Khóa Luận Tốt Nghiệp: Đánh Giá Tình Trạng Cận Thị Ở Trẻ Em Và Việc Điều Chỉnh Kính

Khóa luận đánh giá tình trạng cận thị ở trẻ em và phương pháp điều chỉnh kính hiệu quả, góp phần nâng cao sức khỏe thị lực cho trẻ.

• Tác giả: Nguyễn Phương Uyên
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Vân
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Y đa khoa
• Đề tài: Đánh Giá Tình Trạng Cận Thị Ở Trẻ Em Và Việc Điều Chỉnh Kính
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Cận Thị Ở Trẻ Em Tình Trạng Hiện Nay

Cận thị là một trong những tật khúc xạ phổ biến ở trẻ em, ảnh hưởng đến khả năng học tập và sinh hoạt hàng ngày. Theo nghiên cứu, tỷ lệ cận thị ở trẻ em tại Việt Nam đang gia tăng nhanh chóng, đặc biệt ở các thành phố lớn. Việc đánh giá tình trạng cận thị không chỉ giúp phát hiện sớm mà còn tạo điều kiện cho việc điều chỉnh kính kịp thời, từ đó cải thiện chất lượng cuộc sống cho trẻ. Nghiên cứu cho thấy, nếu không được phát hiện và điều chỉnh sớm, cận thị có thể dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng về thị lực trong tương lai.

1.1. Tình Trạng Cận Thị Ở Trẻ Em Tại Việt Nam

Theo thống kê, tỷ lệ cận thị ở trẻ em tại Việt Nam đã tăng lên 32,8% trong năm 2019. Sự gia tăng này chủ yếu xảy ra ở các thành phố lớn, nơi trẻ em thường xuyên tiếp xúc với thiết bị điện tử và học tập căng thẳng. Nghiên cứu của Vũ Thị Thanh cho thấy tỷ lệ cận thị ở trẻ tiểu học và THCS đạt 33,7%, cho thấy sự cần thiết phải có các biện pháp can thiệp kịp thời.

1.2. Nguyên Nhân Gây Ra Cận Thị Ở Trẻ Em

Cận thị ở trẻ em có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, bao gồm di truyền, môi trường học tập và thói quen sinh hoạt. Nghiên cứu cho thấy trẻ em có cha mẹ cận thị có nguy cơ mắc cận thị cao gấp 2-3 lần so với trẻ em không có tiền sử gia đình. Ngoài ra, việc học tập quá mức và thiếu thời gian ngoài trời cũng là những yếu tố nguy cơ quan trọng.

II. Vấn Đề Cận Thị Ở Trẻ Em Thách Thức Cần Giải Quyết

Cận thị không chỉ là một vấn đề về thị lực mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển toàn diện của trẻ em. Việc không phát hiện và điều chỉnh kịp thời có thể dẫn đến các rối loạn về thị giác và tâm lý. Thách thức lớn nhất hiện nay là nâng cao nhận thức của phụ huynh và giáo viên về tầm quan trọng của việc kiểm tra thị lực định kỳ cho trẻ em.

2.1. Tác Động Của Cận Thị Đến Sức Khỏe Của Trẻ Em

Cận thị có thể dẫn đến nhiều vấn đề sức khỏe nghiêm trọng như bong võng mạc, glocom và đục thủy tinh thể. Nghiên cứu của Ogawa cho thấy 82,16% trường hợp bong võng mạc là mắt cận thị. Điều này cho thấy sự cần thiết phải theo dõi và điều trị kịp thời.

2.2. Thách Thức Trong Việc Phát Hiện Sớm Cận Thị

Một trong những thách thức lớn là việc trẻ em thường không nhận ra triệu chứng cận thị cho đến khi tình trạng trở nên nghiêm trọng. Việc giáo dục phụ huynh và giáo viên về các triệu chứng của cận thị là rất quan trọng để phát hiện sớm và điều chỉnh kính kịp thời.

