Bệnh Đường Hô Hấp Ở Chó: Khám Chữa Tại Bệnh Xá Thú Y Và Hiệu Quả Điều Trị

Bệnh đường hô hấp là một trong những vấn đề sức khỏe thường gặp ở chó, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc… 55 trang · Đại học Thái Nguyên · 2023.

• Tác giả: Nguyễn Thái Hoàng
• Người hướng dẫn: Ts. Phạm Thị Phương Lan
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Bệnh Đường Hô Hấp Ở Chó: Khám Chữa Và Hiệu Quả Điều Trị Tại Bệnh Xá Thú Y
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC CHỮ CÁI VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.1.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.1.2. Điều kiện khí hậu
• 2.1.1.3. Điều kiện đất đai
• 2.1.2. Cơ sở vật chất
• 2.2. Hoạt động sản xuất kinh doanh
• 2.2.1. Cơ cấu tổ chức của phòng khám
• 2.2.2. Hoạt động sản xuất, kinh doanh của cơ sở thực tập trong 3 năm gần đây
• 2.3. Thuận lợi khó khăn
• 2.3.1. Thuận lợi
• 2.3.2. Khó khăn
• 2.4. Tổng quan tài liệu
• 2.4.1. Đặc điểm sinh lý của chó
• 2.4.1.1. Thân nhiệt
• 2.4.1.2. Tần số hô hấp (lần/phút)
• 2.4.1.3. Tần số tim mạch (nhịp tim)
• 2.4.2. Cấu tạo hệ hô hấp trên chó
• 2.4.2.1. Xoang mũi
• 2.4.2.2. Yết hầu
• 2.4.2.3. Thanh quản
• 2.4.2.4. Khí quản
• 2.4.2.5. Phế quản
• 2.4.2.6. Phổi
• 2.4.3. Sơ lược về quá trình hô hấp trên chó
• 2.4.3.1. Quá trình hô hấp
• 2.4.3.2. Sinh lý hô hấp bình thường
• 2.4.3.3. Tình trạng hô hấp bất thường
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP TIẾN HÀNH
• 3.1. Địa điểm, thời gian tiến hành
• 3.2. Nội dung thực hiện
• 3.3. Các chỉ tiêu và phương pháp thực hiện
• 3.3.1. Các chỉ tiêu theo dõi
• 3.3.2. Phương pháp theo dõi (hoặc thu thập thông tin)
• 3.3.3. Phương pháp chẩn đoán bệnh
• 3.3.4. Phương pháp xử lý số liệu
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Kết quả công tác phục vụ sản xuất
• 4.2. Công tác chăm sóc nuôi dưỡng, vệ sinh phòng bệnh
• 4.3. Kết quả thực hiện đề tài nghiên cứu
• 4.4. Khảo sát tỷ lệ chó mắc bệnh đường hô hấp đến khám và chữa bệnh tại Bệnh xá thú y cộng đồng
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• appendix.1. Tài liệu tiếng Việt
• appendix.2. Tài liệu tiếng Anh

Tóm tắt

I. Tổng Quan Bệnh Đường Hô Hấp Ở Chó Nguyên Nhân Triệu Chứng

Bệnh đường hô hấp là một trong những vấn đề sức khỏe thường gặp ở chó, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống của thú cưng. Bệnh có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, từ nhiễm trùng viêm phổi ở chó, viêm phế quản ở chó đến các yếu tố môi trường như khói bụi, dị ứng, hoặc thậm chí các bệnh lý tim mạch. Triệu chứng của bệnh rất đa dạng, bao gồm ho ở chó, khó thở ở chó, sổ mũi ở chó, chó thở khò khè, hắt hơi ở chó, và thậm chí là sốt. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bệnh và đưa chó đến bệnh xá thú y để thăm khám và điều trị kịp thời là vô cùng quan trọng. Điều trị thường bao gồm sử dụng thuốc điều trị bệnh hô hấp cho chó, oxy liệu pháp cho chó, và các biện pháp hỗ trợ khác để giúp chó phục hồi sức khỏe.

1.1. Tầm quan trọng của việc phát hiện sớm bệnh hô hấp

Việc phát hiện sớm các triệu chứng bệnh hô hấp cấp tính ở chó và bệnh hô hấp mãn tính ở chó là yếu tố then chốt để điều trị thành công. Sự chậm trễ trong việc chẩn đoán và can thiệp có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng, thậm chí tử vong. Việc quan sát kỹ lưỡng các biểu hiện bất thường của chó, như ho, khó thở, hoặc sổ mũi ở chó, và đưa chó đến phòng khám thú y ngay khi có dấu hiệu nghi ngờ là vô cùng quan trọng.

1.2. Các yếu tố nguy cơ gây bệnh đường hô hấp ở chó

Nhiều yếu tố có thể làm tăng nguy cơ mắc bệnh đường hô hấp ở chó, bao gồm tuổi tác, giống chó, tình trạng sức khỏe tổng thể, và môi trường sống. Chó con và chó già thường dễ bị nhiễm bệnh hơn do hệ miễn dịch yếu. Các giống chó mũi ngắn (ví dụ: Bulldog, Pug) dễ bị các vấn đề về hô hấp hơn. Môi trường sống ô nhiễm, khói bụi, hoặc tiếp xúc với các chất gây dị ứng cũng có thể gây kích ứng đường hô hấp và dẫn đến bệnh.

II. Thách Thức Chẩn Đoán Bệnh Hô Hấp Cho Chó Tại Bệnh Xá

Chẩn đoán bệnh đường hô hấp ở chó có thể gặp nhiều thách thức do các triệu chứng lâm sàng thường không đặc hiệu và có thể trùng lặp với các bệnh lý khác. Việc chẩn đoán bệnh hô hấp ở chó đòi hỏi bác sĩ thú y phải có kinh nghiệm và sử dụng kết hợp nhiều phương pháp, bao gồm khám lâm sàng, xét nghiệm máu, chụp X-quang, và nội soi phế quản. Bên cạnh đó, việc xác định chính xác nguyên nhân gây bệnh (ví dụ: virus, vi khuẩn, nấm, hoặc dị ứng) cũng rất quan trọng để lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp. Chi phí chi phí điều trị bệnh hô hấp cho chó cũng là một vấn đề cần cân nhắc.

