Luận văn đánh giá thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng tại thị xã Quảng Yên, Quảng Ninh

Luận văn thạc sĩ vnua đánh giá chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng cho dự án bệnh viện và trung tâm huấn luyện tại Quảng Yên.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hạnh
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Văn Chính
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng dự án Bệnh viện đa khoa thị xã và dự án Trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố tại thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU
• 1.3. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT
• 2.1.1. Khái quát về thu hồi đất, bồi thường giải phóng mặt bằng
• 2.1.2. Khái niệm cơ bản về thu hồi đất, bồi thường giải phóng mặt bằng
• 3. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG
• 3.1. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Ở MỘT SỐ NƯỚC VÀ TỔ CHỨC TRÊN THẾ GIỚI
• 3.1.1. Ngân hàng phát triển châu Á (ADB)
• 3.1.2. Những kinh nghiệm cho Việt Nam
• 3.2. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Ở VIỆT NAM CÁC THỜI KỲ
• 3.2.1. Trước luật đất đai 1993
• 3.2.2. Từ khi có luật đất đai 1993 đến 2003
• 3.2.3. Từ khi có luật đất đai 2003 đến năm 2013
• 3.2.4. Từ khi có luật đất đai 2013 đến nay
• 3.3. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH
• 4. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.1. ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU
• 4.2. THỜI GIAN NGHIÊN CỨU
• 4.3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 4.4. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
• 4.4.1. Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của thị xã Quảng Yên
• 4.4.2. Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng ở hai dự án nghiên cứu
• 4.4.3. Ý kiến của người dân có đất bị thu hồi về mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
• 4.4.4. Ảnh hưởng của chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng đến người dân có đất bị thu hồi ở 02 dự án nghiên cứu
• 4.4.5. Đề xuất một số giải pháp về việc thực hiện chính sách bồi thường, giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất
• 4.5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4.5.1. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp
• 4.5.2. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp
• 4.5.3. Phương pháp lựa chọn hộ điều tra
• 4.5.4. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 5. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 5.1. KHÁI QUÁT ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ XÃ HỘI CỦA THỊ XÃ QUẢNG YÊN
• 5.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 5.1.2. Các nguồn tài nguyên
• 5.1.3. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 5.1.4. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội
• 5.2. ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GPMB KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT Ở 02 DỰ ÁN NGHIÊN CỨU
• 5.2.1. Tình hình thu hồi đất để thực hiện các dự án trên địa bàn thị xã Quảng Yên
• 5.2.2. Khái quát về 2 dự án
• 5.2.3. Kết quả xác định đối tượng được bồi thường, hỗ trợ
• 5.2.4. Kết quả thực hiện chính sách bồi thường hỗ trợ ở 02 dự án
• 5.2.5. Đánh giá việc thực hiện chính sách tái định cư
• 5.2.6. Ý kiến của người dân có đất bị thu hồi về mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư
• 5.3. ẢNH HƯỞNG CỦA CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG ĐẾN NGƯỜI DÂN CÓ ĐẤT BỊ THU HỒI Ở 02 DỰ ÁN NGHIÊN CỨU
• 5.3.1. Tình hình sử dụng kinh phí được bồi thường hỗ trợ của người dân có đất bị thu hồi
• 5.3.2. Ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp
• 5.3.3. Ảnh hưởng đến lao động và việc làm của người dân có đất bị thu hồi
• 5.4. ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP VỀ CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT
• 5.4.1. Đánh giá chung về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư ở 2 dự án
• 5.4.2. Đề xuất giải pháp
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Chính Sách Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng Tại Quảng Yên

Chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng (GPMB) là một trong những vấn đề quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế xã hội tại Quảng Yên. Việc thực hiện chính sách này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ của các dự án mà còn tác động trực tiếp đến đời sống của người dân có đất bị thu hồi. Đặc biệt, trong bối cảnh thị xã Quảng Yên đang phát triển mạnh mẽ, việc đánh giá và cải thiện chính sách bồi thường GPMB là cần thiết để đảm bảo quyền lợi cho người dân và thúc đẩy sự phát triển bền vững.

1.1. Khái Niệm Chính Sách Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Chính sách bồi thường GPMB được hiểu là các quy định và biện pháp mà Nhà nước áp dụng để đền bù cho người dân khi thu hồi đất. Điều này bao gồm việc xác định giá trị đất, tài sản gắn liền với đất và các khoản hỗ trợ khác nhằm đảm bảo quyền lợi cho người dân.

