Khóa luận tốt nghiệp đánh giá hiệu quả kinh tế cây chè trung du của nông hộ trên địa bàn xã văn hán huyện đồng hỷ tỉnh thái nguyên

Khóa luận đánh giá hiệu quả kinh tế cây chè trung du tại xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên, cung cấp thông tin hữu ích cho nông hộ.

• Tác giả: Hoàng Thị Lành
• Người hướng dẫn: ThS. Bùi Thị Minh Hà
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Phát triển nông thôn
• Đề tài: Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Cây Chè Trung Du Tại Xã Văn Hán, Đồng Hỷ, Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• TRANG BÌA PHỤ
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC HÌNH
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.4. Cấu trúc của khóa luận
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 2.1.1. Lý luận về hiệu quả kinh tế
• 2.1.2. Giới thiệu về cây chè
• 2.1.3. Ý nghĩa của việc phát triển sản xuất chè
• 2.1.4. Tóm tắt đặc điểm một số giống chè
• 2.1.5. Đặc điểm kinh tế kỹ thuật của sản xuất chè
• 2.2. Cơ sở thực tiễn
• 2.2.1. Tình hình sản xuất và tiêu thụ chè trên thế giới
• 2.2.2. Tình hình sản xuất, tiêu thụ chè của Việt Nam
• 2.2.3. Tình hình sản xuất chè tại tỉnh Thái Nguyên
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.3.2. Các chỉ tiêu đánh giá sử dụng trong luận văn
• 3.3.3. Các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả kinh tế hàng năm
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 4.1.1. Đặc điểm điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế, xã hội
• 4.2. Tình hình chung về sản xuất chè của nông hộ xã Văn Hán
• 4.2.1. Tình hình sản xuất
• 4.2.2. Tình hình tiêu thụ chè của xã Văn Hán
• 4.3. Phân tích hiệu quả sản xuất chè của nhóm hộ nghiên cứu
• 4.3.1. Đặc điểm chung của nhóm hộ điều tra
• 4.3.2. Chi phí sản xuất cây chè Trung du của hộ điều tra
• 4.3.3. Kết quả và hiệu quả sản xuất chè của hộ
• 4.3.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến hiệu quả sản xuất chè của nhóm hộ nghiên cứu
• 4.4. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả sản xuất chè trung du tại địa bàn xã Văn Hán
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Cây Chè Trung Du

Cây chè Trung du là một trong những loại cây trồng chủ lực tại xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên. Việc đánh giá hiệu quả kinh tế của cây chè không chỉ giúp nông dân hiểu rõ hơn về giá trị kinh tế mà còn góp phần vào việc phát triển bền vững ngành chè tại địa phương. Nghiên cứu này sẽ cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình sản xuất và tiêu thụ chè, từ đó đưa ra các giải pháp cải thiện hiệu quả kinh tế cho nông hộ.

1.1. Đặc Điểm Của Cây Chè Trung Du Tại Văn Hán

Cây chè Trung du có khả năng sinh trưởng tốt trong điều kiện khí hậu của xã Văn Hán. Đặc điểm nổi bật của giống chè này là khả năng chống chịu sâu bệnh và thích ứng với môi trường. Năng suất chè Trung du tại đây đạt mức cao, đóng góp lớn vào thu nhập của nông dân.

1.2. Vai Trò Của Cây Chè Trong Kinh Tế Địa Phương

Cây chè không chỉ là nguồn thu nhập chính của nhiều hộ gia đình mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế xã hội của xã Văn Hán. Sản phẩm chè Trung du được ưa chuộng trên thị trường, tạo ra cơ hội việc làm cho người dân địa phương.

II. Thách Thức Trong Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Cây Chè

Mặc dù cây chè Trung du mang lại nhiều lợi ích kinh tế, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc đánh giá hiệu quả sản xuất. Các vấn đề như kỹ thuật canh tác, chăm sóc cây trồng và thị trường tiêu thụ cần được xem xét kỹ lưỡng để có những giải pháp phù hợp.

2.1. Vấn Đề Kỹ Thuật Trong Sản Xuất Chè

Nhiều nông hộ chưa áp dụng đúng kỹ thuật trồng và chăm sóc chè, dẫn đến năng suất thấp. Việc thiếu kiến thức về kỹ thuật trồng chè hiện đại là một trong những nguyên nhân chính ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế.

2.2. Thị Trường Tiêu Thụ Chè Trung Du

Thị trường tiêu thụ chè Trung du còn gặp khó khăn do sự cạnh tranh từ các sản phẩm chè khác. Việc xây dựng thương hiệu và nâng cao chất lượng sản phẩm là cần thiết để tăng cường sức cạnh tranh trên thị trường.

III. Phương Pháp Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế Cây Chè Trung Du

Để đánh giá hiệu quả kinh tế của cây chè Trung du, cần áp dụng các phương pháp phân tích cụ thể. Các chỉ tiêu như chi phí sản xuất, doanh thu và lợi nhuận sẽ được xem xét để đưa ra cái nhìn tổng quan về hiệu quả kinh tế của cây chè.

3.1. Phân Tích Chi Phí Sản Xuất Chè

Chi phí sản xuất chè bao gồm chi phí giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật và công lao động. Việc phân tích chi phí sẽ giúp nông dân nhận diện được các khoản chi cần thiết và tối ưu hóa quy trình sản xuất.

3.2. Đánh Giá Doanh Thu Từ Sản Phẩm Chè

Doanh thu từ sản phẩm chè phụ thuộc vào giá bán và sản lượng tiêu thụ. Việc theo dõi giá cả trên thị trường và điều chỉnh sản lượng phù hợp sẽ giúp nông dân tối đa hóa lợi nhuận.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Hiệu Quả Kinh Tế Cây Chè

Kết quả nghiên cứu cho thấy cây chè Trung du mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nông hộ tại xã Văn Hán. Năng suất và chất lượng chè được cải thiện nhờ áp dụng các biện pháp kỹ thuật tiên tiến và quản lý sản xuất hợp lý.

4.1. Năng Suất Và Chất Lượng Chè Trung Du

Năng suất chè Trung du tại xã Văn Hán đạt mức cao, với chất lượng sản phẩm được người tiêu dùng đánh giá cao. Việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất đã góp phần nâng cao chất lượng chè.

