Luận văn đánh giá hiệu quả mô hình khoai tây atlantic tại xã danh thắng huyện hiệp hòa tỉnh bắc giang giai đoạn 2011 2013

Luận văn phân tích hiệu quả mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2011-2013.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hồng Ánh
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Mạnh Thắng
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Khuyến nông
• Đề tài: Đánh Giá Hiệu Quả Mô Hình Trồng Khoai Tây Atlantic Tại Xã Danh Thắng, Bắc Giang (2011 - 2013)
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: ĐẶT VẤN ĐỀ
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.2.1. Mục đích của đề tài
• 1.2.2. Mục tiêu của đề tài
• 1.3. Yêu cầu của đề tài
• 1.4. Ý nghĩa của đề tài
• 1.4.1. Ý nghĩa học tập và nghiên cứu
• 1.4.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Khái niệm liên quan
• 2.1.1. Khái niệm về mô hình trình diễn
• 2.1.2. Mô hình sản xuất
• 2.1.3. Mô hình trồng trọt
• 2.1.4. Khái niệm đánh giá
• 2.1.5. Các loại đánh giá
• 2.1.6. Tiêu chí đánh giá
• 2.1.7. Khái niệm hiệu quả
• 2.1.7.1. Hiệu quả kinh tế
• 2.1.7.2. Hiệu quả xã hội
• 2.1.7.3. Hiệu quả môi trường
• 2.2. Một số đặc điểm về cây khoai tây Atlantic
• 2.2.1. Đặc điểm thực vật học
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.1.3. Địa điểm và thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Phương pháp thu thập thông tin, số liệu
• 3.3.2. Phương pháp so sánh
• 3.3.3. Phương pháp xử lý và phân tích số liệu
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Đặc điểm tự nhiên và đặc điểm kinh tế - xã hội của xã Danh Thắng
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Đặc điểm kinh tế xã hội
• 4.2. Thực trạng sản xuất và tiêu thụ khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng
• 4.2.1. Hiện trạng sản xuất
• 4.2.2. Thực trạng tiêu thụ khoai tây Atlantic của các hộ tham gia mô hình
• 4.3. Đánh giá hiệu quả và tính bền vững của mô hình khoai tây Atlantic
• 4.3.1. Đánh giá hiệu quả kinh tế của cây khoai tây Atlantic
• 4.3.2. Đánh giá tác động xã hội
• 4.3.3. Đánh giá tác động môi trường
• 4.3.4. Tính bền vững của mô hình
• 4.4. Tác động của các yếu tố đến xây dựng và phát triển mô hình trồng khoai tây Atlantic
• 4.4.1. Yếu tố kỹ thuật
• 4.4.2. Yếu tố kinh tế, thị trường
• 4.4.3. Yếu tố con người, lao động
• 4.4.4. Các cơ chế chính sách
• 4.4.5. Yếu tố điều kiện tự nhiên, cơ sở hạ tầng
• 4.5. Giải pháp cho phát triển mô hình khoai tây Atlantic trong những năm tới
• 4.5.1. Giải pháp về kỹ thuật
• 4.5.2. Giải pháp về kinh tế, thị trường
• 4.5.3. Giải pháp về chủ trương chính sách
• 4.5.4. Giải pháp về con người
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Mô Hình Trồng Khoai Tây Atlantic Tại Bắc Giang

Nông nghiệp Việt Nam có truyền thống lâu đời, với trồng trọt và chăn nuôi là hai trụ cột chính. Sản xuất nông nghiệp không chỉ cung cấp lương thực, thực phẩm giàu dinh dưỡng mà còn là nguồn nguyên liệu cho công nghiệp chế biến và thức ăn chăn nuôi. Để phát triển nông nghiệp theo hướng hàng hóa, Đảng và Nhà nước đã ban hành nhiều chính sách khuyến khích sản xuất, ứng dụng khoa học kỹ thuật nhằm tăng năng suất, chất lượng và hiệu quả trên một đơn vị diện tích. Chuyển đổi cơ cấu cây trồng, thay thế giống cũ bằng giống mới năng suất cao, đầu tư thâm canh và đa dạng hóa sản phẩm là những yếu tố then chốt. Việc lựa chọn cây trồng phù hợp, mang lại hiệu quả kinh tế cao là vô cùng quan trọng. Những năm gần đây, sản xuất vụ đông đã đóng góp đáng kể vào tăng trưởng sản lượng lương thực, thực phẩm và thu nhập cho nông dân. Khoai tây là một trong những cây trồng quan trọng của vụ đông, vừa là cây lương thực, vừa là cây thực phẩm có giá trị dinh dưỡng cao. Khoai tây Atlantic đặc biệt phù hợp để chế biến công nghiệp, mở ra tiềm năng lớn cho thị trường.

1.1. Vai trò của sản xuất vụ đông trong nông nghiệp Bắc Giang

Sản xuất vụ đông đóng vai trò quan trọng trong việc tăng sản lượng lương thực, thực phẩm và thu nhập cho người nông dân. Việc đưa các giống cây trồng mới, có giá trị kinh tế cao vào sản xuất vụ đông giúp khai thác tối đa tiềm năng đất đai, tăng hiệu quả sử dụng đất. Khoai tây Atlantic là một lựa chọn tiềm năng cho vụ đông, đặc biệt khi có thị trường tiêu thụ ổn định.

1.2. Giá trị dinh dưỡng và tiềm năng kinh tế của khoai tây Atlantic

Khoai tây Atlantic không chỉ là nguồn cung cấp dinh dưỡng quan trọng mà còn là nguyên liệu đầu vào cho ngành công nghiệp chế biến thực phẩm. Hàm lượng chất khô và tinh bột cao, hàm lượng đường khử thấp là những đặc điểm nổi bật của giống khoai tây này, phù hợp với yêu cầu của các nhà máy chế biến. Việc phát triển mô hình trồng khoai tây Atlantic có thể mang lại lợi nhuận cao cho người nông dân.

II. Thách Thức và Cơ Hội Trồng Khoai Tây Atlantic ở Danh Thắng

Danh Thắng là một xã có diện tích đất nông nghiệp lớn thuộc huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang, nơi người dân chủ yếu sống bằng nghề nông. Tuy nhiên, sự phát triển của các khu công nghiệp và công ty tại Bắc Giang và các tỉnh lân cận đã thu hút một lượng lớn lao động nông nghiệp, dẫn đến tình trạng bỏ hoang đất vụ đông. Điều này gây lãng phí tài nguyên đất và ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp của toàn xã. Trước tình hình đó, UBND xã Danh Thắng đã phối hợp với các cơ quan tỉnh và trung ương để cung ứng giống khoai tây Atlantic, một giống có năng suất và giá trị cao, nhằm khôi phục diện tích cây vụ đông, tạo việc làm và tăng thu nhập cho người dân. Mô hình trồng khoai tây Atlantic được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán khó về sử dụng đất và nâng cao đời sống cho người dân địa phương.