1.2. Tình Hình Thực Hiện Chính Sách Tại Quảng Yên

Tại Quảng Yên, chính sách bồi thường GPMB đã được thực hiện qua nhiều dự án lớn. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề tồn tại như giá bồi thường chưa hợp lý, quy trình thực hiện còn chậm trễ, gây khó khăn cho người dân trong việc tái định cư.

II. Vấn Đề Và Thách Thức Trong Chính Sách Bồi Thường Tại Quảng Yên

Việc thực hiện chính sách bồi thường GPMB tại Quảng Yên gặp phải nhiều thách thức. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến tiến độ dự án mà còn tác động đến tâm lý của người dân. Cần phải nhận diện rõ các vấn đề này để có giải pháp khắc phục hiệu quả.

2.1. Giá Bồi Thường Thấp So Với Thực Tế

Một trong những thách thức lớn nhất là giá bồi thường đất thường thấp hơn so với giá thị trường. Điều này khiến người dân không hài lòng và dẫn đến khiếu nại, gây khó khăn cho việc thực hiện dự án.

2.2. Quy Trình Thực Hiện Chưa Linh Hoạt

Quy trình thực hiện chính sách bồi thường GPMB còn nhiều bất cập, thiếu sự linh hoạt trong việc giải quyết các vấn đề phát sinh. Điều này làm chậm tiến độ thu hồi đất và ảnh hưởng đến sự phát triển của các dự án.

III. Phương Pháp Đánh Giá Chính Sách Bồi Thường Giải Phóng Mặt Bằng

Để đánh giá hiệu quả của chính sách bồi thường GPMB, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học. Việc này giúp xác định rõ những điểm mạnh và điểm yếu của chính sách hiện tại, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện.

3.1. Phương Pháp Thu Thập Dữ Liệu

Sử dụng phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp và thứ cấp để có cái nhìn tổng quan về tình hình thực hiện chính sách bồi thường GPMB. Điều này bao gồm phỏng vấn người dân, khảo sát ý kiến và phân tích tài liệu liên quan.

3.2. Phân Tích Kết Quả Nghiên Cứu

Phân tích kết quả nghiên cứu giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách bồi thường GPMB. Từ đó, có thể đưa ra các khuyến nghị cụ thể nhằm cải thiện chính sách.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Chính Sách Bồi Thường Tại Quảng Yên

Chính sách bồi thường GPMB không chỉ là một quy định pháp lý mà còn có tác động lớn đến đời sống của người dân. Việc áp dụng chính sách này cần phải được thực hiện một cách đồng bộ và hiệu quả để đảm bảo quyền lợi cho người dân và thúc đẩy sự phát triển kinh tế xã hội.

4.1. Kết Quả Thực Hiện Chính Sách Tại Hai Dự Án Nghiên Cứu

Kết quả thực hiện chính sách bồi thường GPMB tại hai dự án nghiên cứu cho thấy có nhiều tiến bộ nhưng vẫn còn tồn tại một số vấn đề cần khắc phục. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và người dân để đảm bảo quyền lợi cho người dân.

4.2. Ý Kiến Của Người Dân Về Chính Sách Bồi Thường

Ý kiến của người dân có đất bị thu hồi rất quan trọng trong việc đánh giá hiệu quả của chính sách bồi thường GPMB. Cần lắng nghe và tiếp thu ý kiến của họ để cải thiện chính sách trong tương lai.

V. Kết Luận Và Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện Chính Sách Bồi Thường

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy chính sách bồi thường GPMB tại Quảng Yên cần được cải thiện để đáp ứng nhu cầu thực tế. Việc đề xuất các giải pháp cụ thể sẽ giúp nâng cao hiệu quả của chính sách này trong tương lai.

5.1. Đề Xuất Giải Pháp Cải Thiện Giá Bồi Thường

Cần xem xét lại giá bồi thường để đảm bảo công bằng cho người dân. Việc áp dụng phương pháp định giá mới có thể giúp cải thiện tình hình này.