4.2. Tác Động Đến Thu Nhập Của Nông Hộ

Hiệu quả kinh tế từ cây chè Trung du đã giúp nhiều hộ gia đình cải thiện thu nhập. Sự gia tăng thu nhập này không chỉ giúp nâng cao đời sống mà còn tạo điều kiện cho việc đầu tư vào sản xuất.

V. Kết Luận Và Đề Xuất Giải Pháp Phát Triển Cây Chè

Đánh giá hiệu quả kinh tế cây chè Trung du tại xã Văn Hán cho thấy tiềm năng phát triển lớn. Tuy nhiên, cần có các giải pháp cụ thể để khắc phục những thách thức hiện tại, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất và thu nhập cho nông dân.

5.1. Đề Xuất Giải Pháp Kỹ Thuật

Cần tổ chức các lớp tập huấn về kỹ thuật trồng chè cho nông dân. Việc nâng cao kiến thức sẽ giúp nông hộ áp dụng đúng kỹ thuật, từ đó nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

5.2. Xây Dựng Thương Hiệu Chè Trung Du

Xây dựng thương hiệu cho sản phẩm chè Trung du là cần thiết để tăng cường sức cạnh tranh. Cần có chiến lược marketing hiệu quả để quảng bá sản phẩm đến tay người tiêu dùng.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Cây chè Trung du (còn gọi là chè ta) là giống chè truyền thống gắn liền với lịch sử phát triển của vùng chè Thái Nguyên trong gần một thế kỷ. Từ những thập niên đầu thế kỷ XX, búp chè Trung du đã tạo nên thương hiệu chè Cánh Hạc tại vùng Tân Cương, được định danh là "Đệ nhất danh trà". Về mặt sinh học và sinh thái, giống chè Trung du có khả năng chống chịu điều kiện khô hạn, giá rét và sâu bệnh tốt; bộ rễ khỏe, thân cây to, tán rộng và độ che phủ lớn, giữ vai trò quan trọng trong việc chống xói mòn, rửa trôi đất dốc và bảo vệ môi trường sinh thái vùng trung du, miền núi phía Bắc. Ngoài ra, giống chè này còn có khả năng cho thu hoạch búp vào vụ đông, mang lại thu nhập ổn định cho người nông dân.

Tại tỉnh Thái Nguyên, ngành chè giữ vai trò kinh tế mũi nhọn, đứng thứ hai toàn quốc về diện tích sau tỉnh Lâm Đồng. Tính đến năm 2017, toàn tỉnh có 21.585 ha chè (trong đó chè kinh doanh đạt 19.647 ha), năng suất bình quân 113,9 tạ chè khô/ha, sản lượng búp tươi đạt 223,78 nghìn tấn/năm. Nằm trong quy hoạch phát triển vùng nguyên liệu của huyện Đồng Hỷ, xã Văn Hán có diện tích chè lên tới 885 ha (với hơn 700 ha trong thời kỳ kinh doanh), sản lượng chè búp tươi đạt 10.620 tấn, đóng góp 80 tỷ đồng vào tổng thu ngân sách và thu nhập dân cư (chiếm tỷ trọng 47,76%). Xã có 20,6% diện tích đạt tiêu chuẩn VietGAP và 8 xóm được UBND tỉnh Thái Nguyên công nhận danh hiệu Làng nghề chè truyền thống.

Tuy nhiên, sản xuất chè Trung du tại xã Văn Hán đang đối mặt với nhiều khó khăn:

• Hầu hết diện tích nương chè được trồng bằng hạt từ nhiều năm trước, hiện bước vào giai đoạn cuối của chu kỳ khai thác kinh doanh.
• Tập quán canh tác của nông hộ thiên về khai thác kiệt quệ búp chè mà chưa chú trọng đầu tư thâm canh, cải tạo nương chè.
• Quy trình bón phân chưa cân đối, thiếu hụt phân hữu cơ dẫn đến hiện tượng đất bị chua hóa nghiêm trọng; mật độ đi lại thu hái thường xuyên làm đất luống chè bị dí chặt.
• Thiếu hệ thống cây che bóng và cây cải tạo đất khiến nương chè nhanh thoái hóa, năng suất giảm sút, dẫn đến xu hướng một bộ phận nông hộ phá bỏ chè Trung du để chuyển đổi tự phát sang các giống chè cành mới.

Để có cơ sở thực chứng định hướng phát triển bền vững nương chè truyền thống, đề tài "Đánh giá hiệu quả kinh tế cây chè Trung du của nông hộ trên địa bàn xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên" được thực hiện nhằm giải quyết các nhiệm vụ cụ thể sau:

1. Mục tiêu chung: Đánh giá hiệu quả kinh tế của cây chè Trung du và đề xuất giải pháp nhằm phát triển sản xuất chè trên địa bàn xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về hiệu quả kinh tế sản xuất chè Trung du.
   • Phân tích, đánh giá kết quả và hiệu quả sản xuất chè Trung du của các hộ gia đình.
   • Phân tích các nhân tố ảnh hưởng đến kết quả, hiệu quả kinh tế của cây chè Trung du.
   • Đề xuất phương hướng và giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất chè Trung du đối với các hộ gia đình trên địa bàn xã Văn Hán.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Các vấn đề kinh tế kỹ thuật liên quan đến sản xuất và hiệu quả sản xuất chè Trung du của nông hộ.
• Phạm vi không gian: Xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên (tập trung khảo sát tại 3 xóm: Ấp Chè, Cầu Mai, Đoàn Lâm).
• Phạm vi thời gian: Thu thập và điều tra thực địa từ ngày 15/01/2018 đến ngày 30/05/2018; các chỉ tiêu kinh tế - xã hội và số liệu hạch toán lấy mốc phân tích niên độ 2017 (kết hợp chuỗi số liệu thứ cấp giai đoạn 2012–2017).
• Phạm vi nội dung: Phân tích hoạt động sản xuất kinh doanh chè của nhóm hộ có vườn chè Trung du đang trong thời kỳ kinh doanh thu hoạch.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết và khung phân tích

Khóa luận tiếp cận phạm trù hiệu quả kinh tế từ các góc độ lý luận kinh tế học:

• Quan điểm kinh tế chính trị: Dựa trên luận điểm của C. Mác về quy luật tiết kiệm thời gian lao động, tăng năng suất lao động xã hội và việc phân phối hợp lý lao động sống cùng lao động vật hóa; kết hợp lý luận của các nhà kinh tế học về việc tối đa hóa sản phẩm xã hội trên một đơn vị chi phí nguồn lực.
• Khung phân tích kinh tế vi mô: Phân định rõ ba phạm trù hiệu quả:
  • Hiệu quả kỹ thuật (Technical Efficiency): Phản ánh lượng sản phẩm đầu ra tối đa thu được từ một mức chi phí đầu vào cụ thể.
  • Hiệu quả phân bổ nguồn lực (Allocative Efficiency): Phản ánh tỷ lệ kết hợp giữa các yếu tố chi phí đầu vào tương ứng với giá cả thị trường để tối thiểu hóa chi phí hoặc tối đa hóa doanh thu.
  • Hiệu quả kinh tế (Economic Efficiency): Thể hiện sự kết hợp đồng thời giữa hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ, cân nhắc cả khía cạnh hiện vật lẫn giá trị.
• Ba quan điểm toán học xác định hiệu quả kinh tế trong văn bản:
  • Quan điểm tỷ số tuyệt đối: $H = \frac{Q}{C}$ (trong đó $Q$ là khối lượng kết quả thu được, $C$ là chi phí bỏ ra).
  • Quan điểm tỷ số biên: $H = \frac{\Delta Q}{\Delta C}$ (xem xét mức tăng thêm của kết quả trên một đồng chi phí đầu tư bổ sung).
  • Quan điểm tỷ số phần trăm biến động: $H = \frac{%\Delta Q}{%\Delta C}$ (xem xét mức độ co giãn phần trăm của kết quả so với phần trăm chi phí).
• Lý luận về phân loại và đặc tính cây chè: Áp dụng bảng phân loại của Cohen Stuart (1919) chia cây chè thành 4 phân loài chính (chè Trung Quốc lá nhỏ, chè Trung Quốc lá to/Trung du, chè Shan, chè Ấn Độ). Giống chè Trung du được nhận diện là dạng chè lá to, trồng bằng hạt, chu kỳ kinh tế kéo dài 30–40 năm (so với 15–20 năm của các giống chè cành mới như LDP1, TRI777, Kim Tuyên, Phúc Vân Tiên). Văn bản phân tích các quy trình kỹ thuật bắt buộc: kỹ thuật đốn (đốn phớt 3–5 cm, đốn lửng 60–65 cm, đốn dàn 40–50 cm, đốn trẻ lại 10–15 cm), cân đối dinh dưỡng N-P-K và tiêu chuẩn thu hái một tôm hai lá.

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Khóa luận sử dụng kết hợp dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp thông qua các kỹ thuật nghiên cứu nông thôn:

• Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp: Kế thừa các báo cáo định kỳ về tình hình phát triển kinh tế - xã hội, báo cáo thống kê đất đai, báo cáo sản xuất nông lâm nghiệp giai đoạn 2015–2017 của UBND xã Văn Hán, số liệu từ Phòng Nông nghiệp & PTNT huyện Đồng Hỷ, Sở Nông nghiệp & PTNT tỉnh Thái Nguyên, Cục Thống kê, Tổ chức Nông Lương Liên Hợp Quốc (FAO/FAOSTAT) và Trung tâm Thương mại Quốc tế (ITC).
• Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp:
  • Điều tra chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng: Khảo sát trực tiếp $n = 60$ nông hộ tại 3 xóm trọng điểm sản xuất chè của xã Văn Hán (gồm xóm Ấp Chè, xóm Cầu Mai, xóm Đoàn Lâm). Danh sách mẫu được chia đều thành 2 nhóm: 30 hộ khá - giàu và 30 hộ nghèo dựa trên chuẩn phân loại của địa phương.
  • Phỏng vấn bán cấu trúc và tham vấn chuyên gia: Thực hiện tham vấn cán bộ khuyến nông xã, trưởng xóm và các nông dân nòng cốt để thu thập thông tin về tập quán canh tác, biến động chi phí, giá bán và kênh tiêu thụ.
• Phương pháp phân tích số liệu:
  • Thống kê mô tả: Sử dụng số tuyệt đối, số tương đối, số bình quân, lập bảng và biểu đồ so sánh.
  • Phân tổ thống kê: Phân loại hộ theo quy mô diện tích, cơ cấu chi phí vật tư và nhóm thu nhập để so sánh hiệu quả sử dụng vốn và đất đai.
  • Phương pháp hạch toán kinh tế hộ nông nghiệp: Xác định hệ thống chỉ tiêu tài chính nông hộ gồm:
    • Tổng giá trị sản xuất: $GO = P \times Q$ (triệu đồng/ha hoặc triệu đồng/sào).
    • Chi phí trung gian: $IC = \text{Chi phí vật chất trực tiếp} + \text{Chi phí dịch vụ mua/thuê ngoài}$.
    • Tổng chi phí: $TC = IC + A + CL$ (trong đó $A$ là khấu hao công cụ, máy móc; $CL$ là chi phí cơ hội công lao động gia đình và vật tư tự có).
    • Giá trị gia tăng: $VA = GO - IC$.
    • Thu nhập hỗn hợp: $MI = VA - A - \text{Thuế}$.
    • Lợi nhuận: $Pr = GO - TC$.
    • Các tỷ suất phản ánh hiệu quả: $GO/IC$, $VA/IC$, $MI/IC$, $GO/TC$, $VA/TC$.
  • Phân tích SWOT: Đánh giá điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của vùng chè Trung du xã Văn Hán.
• Công cụ xử lý: Toàn bộ dữ liệu khảo sát được làm sạch, mã hóa và xử lý trên phần mềm Microsoft Excel.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả trình bày tính cấp thiết của đề tài xuất phát từ vị thế kinh tế của cây chè đối với công cuộc xóa đói giảm nghèo tại Thái Nguyên, đặc biệt là vai trò tạo nguồn thu chính cho xã Văn Hán (chiếm 47,76% thu nhập toàn xã). Chương này xác lập các luận cứ thực tiễn về sự thoái hóa của các nương chè Trung du trồng bằng hạt già cỗi, đặt ra yêu cầu đánh giá chính xác hiệu quả kinh tế nhằm cung cấp luận cứ khoa học cho chính quyền địa phương ban hành chính sách hỗ trợ phục hồi và phát triển vùng nguyên liệu. Phần mở đầu cũng xác định rõ 1 mục tiêu chung, 4 mục tiêu cụ thể, phạm vi không gian tại 3 xóm của xã Văn Hán và kết cấu đề tài gồm 5 phần chính.