III. Phương Pháp Điều Chỉnh Kính Cận Thị Ở Trẻ Em Hướng Dẫn Chi Tiết

Điều chỉnh kính là phương pháp chính để cải thiện thị lực cho trẻ em bị cận thị. Việc lựa chọn kính phù hợp không chỉ giúp trẻ nhìn rõ hơn mà còn ngăn ngừa sự tiến triển của cận thị. Các bác sĩ khuyên nên kiểm tra thị lực định kỳ và điều chỉnh kính khi cần thiết.

3.1. Các Loại Kính Cận Thị Phổ Biến

Có nhiều loại kính cận thị khác nhau, bao gồm kính đơn tiêu và kính đa tiêu. Kính đơn tiêu thường được sử dụng cho trẻ em có độ cận thị nhẹ, trong khi kính đa tiêu phù hợp cho trẻ em có độ cận thị cao hơn. Việc lựa chọn loại kính phù hợp rất quan trọng để đảm bảo hiệu quả điều chỉnh.

3.2. Quy Trình Kiểm Tra Thị Lực Cho Trẻ Em

Quy trình kiểm tra thị lực cho trẻ em bao gồm nhiều bước, từ việc đo độ khúc xạ đến đánh giá tình trạng mắt. Bác sĩ sẽ sử dụng các thiết bị chuyên dụng để xác định độ cận thị và đưa ra phương pháp điều chỉnh kính phù hợp. Việc kiểm tra định kỳ là rất cần thiết để theo dõi sự tiến triển của cận thị.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Của Việc Điều Chỉnh Kính Cận Thị

Việc điều chỉnh kính cận thị không chỉ giúp cải thiện thị lực mà còn ảnh hưởng tích cực đến chất lượng cuộc sống của trẻ em. Nghiên cứu cho thấy trẻ em đeo kính cận thường có khả năng học tập tốt hơn và tham gia tích cực hơn vào các hoạt động xã hội.

4.1. Kết Quả Nghiên Cứu Về Hiệu Quả Của Kính Cận

Nghiên cứu cho thấy trẻ em đeo kính cận có thị lực cải thiện rõ rệt sau khi điều chỉnh. Thị lực của trẻ em trước và sau khi đeo kính có sự khác biệt đáng kể, giúp trẻ tự tin hơn trong học tập và sinh hoạt hàng ngày.

4.2. Tác Động Tích Cực Đến Học Tập Của Trẻ Em

Trẻ em đeo kính cận thường có khả năng học tập tốt hơn, giảm thiểu tình trạng mệt mỏi và căng thẳng khi học. Việc nhìn rõ hơn giúp trẻ dễ dàng tiếp thu kiến thức và tham gia vào các hoạt động ngoại khóa.

V. Kết Luận Tương Lai Của Việc Điều Chỉnh Kính Cận Thị Ở Trẻ Em

Việc điều chỉnh kính cận thị cho trẻ em là một vấn đề quan trọng cần được quan tâm. Tương lai của việc chăm sóc mắt cho trẻ em phụ thuộc vào sự kết hợp giữa gia đình, nhà trường và các chuyên gia y tế. Cần có các chương trình giáo dục và nâng cao nhận thức để giảm thiểu tình trạng cận thị trong cộng đồng.

5.1. Tầm Quan Trọng Của Việc Giáo Dục Về Cận Thị

Giáo dục về cận thị cho phụ huynh và giáo viên là rất cần thiết để phát hiện sớm và điều chỉnh kịp thời. Các chương trình giáo dục có thể giúp nâng cao nhận thức và giảm thiểu tỷ lệ cận thị ở trẻ em.

5.2. Hướng Đi Tương Lai Trong Chăm Sóc Mắt Cho Trẻ Em

Tương lai của việc chăm sóc mắt cho trẻ em cần có sự đầu tư vào nghiên cứu và phát triển các phương pháp điều trị mới. Cần có các chính sách hỗ trợ từ chính phủ và các tổ chức y tế để đảm bảo trẻ em được chăm sóc mắt tốt nhất.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I TỔNG QUAN 1. Hệ quang học và các yếu tố ảnh hưởng đến khúc xạ của mắt 1. Các yếu tố giải phẫu của mắt Giác mạc: là một màng trong suốt, dai, không có mạch máu, hình phi cầu, chiếm 1/5 phía trước vỏ nhãn cầu. Đường kính khoảng 11mm, bán kính độ cong là 7,7mm.