2.1. Tình trạng bỏ hoang đất vụ đông tại xã Danh Thắng

Sự chuyển dịch lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp đã dẫn đến tình trạng nhiều diện tích đất nông nghiệp bị bỏ hoang trong vụ đông. Điều này không chỉ gây lãng phí tài nguyên đất mà còn ảnh hưởng đến năng suất và sản lượng cây trồng của toàn xã. Việc tìm kiếm các giải pháp để khôi phục sản xuất vụ đông là vô cùng cần thiết.

2.2. Giải pháp khôi phục sản xuất vụ đông bằng khoai tây Atlantic

Việc đưa giống khoai tây Atlantic vào sản xuất vụ đông được xem là một giải pháp tiềm năng để khôi phục diện tích cây trồng, tạo việc làm và tăng thu nhập cho người dân. Giống khoai tây này có năng suất cao, giá trị kinh tế lớn và phù hợp với điều kiện canh tác tại địa phương. Sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng là yếu tố quan trọng để triển khai thành công mô hình trồng khoai tây Atlantic.

2.3. Thị trường tiêu thụ tiềm năng cho khoai tây Atlantic chế biến

Khoai tây Atlantic chủ yếu được sử dụng làm nguyên liệu cho công nghiệp chế biến, đây là một thị trường tiềm năng lớn. Với đặc điểm củ tròn, mắt củ nông, ruột củ trắng, hàm lượng chất khô và tinh bột cao, giống khoai tây này đáp ứng được yêu cầu của các nhà máy chế biến thực phẩm. Việc xây dựng liên kết giữa người nông dân và các doanh nghiệp chế biến sẽ đảm bảo đầu ra ổn định cho sản phẩm.

III. Phương Pháp Đánh Giá Hiệu Quả Mô Hình Khoai Tây Atlantic

Để đánh giá hiệu quả của mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng, cần sử dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học và thu thập thông tin, số liệu một cách chính xác, khách quan. Các phương pháp so sánh, phân tích thống kê và đánh giá định tính sẽ được áp dụng để làm rõ thực trạng sản xuất, hiệu quả kinh tế, tác động xã hội và môi trường của mô hình. Việc xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả và tính bền vững của mô hình cũng là một phần quan trọng của quá trình đánh giá. Kết quả đánh giá sẽ là cơ sở để đề xuất các giải pháp phát triển và nhân rộng mô hình trong tương lai.

3.1. Thu thập thông tin và số liệu về sản xuất khoai tây Atlantic

Việc thu thập thông tin và số liệu về diện tích, năng suất, sản lượng, chi phí sản xuất, giá bán và lợi nhuận của khoai tây Atlantic là bước đầu tiên trong quá trình đánh giá. Các nguồn thông tin có thể bao gồm báo cáo của UBND xã, phỏng vấn nông dân, khảo sát thực địa và số liệu thống kê từ các cơ quan chức năng.

3.2. Phân tích hiệu quả kinh tế của mô hình trồng khoai tây Atlantic

Hiệu quả kinh tế của mô hình trồng khoai tây Atlantic được đánh giá dựa trên các chỉ tiêu như tổng thu, tổng chi, lợi nhuận, tỷ suất lợi nhuận và hiệu quả sử dụng vốn. So sánh hiệu quả kinh tế của khoai tây Atlantic với các cây trồng khác như khoai tây Trung Quốc và lạc sẽ giúp đánh giá tính cạnh tranh của mô hình.

3.3. Đánh giá tác động xã hội và môi trường của mô hình

Tác động xã hội của mô hình trồng khoai tây Atlantic được đánh giá dựa trên các chỉ tiêu như tạo việc làm, tăng thu nhập, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người dân. Tác động môi trường được đánh giá dựa trên mức độ sử dụng thuốc bảo vệ thực vật, phân bón và ảnh hưởng đến chất lượng đất, nước.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Hiệu Quả Kinh Tế Mô Hình Khoai Tây

Nghiên cứu cho thấy mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng đã mang lại những kết quả tích cực về mặt kinh tế. Năng suất khoai tây Atlantic đạt khá cao so với các giống khoai tây khác, giá bán ổn định và chi phí sản xuất được kiểm soát tốt. Nhờ đó, người nông dân tham gia mô hình đã có thu nhập cao hơn so với trồng các loại cây khác. Tuy nhiên, vẫn còn một số khó khăn và thách thức cần giải quyết để đảm bảo tính bền vững của mô hình, như vấn đề thị trường tiêu thụ, biến động giá cả và rủi ro về thời tiết, dịch bệnh.

4.1. So sánh năng suất và giá bán khoai tây Atlantic với các giống khác

Nghiên cứu cần so sánh năng suất và giá bán của khoai tây Atlantic với các giống khoai tây khác như khoai tây Trung Quốc để đánh giá tính cạnh tranh của giống Atlantic. Các yếu tố như thời gian sinh trưởng, khả năng chống chịu sâu bệnh và yêu cầu về kỹ thuật canh tác cũng cần được xem xét.

4.2. Phân tích chi phí sản xuất và lợi nhuận của mô hình khoai tây Atlantic

Chi phí sản xuất khoai tây Atlantic bao gồm chi phí giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, công lao động và các chi phí khác. Lợi nhuận được tính bằng tổng thu trừ đi tổng chi. Phân tích chi phí và lợi nhuận sẽ giúp đánh giá hiệu quả kinh tế của mô hình và xác định các yếu tố có thể cải thiện để tăng lợi nhuận.

4.3. Đánh giá rủi ro và thách thức đối với mô hình khoai tây Atlantic

Các rủi ro và thách thức đối với mô hình trồng khoai tây Atlantic bao gồm biến động giá cả, rủi ro về thời tiết, dịch bệnh, thiếu vốn và khó khăn trong tiêu thụ sản phẩm. Việc xác định và đánh giá các rủi ro này sẽ giúp đưa ra các giải pháp phòng ngừa và giảm thiểu tác động tiêu cực.