Phần 2: Tổng quan tài liệu

Chương này tổng kết toàn diện cơ sở lý thuyết và cơ sở thực tiễn về ngành chè:

• Lý luận chuyên ngành: Phân tích bản chất của hiệu quả kinh tế trong nông nghiệp; phân biệt hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ; phân tích chu kỳ kinh tế của cây chè; tổng hợp các kết quả nghiên cứu khoa học của Đỗ Ngọc Quý, Chu Xuân Ái, Đinh Thị Ngọ về vai trò của phân bón N-P-K (đạm và lân có ảnh hưởng chi phối đối với sinh trưởng tán cây con và năng suất chè giai đoạn đầu kinh doanh).
• Thực trạng ngành chè thế giới và Việt Nam: Trích xuất số liệu FAOSTAT năm 2016 cho thấy diện tích chè thế giới đạt trên 4 triệu ha, trong đó Trung Quốc dẫn đầu với 2.594 nghìn ha (chiếm 54,66%), Việt Nam đứng thứ 5 với 118.824 ha (năng suất 20,2 tạ chè khô/ha, cao hơn mức bình quân thế giới 14,53 tạ/ha). Nêu rõ 5 vùng sản xuất chè trọng điểm tại Việt Nam (Tây Bắc, Việt Bắc - Hoàng Liên Sơn, Trung Du - Bắc Bộ, Miền Trung, Tây Nguyên).
• Tình hình sản xuất và chế biến tại tỉnh Thái Nguyên: Khái quát lịch sử vùng chè, các thương hiệu nổi tiếng (Tân Cương, La Bằng, Minh Lập, Tức Tranh). Trình bày số liệu sản xuất chè của tỉnh giai đoạn 2015–2017 thông qua bảng thống kê:

Chỉ tiêu	Đơn vị	Năm 2015	Năm 2016	Năm 2017	So sánh 2016/2015	So sánh 2017/2016	Tốc độ phát triển bình quân
Diện tích	ha	18.585	21.300	21.585	1,15	1,01	1,08
Năng suất	tạ/ha	109,00	112,00	113,90	1,03	1,02	1,03
Sản lượng	tấn	185.780	195.000	223.780	1,05	1,15	1,10

(Nguồn: Sở Nông nghiệp & PTNT tỉnh Thái Nguyên, 2017)

Về công nghệ chế biến, văn bản chỉ rõ trên 80% sản lượng chè Thái Nguyên được chế biến theo phương thức thủ công, truyền thống quy mô hộ gia đình; phần còn lại sản xuất công nghiệp phục vụ xuất khẩu theo công nghệ CTC (Crushing – Tearing – Curing) và OTD (Orthodox). Thị trường tiêu thụ nội địa chiếm 70%, xuất khẩu chiếm 30% sang các thị trường chính: Đài Loan (43%), Pakistan (30%), Trung Quốc (27%).

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu

Văn bản quy định khung phương pháp luận áp dụng vào địa bàn khảo sát. Quy định rõ tiêu chí chọn mẫu điều tra gồm 60 hộ (30 hộ nghèo, 30 hộ khá - giàu) tại 3 xóm Ấp Chè, Cầu Mai, Đoàn Lâm thuộc xã Văn Hán. Thiết lập hệ thống công thức tính toán các chỉ tiêu hạch toán kinh tế ($GO, IC, TC, VA, MI, Pr$) và các chỉ số đo lường hiệu quả trên một đồng chi phí trung gian ($GO/IC, VA/IC, MI/IC$). Quy định phương pháp phân tổ theo nhóm hộ và quy mô diện tích để so sánh các yếu tố cấu thành chi phí đầu vào.

Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Đây là nội dung trọng tâm của khóa luận, phản ánh dữ liệu thực nghiệm và khảo sát:

• Đặc điểm địa bàn nghiên cứu:
  • Điều kiện tự nhiên: Xã Văn Hán là xã miền núi nằm ở phía Đông Bắc huyện Đồng Hỷ, cách trung tâm huyện 10 km; diện tích tự nhiên 6.546,84 ha, địa hình nghiêng từ Đông sang Tây, độ cao trung bình 150 m (vùng núi phía Đông cao 200–300 m, dãy đồi phía Nam cao 100–250 m). Khí hậu chia 2 mùa rõ rệt, nhiệt độ bình quân năm 23,5°C (thấp nhất 12,0°C, cao nhất 35,0°C), độ ẩm trung bình 82%, lượng mưa bình quân 154,9 mm/tháng. Đất đai chủ yếu là đất feralit vàng nhạt trên đá cát và feralit đỏ vàng trên đá macma có tính chất chua.
  • Hiện trạng sử dụng đất năm 2017: Tổng diện tích 6.546,84 ha. Đất nông nghiệp chiếm 6.238,47 ha (95,29%), gồm đất trồng cây lâu năm 1.372,64 ha, đất trồng cây hàng năm 867,26 ha, đất lâm nghiệp 3.851,73 ha (61,74%), mặt nước nuôi trồng thủy sản 54,45 ha. Đất phi nông nghiệp chiếm 301,20 ha (4,60%) và đất chưa sử dụng là 7,17 ha (0,11%).
  • Đặc điểm nhân khẩu và lao động: Toàn xã có 17 xóm, gồm 8 đến 9 dân tộc cùng sinh sống (Kinh, Tày, Nùng, Dao, Cao Lan, Sán Chí, Thái, Khơ Me, Sán Dìu). Dân số năm 2017 là 10.037 người với 2.037 hộ nông nghiệp. Tổng số lao động là 6.014 người, trong đó lao động nông nghiệp chiếm đa số với 5.329 người (chiếm tỷ trọng 88,61%), lao động phi nông nghiệp là 685 người (chiếm 11,39%).

