dịch tả (Coglapest 2 ml tiêm bắp) lúc 16 – 18 ngày tuổi. Thực hiện cai sữa cho lợn con ở 21 – 26 ngày tuổi.
• Kỹ thuật thụ tinh nhân tạo: Áp dụng phối tinh nhân tạo 3 lần trong một chu kỳ động dục, sử dụng liều tinh đạt thể tích 80 – 100 ml chứa 1,5 – 2,0 tỷ tinh trùng tiến thẳng.

3. Quy trình vệ sinh thú y và phòng trừ dịch bệnh

• Quy trình sát trùng: Phun tiêu độc chuồng trại bằng Omnicide (tỷ lệ 320 ml/1.000 lít nước) 2 lần/ngày. Sau cai sữa và xuất lợn con, tấm đan chuồng đẻ được ngâm hố sát trùng dung dịch NaOH 10% trong 24 giờ, cọ rửa phơi khô; khung chuồng xịt NaOH loãng và quét vôi xút; gầm chuồng khử trùng và rắc vôi bột.
• Lịch tiêm phòng vắc-xin bắt buộc:
  • Đàn hậu bị: Vắc-xin Khô thai Parvo (tuần 25 và 29), Dịch tả Coglapest (tuần 26), Giả dại Begonia (tuần 27 và 30), Lở mồm long móng (LMLM) Aftopor (tuần 28), liều 2 ml tiêm bắp.
  • Đàn nái sinh sản: Tiêm Dịch tả Coglapest ở tuần chửa thứ 10; tiêm LMLM Aftopor ở tuần chửa thứ 12; tiêm tổng đàn định kỳ vắc-xin Giả dại Begonia vào các tháng 4, 8 và 12 hàng năm.
  • Đàn đực giống: Tiêm định kỳ Dịch tả (tháng 5, 11), LMLM và Giả dại (tháng 4, 8, 12).

---

Phần 2: Chuyên đề nghiên cứu khoa học

Chuyên đề tập trung tổng quan các nghiên cứu trong nước và quốc tế về các yếu tố di truyền, ngoại cảnh, dinh dưỡng, mùa vụ ảnh hưởng đến sức sản xuất của lợn nái ngoại thuần và nái lai.

Khóa luận trình bày các dẫn liệu tham khảo quan trọng:

• Kết quả của Hoàng Toàn Thắng và Cao Văn (2006) trên giống Landrace ghi nhận số con sơ sinh/ổ đạt $8,61 \pm 0,15$ con, khối lượng sơ sinh $1,41 \pm 0,02$ kg/con, số con để nuôi $7,95 \pm 0,11$ con, số con lúc 21 ngày tuổi đạt $7,21 \pm 0,10$ con và khối lượng ổ 21 ngày tuổi đạt $33,32 \pm 0,54$ kg.
• Nghiên cứu của Nguyễn Thị Viễn (2004) chỉ ra ưu thế lai ở các công thức lai giữa Yorkshire và Landrace: nái lai $\text{Yorkshire} \times \text{Landrace}$ làm tăng số con sơ sinh/ổ thêm 0,24 – 0,62 con, đẻ lứa đầu sớm hơn 4 – 11 ngày; nái lai $\text{Landrace} \times \text{Yorkshire}$ tăng khối lượng sơ sinh/ổ từ 0,65 – 3,29 kg và rút ngắn thời gian chờ phối từ 0,25 – 0,42 ngày so với nái thuần.
• Phân tích các tiêu chí kỹ thuật về kiểm định năng suất nái hậu bị, nái cơ bản, quy luật tiết sữa đạt đỉnh vào ngày thứ 21 và vai trò miễn dịch của kháng thể $\gamma$-globulin trong sữa đầu 12 giờ đầu sau khi đẻ.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả phục vụ sản xuất và điều trị bệnh thực tế

Trong đợt công tác tại trại, tác giả đã hoàn thành khối lượng công việc chăm sóc và điều trị lâm sàng với số liệu thực tế được tổng hợp tại bảng dưới đây:

STT	Nội dung công việc thực hiện	Số lượng thực hiện (con)	Kết quả (khỏi / an toàn) (con)	Tỷ lệ thành công (%)	Phác đồ / Thuốc điều trị chính
1	Điều trị bệnh lâm sàng
1.1	Viêm tử cung lợn nái	24	24	100,00	Oxytocin (3–5 ml), Analgin, Vetrimoxin (3–6 ngày)
1.2	Viêm vú lợn nái	3	2	66,66	Vắt cạn sữa, chườm nóng, Nor 100 tiêm tại chỗ, Analgin, Vetrimoxin
1.3	Phân trắng lợn con	380	375	98,68	Nor 100 (1 ml/10 kg TT), liệu trình 3–4 ngày
1.4	Tiêu chảy lợn nái	16	16	100,00	Atropin (1 ml/10 kg TT), dùng liên tục 2 ngày
1.5	Viêm phổi lợn con	135	120	88,75	Tylogenta hoặc Vetrimoxin kết hợp Bromhexine (3–6 ngày)
2	Công tác chăn nuôi và thú y khác
2.1	Tiêm vắc-xin LMLM cho lợn nái	265	265	100,00	Aftopor (2 ml/con tiêm bắp)
2.2	Trực tiếp đỡ đẻ cho lợn nái	195	195	100,00	Đỡ đẻ, cắt rốn, lau khô, bấm nanh an toàn
2.3	Tiêm Dextran-Fe cho lợn con	1.654	1.654	100,00	Tiêm sắt phòng thiếu máu giai đoạn 2–3 ngày tuổi
2.4	Thiến lợn đực thương phẩm	786	786	100,00	Tiểu phẫu vô trùng lúc 4–5 ngày tuổi
2.5	Thụ tinh nhân tạo cho lợn nái	24	24	100,00	Dẫn tinh 3 lần/chu kỳ bằng tinh Landrace/Yorkshire
2.6	Xuất chuồng lợn con cai sữa	1.520	1.520	100,00	Bàn giao đàn con 21–26 ngày tuổi về trại giống CP

Đóng góp thực tiễn của đề tài

1. Cung cấp dữ liệu chi tiết về năng suất sinh sản thực tế tại trang trại CP Bình Minh: Đàn nái đạt bình quân 2,45 – 2,50 lứa/năm; số con sơ sinh bình quân đạt 11,23 con/đàn; số con cai sữa đạt 10,70 con/đàn với thời gian cai sữa sớm (21 – 26 ngày).
2. Kiểm chứng hiệu quả của phác đồ phòng và trị bệnh thực địa đối với các bệnh viêm đường sinh dục, tiêu chảy và hô hấp trên đàn lợn công nghiệp khép kín, đạt tỷ lệ chữa khỏi bình quân từ 66,66% đến 100%.

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

• Cán bộ kỹ thuật cần tăng cường hướng dẫn công nhân phát hiện sớm các dấu hiệu lợn ốm để kịp thời cách ly, đồng thời siết chặt quy trình sát trùng cá nhân trước khi vào chuồng.
• Đảm bảo hệ thống cung cấp nước uống liên tục và đầy đủ cho đàn lợn, đặc biệt trong các giai đoạn thời tiết nắng nóng mùa hè.
• Cần kịp thời sửa chữa, thay thế các trang thiết bị, vật tư chuồng nuôi đã bị xuống cấp, hư hỏng sau thời gian vận hành.
• Tiếp tục duy trì nghiêm ngặt lịch sát trùng, tiêm phòng vắc-xin định kỳ và đầu tư hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải chăn nuôi quy mô lớn.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Đề tài được thực hiện trong khoảng thời gian thực tập tốt nghiệp có hạn, phạm vi theo dõi trực tiếp chỉ thực hiện trên một quy mô đàn thực nghiệm nhất định tại một trang trại đơn lẻ; hệ thống xử lý nước thải và một số hạ tầng chuồng trại tại cơ sở đang trong tình trạng cũ hỏng, tạo áp lực nhất định lên công tác an toàn sinh học.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo: Mở rộng việc theo dõi năng suất sinh sản qua nhiều lứa đẻ liên tiếp (từ lứa 1 đến lứa 7 và các lứa sau) trên từng dòng thuần Landrace, Yorkshire và các tổ hợp lai thương phẩm; phân tích sâu hơn về mối tương quan giữa khối lượng phối giống lần đầu với tuổi thọ kinh tế và độ đồng đều của đàn con cai sữa.