2.1. Các phương pháp chẩn đoán bệnh hô hấp thường dùng

Việc xét nghiệm bệnh hô hấp ở chó bao gồm nhiều phương pháp khác nhau. Khám lâm sàng là bước đầu tiên, bao gồm đánh giá nhịp thở, tiếng thở, và các triệu chứng khác. Xét nghiệm máu có thể giúp phát hiện các dấu hiệu nhiễm trùng hoặc viêm. Chụp X-quang giúp đánh giá tình trạng phổi và đường thở. Nội soi phế quản cho phép quan sát trực tiếp đường thở và lấy mẫu bệnh phẩm để xét nghiệm.

2.2. Khó khăn trong việc phân biệt các bệnh hô hấp khác nhau

Nhiều bệnh hô hấp ở chó có triệu chứng tương tự nhau, gây khó khăn trong việc chẩn đoán phân biệt. Ví dụ, ho có thể là triệu chứng của bệnh cúm chó, viêm phế quản, hoặc thậm chí là bệnh tim. Việc xác định chính xác nguyên nhân gây bệnh là rất quan trọng để lựa chọn phương pháp điều trị hiệu quả.

III. Cách Điều Trị Bệnh Đường Hô Hấp Cho Chó Tại Bệnh Xá Thú Y

Việc điều trị bệnh hô hấp cho chó phụ thuộc vào nguyên nhân gây bệnh và mức độ nghiêm trọng của bệnh. Các phương pháp điều trị phổ biến bao gồm sử dụng thuốc điều trị bệnh hô hấp cho chó (ví dụ: kháng sinh, thuốc kháng viêm, thuốc giãn phế quản), oxy liệu pháp cho chó để cải thiện tình trạng thiếu oxy, và các biện pháp hỗ trợ như khí dung cho chó để làm loãng đờm và giảm viêm. Trong một số trường hợp, phẫu thuật có thể cần thiết để loại bỏ các khối u hoặc sửa chữa các dị tật đường thở. Bác sĩ thú y sẽ đưa ra phác đồ điều trị phù hợp dựa trên tình trạng cụ thể của từng con chó.

3.1. Sử dụng thuốc kháng sinh trong điều trị nhiễm trùng hô hấp

Nếu bệnh hô hấp do vi khuẩn gây ra, thuốc điều trị bệnh hô hấp cho chó là kháng sinh sẽ được sử dụng để tiêu diệt vi khuẩn. Bác sĩ thú y sẽ lựa chọn loại kháng sinh phù hợp dựa trên kết quả xét nghiệm kháng sinh đồ. Việc sử dụng kháng sinh đúng liều lượng và thời gian theo chỉ định của bác sĩ là rất quan trọng để đảm bảo hiệu quả điều trị và tránh tình trạng kháng thuốc.

3.2. Vai trò của oxy liệu pháp và khí dung trong điều trị hỗ trợ

Oxy liệu pháp cho chó giúp cải thiện tình trạng thiếu oxy ở chó bị khó thở. Khí dung cho chó giúp làm loãng đờm, giảm viêm, và đưa thuốc trực tiếp vào đường thở. Hai phương pháp này thường được sử dụng kết hợp với các loại thuốc khác để tăng hiệu quả điều trị.

3.3. Dinh dưỡng và chăm sóc chó bị bệnh hô hấp

Việc chăm sóc chó bị bệnh hô hấp bao gồm việc cung cấp một chế độ dinh dưỡng cho chó bị bệnh hô hấp đầy đủ, dễ tiêu hóa, và đảm bảo chó được nghỉ ngơi đầy đủ trong môi trường sống cho chó bị bệnh hô hấp sạch sẽ, thoáng mát, không khói bụi. Tránh cho chó vận động mạnh hoặc tiếp xúc với các chất gây dị ứng.

IV. Hiệu Quả Điều Trị Bệnh Hô Hấp ở Chó Tại Bệnh Xá Thú Y

Hiệu quả điều trị bệnh hô hấp cho chó tại bệnh xá thú y phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm nguyên nhân gây bệnh, mức độ nghiêm trọng của bệnh, và thời điểm bắt đầu điều trị. Theo nghiên cứu của Nguyễn Thái Hoàng (2023), việc điều trị sớm và tuân thủ đúng phác đồ của bác sĩ thú y giúp tăng khả năng phục hồi của chó. Tuy nhiên, một số bệnh hô hấp mãn tính có thể khó điều trị dứt điểm và cần được quản lý lâu dài. Việc theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe của chó và tái khám định kỳ tại bệnh xá thú y là rất quan trọng.

4.1. Tỷ lệ chó phục hồi sau điều trị bệnh hô hấp

Tỷ lệ chó phục hồi sau điều trị bệnh hô hấp ở chó có thể khác nhau tùy thuộc vào từng bệnh và tình trạng sức khỏe của chó. Các bệnh nhiễm trùng hô hấp cấp tính thường có tỷ lệ phục hồi cao nếu được điều trị kịp thời. Tuy nhiên, các bệnh hô hấp mãn tính có thể khó điều trị dứt điểm và cần được quản lý lâu dài.

4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị

Nhiều yếu tố có thể ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị bệnh hô hấp cho chó, bao gồm tuổi tác, giống chó, tình trạng sức khỏe tổng thể, và việc tuân thủ phác đồ điều trị của bác sĩ thú y. Chó con và chó già thường có hệ miễn dịch yếu và dễ bị các biến chứng, làm giảm hiệu quả điều trị.