Năm	Tổng số dân (người)	Tổng số hộ nông nghiệp (hộ)	Tổng số lao động (người)	Lao động nông nghiệp (người)	Tỷ trọng lao động nông nghiệp (%)	Lao động phi nông nghiệp (người)	Tỷ trọng lao động phi nông nghiệp (%)
2015	9.221	1.954	5.322	4.746	89,18	576	10,82
2016	9.513	1.996	5.620	4.984	88,68	636	11,20
2017	10.037	2.037	6.014	5.329	88,61	685	11,39

(Nguồn: Số liệu tổng hợp từ Báo cáo của UBND xã Văn Hán, 2017)

• Thực trạng sản xuất, chi phí và hiệu quả kinh tế:
  • Khảo sát thực tế cơ cấu trang thiết bị chế biến chè tại nông hộ (máy vò, tôn quay sao chè).
  • Phân tích cấu trúc chi phí sản xuất 1 sào chè Trung du kinh doanh năm 2017: Chi phí trung gian bao gồm phân hóa học (đạm urê, lân supe, kali), phân chuồng hoai mục, thuốc bảo vệ thực vật, nhiên liệu sao sấy (củi, than, điện), khấu hao máy móc công cụ và chi phí công lao động gia đình (chiếm tỷ trọng chi phí cao nhất trong cơ cấu tổng chi phí).
  • So sánh kết quả và hiệu quả kinh tế giữa nhóm hộ nghèo và nhóm hộ khá - giàu: Nông hộ khá - giàu có mức đầu tư chi phí trung gian (phân bón, hệ thống tưới, cải tạo đất) cao hơn, áp dụng kỹ thuật đốn và sao chè tốt hơn nên đạt năng suất, giá bán bình quân cao hơn, dẫn tới các chỉ số $GO, VA, MI, Pr$ trên một đơn vị diện tích vượt trội so với nhóm hộ nghèo.
  • Phân tích các nhân tố ảnh hưởng: Nhóm nhân tố tự nhiên (đất chua, thiếu nước tưới mùa khô); nhóm nhân tố kỹ thuật (tuổi nương chè trên 20-30 năm, kỹ thuật đốn phớt chưa triệt để, mất cân đối phân bón); nhóm nhân tố kinh tế - xã hội (biến động thị trường, thiếu vốn liên kết hợp tác xã, mẫu mã bao bì thô sơ).
  • Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất: Cải tạo tầng đất mặt thông qua bón vôi khử chua và bổ sung phân hữu cơ vi sinh; hoàn thiện kỹ thuật đốn trẻ lại kết hợp trồng dặm; đầu tư công nghệ tưới tiết kiệm; thành lập và mở rộng các hợp tác xã chế biến chè an toàn VietGAP; đa dạng hóa kênh tiêu thụ sản phẩm gắn với thương hiệu Làng nghề chè truyền thống.

Phần 5: Kết luận và kiến nghị

Tổng kết lại các chỉ tiêu định lượng nghiên cứu; khẳng định vai trò trụ cột của chè Trung du trong cơ cấu kinh tế nông nghiệp xã Văn Hán. Đưa ra các kiến nghị cụ thể đối với UBND huyện Đồng Hỷ và UBND xã Văn Hán về việc quy hoạch giữ diện tích chè Trung du vùng đồi dốc, hỗ trợ vay vốn ưu đãi thâm canh và tập huấn kỹ thuật sản xuất nông nghiệp tốt.

Kết quả và đóng góp của khóa luận

Khóa luận đã làm rõ bức tranh thực trạng và hiệu quả sản xuất chè Trung du của nông hộ tại xã Văn Hán thông qua hệ thống dẫn liệu cụ thể:

• Kết quả thực nghiệm và số liệu hạch toán:
  • Làm rõ cơ cấu kinh tế nông nghiệp địa phương: Cây chè là nguồn thu nhập chủ đạo của xã Văn Hán với 885 ha diện tích, đóng góp 80 tỷ đồng (chiếm 47,76% tổng thu nhập địa phương).
  • Xác lập dữ liệu điều tra từ 60 nông hộ tại 3 xóm Ấp Chè, Cầu Mai, Đoàn Lâm: Chỉ ra sự chênh lệch rõ nét về năng lực đầu tư và kết quả sản xuất giữa nhóm hộ khá - giàu và nhóm hộ nghèo; việc thiếu hụt vốn đầu tư phân hữu cơ và thuốc bảo vệ thực vật sinh học ở nhóm hộ nghèo là nguyên nhân trực tiếp làm giảm năng suất và phẩm cấp chè búp tươi.
  • Đánh giá hiện trạng thoái hóa đất canh tác: Đất trồng chè lâu năm tại địa phương bị chua hóa nặng, luống chè bị dí chặt do tần suất thu hái cao mà không được cày xới, thiếu cây che bóng khiến nương chè cuối chu kỳ khai thác bị suy giảm sản lượng nghiêm trọng.
• Giải pháp đề xuất từ tác giả:
  • Nhóm giải pháp kỹ thuật nông học: Thực hiện quy trình đốn trẻ lại đối với nương chè cằn cỗi (đốn cách mặt đất 10–15 cm); đẩy mạnh bón phân cân đối N-P-K theo nguyên tắc "từ ít đến nhiều, bón đúng lúc, đúng cách"; tăng cường phân chuồng hoai mục và vôi bột cải tạo độ chua của đất; bố trí cây che bóng hợp lý.
  • Nhóm giải pháp tổ chức sản xuất và thị trường: Mở rộng diện tích đạt chuẩn VietGAP từ mức 20,6% hiện tại; phát huy 8 làng nghề truyền thống đã được công nhận; liên kết nông hộ vào mô hình hợp tác xã để chuẩn hóa bao bì, nhãn mác và giảm phụ thuộc vào thương lái trung gian.
• Đóng góp của khóa luận:
  • Cung cấp bộ số liệu sơ cấp xác thực về thực trạng sản xuất chè Trung du tại xã Văn Hán niên vụ 2017.
  • Đóng góp luận cứ khoa học thực tiễn giúp chính quyền cấp xã và cơ quan khuyến nông huyện Đồng Hỷ đánh giá đúng tiềm năng kinh tế của giống chè truyền thống, hạn chế tình trạng người dân phá bỏ tự phát để chuyển đổi sang các giống chè cành khi chưa đánh giá đầy đủ tính thích ứng sinh thái và chi phí cơ hội.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của khóa luận:
  • Quy mô mẫu khảo sát giới hạn ở 60 hộ gia đình phân bố tại 3 xóm (Ấp Chè, Cầu Mai, Đoàn Lâm), chưa bao quát toàn bộ 17 xóm có sản xuất chè trên địa bàn toàn xã Văn Hán.
  • Thời gian thực hiện nghiên cứu thực địa diễn ra trong 5 tháng (từ 15/01/2018 đến 30/05/2018), do đó số liệu sơ cấp phụ thuộc vào trí nhớ hồi tưởng của chủ hộ về chi phí và sản lượng niên vụ 2017.
  • Phân tích thổ nhưỡng mới dừng ở việc kế thừa mô tả bản đồ đất tỷ lệ 1/25.000 của xã, chưa lấy mẫu đất nương chè để phân tích hóa nghiệm các chỉ số lý hóa cụ thể ($pH_{KCl}$, hàm lượng mùn, đạm, lân tổng số) trong phòng thí nghiệm.
• Hướng nghiên cứu tiếp được gợi mở từ phạm vi đề tài:
  • Mở rộng quy mô điều tra sang các xóm còn lại và so sánh đối chứng hiệu quả kinh tế kỹ thuật giữa giống chè Trung du với các giống chè cành mới nhập nội (Kim Tuyên, Bát Tiên, LDP1) trên cùng loại đất đai.
  • Nghiên cứu sâu về chuỗi giá trị và biên lợi nhuận của các tác nhân tham gia kênh phân phối chè Trung du (từ người trồng, cơ sở chế biến thủ công, thương lái đến đại lý bán lẻ ngoài tỉnh).