Chiều dày trung tâm là 0,5mm và vùng rìa là 1mm. Giác mạc là môi trường khúc xạ đầu tiên ngăn cách không khí với lớp thủy dịch [8]. Công suất khúc xạ của giác mạc khoảng 45D và có chiết suất 1,37. Công suất khúc xạ của giác mạc chiếm 2/3 công suất của toàn mắt nên chỉ cần một thay đổi nhỏ về cấu trúc hay độ cong giác mạc cũng làm ảnh hưởng đến quang học của mắt [8].

Thể thủy tinh: Là một thấu kính trong suốt 2 mặt lồi được treo cố định vào thể mi. Thể thủy tinh dày khoảng 4mm với đường kính 8-10mm, bán kính độ cong ở mặt trước và sau lần lượt là 10mm và 6mm. Công suất khúc xạ của thể thủy tinh khoảng 20-22D. Thể thủy tinh có khả năng thay đổi độ dày dẫn đến thay đổi công suất khúc xạ của mắt hay còn gọi là điều tiết, giúp mắt nhìn rõ các vật ở gần [9].

Trục nhãn cầu: đã có nhiều nghiên cứu về độ dài trục nhãn cầu và hầu hết các số liệu đưa ra là trong khoảng 23,5 đến 24,5mm. Độ dài trục nhãn cầu ảnh hưởng nhiều đến khúc xạ của mắt, ở mắt chính thị nếu chiều dài trục thay đổi 1mm sẽ làm công suất khúc xạ thay đổi 3D. Hiện nay chiều dài trục nhãn cầu có thể xác định qua siêu âm. Chiều dài trục ở trẻ sơ sinh chỉ khoảng 16mm và đến khi 8 tuổi trẻ có độ dài trục tương đương với người lớn [3].

3 Độ sâu tiền phòng: Sự ảnh hưởng của độ sâu tiền phòng đến công suất khúc xạ không nhiều như giác mạc, thể thủy tinh và độ dài trục nhãn cầu. Tuy nhiên nó cũng góp phần vào sự ổn định công suất khúc xạ. Độ sâu tiền phòng thay đổi theo tình trạng khúc xạ và theo tuổi. Tiền phòng nông hơn ở người già, mắt viễn thị và một số bệnh lý như đục thủy tinh thể căng phồng, glocom.

Sự điều tiết của mắt Điều tiết là quá trình thay đổi công suất khúc xạ của thể thủy tinh để ảnh của vật luôn hiện trên võng mạc. Mắt chính thị khi nhìn vật ở xa tia sáng sẽ hội tụ ở trên võng mạc, và về quang học khi vật tiến lại gần thì ảnh của nó sẽ hội tụ ở sau võng mạc. Trên thực tế ta vẫn có thể nhìn rõ các vật ở gần là do khả năng điều tiết của mắt [3]. Lực điều tiết ảnh hường đến công suất khúc xạ và thay đổi theo tuổi.

Ở trẻ nhỏ khả năng điều tiết là rất lớn, khi tuổi tăng thì cả lực điều tiết và biên độ điều tiết đều giảm dần. Ở trẻ 3 tuổi lực điều tiết là 17D, giảm xuống 14D khi 10 tuổi, 10D khi 25 tuổi và < 2D khi 50 tuổi. Vì có sự điều tiết lớn kết hợp với việc nhìn gần liên tục, kéo dài lâu ngày sẽ dẫn đến tình trạng co quắp điều tiết và cận thị giả. Đây là một rối loạn chức năng điều tiết của mắt, làm cho ảnh của vật hội tụ ở trước võng mạc giống như cận thị thật.

Hiện tượng này cũng xuất hiện trong trường hợp mắt viễn thị mà không được chỉnh kính dẫn đến điều tiết quá mức. Trong các trường hợp này nếu thăm khám không cẩn thận, không loại trừ được lực điều tiết của mắt mà cắt cho trẻ kính cận sẽ làm tăng lực điều tiết của trẻ, làm trẻ nhức mắt và đau đầu nhiều hơn [10]. Các tình trạng khúc xạ của mắt 1. Mắt chính thị 4 Mắt chính thị là mắt bình thường không có tật khúc xạ.