V. Phòng Ngừa Bệnh Hô Hấp Cho Chó Bí Quyết Từ Bác Sĩ Thú Y

Phòng ngừa bệnh hô hấp cho chó là vô cùng quan trọng để bảo vệ sức khỏe của thú cưng. Các biện pháp phòng ngừa hiệu quả bao gồm vaccine phòng bệnh hô hấp cho chó, duy trì vệ sinh môi trường sống sạch sẽ, tránh cho chó tiếp xúc với các chất gây dị ứng và khói bụi, và đảm bảo chế độ dinh dưỡng đầy đủ để tăng cường hệ miễn dịch. Việc đưa chó đi khám sức khỏe định kỳ tại bệnh xá thú y cũng giúp phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh và có biện pháp can thiệp kịp thời.

5.1. Lịch tiêm phòng vaccine cho chó để phòng bệnh hô hấp

Việc tiêm phòng vaccine phòng bệnh hô hấp cho chó là một trong những biện pháp phòng ngừa hiệu quả nhất. Bác sĩ thú y sẽ tư vấn về lịch tiêm phòng phù hợp dựa trên độ tuổi, giống chó, và nguy cơ phơi nhiễm bệnh. Đảm bảo chó được tiêm phòng đầy đủ và đúng lịch giúp tăng cường hệ miễn dịch và giảm nguy cơ mắc bệnh.

5.2. Biện pháp vệ sinh và chăm sóc môi trường sống cho chó

Duy trì vệ sinh môi trường sống sạch sẽ là rất quan trọng để phòng ngừa bệnh hô hấp cho chó. Thường xuyên vệ sinh chuồng trại, loại bỏ chất thải, và đảm bảo không gian sống thoáng mát, không khói bụi. Tránh cho chó tiếp xúc với các chất gây dị ứng, như phấn hoa, nấm mốc, hoặc hóa chất.

VI. Nghiên Cứu Mới Về Điều Trị Bệnh Đường Hô Hấp Cho Chó

Các nghiên cứu liên tục được thực hiện để tìm ra các phương pháp điều trị mới và hiệu quả hơn cho bệnh đường hô hấp ở chó. Các nghiên cứu hiện tại tập trung vào việc phát triển các loại thuốc mới, cải thiện hiệu quả của các phương pháp điều trị hiện có, và tìm hiểu sâu hơn về cơ chế bệnh sinh của các bệnh hô hấp. Sự hợp tác giữa các bệnh xá thú y, các nhà nghiên cứu, và các công ty dược phẩm đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự tiến bộ trong lĩnh vực này.

6.1. Các loại thuốc mới trong điều trị bệnh hô hấp

Các nhà nghiên cứu đang nỗ lực phát triển các loại thuốc điều trị bệnh hô hấp cho chó mới, có hiệu quả cao hơn và ít tác dụng phụ hơn. Các loại thuốc này có thể nhắm vào các mục tiêu cụ thể trong cơ chế bệnh sinh, như viêm, tăng tiết chất nhầy, hoặc co thắt phế quản.

6.2. Tiềm năng của liệu pháp tế bào gốc trong điều trị bệnh hô hấp mãn tính

Liệu pháp tế bào gốc đang được nghiên cứu như một phương pháp điều trị tiềm năng cho các bệnh hô hấp mãn tính ở chó. Tế bào gốc có khả năng tái tạo các mô bị tổn thương và giảm viêm, giúp cải thiện chức năng hô hấp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong những năm gần đây, cùng với sự phát triển kinh tế - xã hội và mức sống của người dân ngày càng được nâng cao, phong trào nuôi thú cưng, đặc biệt là chó cảnh, đã gia tăng mạnh mẽ ở cả khu vực thành thị lẫn nông thôn. Chó không chỉ đảm nhiệm các vai trò truyền thống như giữ nhà, phục vụ an ninh quốc phòng, nghiên cứu khoa học mà còn trở thành loài vật nuôi đồng hành thân thiết trong đời sống gia đình. Sự chuyển dịch này dẫn đến việc gia tăng nhanh chóng số lượng đàn chó, đặc biệt là các giống chó nhập ngoại. Tuy nhiên, điều kiện chuồng trại, môi trường nuôi dưỡng chưa thực sự tối ưu cùng tỷ lệ tiêm phòng vắc-xin chưa đồng đều đã tạo điều kiện cho nhiều mầm bệnh phát sinh và lây lan. Trong các nhóm bệnh lý thường gặp ở chó, hội chứng bệnh đường hô hấp chiếm tỷ lệ đáng kể, có khả năng lây lan nhanh qua đường không khí và có thể dẫn đến tử vong nếu không được chẩn đoán và can thiệp điều trị kịp thời.

Xuất phát từ thực tiễn lâm sàng tại địa phương, đề tài "Bệnh đường hô hấp trên chó đến khám tại Bệnh xá thú y cộng đồng Trường Đại học Nông Lâm Thành phố Thái Nguyên và hiệu quả điều trị" được thực hiện nhằm khảo sát dịch tễ, nâng cao kỹ năng chẩn đoán và đánh giá các phác đồ điều trị thực tế.

Mục tiêu nghiên cứu:

1. Xác định tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên chó được đưa đến khám và điều trị tại Bệnh xá thú y cộng đồng Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên.
2. Nắm vững và thực hành quy trình chẩn đoán, phòng và điều trị hiệu quả bệnh đường hô hấp trên chó tại cơ sở thực tập.