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận có giá trị tham khảo thiết thực cho các đối tượng và hoạt động chuyên môn sau:

• Sinh viên và học viên ngành Phát triển nông thôn, Kinh tế nông nghiệp: Dùng làm tài liệu tham khảo mẫu về phương pháp thiết kế phiếu điều tra nông hộ, phương pháp phân tổ thống kê và quy trình tính toán các chỉ tiêu hạch toán kinh tế ($GO, IC, TC, VA, MI, Pr$) đối với cây công nghiệp dài ngày.
• Cán bộ khuyến nông và cơ quan quản lý nông nghiệp huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên: Tham khảo dữ liệu thực tế về thực trạng thoái hóa nương chè Trung du để xây dựng các dự án phục tráng giống chè bản địa, quy hoạch vùng sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP.
• Người làm nghiên cứu về kinh tế hộ nông thôn: Cung cấp dẫn liệu tham khảo về mối quan hệ giữa mức độ đầu tư thâm canh với phân tầng kinh tế nông hộ (hộ giàu - hộ nghèo) tại khu vực trung du miền núi Bắc Bộ.

Câu hỏi thường gặp

Dung lượng mẫu và phương pháp chọn hộ điều tra trong khóa luận được thực hiện như thế nào?

Tác giả tiến hành điều tra ngẫu nhiên phân tầng với tổng dung lượng mẫu là 60 hộ gia đình trồng chè tại 3 xóm trọng điểm của xã Văn Hán gồm: xóm Ấp Chè, xóm Cầu Mai và xóm Đoàn Lâm. Mẫu được chia đều thành 2 nhóm dựa trên danh sách phân loại của địa phương: 30 hộ nghèo và 30 hộ khá - giàu, nhằm phục vụ mục đích so sánh mức độ đầu tư chi phí và hiệu quả kinh tế giữa các tầng lớp nông hộ.

Cây chè giữ vai trò kinh tế ra sao trong cơ cấu thu nhập của xã Văn Hán năm 2017?

Theo số liệu thống kê trong khóa luận, toàn xã Văn Hán có 885 ha diện tích trồng chè (hơn 700 ha trong thời kỳ thu hoạch kinh doanh), sản lượng búp tươi đạt 10.620 tấn. Cây chè đóng góp trực tiếp 80 tỷ đồng vào giá trị sản xuất của xã, chiếm 47,76% tổng thu nhập toàn địa phương; xã có 20,6% diện tích được cấp chứng nhận VietGAP và 8 xóm được công nhận Làng nghề chè truyền thống.

Những nguyên nhân kỹ thuật nào khiến năng suất nương chè Trung du tại địa phương suy giảm?

Văn bản chỉ rõ năng suất giảm bắt nguồn từ các nguyên nhân: nương chè được trồng bằng hạt từ lâu năm hiện đã ở cuối chu kỳ kinh doanh; nông dân chỉ tập trung thu hái kiệt búp mà không thâm canh bồi dưỡng đất; nương chè không được bón phân hữu cơ hoặc bón quá ít làm đất bị chua hóa; luống chè bị người thu hái đi lại nhiều năm khiến đất bị nén chặt, khó cày xới; đồng thời nương chè thiếu cây che bóng và cây cải tạo đất dẫn đến đất bị rửa trôi nhanh chóng.

Hệ thống chỉ tiêu hạch toán kinh tế nào được tác giả sử dụng để đánh giá hiệu quả sản xuất chè của nông hộ?

Tác giả áp dụng phương pháp hạch toán kinh tế hộ nông nghiệp chuẩn gồm các chỉ tiêu: Giá trị sản xuất ($GO = P \times Q$), Chi phí trung gian ($IC = \text{Chi phí vật chất} + \text{Chi phí dịch vụ}$), Tổng chi phí ($TC = IC + A + CL$), Giá trị gia tăng ($VA = GO - IC$), Thu nhập hỗn hợp ($MI = VA - A - \text{Thuế}$), Lợi nhuận ($Pr = GO - TC$) cùng các tỷ số hiệu quả trên chi phí trung gian ($GO/IC, VA/IC, MI/IC$).

Tình hình sản xuất chè của tỉnh Thái Nguyên giai đoạn 2015–2017 có biến động như thế nào?