---

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận là tài liệu tham khảo chuyên môn phục vụ cho:

• Sinh viên chuyên ngành Chăn nuôi, Thú y, Chăn nuôi - Thú y: Cung cấp tài liệu học tập thực tế về phương pháp điều tra kinh tế - xã hội địa phương, bố trí ghi chép sổ sách thẻ nái, kỹ thuật thụ tinh nhân tạo và các bước đỡ đẻ, chăm sóc lợn con từ sơ sinh đến cai sữa.
• Kỹ thuật viên và người quản lý trang trại lợn công nghiệp: Cung cấp thông tin tham khảo về định mức khẩu phần ăn theo từng tuần chửa của nái, lịch sát trùng chi tiết trong và ngoài chuồng, lịch tiêm phòng vắc-xin cụ thể cho từng đối tượng lợn (lợn con, hậu bị, nái chửa, đực giống) và phác đồ điều trị 5 chứng bệnh thường gặp trong chăn nuôi tập trung.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Quy mô thiết kế và cơ cấu chuồng trại của trang trại CP Bình Minh được bố trí như thế nào?

Trang trại được quy hoạch trên diện tích 10,7 ha để nuôi 1.200 lợn nái cơ bản, gồm: 6 chuồng đẻ (56 ô/chuồng, tổng 336 ô), 2 chuồng nái chửa (560 ô/chuồng, tổng 1.120 ô), 3 chuồng cách ly, 1 chuồng đực giống (nuôi 18 đực Landrace và Yorkshire) cùng phòng pha tinh trang bị máy đo mật độ tinh trùng, kính hiển vi và thiết bị cảm ứng nhiệt.

2. Định mức thức ăn cho lợn nái chửa tại trang trại được điều chỉnh theo các giai đoạn mang thai ra sao?

• Giai đoạn tuần 1 – 12: Ăn thức ăn hỗn hợp 566 với định mức 1,5 – 2,0 kg/con/ngày (cho ăn 1 lần/ngày).
• Giai đoạn tuần 13 – 14: Ăn thức ăn hỗn hợp 566 với định mức 2,5 – 3,0 kg/con/ngày (cho ăn 1 lần/ngày).
• Giai đoạn tuần 15 trở đi: Chuyển sang thức ăn hỗn hợp 567SF với định mức 3,5 – 4,0 kg/con/ngày (cho ăn 1 lần/ngày).

3. Lịch tiêm phòng vắc-xin cho đàn lợn hậu bị tại trại gồm những loại nào và vào thời gian nào?

• Tuần tuổi 25 và 29: Tiêm phòng vắc-xin Khô thai Parvo (2 ml tiêm bắp).
• Tuần tuổi 26: Tiêm phòng vắc-xin Dịch tả Coglapest (2 ml tiêm bắp).
• Tuần tuổi 27 và 30: Tiêm phòng vắc-xin Giả dại Begonia (2 ml tiêm bắp).
• Tuần tuổi 28: Tiêm phòng vắc-xin Lở mồm long móng Aftopor (2 ml tiêm bắp).

4. Kết quả điều trị các ca bệnh thực tế của tác giả trong thời gian thực tập đạt tỷ lệ như thế nào?

Tác giả đã điều trị thành công bệnh viêm tử cung lợn nái đạt tỷ lệ 100% (24/24 con); bệnh tiêu chảy lợn nái đạt 100% (16/16 con); bệnh phân trắng lợn con đạt 98,68% (375/380 con); bệnh viêm phổi lợn con đạt 88,75% (120/135 con); và bệnh viêm vú lợn nái đạt 66,66% (2/3 con).