Yêu cầu chuyên môn:

• Làm quen và tham gia trực tiếp vào công tác khám chữa bệnh tại Bệnh xá thú y.
• Nắm vững quy trình vệ sinh, nuôi dưỡng, chăm sóc và phòng bệnh cho đàn chó nội trú và ngoại trú.
• Xác định tỷ lệ mắc bệnh đường hô hấp theo các yếu tố dịch tễ: thời gian (tháng), nguồn gốc giống (chó nội, chó ngoại), lứa tuổi và tính biệt.
• Xây dựng và kiểm chứng hiệu quả lâm sàng của các phác đồ điều trị bệnh hô hấp trên chó tại bệnh xá.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Toàn bộ các cá thể chó thuộc nhiều giống, lứa tuổi và giới tính khác nhau được đưa đến khám, điều trị tại bệnh xá; trọng tâm là các cá thể biểu hiện triệu chứng bệnh lý đường hô hấp.
• Địa điểm nghiên cứu: Bệnh xá thú y cộng đồng thuộc Khoa Chăn nuôi Thú y – Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên (xã Quyết Thắng, TP. Thái Nguyên, tỉnh Thái Nguyên).
• Thời gian tiến hành: Từ ngày 05/06/2022 đến ngày 30/11/2022 (tổng thời gian 6 tháng).

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Cơ sở lý luận và sinh lý học thú y

Nghiên cứu dựa trên nền tảng sinh lý học và giải phẫu bệnh hệ hô hấp loài chó. Hệ thống hô hấp của chó gồm đường hô hấp trên (xoang mũi, yết hầu, thanh quản) và đường hô hấp dưới (khí quản, phế quản và phổi). Do đặc thù giải phẫu không có tuyến mồ hôi trên da (ngoại trừ đệm bàn chân), quá trình thải nhiệt của chó phụ thuộc chủ yếu vào hoạt động trao đổi khí qua đường hô hấp.

• Thân nhiệt sinh lý: Chó trưởng thành duy trì nhiệt độ trực tràng từ 38,0 - 38,5°C; chó con từ 38,5 - 39,0°C.
• Tần số hô hấp sinh lý: Chó lớn dao động 10 - 20 lần/phút; chó con dao động 18 - 20 lần/phút (hoặc 10 - 30 lần/phút ở trạng thái nghỉ ngơi bình thường).
• Tần số tim mạch sinh lý: Chó nhỏ đạt 100 - 130 lần/phút; chó lớn đạt 70 - 100 lần/phút.

Về mặt căn nguyên vi sinh vật, các tài liệu chuyên ngành xác định bệnh đường hô hấp ở chó là hội chứng đa căn nguyên:

• Vi khuẩn: Staphylococcus, Streptococcus (đặc biệt là S. pneumoniae, S. zooepidemicus), Pseudomonas aeruginosa, Escherichia coli, Pasteurella multocida, Klebsiella pneumoniae, Bordetella bronchiseptica, Mycoplasma cynos.
• Virus: Paramyxovirus (Canine Distemper Virus - virus Care), Adenovirus type 2 (CAV-2), Canine Respiratory Coronavirus (CRCoV), Canine Pneumovirus, Canine Influenza Virus.
• Ký sinh trùng: Dirofilaria immitis (giun tim), Filaroides osleri, Capillaria aerophila, Angiostrongylus vasorum, Paragonimus westermani (sán lá phổi).

Phương pháp nghiên cứu và chẩn đoán

Đề tài sử dụng phương pháp dịch tễ học mô tả cắt ngang kết hợp theo dõi ca bệnh lâm sàng và thực nghiệm điều trị:

• Phương pháp khám lâm sàng tổng quát: Đo thân nhiệt trực tràng, kiểm tra niêm mạc mắt/mũi/miệng, màu sắc lông da, thể trạng, sờ nắn hạch lâm ba nông.
• Phương pháp khám chuyên khoa hô hấp: Quan sát kiểu thở, đếm tần số thở, nghe âm phế nang, gõ định vùng phổi, kiểm tra dịch tiết mũi, phản xạ ho và sờ nắn thanh/khí quản.
• Phương pháp phân biệt bệnh: Áp dụng bảng tiêu chí phân biệt lâm sàng giữa viêm xoang mũi, viêm khí - phế quản và viêm phổi theo hướng dẫn của Vương Đức Chất và Lê Thị Tài (2006).

Thể bệnh	Thân nhiệt	Trạng thái chung	Tính chất dịch mũi	Tính chất ho
Viêm xoang mũi	Bình thường hoặc sốt nhẹ	Mệt mỏi nhẹ, ăn uống bình thường	Chảy nhiều nước mũi, gỉ đặc bám lỗ mũi, ngạt mũi	Không ho hoặc ho nhẹ do kích ứng dịch chảy xuống
Viêm khí - phế quản	Sốt vừa (tăng 1 - 2°C)	Mệt mỏi, uể oải, giảm ăn	Chảy nước mũi, có tiếng thở rít ở phế quản	Ho nhiều, ho khan chuyển sang ho ướt kéo dài, khạc đờm
Viêm phổi	Sốt cao (40 - 41°C)	Suy nhược nặng, bỏ ăn, nằm một chỗ	Dịch mũi đặc, dính màu xanh/vàng	Ho khó khăn, ho đau đớn từng cơn ngắn, thở nhanh nông

Nguồn dữ liệu và xử lý số liệu

• Dữ liệu sơ cấp: Thu thập từ sổ tiếp nhận bệnh nhân, nhật ký lâm sàng, bệnh án theo dõi nội trú và ngoại trú tại Bệnh xá thú y cộng đồng trong 6 tháng thực tập.
• Phương pháp xử lý số liệu: Toàn bộ dữ liệu được tổng hợp, phân loại và phân tích thống kê mô tả (tính tỷ lệ phần trăm) bằng phần mềm Microsoft Excel.

---

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Phần này trình bày tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh chăn nuôi thú cưng phát triển mạnh mẽ tại Thái Nguyên, xác định mục tiêu nghiên cứu là nắm bắt tình hình dịch tễ và hoàn thiện phác đồ điều trị bệnh hô hấp ở chó, đồng thời đặt ra 4 yêu cầu cụ thể đối với sinh viên thực tập chuyên ngành thú y.