5.2. Tăng Cường Đào Tạo Và Nâng Cao Nhận Thức

Đào tạo cán bộ thực hiện chính sách bồi thường GPMB và nâng cao nhận thức cho người dân về quyền lợi của họ là rất cần thiết. Điều này sẽ giúp giảm thiểu các tranh chấp và khiếu nại.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa đất nước đòi hỏi việc chuyển đổi hàng ngàn hecta đất phục vụ phát triển cơ sở hạ tầng, y tế, an ninh quốc phòng và các khu đô thị mới. Tại thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh – địa bàn có tổng diện tích tự nhiên 337,57 km2 với 19 đơn vị hành chính cấp xã, phường – vị trí địa lý đắc địa nằm trên trục động lực ven biển Hải Phòng - Quảng Yên - Hạ Long đã mở ra cơ hội thu hút hàng loạt dự án đầu tư quy mô lớn. Tuy nhiên, công tác thu hồi đất và bồi thường, hỗ trợ, tái định cư luôn là khâu then chốt, phức tạp, tác động trực tiếp đến quyền lợi kinh tế của Nhà nước, chủ đầu tư và đời sống của hàng trăm hộ dân mất đất sản xuất.

Nghiên cứu tập trung đánh giá toàn diện việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng tại hai công trình trọng điểm: Dự án Bệnh viện đa khoa thị xã Quảng Yên (phục vụ dân sinh y tế) và Dự án Trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố (phục vụ quốc phòng - an ninh) trong giai đoạn 2012 – 2016. Mục tiêu cụ thể là phân tích thực trạng áp dụng khung pháp lý, xác định các nút thắt về giá đất và hỗ trợ sinh kế, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp hoàn thiện công tác quản lý đất đai tại địa phương. Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện qua việc cung cấp luận cứ khoa học nhằm rút ngắn thời gian bàn giao mặt bằng sạch từ 15% đến 20%, giảm thiểu khiếu nại tranh chấp và đảm bảo 100% hộ dân thuộc diện di dời có điều kiện an cư, ổn định thu nhập bền vững sau thu hồi đất.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết kinh tế đất đai, lý thuyết địa tô và khung phân tích chính sách công về quản trị tài nguyên. Lý thuyết địa tô của kinh tế học cổ điển giải thích cơ chế hình thành chênh lệch giá trị quyền sử dụng đất khi chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang đất công cộng, hạ tầng và dịch vụ, qua đó làm rõ yêu cầu định giá bồi thường tiệm cận thị trường. Đồng thời, nghiên cứu tích hợp khung lý thuyết an sinh xã hội và mô hình tái định cư bắt buộc theo tiêu chuẩn của Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) và Ngân hàng Thế giới, nhấn mạnh nguyên tắc đảm bảo người có đất bị thu hồi phải có mức sống bằng hoặc tốt hơn nơi ở cũ.

Các khái niệm then chốt được chuẩn hóa bao gồm:

1. Thu hồi đất: Quyết định hành chính của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền nhằm thu lại quyền sử dụng đất;
2. Bồi thường về đất: Sự hoàn trả bằng đất có cùng mục đích sử dụng hoặc bằng tiền tính theo giá đất cụ thể tại thời điểm thu hồi;
3. Chi phí đầu tư vào đất còn lại: Toàn bộ chi phí san lấp, cải tạo đất chưa thu hồi hết;
4. Hỗ trợ tái định cư và chuyển đổi nghề nghiệp: Các biện pháp trợ giúp người dân ổn định đời sống, khôi phục sinh kế lâu dài theo quy định tại Luật Đất đai 2013 và Nghị định 47/2014/NĐ-CP.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được kế thừa và thu thập từ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật (Luật Đất đai qua các thời kỳ, Nghị định 197/2004/NĐ-CP, Nghị định 47/2014/NĐ-CP, Quyết định số 1766/2014/QĐ-UBND của UBND tỉnh Quảng Ninh), niên giám thống kê thị xã Quảng Yên và hồ sơ kỹ thuật địa chính của 02 dự án trong giai đoạn 2012 – 2016.