Khi ở trạng thái không điều tiết, ánh sáng đi qua các môi trường trong suốt của mắt sẽ hội tụ vào một điểm rõ nét trên võng mạc. 1: Mắt chính thị 1. Mắt không chính thị Hình 1. 2: Mắt cận thịHình 1.

Tật khúc xạ (hay gọi là mắt không chính thị), không phải là một tình 3: Mắt chính thị trạng bệnh lý mà chỉ là khiếm khuyết trong tương quan giữa chiều dài và lực quang học mắt. 4: Mắt cận thị Mắt không chính thị gồm 2 loại: - Hình cầu: ảnh của một1.điểm Hình là một 5: Mắt điểm nhưng cận thịHình 1. không nằm trên võng mạc. 6: Mắt chính thị + Nếu ảnh ở trước võng mạc: cận thị.

7: Mắt cận thịHình 1. + Nếu ảnh ở sau võng mạc: viễn thị. 8: Mắt chính thị - Không hình cầu hay còn gọi là loạn thị: ảnh của một điểm không phải là một điểm mà là 2 đoạn thẳng nhỏ vuông góc với nhau và không cùng nằm trên một mặt phẳng, chúng được gọi là đường tiêu. Trường hợp loạn thị kết hợp với tật khúc xạ cầu có thể là các loại: loạn thị cận, loạn thị viễn, loạn thị hỗn hợp.

5 Trường hợp độ khúc xạ giữa 2 mắt không tương đương nhau gọi là lệch khúc xạ. Trên thực tế lâm sàng, người ta thường định nghĩa tật khúc xạ dựa vào độ cầu tương đương (Spherica Equivalent). Công thức tính độ cầu tương đương (SE) như sau: Độ cận thị theo tương đương cầu (SE)= độ cầu + ½ độ trụ Theo lý thuyết, phương pháp đo khúc xạ là tuyệt đối chính xác và mắt hoàn toàn không điều tiết, mắt chính thị là con mắt có độ khúc xạ cầu tương đương bằng 0. Theo Tổ chức y tế thế giới WHO, chúng tôi xác định tật khúc xạ dựa vào độ cầu tương đương sau liệt điều tiết: - Mắt chính thị: là mắt có -0,50D < SE < +2,0D.

Người được coi là chính thị khi không có mắt nào cận hoặc viễn thị. - Mắt được coi là cận thị khi có -0,50D ≤ SE sau liệt điều tiết. Người được coi là cận thị khi có một hoặc cả hai mắt bị cận thị. - Mắt được coi là viễn thị khi có SE ≥ +2.00D trở lên sau liệt điều tiết.

Người được coi là viễn thị khi có cả hai mắt viến thị, hoặc có một mắt viễn và mắt kia chính thị. - Mắt loạn thị: là khi số đo bằng máy đo khúc xạ tự động sau liệt điều tiết của hai trục chính chênh lệch nhau hơn 0,75D. Thực tế người ta không lấy tiêu chuẩn SE bằng 0 làm tiêu chuẩn chẩn đoán tật khúc xạ bởi vì các phương pháp đo khúc xạ thường có sai số trong giới hạn cho phép. Trong nghiên cứu này chúng tôi dùng tiêu chuẩn để xác định tật khúc xạ: - Cận thị: SE ≤ -0,5D - Chính thị: -0,5D < SE < +0,5D 6 - Viễn thị : SE ≥ 2D - Loạn thị: Độ trụ ≥ -0,75D - Lệch khúc xạ: Chênh lệch SE giữa 2 mắt từ 1D trở lên.