Phần 2: Tổng quan nghiên cứu

Nội dung chương 2 gồm hai mảng thông tin chính:

1. Điều kiện cơ sở thực tập: Giới thiệu vị trí địa lý của Bệnh xá thú y (thuộc Khoa Chăn nuôi Thú y, Đại học Nông Lâm Thái Nguyên, diện tích 300 m² với 9 phòng chức năng), đặc điểm khí hậu nhiệt đới gió mùa của khu vực thực tập với hai mùa mưa - khô rõ rệt, cơ cấu nhân sự gồm 1 bác sĩ và 2 nhân viên kỹ thuật cùng các trang thiết bị phục vụ lâm sàng.
2. Tổng quan tài liệu: Trình bày chi tiết sinh lý thân nhiệt, tần số hô hấp, tuần hoàn; cấu tạo giải phẫu từng đoạn đường dẫn khí; đặc tính sinh học, nuôi cấy, sinh hóa của các chủng vi khuẩn (Staphylococcus, Streptococcus, Pseudomonas, E. coli, Pasteurella, Klebsiella) và virus, ký sinh trùng gây bệnh; tổng hợp y văn trong nước (Lý Thị Liên Khai, Nguyễn Văn Thanh, Bùi Thị Tho) và quốc tế (Erles, Castleman, Priestnall, Singleton) về bệnh truyền nhiễm đường hô hấp trên chó.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp tiến hành

Xác định khung nghiên cứu thực nghiệm tại Bệnh xá thú y cộng đồng từ ngày 05/06/2022 đến ngày 30/11/2022; quy định hệ thống chỉ tiêu theo dõi (tình hình tiếp nhận bệnh, tỷ lệ tiêm phòng, cơ cấu bệnh tật, tỷ lệ mắc bệnh hô hấp theo biến số dịch tễ); chuẩn hóa quy trình khám lâm sàng và xây dựng 3 phác đồ điều trị tương ứng cho viêm xoang mũi, viêm khí - phế quản và viêm phổi.

Phần 4: Kết quả và thảo luận

Chương này phản ánh toàn bộ dữ liệu thực nghiệm qua 11 bảng số liệu chi tiết:

• Đánh giá công tác phục vụ sản xuất: Tiếp nhận 354 ca bệnh (20,91% chó nội; 79,09% chó ngoại); tham gia chăm sóc nội trú (180 ca), làm đẹp (27 ca), đỡ đẻ (7 ca), xử lý vết thương (5 ca) đạt tỷ lệ an toàn 100%.
• Tình hình tiêm vắc-xin: Tổng số 82 cá thể, trong đó vắc-xin 5 bệnh chiếm 62,19%, vắc-xin 7 bệnh chiếm 19,51%, vắc-xin dại chiếm 18,29%.
• Cơ cấu bệnh tật chung: Bệnh đường tiêu hóa chiếm 31,07% (110/354), bệnh da chiếm 16,10% (57/354), bệnh đường hô hấp chiếm 15,25% (54/354).
• Phân tích dịch tễ bệnh hô hấp: Tỷ lệ mắc cao nhất vào tháng 9 (27,27%) và tháng 10 (17,54%); chó ngoại (15,71%) cao hơn chó nội (13,51%); lứa tuổi 2 - 6 tháng (16,85%) và >12 tháng (17,64%) có tỷ lệ mắc cao nhất; chó cái (20,61%) mắc nhiều hơn chó đực (10,58%).
• Cơ cấu thể bệnh và triệu chứng: Viêm khí - phế quản chiếm 53,70%, viêm phổi chiếm 24,07%, viêm mũi chiếm 22,22%. Biểu hiện thay đổi tần số thở xuất hiện ở 66,67% ca bệnh, ho (42,59%), chảy nước mũi (40,74%), sốt (33,33%).
• Đánh giá hiệu quả điều trị: Tỷ lệ điều trị khỏi chung đạt 96,30% (52/54 con).

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Đưa ra kết luận tổng hợp về dịch tễ và hiệu quả phác đồ tại cơ sở, đồng thời kiến nghị các biện pháp quản lý chăm sóc, tiêm phòng vắc-xin đúng lịch và khuyến cáo chủ nuôi đưa thú cưng đến khám sớm khi có dấu hiệu khởi phát bệnh đường hô hấp.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm

Nghiên cứu đã ghi nhận và phân tích chi tiết tình hình dịch tễ của 354 cá thể chó đến khám, trong đó có 54 cá thể mắc bệnh đường hô hấp:

1. Cơ cấu bệnh tật chung tại Bệnh xá thú y cộng đồng

Nhóm bệnh	Chó nội (n = 74)	Tỷ lệ (%)	Chó ngoại (n = 280)	Tỷ lệ (%)	Tổng số ca	Tỷ lệ chung (%)
Bệnh đường tiêu hóa	27	36,48	83	29,64	110	31,07
Bệnh ngoài da	10	13,51	47	16,78	57	16,10
Bệnh đường hô hấp	10	13,51	44	15,71	54	15,25
Tổng số ca mắc bệnh	47	63,51	174	62,14	221	62,43

2. Phân bố bệnh đường hô hấp theo các yếu tố dịch tễ

• Theo thời gian khảo sát: Tỷ lệ mắc tăng vọt vào thời điểm giao mùa thu - đông:
  • Tháng 6: 6/32 ca (18,75%)
  • Tháng 7: 9/59 ca (15,25%)
  • Tháng 8: 6/57 ca (10,53%)
  • Tháng 9: 18/66 ca (27,27% - cao nhất)
  • Tháng 10: 10/75 ca (17,54% theo bảng số liệu văn bản)
  • Tháng 11: 5/65 ca (7,69% - thấp nhất)
• Theo lứa tuổi:
  • Dưới 2 tháng tuổi: 8/74 ca (10,81%)
  • Từ 2 đến 6 tháng tuổi: 31/184 ca (16,85%)
  • Từ 6 đến 12 tháng tuổi: 9/62 ca (14,51%)
  • Trên 12 tháng tuổi: 6/34 ca (17,64%)
• Theo tính biệt: Chó cái có tỷ lệ mắc (34/165 ca = 20,61%) cao gần gấp đôi chó đực (20/189 ca = 10,58%).
• Theo cơ cấu thể bệnh: Viêm khí quản, phế quản là thể bệnh phổ biến nhất (29/54 ca = 53,70%), tiếp theo là viêm phổi (13/54 ca = 24,07%) và viêm mũi/xoang mũi (12/54 ca = 22,22%).