V. Giải Pháp Phát Triển Bền Vững Mô Hình Khoai Tây Atlantic

Để phát triển bền vững mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng, cần có các giải pháp đồng bộ về kỹ thuật, kinh tế, thị trường và chính sách. Cần tăng cường chuyển giao kỹ thuật canh tác tiên tiến, xây dựng liên kết giữa người nông dân và doanh nghiệp chế biến, tìm kiếm thị trường tiêu thụ ổn định và có chính sách hỗ trợ vốn, giống và bảo hiểm cho người nông dân. Đồng thời, cần chú trọng đến bảo vệ môi trường và phát triển nông nghiệp bền vững.

5.1. Chuyển giao kỹ thuật canh tác tiên tiến cho người nông dân

Việc chuyển giao kỹ thuật canh tác tiên tiến cho người nông dân là yếu tố quan trọng để nâng cao năng suất và chất lượng khoai tây Atlantic. Các kỹ thuật như sử dụng giống chất lượng cao, bón phân cân đối, phòng trừ sâu bệnh hiệu quả và tưới tiêu hợp lý cần được phổ biến rộng rãi.

5.2. Xây dựng liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp chế biến

Việc xây dựng liên kết giữa người nông dân và doanh nghiệp chế biến sẽ đảm bảo đầu ra ổn định cho sản phẩm khoai tây Atlantic. Các hình thức liên kết có thể là hợp đồng bao tiêu sản phẩm, góp vốn cổ phần hoặc thành lập hợp tác xã.

5.3. Chính sách hỗ trợ vốn giống và bảo hiểm cho người nông dân

Chính sách hỗ trợ vốn, giống và bảo hiểm cho người nông dân sẽ giúp giảm thiểu rủi ro và khuyến khích người dân tham gia mô hình trồng khoai tây Atlantic. Các chính sách này có thể bao gồm cho vay ưu đãi, hỗ trợ giống và phân bón, bảo hiểm nông nghiệp và hỗ trợ thiệt hại do thiên tai, dịch bệnh.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị Về Mô Hình Khoai Tây Atlantic

Mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng đã chứng minh được hiệu quả kinh tế và tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đảm bảo tính bền vững và nhân rộng mô hình, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng, doanh nghiệp và người nông dân. Cần tiếp tục nghiên cứu và đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của mô hình, đồng thời đề xuất các giải pháp phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương.

6.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu và đánh giá hiệu quả mô hình

Cần tóm tắt lại các kết quả nghiên cứu chính về hiệu quả kinh tế, tác động xã hội và môi trường của mô hình trồng khoai tây Atlantic. Đánh giá những thành công và hạn chế của mô hình, đồng thời xác định các yếu tố then chốt quyết định sự thành công.

6.2. Kiến nghị các giải pháp để phát triển bền vững mô hình

Kiến nghị các giải pháp cụ thể về kỹ thuật, kinh tế, thị trường và chính sách để phát triển bền vững mô hình trồng khoai tây Atlantic. Các giải pháp này cần phù hợp với điều kiện thực tế của địa phương và có tính khả thi cao.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Sản xuất cây vụ đông giữ vai trò thiết yếu trong cơ cấu nông nghiệp tại các tỉnh đồng bằng và trung du Bắc Bộ, vừa gia tăng khối lượng lương thực, thực phẩm cho xã hội, vừa nâng cao thu nhập cho nông dân trên cùng một đơn vị diện tích. Cây khoai tây (Solanum tuberosum) có thời gian sinh trưởng ngắn (90 - 100 ngày), thuận lợi để bố trí trong công thức luân canh truyền thống "hai vụ lúa - một vụ màu". Tuy nhiên, tại xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang, sự mở rộng của các khu, cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh và vùng lân cận (tỉnh Bắc Ninh) trong giai đoạn 2011 - 2013 đã thu hút một lực lượng lớn lao động nông thôn. Tình trạng thiếu hụt nhân lực thời vụ khiến diện tích đất canh tác vụ đông bị bỏ trống gia tăng, gây lãng phí tài nguyên đất đai và suy giảm quy mô gieo trồng của toàn xã.

Trước thực trạng đó, Ủy ban nhân dân xã Danh Thắng đã phối hợp với các cơ quan chuyên môn cấp huyện, tỉnh và đơn vị doanh nghiệp đưa giống khoai tây chế biến Atlantic vào sản xuất tập trung theo mô hình liên kết hàng hóa. Giống khoai tây này có đặc tính củ tròn, mắt củ nông, ruột trắng, hàm lượng chất khô cao (22,5 - 23%), đáp ứng tiêu chuẩn làm nguyên liệu chế biến công nghiệp cho các nhà máy sản xuất bánh snack, chips (như PepsiCo, Orion). Nhằm làm rõ cơ sở thực tiễn của việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng, đề tài "Đánh giá hiệu quả mô hình khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2011 - 2013" được tác giả Nguyễn Thị Hồng Ánh thực hiện trong khuôn khổ khóa luận tốt nghiệp đại học ngành Khuyến nông tại Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên (năm 2014).

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu của đề tài được xác định cụ thể như sau:

1. Đánh giá thực trạng phát triển mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2011 - 2013.
2. Đánh giá hiệu quả kinh tế và tác động của mô hình đến xã hội và môi trường tại địa phương.
3. Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất và tính bền vững của mô hình.
4. Đề xuất một số giải pháp nhằm phát triển và nhân rộng mô hình trong những năm tiếp theo.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Mô hình sản xuất khoai tây Atlantic và các hộ nông dân trực tiếp tham gia mô hình.
• Phạm vi không gian: Địa bàn xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang.
• Phạm vi thời gian: Số liệu thứ cấp theo dõi giai đoạn 2011 - 2013; số liệu điều tra thực địa sơ cấp được tác giả thực hiện từ ngày 15/11/2013 đến ngày 30/04/2014.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận vận dụng hệ thống lý luận của ngành khuyến nông và kinh tế nông nghiệp:

• Khung lý thuyết và khái niệm: Lý luận về xây dựng mô hình trình diễn khuyến nông (gồm quy trình chuẩn 9 bước từ đánh giá nhu cầu, chọn hộ, lập kế hoạch đến tổ chức nhân rộng); khái niệm mô hình sản xuất nông nghiệp, mô hình trồng trọt; lý luận về đánh giá dự án nông nghiệp (tiền khả thi, định kỳ, giữa kỳ, kết thúc, đánh giá tác động môi trường và xã hội); khung tiêu chí đánh giá hiệu quả kinh tế (tổng chi, tổng thu, lợi nhuận, hiệu quả sử dụng đồng vốn và ngày công lao động).
• Căn cứ pháp lý và quản lý giống: Quyết định số 3468/QĐ-BNN-TT (tháng 11/2007) của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về việc công nhận giống khoai tây Atlantic cho sản xuất thử; Quyết định số 305/QĐ-TT-CLT (ngày 04/12/2008) công nhận giống cây trồng chính thức; các chủ trương xây dựng "Cánh đồng mẫu lớn" và liên kết 4 nhà (Nhà nước - Doanh nghiệp - Nhà khoa học - Nhà nông).
• Phương pháp thu thập số liệu:
  • Số liệu thứ cấp: Thu thập từ các báo cáo định kỳ của Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Hiệp Hòa, Trạm Khuyến nông huyện Hiệp Hòa, Ủy ban nhân dân xã Danh Thắng và tài liệu từ Dự án Thúc đẩy sản xuất khoai tây Việt Nam.
  • Số liệu sơ cấp: Điều tra chọn mẫu ngẫu nhiên không lặp lại theo bước nhảy cự ly 2 đơn vị trên danh sách hộ tham gia mô hình năm 2013 do cán bộ khuyến nông xã cung cấp. Tổng quy mô mẫu điều tra là $n = 60$ hộ, phân bổ tại 3 thôn đại diện: thôn Đại Đồng 1 (diện tích nhỏ: 13 hộ), thôn Trung Phú (diện tích trung bình: 21 hộ), thôn Đại Đồng 2 (diện tích lớn nhất: 26 hộ). Kết hợp phỏng vấn sâu cán bộ khuyến nông xã, khuyến nông viên cơ sở và người đại diện thu mua trung gian của Công ty Trách nhiệm hữu hạn Tân Nông.
• Phương pháp phân tích: Thống kê mô tả, tính tốc độ phát triển liên hoàn ($t_i = y_i / y_{i-1}$), số tuyệt đối ($Y = y_t - y_0$), phương pháp so sánh kinh tế giữa cây khoai tây Atlantic với các giống đối chứng phổ biến tại địa phương (khoai tây Trung Quốc thương phẩm trôi nổi và cây lạc). Xử lý dữ liệu định lượng trên phần mềm bảng tính Excel.

---

Nội dung chính theo từng phần của khóa luận

Phần 1: Đặt vấn đề

Tác giả nêu rõ tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ việc khai thác quỹ đất nông nghiệp vụ đông trong bối cảnh chuyển dịch cơ cấu lao động nông thôn sang công nghiệp tại huyện Hiệp Hòa. Xác định mục đích, mục tiêu, yêu cầu về độ tin cậy của dữ liệu và ý nghĩa học thuật, thực tiễn của đề tài trong việc cung cấp luận cứ nhân rộng mô hình thâm canh khoai tây chế biến.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Tập trung hệ thống hóa cơ sở lý luận về mô hình trình diễn khuyến nông và các loại hình đánh giá dự án nông nghiệp. Tổng quan đặc tính thực vật học của khoai tây Atlantic (thời gian sinh trưởng 95 - 100 ngày; tạo củ sớm, trung bình 8 - 9 củ/cây; tiềm năng năng suất 25 - 35 tấn/ha; kháng bệnh virus tốt nhưng mẫn cảm với bệnh mốc sương do nấm Phytophthora infestans gây ra; dễ rỗng ruột nếu quá ngày tuổi hoặc nứt củ khi độ ẩm đất biến động đột ngột). Tổng quan lịch sử phát triển cây khoai tây trên thế giới và tại Việt Nam từ năm 2006 (thông qua hợp tác giữa Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Viện Khoa học Nông nghiệp miền Nam và tập đoàn PepsiCo). Đánh giá dung lượng thị trường: nhu cầu khoai tây chế biến tại Việt Nam đạt khoảng 15.000 tấn/năm, song nguồn cung nội địa mới đáp ứng 35%, còn lại phải nhập khẩu khoảng 10.000 tấn/năm.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Trình bày chi tiết hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu, nguồn dữ liệu và thiết kế nghiên cứu thực địa. Cụ thể hóa quy trình lập bảng hỏi, thử nghiệm phiếu điều tra nông hộ và phương pháp chọn mẫu cơ học 60 hộ tại ba thôn đại diện. Thiết lập công thức tính toán các chỉ tiêu tài chính (tổng doanh thu, tổng chi phí vật tư, chi phí nhân công, lợi nhuận thuần).

Phần 4: Kết quả nghiên cứu

Đây là phần nội dung trọng tâm của khóa luận, phản ánh toàn diện các khía cạnh khảo sát thực tế:

• Đặc điểm tự nhiên và kinh tế - xã hội xã Danh Thắng: Xã có diện tích tự nhiên 926,27 ha (đất nông nghiệp 520,15 ha, chiếm 56,15%, trong đó đất lúa chiếm 51,37%). Dân số 2.160 hộ với 4.428 người trong độ tuổi lao động (lao động nông nghiệp chiếm 90%). Hạ tầng giao thông có 61,1/107 km đường được cứng hóa (57%); hệ thống kênh mương kiên cố hóa đạt 31,14/66,42 km.
• Thực trạng sản xuất và tiêu thụ khoai tây Atlantic: Giai đoạn 2011 - 2013, mô hình tăng trưởng liên tục về quy mô diện tích (từ 10 ha lên 22 ha) và năng suất (từ 11,7 tấn/ha lên 16,1 tấn/ha). Về cơ chế liên kết, chuỗi giá trị vận hành theo mô hình 4 nhà: Công ty Trách nhiệm hữu hạn Tân Nông cung ứng giống theo hình thức bán chịu (1 kg giống quy đổi thành 3 kg khoai thương phẩm khi thu hoạch) và bao tiêu sản phẩm loại 1 phục vụ nhà máy PepsiCo; chính quyền địa phương hỗ trợ kinh phí; cán bộ khuyến nông trực tiếp chuyển giao kỹ thuật và làm đầu mối trung gian thu gom nông sản.
• Đánh giá hiệu quả kinh tế, xã hội và môi trường: Phân tích cấu trúc chi phí sản xuất 1 sào Bắc Bộ (360 $\text{m}^2$) cho thấy khoai Atlantic có tổng chi phí cao nhất do giá giống đắt (19.500 đồng/kg, chiếm gần một nửa chi phí vật tư). Dù vậy, nhờ năng suất bình quân đạt 570 kg/sào và tỷ lệ khoai loại 1 đạt 75%, mô hình mang lại giá trị gia tăng vượt trội so với khoai tây Trung Quốc và cây lạc. Mô hình tận dụng hiệu quả nguồn lao động dồi dào trong vụ đông, nâng cao kỹ thuật canh tác cho nông dân và giảm ô nhiễm môi trường đất nhờ phương thức bón phân cân đối, luân canh với lúa nước.
• Phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp: Xác định các trở ngại về kỹ thuật (bệnh mốc sương, hiện tượng nứt củ do tưới tiêu), rủi ro thị trường (phụ thuộc vào một đầu mối thu mua) và đề xuất 4 nhóm giải pháp: kỹ thuật canh tác, kinh tế - thị trường, cơ chế chính sách, đào tạo nhân lực.