Theo báo cáo của Sở Nông nghiệp & PTNT tỉnh Thái Nguyên trích dẫn trong khóa luận: Diện tích chè toàn tỉnh tăng từ 18.585 ha (năm 2015) lên 21.300 ha (năm 2016) và đạt 21.585 ha (năm 2017), tốc độ tăng bình quân 8%/năm. Năng suất chè tăng đều đặn từ 109,00 tạ/ha (năm 2015) lên 112,00 tạ/ha (năm 2016) và 113,90 tạ/ha (năm 2017). Nhờ diện tích và năng suất cùng tăng, tổng sản lượng chè búp tươi tăng mạnh từ 185.780 tấn (năm 2015) lên 223.780 tấn (năm 2017), với tốc độ tăng trưởng bình quân 10%/năm.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Hoàng Thị Lành đã phản ánh chân thực thực trạng kinh tế kỹ thuật của vùng sản xuất chè Trung du tại xã Văn Hán, huyện Đồng Hỷ, tỉnh Thái Nguyên qua chuỗi dẫn liệu thứ cấp và số liệu điều tra 60 nông hộ niên độ 2017. Bằng các phương pháp thống kê mô tả, phân tổ thống kê và hạch toán kinh tế hộ, tác giả đã chứng minh cây chè là nguồn sinh kế chủ chốt chiếm gần 48% tổng thu nhập của xã, đồng thời bóc tách nguyên nhân khiến nương chè bản địa già cỗi bị suy thoái do thiếu hụt thâm canh và chua hóa đất. Các kiến nghị kỹ thuật về đốn chè trẻ lại, bón phân cân đối kết hợp củng cố thương hiệu làng nghề và mô hình VietGAP mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho công tác khuyến nông và định hướng phát triển nông thôn bền vững tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu. - Phần 2: Tổng quan tài liệu. - Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp nghiên cứu. - Phần 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận.

- Phần 5: Kết luận và kiến nghị. 5 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở lý luận của đề tài 2. Lý luận về hiệu quả kinh tế 2.

Khái niệm, bản chất của hiệu quả kinh tế * Khái niệm Hiệu quả kinh tế là một phạm trù phản ánh mặt chất lượng của các hoạt động kinh tế. Quá trình tăng cường lợi dụng các nguồn lực sẵn có phục vụ cho lợi ích của con người, có nghĩa là nâng cao chất lượng của các hoạt động kinh tế. Nâng cao hiệu quả kinh tế là một đòi hỏi khách quan của mọi nền sản xuất xã hội xuất phát từ những nhu cầu vật chất của con người ngày càng tăng[1]. Xuất phát từ góc độ nghiên cứu khác nhau, các nhà kinh tế đưa ra nhiều quan điểm khác nhau về hiệu quả kinh tế.

Hiệu quả theo quan điểm của Mác, đó là việc “tiết kiệm và phân phối một cách hợp lý thời gian lao động sống và lao động vật hoá giữa các ngành” và đó cũng chính là quy luật “tiết kiệm và tăng năng suất lao động hay tăng hiệu quả”. "Mác cũng cho rằng “nâng cao năng suất lao động vượt quá nhu cầu cá nhân của người lao động là cơ sở hết thảy mọi xã hội" Vận dụng quan điểm của Mác, các nhà kinh tế học Xô Viết cho rằng “hiệu quả là sự tăng trưởng kinh tế thông qua nhịp điệu tăng tổng sản phẩm xã hội hoặc thu nhập quốc dân với tốc độ cao nhằm đáp ứng yêu cầu của quy luật kinh tế cơ bản của chủ nghĩa xã hội”. Khi bàn về khái niệm hiệu quả, cần phân biệt rõ ba khái niệm cơ bản về hiệu quả: Hiệu quả kỹ thuật, hiệu quả phân bổ các nguồn lực và hiệu quả kinh tế. Hiệu quả kỹ thuật: là số lượng sản phẩm có thể đạt được trên chi phí đầu vào.

Hiệu quả kỹ thuật được áp dụng phổ biến trong kinh tế vi mô để xem 6 xét tình hình sử dụng nguồn nhân lực cụ thể, nó chỉ ra rằng một đơn vị nguồn lực dùng vào sản xuất đem lại bao nhiêu đơn vị sản phẩm[1]. Hiệu quả phân bổ các nguồn lực: là chỉ tiêu hiệu quả trong các yếu tố sản phẩm và giá đầu vào được tính để phản ánh giá trị sản phẩm thu thêm trên một đồng chi phí thêm về đầu vào hay nguồn lực[1]. Hiệu quả kinh tế là phạm trù kinh tế mà trong đó sản xuất đạt cả hiệu quả kỹ thuật và hiệu quả phân bổ. Điều đó có nghĩa là cả hai yếu tố hiện vật và giá trị đều tính đến khi xem xét việc sử dụng các nguồn lực trong nông nghiệp[1].

Một số quan điểm khác lại cho rằng, hiệu quả được hiểu là mối quan hệ tương quan so sánh giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó. Kết quả sản xuất ở đây được hiểu là giá trị sản phẩm đầu ra, còn lượng chi phí bỏ ra là giá trị của các nguồn lực đầu vào. Mối quan hệ so sánh này được xem xét về cả hai mặt (so sánh tuyệt đối và so sánh tương đối). Như vậy, một hoạt động sản xuất nào đó đạt được hiệu quả cao chính là đã đạt được mối quan hệ tương quan tối ưu giữa kết quả thu được và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó.

Có quan điểm lại xem xét, hiệu quả kinh tế là sự so sánh giữa mức độ biến động của kết quả sản xuất và mức độ biến động của chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó. Việc so sánh này có thể tính cho số tuyệt đối và số tương đối. Quan điểm này có ưu việt trong đánh giá hiệu quả của đầu tư theo chiều sâu, hoặc hiệu quả của việc ứng dụng các tiến bộ kỹ thuật, tức là hiệu quả kinh tế của phần đầu tư thêm. Như vậy: Hiệu quả kinh tế trong sản xuất kinh doanh là một phạm trù kinh tế biểu hiện tập trung của sự phát triển kinh tế theo chiều sâu, phản ánh trình độ khai thác các nguồn lực và tiết kiệm chi phí các nguồn lực đó trong quá trình sản xuất nhằm thực hiện mục tiêu sản xuất kinh doanh[1].

7 * Bản chất của hiệu quả kinh tế Khi nghiên cứu về bản chất kinh tế các nhà kinh tế học đã đưa ra những quan điểm khác nhau nhưng đều thống nhất chung bản chất của nó. Người sản xuất muốn có lợi nhuận thì phải bỏ ra những chi phí nhất định, những chi phí đó là: nhân lực, vật lực, vốn…. Chúng ta tiến hành so sánh kết quả đạt được sau một quá trình sản xuất kinh doanh với chi phí bỏ ra thì có hiệu quả kinh tế. Sự chênh lệch này càng cao thì hiệu quả kinh tế càng lớn và ngược lại.