Cận thị Cận thị là tình trạng các tia sáng từ một vật ở xa hội tụ trước võng mạc của mắt ở trạng thái không điều tiết. Viễn điểm của cận thị là một viễn điểm thực, khoảng cách từ viễn điểm đến mắt phụ thuộc vào độ cận thị theo công thức: f = 100/F (tính bằng cm) trong đó F là độ cận thị [11]. Mắt cận thị có viễn điểm và cận điểm gần hơn mắt chính thị nên người cận thị nhìn vật ở gần còn rõ, nhìn xa thì mờ. Mắt Mắt cận 9:17 cận thị thị 1.

Viễn thị HìnhHình 1. 10: 2: Mắt cận thị cận thị Viễn thị là mắt có công suất của quang hệ thấp hơn so với chiều dài trục trước sau của nhãn cầu do đó khi mắt không điều tiết làm cho các tia sáng song Hình Hình Hình 1. 19 11: Mắt14cận thị song đi vào mắt sẽ hội tụ sau võng mạc [8]. 12: 2: Mắt cận thị cận thị Hình 1.

2: Mắt cận thị 7 Hình 1. 3: Mắt viễn thị 1. Loạn thị Khác với cận thị và viễn thị có bề mặt khúc xạ hình cầu, loạn thị có các mặt khúc xạ không có cùng một độ cong ở tất cả các kinh tuyến, giống như bề Hình 1. 4: Mắt loạn thị mặt của một quả bóng bầu dục.

Hệ quang học của loạn thị cho ảnh của một điểm không phải là một điểm mà là 2 đường thẳng gọi là tiêu tuyến, khoảng Hình 1. 3: Mắt viễn thị cách của hai tiêu tuyến xác định độ loạn thị [9]. Phân loại theo loạn thị đều và không đều: - Loạn thị đều: hai kinh tuyến chính vuông góc với nhau. - Loạn thị không đều: hai kinh tuyến chính không vuông góc với nhau, có thể gặp trong các trường hợp giác mạc hình chóp, sẹo giác mạc.

Đa số các trường hợp loạn thị có thể kết hợp với tật khúc xạ cầu lúc đó có thể là loại: - Loạn thị cận: Một hoặc cả 2 kinh tuyến chính của mắt ở trước võng mạc (nếu cả hai kinh tuyến là loạn thị cận kép, công suất khúc xạ âm của hai kinh tuyến có mức độ khác nhau). - Loạn thị viễn: Một hoặc cả 2 kinh tuyến chính của mắt ở sau võng mạc (nếu cả hai kinh tuyến là loạn thị viễn kép, công suất khúc xạ dương của hai kinh tuyến có mức độ khác nhau). 8 - Loạn thị hỗn hợp: Hai kinh tuyến chính của mắt thì một ở trước và một ở sau võng mạc. 4: Mắt loạn thị 1.

Lệch khúc xạ Lệch khúc xạ là sự khác nhau về khúc xạ giữa hai mắt ở cùng một cá thể [12]. Để đánh giá mức độ lệch khúc xạ có nhiều quan điểm khác nhau: Hình 1. 21: Mắt cận thị và chỉnh - Theo Kutschke PJ (1991) [13] và Scott DH (1962) [14] định nghĩa lệch kínhHình 1. 4: Mắt loạn thị khúc xạ khi có sự chênh lệch khúc xạ giữa 2 mắt từ 1D trở lên.

- Theo Michaels DD (1980) [15], lệch khúc xạ được định nghĩa khi độ khúc xạ giữa 2 mắt chênh lệch nhau từ 2D trở lên, nhưng khác nhau dưới 2D cũng có ý nghĩa vì lệch khúc xạ có thể gây ra nhược thị ở trẻ em nếu viễn thị lệch trên 1D, cận thị lệch từ 2-3D và loạn thị lệch từ 1D trở lên. Trong nghiên cứu này chúng tôi xác định lệch khúc xạ là khi có sự chênh lệch giữa 2 mắt từ 1D trở lên. Phân loại lệch khúc xạ [16] : - Một mắt chính thị, còn mắt kia có tật khúc xạ. - Hai mắt đều có cùng loại tật khúc xạ nhưng khác nhau về mức độ.

- Hai mắt đều có tật khúc xạ nhưng khác nhau về loại khúc xạ. - Lệch khúc xạ loạn thị hỗn hợp.