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tóm lược các chỉ số kinh tế kỹ thuật đạt được của mô hình khoai tây Atlantic tại Danh Thắng, đồng thời đề xuất Ủy ban nhân dân huyện Hiệp Hòa và các doanh nghiệp tiếp tục mở rộng quy mô diện tích, hỗ trợ tín dụng và duy trì cam kết bao tiêu sản phẩm ổn định cho nông dân.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận cung cấp hệ thống số liệu định lượng chi tiết, phản ánh chân thực kết quả sản xuất vụ đông tại xã Danh Thắng giai đoạn 2011 - 2013 qua các bảng tổng hợp sau:

Bảng 1: Biến động diện tích, năng suất và sản lượng khoai tây Atlantic xã Danh Thắng

Chỉ tiêu	Đơn vị	Năm 2011	Năm 2012	Năm 2013	So sánh 2012/2011 (%)	So sánh 2013/2012 (%)	Bình quân 2011 - 2013 (%)
Diện tích	ha	10,0	18,0	22,0	180,0	122,2	151,1
Năng suất	tấn/ha	11,7	13,7	16,1	117,1	117,5	117,3
Sản lượng	tấn	117,0	246,6	354,2	210,8	143,6	177,2

(Nguồn: Trích lục số liệu Bảng 4.5 của khóa luận)

Bảng 2: Chi phí sản xuất cho 1 sào Bắc Bộ ($360 \text{ m}^2$) giữa các loại cây trồng vụ đông

Khoản mục chi phí	Đơn vị	Khoai tây Atlantic	Khoai tây Trung Quốc	Cây lạc
I. Chi phí vật tư sản xuất	1.000 đồng	1.223	709	396
- Giống	1.000 đồng	780 (40 kg × 19,5)	320 (40 kg × 8,0)	154 (7 kg × 22,0)
- Phân đạm Urê	1.000 đồng	100 (10 kg × 10,0)	100 (10 kg × 10,0)	30 (3 kg × 10,0)
- Phân lân Supe	1.000 đồng	60 (20 kg × 3,0)	45 (15 kg × 3,0)	54 (18 kg × 3,0)
- Phân Kali	1.000 đồng	143 (11 kg × 13,0)	104 (8 kg × 13,0)	78 (6 kg × 13,0)
- Phân chuồng mục	1.000 đồng	90 (300 kg × 0,3)	90 (300 kg × 0,3)	60 (200 kg × 0,3)
- Thuốc bảo vệ thực vật	1.000 đồng	50	50	20
II. Chi phí lao động	1.000 đồng	650 (5 công)	650 (5 công)	1.365 (10,5 công)
Tổng chi phí/sào	1.000 đồng	1.873	1.359	1.761
Quy đổi tổng chi phí/ha	1.000 đồng	52.028	37.750	48.917

(Nguồn: Trích lục số liệu Bảng 4.8 của khóa luận)

Bảng 3: So sánh năng suất và doanh thu trên 1 sào Bắc Bộ

Chỉ tiêu	Đơn vị	Khoai tây Atlantic	Khoai tây Trung Quốc	Cây lạc
Năng suất bình quân	kg/sào	570	470	100
- Sản phẩm loại 1	kg/sào	427 (chiếm 75%)	306 (chiếm 65%)	100
- Sản phẩm loại 2	kg/sào	143 (chiếm 25%)	164 (chiếm 35%)	-
Giá bán sản phẩm
- Loại 1	đồng/kg	6.500	5.000	24.000
- Loại 2	đồng/kg	2.000	2.000	-
Tổng doanh thu	1.000 đồng	3.061,5	1.858,0	2.400,0

(Nguồn: Trích lục số liệu Bảng 4.10 của khóa luận)

Về mặt đóng góp thực tiễn và giải pháp, tác giả chỉ rõ:

• Cơ chế thu mua và kênh tiêu thụ: Xác định rõ hai kênh phân phối nông sản tại địa phương. Khoai loại 1 (đạt tiêu chuẩn: đường kính > 4 cm, bề mặt nhẵn, không sâu bệnh, không xanh gió, không nứt thối) được Công ty Trách nhiệm hữu hạn Tân Nông thu mua bao tiêu toàn bộ phục vụ chế biến công nghiệp. Khoai loại 2 (đường kính < 4 cm, củ vỡ, nứt nẻ, xanh gió) được tiêu thụ nội bộ tại địa phương hoặc cung cấp cho các trang trại chăn nuôi lợn với giá 2.000 đồng/kg.
• Chính sách hỗ trợ thực tế: Giai đoạn 2011 - 2012, ngân sách tỉnh và huyện hỗ trợ 4,8 triệu đồng/ha (173.000 đồng/sào, gồm tỉnh hỗ trợ 30% tiền giống và phân bón tương đương 108.000 đồng/sào; huyện hỗ trợ 65.000 đồng/sào). Năm 2013, mức hỗ trợ duy trì ở mức 1,3 triệu đồng/ha (50.000 đồng/sào).
• Hệ thống giải pháp đề xuất: Nhóm giải pháp kỹ thuật nhấn mạnh tuân thủ nghiêm ngặt thời vụ (xuống giống 25/10 - 05/11), bón lót phân chuồng kết hợp bổ sung kali (2 kg/sào), đảm bảo đủ nước tưới qua 3 đợt quan trọng để tránh nứt củ và chủ động phòng trừ nấm mốc sương. Nhóm giải pháp kinh tế đề nghị doanh nghiệp và ngân hàng nông nghiệp tạo điều kiện cho vay vốn ưu đãi, ký hợp đồng thu mua minh bạch, tránh chậm trễ khâu vận chuyển sau thu hoạch; hoàn thiện hệ thống thủy lợi nội đồng phục vụ tưới tiêu vụ đông.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận đã thẳng thắn chỉ ra các hạn chế tồn tại trong quá trình triển khai mô hình và phạm vi nghiên cứu:

• Hạn chế về chi phí đầu vào và nguồn giống: Giá củ giống khoai tây Atlantic rất cao (19.500 đồng/kg), chiếm tới 63,8% chi phí vật tư sản xuất (780.000 đồng/sào). Đặc biệt, nông dân không thể tự để giống cho vụ sau mà hoàn toàn phụ thuộc vào việc nhập và cung ứng từ công ty, dẫn đến tâm lý e ngại rủi ro của các hộ có điều kiện kinh tế khó khăn (58,33% số hộ được phỏng vấn đánh giá mức chi phí đầu tư là cao).
• Tính dễ tổn thương về kỹ thuật canh tác: Giống Atlantic mẫn cảm với bệnh mốc sương khi độ ẩm không khí tăng cao và mưa phùn kéo dài. Cây đòi hỏi chế độ nước nghiêm ngặt (độ ẩm đất đạt 80% thời kỳ tạo củ); việc thiếu hụt nguồn nước tưới hoặc mưa ngập đột ngột cuối vụ dễ gây nứt củ, làm tăng tỷ lệ củ loại 2. Nếu quá ngày tuổi, củ xuất hiện hiện tượng rỗng ruột, giảm phẩm cấp chế biến.
• Rủi ro phụ thuộc khâu thu mua: Toàn bộ sản phẩm khoai loại 1 phụ thuộc duy nhất vào hợp đồng với một doanh nghiệp (Công ty Tân Nông). Trong vụ đông năm 2013, khi sản lượng toàn vùng tăng cao, việc doanh nghiệp kéo dài thời gian thu mua, thiếu kho bảo quản chuyên dụng đã khiến khoai tây bị gió lùa chuyển sang màu xanh (xanh gió) hoặc thối hỏng do ủ đống, làm gia tăng tổn thất sau thu hoạch cho người dân.
• Hướng nghiên cứu và phát triển tiếp: Cần tiếp tục theo dõi, đánh giá mô hình trong điều kiện khí hậu biến động mạnh qua nhiều chu kỳ vụ đông khác nhau; nghiên cứu hoàn thiện quy trình bảo quản khoai tây tươi tại cấp thôn xóm; nghiên cứu mở rộng đối tác liên kết tiêu thụ nhằm giảm sự phụ thuộc độc quyền vào một đơn vị thu mua.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Hồng Ánh có giá trị tham khảo thiết thực đối với:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Khuyến nông, Kinh tế nông nghiệp, Phát triển nông thôn: Tham khảo phương pháp thiết kế công cụ điều tra xã hội học nông thôn (chọn mẫu nông hộ theo cự ly, xây dựng phiếu điều tra chi phí - thu nhập) và cấu trúc phân tích chuỗi giá trị liên kết 4 nhà trong sản xuất nông nghiệp hàng hóa.
• Cán bộ quản lý nông nghiệp, khuyến nông viên cấp cơ sở: Cung cấp định mức kinh tế - kỹ thuật thực tế (lượng giống 40 kg/sào, định mức phân bón, công lao động, tỷ lệ khoai loại 1 và loại 2) phục vụ việc lập phương án chuyển đổi cơ cấu cây trồng vụ đông và xây dựng cánh đồng mẫu lớn tại các vùng trung du, đồng bằng Bắc Bộ.
• Doanh nghiệp liên kết thu mua nông sản: Là tài liệu thực tiễn tham khảo về cơ chế ký kết hợp đồng cung ứng giống trả chậm quy đổi sản phẩm, tổ chức mạng lưới trung gian thu gom tại địa phương và quản trị rủi ro sau thu hoạch.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận nghiên cứu trên quy mô mẫu điều tra bao nhiêu hộ và được chọn lựa theo phương pháp nào?
Nghiên cứu tiến hành điều tra trên mẫu $n = 60$ hộ nông dân tham gia mô hình khoai tây Atlantic năm 2013 tại 3 thôn thuộc xã Danh Thắng. Phương pháp chọn mẫu là ngẫu nhiên không lặp lại theo khoảng cách cơ học 2 đơn vị trên danh sách hộ do cán bộ khuyến nông cung cấp, gồm: thôn Đại Đồng 1 (13 hộ), thôn Trung Phú (21 hộ) và thôn Đại Đồng 2 (26 hộ). Ngoài ra tác giả phỏng vấn sâu cán bộ khuyến nông xã và cán bộ thu mua của doanh nghiệp.

2. Chi phí đầu tư sản xuất 1 sào khoai tây Atlantic có đặc điểm gì khác biệt so với khoai tây Trung Quốc và cây lạc?
Tổng chi phí sản xuất (gồm vật tư và công lao động) của 1 sào khoai tây Atlantic là 1.873.000 đồng, cao hơn khoai tây Trung Quốc (1.359.000 đồng) và cây lạc (1.761.000 đồng). Điểm khác biệt lớn nhất nằm ở chi phí giống: giống Atlantic có đơn giá 19.500 đồng/kg, tiêu tốn 780.000 đồng/sào, cao gấp 2,4 lần so với giống khoai tây Trung Quốc (8.000 đồng/kg, tương đương 320.000 đồng/sào) và chiếm 63,8% tổng chi phí vật tư của cả vụ.

3. Tiêu chuẩn phân loại khoai tây Atlantic thương phẩm và kênh tiêu thụ cụ thể được văn bản ghi nhận ra sao?
Sản phẩm được phân thành hai loại rõ rệt: Khoai loại 1 chiếm 75% sản lượng, đạt đường kính củ $> 4\text{ cm}$, vỏ nhẵn, không sây xát, nứt nẻ, thối hỏng hay xanh gió, được Công ty Tân Nông bao tiêu toàn bộ với giá cố định 6.500 đồng/kg để chuyển tới nhà máy của PepsiCo. Khoai loại 2 chiếm 25% sản lượng, gồm các củ nhỏ ($< 4\text{ cm}$), nứt nẻ, vỡ, xì mủ hoặc xanh gió, không đáp ứng tiêu chuẩn chế biến, được bán cho các hộ chăn nuôi tại địa phương làm thức ăn gia súc với giá 2.000 đồng/kg.

4. Cơ chế hỗ trợ của chính quyền các cấp đối với mô hình trong giai đoạn 2011 - 2013 như thế nào?
Trong hai năm đầu (2011 - 2012), Ủy ban nhân dân tỉnh Bắc Giang hỗ trợ 30% kinh phí giống và phân bón (tương đương 108.000 đồng/sào), Ủy ban nhân dân huyện Hiệp Hòa trích ngân sách hỗ trợ 65.000 đồng/sào (tổng hỗ trợ đạt 173.000 đồng/sào, tương đương 4,8 triệu đồng/ha). Đến năm 2013, khi mô hình đã ổn định, mức hỗ trợ là 50.000 đồng/sào (1,3 triệu đồng/ha) từ nguồn kinh phí phát triển rau chế biến của tỉnh.