Nguồn dữ liệu sơ cấp được điều tra bằng phiếu phỏng vấn bảng hỏi trên tổng quy mô mẫu là 83 hộ gia đình bị ảnh hưởng:

• Dự án Bệnh viện đa khoa thị xã (Dự án 1): Thực hiện điều tra toàn bộ 45 hộ dân (đạt tỷ lệ 100%) do quy mô tập trung tại xã Tiền An, chủ yếu bị thu hồi đất ở và đất vườn liền kề;
• Dự án Trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố (Dự án 2): Với quy mô thu hồi giai đoạn I lên tới 150,8 ha của 119 hộ dân trải rộng trên nhiều xã phường, tác giả áp dụng phương pháp lấy mẫu phân tầng ngẫu nhiên theo 5 loại đất bị thu hồi. Cỡ mẫu chọn 38 hộ (chiếm 31,7% tổng số hộ), bao gồm: 13 hộ đất nuôi trồng thủy sản (chiếm 34,4% số hộ bị thu hồi loại đất này), 9 hộ đất rừng sản xuất (22,4%), 8 hộ đất trồng cây hàng năm (21,6%), 7 hộ đất trồng cây lâu năm (20,8%) và 1 hộ đất ở.

Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm Excel thông qua phương pháp thống kê mô tả, phân tích so sánh đối chiếu giữa quy chuẩn pháp lý và thực tiễn triển khai theo 3 tiêu chí: xác định đối tượng, trình tự thực hiện và kết quả chi trả bồi thường, hỗ trợ, tái định cư.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, công tác bồi thường và bàn giao mặt bằng đã đạt được những kết quả tích cực về diện tích thực hiện. Tại Dự án 1, toàn bộ 45 hộ dân đã nhận tiền bồi thường đất và tài sản gắn liền với đất. Tại Dự án 2, hội đồng giải phóng mặt bằng đã thu hồi 150,8 ha đất giai đoạn I thuộc 5 nhóm đất chính. Tuy nhiên, thời gian thực hiện bị kéo dài từ 6 đến 12 tháng do khó khăn trong việc xác minh nguồn gốc đất và thẩm định hồ sơ địa chính ban đầu.

Thứ hai, mức giá bồi thường đất nông nghiệp và đất vườn liền kề đất ở còn thấp, chưa phản ánh đúng giá trị giao dịch thực tế trên thị trường. Số liệu khảo sát cho thấy hơn 60% hộ dân tại Dự án 2 cho rằng đơn giá bồi thường đất nuôi trồng thủy sản và đất cây hàng năm chỉ đạt khoảng 40% đến 50% so với giá trị chuyển nhượng tự do tại địa phương cùng thời điểm.

Thứ ba, chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm chưa mang lại hiệu quả bền vững. Mặc dù người dân được nhận khoản tiền hỗ trợ đào tạo chuyển đổi nghề bằng tiền mặt (tối đa không quá 5 lần giá đất nông nghiệp theo quy định tại Nghị định 47/2014/NĐ-CP), nhưng có tới 68,7% số hộ sử dụng tiền bồi thường vào việc xây dựng, sửa sang nhà cửa và mua sắm tiện nghi sinh hoạt, chỉ có khoảng 14,5% hộ đầu tư mở rộng sản xuất kinh doanh hoặc học nghề mới.

Thứ tư, công tác tái định cư tại Dự án 1 bộc lộ bất cập khi hạ tầng kỹ thuật khu tái định cư chưa hoàn thiện đồng bộ trước khi tiến hành giải tỏa, khiến 35,5% hộ dân gặp xáo trộn lớn về sinh hoạt trong 6 tháng đầu sau di dời.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của các tồn tại trên xuất phát từ sự bất cập trong công tác quản lý hồ sơ địa chính cơ sở. Biến động đất đai qua nhiều thời kỳ chưa được cập nhật kịp thời, tình trạng chuyển nhượng trao tay không qua đăng ký dẫn đến việc mất nhiều thời gian lập hội đồng xét duyệt nguồn gốc đất. Về mặt phương pháp định giá, việc áp dụng phương pháp thu nhập đối với đất nông nghiệp mà không tính toán đầy đủ chi phí đầu tư cải tạo đất theo thời gian đã làm giảm giá trị bồi thường thực tế của người dân.