3. Tần số xuất hiện các triệu chứng lâm sàng (N = 54)

Triệu chứng lâm sàng	Bệnh hô hấp trên (n = 42)	Bệnh hô hấp dưới (n = 12)	Tổng số ca	Tỷ lệ xuất hiện (%)
Thay đổi tần số hô hấp	27 (64,28%)	9 (75,00%)	36	66,67
Ho	17 (40,47%)	6 (50,00%)	23	42,59
Chảy nước mũi	16 (38,09%)	6 (50,00%)	22	40,74
Sốt	8 (19,05%)	10 (83,33%)	18	33,33
Hắt hơi	2 (4,76%)	2 (16,67%)	4	11,11
Suy nhược cơ thể	1 (2,38%)	1 (8,33%)	2	5,55
Chảy máu mũi	1 (2,38%)	0 (0,00%)	1	1,85

4. Kết quả thực nghiệm các phác đồ điều trị

Tên thể bệnh	Phác đồ thuốc và liều lượng sử dụng	Đường dùng	Liệu trình	Số ca điều trị	Số ca khỏi	Tỷ lệ khỏi (%)
Viêm khí quản, phế quản	Mycotin (1 ml/10 kg TT/ngày) + Bio-Sone (1 ml/4-5 kg TT/ngày) + Vitamin ADE (2 ml/10 kg TT/ngày)	Tiêm bắp (I.M)	3 - 5 ngày	29	29	100,00
Viêm phổi	Dung dịch BX 100 (100 ml/con/ngày) + Mycotin (1 ml/10 kg TT/ngày) + Bio-Sone (1 ml/4-5 kg TT/ngày) + Bromhexine (1 ml/10 kg TT/ngày) + Vitamin ADE (2 ml/10 kg TT/ngày)	I.V (BX 100) & I.M (các thuốc còn lại)	5 - 7 ngày	13	11	84,61
Viêm xoang mũi	Genta-tylo (1 ml/10 kg TT/ngày) + Bromhexine (1 ml/10 kg TT/ngày)	Tiêm bắp (I.M)	3 - 5 ngày	12	12	100,00
Tính chung toàn bộ	—	—	—	54	52	96,30

Ghi chú thành phần biệt dược sử dụng:

• Mycotin: Doxycyclin kết hợp Tiamulin.
• Bio-Sone: Hỗn hợp kháng viêm và kháng sinh gồm Prednisolone, Oxytetracycline, Thiamphenicol, Bromhexine.
• BX 100: Dịch truyền bổ trợ gồm Glucose 20% (100 ml), Utropin (10 ml), Vitamin C (5 ml), Canxi (5 ml), Cafein (2,5 ml).

Đóng góp thực tiễn và so sánh y văn

• Kết quả nghiên cứu khẳng định tính quy luật dịch tễ: tỷ lệ nhiễm bệnh hô hấp đạt đỉnh vào mùa giao mùa (tháng 9 - 10), tương đồng với kết luận của Nguyễn Văn Thanh (2005).
• Tỷ lệ mắc cao ở nhóm 2 - 6 tháng tuổi (16,85%) phù hợp với công bố của Lý Thị Liên Khai (2017) (12,78%), phản ánh giai đoạn "khoảng trống miễn dịch" khi kháng thể mẹ truyền suy giảm nhưng hệ miễn dịch chủ động chưa hoàn thiện.
• Đề tài chứng minh các phác đồ phối hợp kháng sinh phổ rộng (Doxycyclin, Tiamulin, Oxytetracycline, Thiamphenicol, Gentamycin, Tylosin) cùng thuốc kháng viêm (Prednisolone), long đờm (Bromhexine) và trợ sức (BX 100, Vitamin ADE) mang lại hiệu quả điều trị cao (96,30%) trong điều kiện lâm sàng tuyến cơ sở.

Khuyến nghị của tác giả

1. Chủ vật nuôi cần chủ động tiêm phòng đầy đủ các loại vắc-xin đa giá (5 bệnh, 7 bệnh) cho chó con từ 6 - 8 tuần tuổi và tiêm nhắc lại hàng năm.
2. Tăng cường chế độ dinh dưỡng, bổ sung khoáng chất, vitamin nhóm B và C; giữ ấm vào mùa đông và đảm bảo chuồng trại thông thoáng vào mùa hè.
3. Khi phát hiện các triệu chứng sớm (hắt hơi, chảy nước mũi trong, ho nhẹ), cần đưa thú cưng đến cơ sở thú y để can thiệp kịp thời, tránh để bệnh chuyển thành viêm phổi nặng gây khó khăn cho quá trình điều trị.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế về phạm vi thời gian: Nghiên cứu thực hiện trong khoảng thời gian 6 tháng (từ tháng 6 đến tháng 11/2022), chưa bao quát trọn vẹn chu kỳ 12 tháng của năm để so sánh đầy đủ sự biến động dịch tễ qua cả 4 mùa (đặc biệt là giai đoạn rét đậm tháng 12 đến tháng 2 năm sau).
• Hạn chế về phương pháp chẩn đoán: Việc chẩn đoán xác định bệnh và phân loại thể bệnh chủ yếu dựa trên triệu chứng lâm sàng và đáp ứng điều trị thực nghiệm; chưa triển khai các kỹ thuật cận lâm sàng chuyên sâu như chẩn đoán hình ảnh (X-quang lồng ngực) hoặc phân lập vi khuẩn, nuôi cấy làm kháng sinh đồ và xét nghiệm sinh học phân tử (PCR) để định danh chính xác chủng vi sinh vật gây bệnh trên từng ca bệnh.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng thời gian theo dõi liên tục nhiều năm; kết hợp phương pháp nuôi cấy, phân lập vi khuẩn và thử nghiệm kháng sinh đồ định kỳ để cập nhật mức độ nhạy cảm/kháng thuốc của các chủng vi khuẩn đường hô hấp trên đàn chó tại địa bàn TP. Thái Nguyên.