5. Khó khăn lớn nhất phát sinh trong khâu thu hoạch và tiêu thụ vụ đông 2013 tại địa phương là gì?
Năm 2013, do năng suất tăng cao trên diện rộng, doanh nghiệp bao tiêu đã kéo dài thời gian thu mua nông sản. Nông dân không có kho bảo quản tiêu chuẩn, khoai tây thu hoạch xếp thành đống bị gió lạnh lùa dẫn đến hiện tượng xanh củ (xanh gió) hoặc bị hấp hơi gây thối hỏng, buộc người dân phải tốn thêm nhiều nhân công phân loại lại và làm suy giảm tỷ lệ khoai đạt tiêu chuẩn loại 1.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Hồng Ánh đã phản ánh chân thực và có căn cứ khoa học về hiệu quả phát triển mô hình khoai tây chế biến Atlantic tại xã Danh Thắng giai đoạn 2011 - 2013. Kết quả phân tích khẳng định giống khoai tây này hoàn toàn phù hợp với điều kiện sinh thái vụ đông tại địa phương, cho năng suất bình quân 16,1 tấn/ha và mang lại hiệu quả kinh tế vượt trội so với các cây trồng đối chứng nhờ cơ chế liên kết chuỗi giá trị nông nghiệp. Bên cạnh thành công bước đầu, công trình cũng chỉ rõ những rủi ro về chi phí giống cao, sự mẫn cảm với bệnh mốc sương và tính dễ tổn thương trong khâu bao tiêu sản phẩm, từ đó đưa ra các kiến nghị kỹ thuật và chính sách xác đáng phục vụ phát triển vùng sản xuất hàng hóa bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ 1. Tính cấp thiết của đề tài Nước ta có nền sản xuất nông nghiệp lâu đời, với hai ngành sản xuất chính là trồng trọt và chăn nuôi. Sản xuất nông nghiệp đem lại nhiều lợi ích, không chỉ cung cấp lương thực, thực phẩm lớn có giá trị dinh dưỡng cao cho con người mà còn cung cấp nguyên liệu cho các ngành công nghiệp và làm thức ăn cho gia súc. Với mục tiêu phát triển nông nghiệp theo hướng sản xuất hàng hóa, Đảng và Nhà nước ta đã có nhiều chủ trương chính sách nhằm khuyến khích phát triển sản xuất, khoa học kỹ thuật được đưa đến người dân nhằm tăng năng suất, chất lượng sản phẩm và nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp trên một đơn vị diện tích đất.

Để làm được như vậy cần phải có chiến lược chuyển đổi cơ cấu cây trồng, thay thế cây trồng có năng suất thấp bằng giống mới có năng suất cao, đầu tư thâm canh, đa dạng sản phẩm. Vì thế việc lựa chọn cây trồng phù hợp có hiệu quả kinh tế cao là vấn đề hết sức cấp thiết. Những năm gần đây sản xuất nông nghiệp đã thu được nhiều kết quả, trong đó sản xuất vụ đông đóng vai trò quan trọng, góp phần làm tăng sản phẩm lương thực, thực phẩm cho xã hội và tăng thu nhập cho người sản xuất nông nghiệp. Khoai tây vừa là cây lương thực vừa là cây thực phẩm có giá trị được trồng nhiều trong vụ đông.

Trong củ khoai tây có nhiều chất dinh dưỡng với hàm lượng cao so với nhiều cây ngũ cốc và thực phẩm khác. Ngoài ra khoai tây còn chiếm giá trị sử dụng khác như làm thức ăn gia súc, nguyên liệu cho công nghiệp chế biến, công nghiệp hóa chất đàn hồi, tơ nhân tạo, kỹ nghệ chưng cất nước hoa, kỹ nghệ pha chế nhiều loại biệt dược có giá trị. Đồng thời là cây có thời gian sinh trưởng ngắn (90 - 100 ngày), phù hợp trong công thức luân canh truyền thống 2 vụ lúa và 1 vụ màu. Danh Thắng là xã có diện tích đất nông nghiệp tương đối lớn của huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang, người dân sống chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp là chính.

Vài năm trở lại đây các khu công nghiệp, công ty phát triển mạnh tại địa bàn tỉnh và tỉnh lân cận (Bắc Ninh) đã thu hút nhiều lao động 2 nông nghiệp trong huyện dẫn đến sản xuất vụ đông không được bà con nông dân coi trọng, diện tích đất bỏ trống rất nhiều gây lãng phí đất đai, giảm diện tích cây trồng trên toàn xã,… đây là bài toán khó cho các nhà quản lý. Đứng trước thực trạng trên UBND xã Danh Thắng phối hợp với một số cơ quan tỉnh, trung ương cung ứng giống khoai tây Atlantic có năng suất, giá thành cao, đang được thị trường ưa chuộng đến với người dân nhằm khôi phục lại diện tích cây vụ đông, tránh tình trạng đất bỏ hoang ảnh hưởng đến canh tác vụ sau, đồng thời tạo công ăn việc làm đem lại nguồn thu nhỏ cho người dân trong thời gian ngắn. Với các đặc điểm thực vật học (củ tròn, mắt củ nông, ruột củ trắng.) và đặc điểm kỹ thuật (hàm lượng chất khô, hàm lượng tinh bột cao, hàm lượng đường khử thấp,.) khoai tây Atlantic được sản xuất dùng làm nguyên liệu trong công nghiệp chế biến là chủ yếu, đây có thể coi là thị trường tiềm năng cho khoai Atlantic phát triển. Để thấy rõ được thực trạng sản xuất giống khoai tây này như thế nào? Hiệu quả sản xuất ra sao? Tác động như thế nào đối với người dân tham gia? Có những nhân tố nào ảnh hưởng? Cần có những định hướng giải pháp chủ yếu nào để mở rộng quy mô diện tích trên địa bàn huyện nói chung và của xã Danh Thắng nói riêng một cách bền vững và đạt hiệu quả kinh tế cao? Xuất phát từ thực tế trên tôi thực hiện nghiên cứu đề tài “Đánh giá hiệu quả mô hình khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa, tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2011 - 2013”.