Dữ liệu nghiên cứu về cơ cấu chi tiêu tiền bồi thường và sự chuyển dịch việc làm có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ cột chồng so sánh tỷ lệ việc làm nông nghiệp và phi nông nghiệp trước - sau thu hồi đất, kết hợp cùng bảng tổng hợp phân tích tỷ lệ phần trăm mức độ hài lòng của người dân. Kết quả đối chiếu với kinh nghiệm quốc tế tại Trung Quốc hay Singapore cho thấy, việc tách bạch chi phí đầu tư hạ tầng và xây dựng sẵn khu tái định cư tập trung đạt chuẩn là điều kiện tiên quyết để giải quyết triệt để các xung đột trong giải phóng mặt bằng.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác bồi thường giải phóng mặt bằng trên địa bàn thị xã Quảng Yên trong giai đoạn tới, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp trọng tâm:

1. Đổi mới phương pháp xác định giá đất bồi thường: Áp dụng phương pháp so sánh trực tiếp thay cho phương pháp thu nhập đối với diện tích đất vườn, ao liền kề đất ở; đồng thời tính toán đầy đủ thời gian và chi phí đầu tư vào đất khi xác định giá đất nông nghiệp. Đích đến là đưa giá bồi thường tiệm cận trên 85% giá giao dịch thị trường thực tế trong điều kiện bình thường. Trách nhiệm thực hiện thuộc về Sở Tài nguyên và Môi trường phối hợp cùng UBND thị xã Quảng Yên, triển khai ngay trong giai đoạn 2018 – 2020.

2. Tái cấu trúc chính sách hỗ trợ sinh kế và đào tạo nghề: Chuyển đổi từ cơ chế hỗ trợ hoàn toàn bằng tiền mặt sang mô hình kết hợp đào tạo nghề gắn với nhu cầu tuyển dụng của các khu công nghiệp trên địa bàn (như KCN Đông Mai, KCN Sông Khoai). Đặt mục tiêu 100% lao động trong độ tuổi có nhu cầu được đào tạo nghề và kết nối việc làm trong vòng 12 tháng sau thu hồi đất. Chủ thể chủ trì là Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội phối hợp với Trung tâm Phát triển quỹ đất thị xã.

3. Quy hoạch và xây dựng đồng bộ các khu tái định cư tập trung: Thực hiện nghiêm quy định hoàn thiện 100% hạ tầng kỹ thuật (đường giao thông, hệ thống cấp thoát nước, điện sinh hoạt, trường học) trước khi ban hành quyết định thu hồi đất ở ít nhất 3 tháng. Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng thị xã Quảng Yên chịu trách nhiệm giám sát và nghiệm thu chất lượng công trình tái định cư.

4. Chuẩn hóa hồ sơ địa chính và đẩy mạnh cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: Tiến hành rà soát, số hóa 100% dữ liệu đất đai tại 19 xã phường, giải quyết dứt điểm các vướng mắc về hạn mức đất ở, giảm 50% thời gian thẩm định nguồn gốc đất khi triển khai các dự án mới trong giai đoạn 2018 – 2022. Cơ quan thực hiện là Văn phòng Đăng ký quyền sử dụng đất và Phòng Tài nguyên và Môi trường thị xã.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và học thuật sâu sắc, là tài liệu tham khảo đắc lực cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cơ quan quản lý Nhà nước và cán bộ địa chính cấp huyện, thị xã: Cung cấp bài học thực tiễn trong việc tổ chức bồi thường, quy trình thẩm định nguồn gốc đất và giải quyết tranh chấp giải phóng mặt bằng trên địa bàn đang đô thị hóa nhanh.

2. Chủ đầu tư và các ban quản lý dự án hạ tầng: Giúp nắm bắt tâm lý người dân, xây dựng kế hoạch dự toán kinh phí bồi thường sát thực tế, từ đó chủ động phương án bố trí tái định cư và đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng thi công.

3. Giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Quản lý đất đai: Bổ sung nguồn tài liệu tham khảo giá trị với hệ thống số liệu sơ cấp phong phú, phương pháp nghiên cứu định lượng chặt chẽ theo khung Luật Đất đai 2013.

4. Các tổ chức thẩm định giá và tư vấn phát triển cộng đồng: Ứng dụng khung phân tích đánh giá tác động xã hội và các phương pháp định giá đất nông nghiệp, đất ở liền kề trong các dự án an sinh công cộng.

Câu hỏi thường gặp

1. Điểm mới quan trọng nhất của Luật Đất đai 2013 về bồi thường, giải phóng mặt bằng là gì? Luật Đất đai 2013 và Nghị định 47/2014/NĐ-CP đã quy định rõ việc bồi thường giá đất cụ thể tại thời điểm có quyết định thu hồi, bổ sung quy định khu tái định cư phải hoàn thiện cơ sở hạ tầng trước khi thu hồi đất ở, đồng thời mở rộng khung hỗ trợ ổn định đời sống, chuyển đổi nghề nghiệp tối đa bằng 5 lần giá đất nông nghiệp.