Bản chất của hiệu quả kinh tế là nâng cao năng suất lao động xã hội và tiết kiệm lao động xã hội. Nâng cao năng suất lao động xã hội và tiết kiệm lao động xã hội là hai mặt của một vấn đề kinh tế. Tuy nhiên, hai mặt này có mối quan hệ mật thiết với nhau, gắn liền với quy luật tương ứng của nền kinh tế xã hội, là quy luật tăng năng suất lao động và quy luật tiết kiệm thời gian. Yêu cầu của việc nâng cao hiệu quả kinh tế là đạt được hiệu quả tối đa về chi phí nhất định hoặc ngược lại, đạt được kết quả nhất định với chi phí tối thiểu.

Chi phí ở đây được hiểu theo nghĩa rộng bao gồm cả chi phí để tạo ra nguồn lực, đồng thời phải bao gồm cả chi phí cơ hội[1]. Ý nghĩa của việc xác định hiệu quả kinh tế trong sản xuất nông nghiệp - Biết được mức hiệu quả của việc sử dụng nguồn lực trong sản xuất nông nghiệp, các nguyên nhân ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế để có biện pháp thích hợp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế trong sản xuất nông nghiệp. - Làm căn cứ để xác định phương hướng đạt tăng trưởng cao trong sản xuất nông nghiệp. Nếu hiệu quả kinh tế còn thấp thì có thể tăng sản lượng nông nghiệp bằng các biện pháp nâng cao hiệu quả kinh tế, ngược lại đạt được hiệu quả kinh tế cao thì để tăng sản lượng cần đổi mới công nghệ.

Các phương pháp xác định hiệu quả kinh tế Hiện nay có 3 quan điểm về hiệu quả kinh tế như sau: 8 • Quan điểm 1: Hiệu quả kinh tế được xác định bởi tỷ số giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra. H = Q/C Trong đó: H: Hiệu quả kinh tế Q: khối lượng sản phẩm thu được C: Chi phí bỏ ra Quan điểm này phản ánh rõ rệt trình độ sử dụng nguồn lực, xem xét được một đơn vị nguồn lực đã sử dụng đem lại bao nhiêu kết quả. Trên cơ sở đó người ta xem xét đánh giá hiệu quả kinh tế giữa các đơn vị với nhau, giữa các ngành sản phẩm, các địa phương khác nhau trong một thời điểm xác định. • Quan điểm 2: Cho rằng hiệu quả kinh tế được xác định bằng tỷ số giữa kết quả tăng thêm với chi phí tăng thêm.

H = ∆ Q/ ∆ C Trong đó: ∆ Q: Khối lượng tăng thêm ∆ C: Chi phí tăng thêm Phương pháp này giúp chúng ta xác định được hiệu quả của một đồng chi phí đầu tư thêm mang lại là bao nhiêu. Trên cơ sở đó, xác định được hiệu quả trong quá trình sản xuất, xác định được khối lượng tối đa hóa lợi nhuận. • Quan điểm 3 : xem xét hiệu quả kinh tế trong phần trăm biến động giữa chi phí và kết quả sản xuất. Hiệu quả kinh tế được xác định bởi tỷ số giữa phần trăm tăng thêm của kết quả thu được và phần trăm tăng thêm của chi phí bỏ ra.

Có nghĩa là nếu tăng thêm 1% chi phí thì kết quả sẽ tăng lên bao nhiêu %. %∆Q H= %∆C 9 % ∆ Q: Phần trăm tăng thêm của kết quả thu được % ∆ C: Phần trăn tăng thêm của chi phí bỏ ra. Giới thiệu về cây chè 2. Nguồn gốc Nhiều công trình khảo sát trước đây cho rằng nguồn gốc của cây chè là vùng cao nguyên Vân Nam Trung Quốc, nơi có khí hậu ẩm ướt và ấm.

Theo cacstaif liệu của Trung Quốc thì cách đây khoảng 4000 năm, người Trung Quốc đã biết dung chè làm dược liệu và sau đó mới dung để uống. Cũng theo các nguồn tài liệu này thì vùng biện giới Tây Bắc nước ta nằm trong vùng nguyên sản của giống chè tự nhiên trên thế giới.Bruce phát hiện được những cây chè dại, lá to ở vùng Atxam (Ấn Độ), từ đó các học giả người Anh cho rằng nguyên sản của cây chè là ở Ấn Độ chứ không phải là ở Trung Quốc. Trong tất cả các tài liệu gần đây hầu như không thấy có sự nhất quán nêu lên về nơi xuất xứ của cấy chè. Những công trình nghiên cứu của Djêmukhatze (1961 – 1976) về phức catechin của lá chè từ các nguồn gốc khác nhau, so sánh về thành phần các chất catechin giữa các loại chè được trồng trọt và chè mọc hoang dại đã nêu len luận điểm về sự tiến hóa sinh hóa cửa cây chè và trên cơ sở đó xác minh nguồn gốc cây chè.

Đjêmukhatze kết luận rằng: những cây chè mọc hoang dại từ cổ xưa, tổng hợp chủ yếu là (-) - epicatechin và (-) – epicatechin galat, ở chúng phát triển chậm khả năng tổng hợp (-) epigal catechin và các galat của nó để tạo thành (+) galocatechin. Nghiên cứu các cây chè dại ở Việt Nam cho thấy chúng cũng tổng hợp chủ yếu là (-) – epicatechin và (-) – epicatechin galat (70% tổng số các loại catechin). Khi di thực những cây chè dại này lên phía Bắc, với các điều kiện khắc nghiệt hơn về khí hậu, chúng sẽ thích ứng dần với các điều kiện sinh thái khắc nghiệt hơn vè khí hậu, chúng sẽ thích ứng dần với các điều kiện sinh thái bằng cách có thành phần catechin phức tạp 10 hơn, cùng với sự tạo thành (-) epigalocatechin và các galat của nó. Điều này có nghĩa là sự trao đổi chất ở đây hướng về phía tang cường quá trình hiđroxin hóa và galin hóa.

Từ những biến đổi sinh hóa này của lá các cây chè mọc hoang dại và cây chè dược tồng trọt chăm sóc, cho phép đi tới một kết luận mới “Nguồn gốc cây chè chính là ở Việt Nam”.