---

Giá trị tham khảo

• Đối với sinh viên chuyên ngành Thú y và Chăn nuôi Thú y: Khóa luận là tài liệu tham khảo thực tế về quy trình tiếp nhận, theo dõi bệnh án, phương pháp khám lâm sàng hệ hô hấp và cách thức lập sổ sách thống kê ca bệnh tại phòng khám thú y.
• Đối với bác sĩ thú y lâm sàng và cơ sở điều trị thú cưng: Bảng phân biệt lâm sàng các thể bệnh đường hô hấp (viêm xoang mũi, viêm khí - phế quản, viêm phổi) và các công thức phối hợp thuốc (Mycotin, Bio-Sone, Genta-tylo, Bromhexine, công thức dịch truyền BX 100) có giá trị ứng dụng trực tiếp trong thực hành điều trị bệnh hô hấp ở chó.
• Đối với người nuôi thú cưng: Cung cấp kiến thức cơ bản về nhận biết triệu chứng sớm của bệnh đường hô hấp, hiểu rõ tầm quan trọng của việc tiêm vắc-xin phòng bệnh và chăm sóc dinh dưỡng đúng cách khi chuyển mùa.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao tỷ lệ chó mắc bệnh đường hô hấp lại tăng cao nhất vào tháng 9 và tháng 10?

Số liệu khảo sát tại Bệnh xá thú y cho thấy tỷ lệ mắc bệnh hô hấp đạt cao nhất vào tháng 9 (27,27%) và tháng 10 (17,54%). Nguyên nhân chính do đây là thời điểm giao mùa từ thu sang đông tại miền Bắc, khí hậu có sự thay đổi nhiệt độ và độ ẩm đột ngột giữa ngày và đêm, khiến sức đề kháng của chó bị suy giảm, tạo điều kiện thuận lợi cho các vi khuẩn và virus thường trú ở đường hô hấp trên bùng phát gây bệnh.

2. Nhóm tuổi nào của chó có nguy cơ mắc bệnh đường hô hấp cao nhất và vì sao?

Khóa luận ghi nhận nhóm chó từ 2 - 6 tháng tuổi có tỷ lệ mắc bệnh cao (16,85%), chỉ xếp sau nhóm trên 12 tháng tuổi (17,64%). Ở nhóm 2 - 6 tháng tuổi, nguyên nhân là do lượng kháng thể thụ động nhận từ sữa mẹ đã suy giảm gần hết trong khi hệ thống miễn dịch tự thân chưa hoàn thiện, lại gặp phải stress khi cai sữa/tách mẹ và đa số chưa được tiêm phòng đầy đủ các mũi vắc-xin cơ bản.

3. Thành phần dung dịch truyền BX 100 được sử dụng trong phác đồ điều trị viêm phổi gồm những gì?

Dung dịch BX 100 dùng truyền tĩnh mạch (I.V) với liều 100 ml/con/lần/ngày trong phác đồ điều trị viêm phổi tại bệnh xá gồm 5 thành phần phối hợp:

• Glucose 20%: 100 ml
• Utropin: 10 ml
• Vitamin C: 5 ml
• Canxi: 5 ml
• Cafein: 2,5 ml

4. Kết quả điều trị các thể bệnh hô hấp tại Bệnh xá thú y cộng đồng đạt tỷ lệ như thế nào?

Tổng kết trên 54 cá thể chó mắc bệnh được điều trị theo 3 phác đồ chuyên biệt, tỷ lệ khỏi bệnh chung đạt 96,30% (52/54 con). Trong đó:

• Viêm khí quản, phế quản: khỏi 29/29 ca (đạt 100%) sau 3 - 5 ngày điều trị.
• Viêm xoang mũi: khỏi 12/12 ca (đạt 100%) sau 3 - 5 ngày điều trị.
• Viêm phổi: khỏi 11/13 ca (đạt 84,61%) sau 5 - 7 ngày điều trị (2 ca không qua khỏi do bệnh tiến triển quá nặng trước khi đến khám).

5. Triệu chứng lâm sàng nào xuất hiện phổ biến nhất ở chó mắc bệnh đường hô hấp tại cơ sở nghiên cứu?

Triệu chứng xuất hiện phổ biến nhất là sự thay đổi tần số hô hấp (thở nhanh, thở nông hoặc khó thở), ghi nhận trên 36/54 ca bệnh, chiếm tỷ lệ 66,67%. Tiếp theo là triệu chứng ho (42,59%), chảy dịch mũi (40,74%) và sốt (33,33%).

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thái Hoàng đã phản ánh toàn diện tình hình dịch tễ và hiệu quả can thiệp lâm sàng đối với bệnh đường hô hấp trên đàn chó đến khám tại Bệnh xá thú y cộng đồng Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên trong 6 tháng thực tập năm 2022. Nghiên cứu xác định tỷ lệ mắc bệnh hô hấp chung là 15,25%, trong đó bệnh xuất hiện tập trung nhiều nhất ở thời điểm giao mùa thu - đông, ở nhóm chó ngoại, lứa tuổi 2 - 6 tháng và trên chó cái. Việc áp dụng các phác đồ điều trị kết hợp kháng sinh phổ rộng, kháng viêm, thuốc long đờm và dịch truyền trợ sức đã mang lại tỷ lệ hồi phục cao (96,30%), cung cấp cơ sở dữ liệu lâm sàng hữu ích cho công tác khám chữa bệnh thú cảnh tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Đất nước ngày một phát triển, đời sống vật chất tinh thần của người dân ngày một nâng cao. Cùng với đó, nhu cầu giải trí theo sở thích ngày càng cao, đặc biệt là nuôi những con vật kiểu dáng đáng yêu, dễ thương như chó, mèo ngày càng được phổ biến và yêu thích. Nhờ những đặc tính riêng của chúng như trung thành, thông minh, thân thiện nên chó được nuôi phổ biến ở nhiều nơi từ thành thị đến nông thôn với nhiều mục đích khác nhau như giữ nhà, làm bạn, phục vụ cho quân đội, an ninh quốc phòng, khoa học. Vì thế chó được nuôi dưỡng rộng rãi.