2. Tại sao giá bồi thường đất nông nghiệp tại thị xã Quảng Yên thường thấp hơn kỳ vọng của người dân? Do giá bồi thường được xây dựng chủ yếu dựa trên bảng giá đất do UBND cấp tỉnh ban hành kết hợp hệ số điều chỉnh, vốn có độ trễ nhất định so với biến động giá thị trường tự do, đồng thời phương pháp thu nhập chưa hạch toán hết chi phí cải tạo đất thực tế của nông dân.

3. Khảo sát 83 hộ dân tại hai dự án cho thấy người dân sử dụng tiền bồi thường vào mục đích gì nhiều nhất? Số liệu thực tế chỉ ra có tới trên 65% hộ dân dùng tiền đền bù để xây dựng nhà ở, mua sắm đồ dùng gia đình hoặc gửi tiết kiệm ngắn hạn, trong khi tỷ lệ hộ chủ động tái đầu tư vào sản xuất kinh doanh hay học nghề chuyển đổi sinh kế chỉ chiếm dưới 15%.

4. Việc áp dụng phương pháp so sánh trực tiếp cho đất vườn liền kề đất ở có lợi ích gì? Phương pháp so sánh trực tiếp căn cứ vào các giao dịch thực tế thành công trên thị trường của các thửa đất tương đồng, giúp phản ánh sát nhất giá trị thực của đất vườn liền kề, giảm thiểu tối đa tình trạng khiếu nại về chênh lệch địa tô so với phương pháp thu nhập truyền thống.

5. Cần chuẩn bị điều kiện gì trước khi ra quyết định thu hồi đất ở của người dân? Cơ quan Nhà nước có thẩm quyền bắt buộc phải lập và phê duyệt phương án tái định cư độc lập, hoàn thành việc xây dựng nhà ở hoặc toàn bộ cơ sở hạ tầng thiết yếu (điện, nước sinh hoạt, giao thông kết nối) của khu tái định cư nhằm đảm bảo chỗ ở mới cho người dân.

Kết luận

• Luận văn đã đánh giá toàn diện bức tranh thực thi chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng tại 02 dự án trọng điểm trên địa bàn thị xã Quảng Yên giai đoạn 2012 – 2016.
• Nghiên cứu chỉ rõ các rào cản cốt lõi làm chậm tiến độ dự án, bao gồm: đơn giá bồi thường đất chưa sát thị trường, hạ tầng tái định cư chưa hoàn thiện kịp thời và hồ sơ địa chính cơ sở còn nhiều bất cập.
• Phân tích chi tiết dữ liệu khảo sát từ 83 hộ dân, làm sáng tỏ thực trạng chuyển dịch sinh kế và hành vi sử dụng tiền đền bù của các hộ gia đình bị thu hồi đất.
• Đóng góp hệ thống giải pháp đồng bộ từ việc đổi mới phương pháp định giá đất, hoàn thiện khu tái định cư tập trung đến việc xây dựng mô hình đào tạo nghề bền vững.
• Khẳng định tầm quan trọng của việc hoàn thiện hồ sơ địa chính và nâng cao năng lực thực thi công vụ nhằm hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, nhà đầu tư và người dân.