Mục đích nghiên cứu 1. Mục đích của đề tài - Đánh giá hiệu quả mô hình trồng khoai tây Atlantic tại xã Danh Thắng - huyện Hiệp Hòa - tỉnh Bắc Giang. - Đề xuất các giải pháp nhằm phát triển rộng rãi mô hình trên địa bàn xã nói riêng và toàn huyện nói chung. Mục tiêu của đề tài - Đánh giá được thực trạng phát triển mô hình tại xã Danh Thắng - Hiệp Hòa - Bắc Giang.

3 - Đánh giá được hiệu quả về kinh tế và tác động của mô hình trồng khoai tây Alantic đến xã hội và môi trường tại địa phương. - Xác định được những yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả và tính bền vững của mô hình trồng khoai tây Atlantic. - Đề xuất được một số giải pháp nhằm phát triển và nhân rộng mô hình trồng khoai tây Atlantic trong những năm tới. Yêu cầu của đề tài - Đánh giá đúng thực trạng về tình hình trồng cây khoai tây Atlantic trên địa bàn xã Danh Thắng, huyện Hiệp Hòa.

- Tài liệu, số liệu thu thập được phải chính xác, trung thực khách quan. Ý nghĩa của đề tài * Ý nghĩa học tập và nghiên cứu - Nghiên cứu đề tài tốt nghiệp tạo điều kiện cho sinh viên tiếp cận với thực tế, nâng cao kiến thức, kỹ năng và rút ra những bài học kinh nghiệm phục vụ cho công tác sau này. - Giúp sinh viên biết cách thực hiện một đề tài khoa học, vận dụng và phát huy được các kiến thức đã học tập vào nghiên cứu. - Nâng cao khả năng tiếp cận, thu thập và xử lí thông tin của sinh viên trong quá trình nghiên cứu.

- Đề tài cung cấp thông tin về đặc điểm hiệu quả từ mô hình khoai tây Atlantic xã Danh Thắng là tài liệu tham khảo cho sinh viên khoa Kinh tế & PTNT, các tổ chức khác nghiên cứu liên quan. * Ý nghĩa thực tiễn - Đánh giá được hiệu quả của cây khoai tây Atlantic tạo cơ sở khoa học giúp cho địa phương vạch ra chiến lược phát huy những tiềm năng, thế mạnh để phát triển cây khoai tây trong những năm tiếp theo. 4 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Khái niệm liên quan 2.

Khái niệm về mô hình trình diễn [4] Mô hình trình diễn là một hình thức hoạt động cụ thể nào đó được tái tạo lại hoặc mới được tạo ra tại một điểm trong khu vực nhất định nhằm làm mẫu để nghiên cứu, rút kinh nghiệm, tham quan học tập, từ đó có thể nhân ra diện rộng. Xây dựng các mô hình trình diễn nhằm chứng minh lợi ích và tính khả thi của một kỹ thuật mới, đồng thời trình bày các bước áp dụng kỹ thuật đó là một phương pháp được các cơ quan nghiên cứu và khuyến nông thường áp dụng trong chuyển giao các kỹ thuật tiến bộ cho người dân. Xây dựng mô hình trình diễn gồm 9 bước với sự tham gia tích cực của cán bộ và nông dân vào tất cả các hoạt động của mô hình. Tuy nhiên hình thức và mức độ tham gia ở mỗi bước là khác nhau.

Tiến trình xây dựng mô hình có thể tốm tắt như sau: Bước 1: Đánh giá thực trạng và xác định nhu cầu Bước 2: Chọn địa điểm xây dựng MH và thành lập tổ chỉ đạo kỹ thuật Bước 3: Thành lập nhóm cùng sở thích và tổ chức bộ máy điều hành Bước 4: Đánh giá nhu cầu chuyển giao các KTTB Bước 5: Chọn hộ xây dựng MH Bước 6: Xây dựng kế hoạch và các nội dung hoạt động Bước 7: Tổ chức thực hiện MH và giám sát đánh giá định kỳ Bước 8: Đánh giá, nghiệm thu kết quả thực hiện MH Bước 9: Tổ chức nhân rộng. * Mô hình sản xuất Sản xuất là một hoạt động có ý thức, có tổ chức của con người nhằm tạo ra nhiều của cải vật chất cho xã hội bằng những tiềm năng, nguồn lực và sức lao động của chính mình. Lịch sử phát triển của xã hội loài người đã chứng minh sự phát triển của các công cụ sản xuất - yếu tố không thể thiếu 5 trong nền sản xuất. Từ những công cụ thô sơ nay đã được thay thế bằng những công cụ sản xuất hiện đại làm giảm hao phí về sức lao động trên một đơn vị sản phẩm, đó là mục tiêu quan trọng của nền sản xuất hiện đại.

Mô hình sản xuất là một trong những nội dung kinh tế của sản xuất, nó thể hiện được sự tác động qua lại của các yếu tố kinh tế, ngoài những yếu tố kỹ thuật của sản xuất, do đó mà mô hình sản xuất là hình mẫu trong sản xuất thể hiện sự kết hợp của các điều kiện sản xuất trong điều kiện sản xuất cụ thể, nhằm đạt được mục tiêu về sản phẩm và lợi ích ích kinh tế. * Mô hình trồng trọt Mô hình trồng trọt là mô hình tập trung vào các đối tượng cây trồng trong sản xuất nông nghiệp, là mô hình trình diễn các tiến bộ khoa học kỹ thuật mới về cây trồng như: lúa, ngô, rau, khoai tây, lạc… Mô hình trồng trọt giúp hoàn thiện quá trình nghiên cứu của nhà khoa học trong lĩnh vực nông nghiệp. Mà nông dân vừa là chủ thể sản xuất vừa là nhà thực nghiệm, đồng thời nông dân là đối tượng tiếp thu trực tiếp các tiến bộ kỹ thuật mới vào sản xuất, và họ cũng là người truyền bá kỹ thuật này cho các nông dân khác cùng làm theo. Mô hình trồng trọt cần được thực hiện trên chính những thửa ruộng của người dân, trong đó người dân sẽ đóng vai trò chính trong quá trình thực hiện, còn nhà nghiên cứu và cán bộ khuyến nông đóng vai trò là người hỗ trợ thúc đẩy để giúp nông dân thực hiện và giải quyết những khó khăn gặp phải.

Khái niệm đánh giá [4] - Đánh giá dự án là nhìn nhận và phân tích toàn bộ quá trình triển khai thực hiện dự án, các kết quả thực hiện cũng như hiệu quả thực tế đạt được của dự án trong mối quan hệ với nhiều yếu tố, so sánh với mục tiêu ban đầu. - Đánh giá là so sánh những gì đã thực hiện bằng nguồn lực của thôn bản và những hỗ trợ từ bên ngoài với những gì thực sự đã đạt được.