5. Năng suất sinh sản tổng quát của đàn lợn nái nuôi tại trang trại CP Bình Minh đạt mức bao nhiêu?

Theo ghi nhận tại cơ sở, đàn lợn nái của trại đạt năng suất trung bình 2,45 – 2,50 lứa đẻ/năm; số con sơ sinh bình quân đạt 11,23 con/đàn; số con cai sữa bình quân đạt 10,70 con/đàn với thời gian nuôi con theo mẹ từ 21 đến 26 ngày tuổi trước khi chuyển lợn con về hệ thống trại giống của công ty.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Đỗ Thị Hằng đã tổng hợp toàn diện công tác phục vụ sản xuất và chuyên đề đánh giá khả năng sản xuất của đàn lợn nái ngoại Landrace, Yorkshire tại Công ty CP Bình Minh, Hà Nội. Tác giả đã mô tả chi tiết hệ thống chuồng trại khép kín, quy trình dinh dưỡng phân kỳ, lịch phòng bệnh nghiêm ngặt và trực tiếp can thiệp điều trị đạt hiệu quả cao trên nhiều ca bệnh thực tế. Kết quả ghi nhận tại trang trại cho thấy đàn nái ngoại nuôi theo phương thức công nghiệp đạt năng suất sinh sản tốt với 2,45 – 2,50 lứa/năm và 10,70 lợn con cai sữa/đàn, cung cấp tư liệu thực nghiệm hữu ích cho công tác quản trị chăn nuôi và nghiên cứu giống lợn ngoại tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM ĐỖ THỊ HẰNG Tên đề tài: §¸NH GI¸ KH¶ N¡NG S¶N XUÊT CñA §µN LîN N¸I NGO¹I NU¤I T¹I C¤NG TY CP B×NH MINH, X· PHï L¦U TÕ, HUYÖN Mü §øC, Hµ NéI KHãA LUËN TèT NGHIÖP §¹I HäC Hệ đào tạo : Chính quy Chuyên ngành : Chăn nuôi thú y Khoa : Chăn nuôi thú y Khoá học : 2010 – 2014 Thái Nguyên, năm 2014 ĐẠI HỌC THÁI NGUYÊN TRƯỜNG ĐẠI HỌC NÔNG LÂM ĐỖ THỊ HẰNG Tên đề tài: §¸NH GI¸ KH¶ N¡NG S¶N XUÊT CñA §µN LîN N¸I NGO¹I NU¤I T¹I C¤NG TY CP B×NH MINH, X· PHï L¦U TÕ, HUYÖN Mü §øC, Hµ NéI KHãA LUËN TèT NGHIÖP §¹I HäC Hệ đào tạo : Chính quy Chuyên ngành : Chăn nuôi thú y Khoa : Chăn nuôi thú y Khoá học : 2010 – 2014 Giáo viên hướng dẫn : TS. Phạm Thị Hiền Lương Thái Nguyên, năm 2014 LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian nghiên cứu, để hoàn thành khóa luận của mình, tôi đã nhận được sự chỉ bảo tận tình của cô giáo hướng dẫn, sự giúp đỡ của các thầy cô giáo Khoa Chăn nuôi Thú y, và trang trại chăn nuôi lợn của Công ty CP Bình Minh. Tôi cũng nhận được sự cộng tác nhiệt tình của các bạn đồng nghiệp, sự giúp đỡ, cổ vũ động viên của người thân trong gia đình. Nhân dịp này tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới cô giáo TS.

Phạm Thị Hiền Lương đã rất tận tình và trực tiếp hướng dẫn tôi thực hiện thành công khóa luận này. Tôi xin cảm ơn Ban giám hiệu Trường Đại học Nông Lâm đã tạo điều kiện thuận lợi và cho phép tôi thực hiện khóa luận này Tôi xin bày tỏ lòng cảm ơn chân thành tới Công ty CP Bình Minh, chủ trang trại, cùng toàn thể anh chị em công nhân trong trang trại về sự hợp tác giúp đỡ bố trí thí nghiệm, theo dõi các chỉ tiêu và thu thập số liệu làm cơ sở cho khóa luận này. Tôi xin được bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới gia đình, người thân cùng bạn bè đồng nghiệp đã giúp đỡ động viên tôi trong suốt thời gian hoàn thành khóa luận. Tôi xin chân thành cảm ơn tất cả! Thái Nguyên, ngày tháng năm 2014 Sinh viên Đỗ Thị Hằng LỜI NÓI ĐẦU Để hoàn thành chương trình đào tạo trong nhà trường, thực hiện phương châm “Học đi đôi với hành, lý thuyết gắn với thực tiễn sản xuất”, thực tập tốt nghiệp là giai đoạn cuối cùng trong toàn bộ chương trình học tập của tất cả các trường Đại học nói chung và trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên nói riêng.

Giai đoạn thực tập chiếm một vị trí hết sức quan trọng đối với mỗi sinh viên trước khi ra trường. Đây là khoảng thời gian để sinh viên củng cố và hệ thống hóa toàn bộ kiến thức đã học, đồng thời giúp sinh viên làm quen với thực tiễn sản xuất, từ đó nâng cao trình độ chuyên môn, nắm được phương thức tổ chức và tiến hành công việc nghiên cứu, ứng dụng những tiến bộ khoa học kỹ thuật vào thực tiễn sản xuất, góp phần xứng đáng vào sự nghiệp phát triển đất nước ngày càng đi lên. Xuất phát từ nguyện vọng của bản thân và được sự đồng ý của Ban chủ nhiệm khoa Chăn nuôi Thú y, Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, được sự phân công của cô giáo hướng dẫn và sự tiếp nhận của Công ty CP Bình Minh xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, Hà Nội chúng tôi đã tiến hành đề tài: “Đánh giá khả năng sản xuất của đàn lợn nái ngoại nuôi tại Công ty CP Bình Minh, xã Phù Lưu Tế, huyện Mỹ Đức, Hà Nội”.