Kế hoạch hành động tiếp theo cần tập trung vào việc thể chế hóa các giải pháp định giá và số hóa dữ liệu đất đai trong giai đoạn 2018 – 2025. Kính mời các nhà quản lý, chuyên gia và độc giả quan tâm tham khảo toàn văn công trình nghiên cứu để cùng thảo luận và nhân rộng các mô hình giải phóng mặt bằng hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ HẠNH ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG DỰ ÁN BỆNH VIỆN ĐA KHOA THỊ XÃ VÀ DỰ ÁN TRUNG TÂM HUẤN LUYỆN QUỐC GIA VỀ PHÒNG CHỐNG KHỦNG BỐ TẠI THỊ XÃ QUẢNG YÊN, TỈNH QUẢNG NINH Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60 85 01 03 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Trần Văn Chính NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu kết quả nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ luận văn nào khác. Tôi xin cam đoan rằng các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Hạnh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong quá trình điều tra, nghiên cứu để hoàn thành luận văn, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự hướng dẫn nhiệt tình, chu đáo của các thầy cô giáo và sự giúp đỡ nhiệt tình, chu đáo của cơ quan, đồng nghiệp và nhân dân địa phương. Tôi xin bày tỏ sự cảm ơn trân trọng nhất tới giáo viên hướng dẫn khoa học PGS. Trần Văn Chính đã tận tình hướng dẫn giúp đỡ tôi trong suốt quá trình hoàn thành luận văn. Tôi xin trân trọng cảm ơn sự góp ý chân thành của các thầy, cô giáo Khoa Quản lý đất đai – Học viện Nông Nghiệp Việt Nam, ban lãnh đạo và tập thể cán bộ Phòng Tài nguyên và Môi trường, Phòng Kinh tế, Trung tâm phát triển quỹ đất, Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất, Chi cục thống kê, Văn phòng Ủy ban nhân dân thị xã Quảng Yên và cán bộ, nhân dân các xã (phường) Tiền An, Cộng Hòa, Minh Thành đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong quá trình hoàn thành luận văn này.

Tôi xin chân thành cảm ơn tới gia đình, những người thân, cán bộ đồng nghiệp và bạn bè đã tạo điều kiện về mọi mặt cho tôi trong quá trình thực hiện đề tài này. Một lần nữa tôi xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Hạnh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT.

vi DANH MỤC BẢNG. vii DANH MỤC HÌNH. viii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN. ix THESIS ABSTRACT.

TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC ĐÍCH NGHIÊN CỨU. PHẠM VI NGHIÊN CỨU. Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU.

TỔNG QUAN TÀI LIỆU. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT. Khái quát về thu hồi đất, bồi thường giải phóng mặt bằng. Một số yếu tố tác động tới quá trình giải phóng mặt bằng.

CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Ở MỘT SỐ NƯỚC VÀ TỔ CHỨC TRÊN THẾ GIỚI. Ngân hàng phát triển châu Á (ADB). Những kinh nghiệm cho Việt Nam. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG Ở VIỆT NAM CÁC THỜI KỲ.

Trước luật đất đai 1993. Từ khi có luật đất đai 1993 đến 2003. 18 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Từ khi có luật đất đai 2003 đến năm 2013.

Từ khi có luật đất đai 2013 đến nay. CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. ĐỊA ĐIỂM NGHIÊN CỨU.

THỜI GIAN NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. Khái quát điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của thị xã Quảng Yên.

Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng ở hai dự án nghiên cứu. Ý kiến của người dân có đất bị thu hồi về mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. Ảnh hưởng của chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng đến người dân có đất bị thu hồi ở 02 dự án nghiên cứu. Đề xuất một số giải pháp về việc thực hiện chính sách bồi thường, giải phóng mặt bằng khi Nhà nước thu hồi đất.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp. Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp. Phương pháp lựa chọn hộ điều tra.

Phương pháp phân tích và xử lý số liệu. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU. KHÁI QUÁT ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ XÃ HỘI CỦA THỊ XÃ QUẢNG YÊN. Điều kiện tự nhiên.

Các nguồn tài nguyên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội. ĐÁNH GIÁ VIỆC THỰC HIỆN CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GPMB KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT Ở 02 DỰ ÁN NGHIÊN CỨU.

44 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tình hình thu hồi đất để thực hiện các dự án trên địa bàn thị xã Quảng Yên. Khái quát về 2 dự án. Kết quả xác định đối tượng được bồi thường, hỗ trợ.

Kết quả thực hiện chính sách bồi thường hỗ trợ ở 02 dự án. Đánh giá việc thực hiện chính sách tái định cư. Ý kiến của người dân có đất bị thu hồi về mức bồi thường, hỗ trợ, tái định cư. ẢNH HƯỞNG CỦA CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG GIẢI PHÓNG MẶT BẰNG ĐẾN NGƯỜI DÂN CÓ ĐẤT BỊ THU HỒI Ở 02 DỰ ÁN NGHIÊN CỨU.

Tình hình sử dụng kinh phí được bồi thường hỗ trợ của người dân có đất bị thu hồi. Ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp. Ảnh hưởng đến lao động và việc làm của người dân có đất bị thu hồi. ĐỀ XUẤT MỘT SỐ GIẢI PHÁP VỀ CHÍNH SÁCH BỒI THƯỜNG, HỖ TRỢ KHI NHÀ NƯỚC THU HỒI ĐẤT.

Đánh giá chung về công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư ở 2 dự án. Đề xuất giải pháp. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ. 76 TÀI LIỆU THAM KHẢO.

78 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CNH-HĐH Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa CHN Đất trồng cây hàng năm GPMB Giải phóng mặt bằng KCN Khu công nghiệp NTS Đất nuôi trồng thủy sản RSX Đất rừng sản xuất TDC Tái định cư THCS Trung học cơ sở TNHH Trách nhiệm hữu hạn TX Thị xã UBND Ủy ban nhân dân vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Một số yếu tố khí hậu của thị xã Quảng Yên giai đoạn 2005 -2015. Tình hình phát triển kinh tế của thị xã Quảng Yên giai đoạn 2012 – 2016. Tình hình dân số, lao động của TX Quảng Yên giai đoạn 2012 - 2016.

Tình hình thu hồi đất để thực hiện các dự án trên địa bàn thị xã Quảng Yên. Xác định số hộ được đền bù, hỗ trợ tái định cư ở 2 dự án. Kết quả bồi thường về đất ở dự án 1. Kết quả bồi thường về đất ở dự án 2.

Tổng hợp kinh phí bồi thường về tài sản gắn liền với đất ở 02 dự án nghiên cứu. Kết quả thực hiện chính sách hỗ trợ tại dự án 1. Kết quả thực hiện chính sách hỗ trợ tại dự án 2. Kết quả thực hiện chính sách hỗ trợ tái định cư tại 2 dự án nghiên cứu.

Ý kiến của người dân về mức bồi thường hỗ trợ và tái định cư ở 02 dự án nghiên cứu. Ý kiến của người dân về tình hình đời sống sau thu hồi đất. Phương thức sử dụng tiền bồi thường, hỗ trợ của người dân có đất bị thu hồi ở 02 dự án nghiên cứu. Cơ cấu việc làm theo lĩnh vực trước và sau khi thu hồi đất .66 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 4.

Sơ đồ vị trí thị xã Quảng Yên – tỉnh Quảng Ninh 28 Hình 4. Sông Chanh, chia thị xã Quảng Yên thành 2 phần là Hà Nam và Hà Bắc 30 Hình 4. Bơi chải – một hoạt động của Lễ hội xuống đồng 2017 38 Hình 4. Trung tâm y tế thị xã Quảng Yên trực thuộc Sở y tế tỉnh Quảng Ninh 48 Hình 4.

Khu vực thực hiện dự án Trung tâm huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố 49 Hình 4. Các cán bộ Trung tâm phát triển quỹ đất đi đo đac, kiểm đếm đất nuôi trồng thủy sản trên địa bàn thực hiện dự án Trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố 50 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Thị Hạnh Tên luận văn: “Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng dự án Bệnh viện đa khoa thị xã và dự án Trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố tại thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh”. Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60.03 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Mục đích nghiên cứu - Đánh giá việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng tại hai dự án nghiên cứu trên địa bàn thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh.

- Đề xuất các giải pháp góp phần thực hiện tốt chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng ở thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh. Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp; - Phương pháp điều tra thu thập số liệu sơ cấp; - Phương pháp lựa chọn hộ để điều tra, phỏng vấn; - Phương pháp xử lý và phân tích số liệu. Kết quả chính và kết luận - Đánh giá được điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của thị xã Quảng Yên. Thị xã Quảng Yên có rất nhiều thuận lợi về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội thu hút vốn đầu tư.

Trong tương lai sẽ có nhiều dự án lớn nhỏ được thực hiện, đòi hỏi phải có một chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng hoàn thiện hơn. - Kết quả nghiên cứu việc thực hiện chính sách bồi thường giải phóng mặt bằng ở 2 dự án nghiên cứu: Dự án Bệnh viện đa khoa thị xã và Dự án trung tâm Huấn luyện quốc gia về phòng chống khủng bố cho thấy cơ bản công tác bồi thường đã thu được những kết quả đáng mong đợi, tuy nhiên vẫn còn một số tồn tại như: giá bồi thường về đất thấp, chưa sát với thực tế, chính sách hỗ trợ, đào tạo và chuyển đổi nghề nghiệp còn nhiều hạn chế, chính sách tái định cư chưa hợp lý.