Cùng với sự tăng lên về số lượng và điều kiện nuôi dưỡng môi trường ở nước ta chưa tốt, tiêm phòng chưa cao nên tỉ lệ nhiễm bệnh trên ngày càng cao, trong đó bệnh ở đường hô hấp chiếm tỉ lệ không nhỏ, khả năng lây lan mạnh có thể tử vong nếu không được phát hiện và cứu chữa kịp thời. Xuất phát từ tình hình thực tế trên, được sự đồng ý của BCN khoa, cô giáo hướng dẫn và cơ sở thực tập em tiến hành thực hiện đề tài: “Bệnh đường hô hấp trên chó đến khám tại Bệnh xá thú y cộng đồng và hiệu quả điều trị”. Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục tiêu - Xác định được tình hình nhiễm bệnh đường hô hấp trên chó đến khám tại Bệnh xá thú y cộng đồng.

- Biết cách chẩn đoán, phòng và trị bệnh đường hô hấp trên chó tại Bệnh xá thú y cộng đồng. Yêu cầu - Làm quen với công tác khám chữa bệnh tại Bệnh xá thú y. 2 - Biết cách vệ sinh, nuôi dưỡng, chăm sóc phòng bệnh cho chó đến khám, chữa bệnh tại Bệnh xá thú y. - Xác định được chó mắc bệnh và tỷ lệ mắc bệnh đường hô hấp trên chó đến khám tại Bệnh xá thú y.

- Biết cách phòng và điều trị bệnh đường hô hấp hiệu quả trên chó đến khám tại Bệnh xá. 3 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên 2.

Vị trí địa lý Bệnh xá thú y là một phần của Khoa Chăn nuôi Thú y Trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên thuộc xã Quyết Thắng, TP Thái Nguyên. - Phía Nam giáp với khu Nuôi trồng thuỷ sản. - Phía Tây giáp với khoa Chăn nuôi thú y. - Phía Bắc giáp với Trại gia cầm và trung tâm cứu hộ động vật khoa Chăn nuôi thú y.

- Phía Đông giáp với khu hoa viên cây cành khoa Nông học. Điều kiện khí hậu Mang kiểu khí hậu của xã Quyết Thắng tỉnh Thái Nguyên. Khí hậu nhiệt đới gió mùa, gồm 4 mùa: xuân, hạ, thu, đông. Trong đó mùa khô và mưa là hai mùa chính.

Mùa mưa kéo dài từ tháng 5 đến tháng 10, nhiệt độ trung bình từ 25 – 31℃ lượng mua trung bình vào các tháng 5,6,7,8,9,10 là 189mm/tháng, ẩm độ trung bình từ 80 – 85%. Với khí hậu như vậy công tác phòng chống dịch bệnh là rất cần thiết. Mùa khô kéo dài từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau. Nhiệt độ từ 12 - 26℃, độ ẩm trong khoảng 70 - 80%, khí hậu lạnh và khô đi cùng với đó là gió mùa đông bắc gây rét và sương muối ảnh hưởng tiêu cực đến cây trồng và vật nuôi.

Điều kiện đất đai Xã Quyết Thắng có tổng diện tích là 12,93 km². - Diện tích đất trồng lúa và hoa mà: 793ha. 4 - Diện tích đất lâm nghiệp khoảng: 319ha. - Diện tích đất chuyên dùng khoảng: 176ha.

Diện tích đất của xã Quyết Thắng không lớn. Chủ yếu là đất đồi núi dốc do thường xuyên bị xói mòn, rửa trôi nên năng suất cây trồng kém, nông nghiệp gặp nhiều khó khăn. Cùng với sự gia tăng dân số, cở sở hạ tầng ngày càng được xây dựng nhiều hơn… diện tích đất canh tác và đất hoang đang có xu hướng ngày một giảm dẫn đến việc chăn nuôi trồng trọt gặp nhiều khó khăn. Vì vậy, trong những năm tới, ngành chăn nuôi và trồng trọt cần phải có sự hợp tác, kết hợp, phối hợp chặt chẽ để nâng cao hiệu quả kinh tế sản xuất ngành công nghiệp.

Cơ sở vật chất 2. Mô tả sơ lược về bệnh xá thú y Được xây dựng từ năm 2013, là một phần của khoa Chăn nuôi thú y trường Đại học Nông Lâm. Từ năm 2014 đến 2015 bệnh xá nhận nhiệm vụ thực hành, thực tập cho sinh viên trong khoa. Từ năm 2016 đến nay, bệnh xá nhận thêm nhiệm vụ mới là tư vấn, khám chữa bệnh cho gia súc, gia cầm cho vật nuôi của người dân địa bàn thành phố Thái Nguyên cũng như những khu vực khác xung quanh vùng.

* Chức năng, nhiệm vụ: - Tư vấn khám chữa bệnh, cung cấp các dịch vụ về CNTY cho gia súc, gia cầm. - Phục vụ cho công tác thực hành, thực tập cho sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh. Điều kiện cơ sở vật chất Được xây dựng từ năm 2013 với tổng diện tích khoảng 300m². Bệnh xá Thú y cộng đồng có 9 phòng gồm phòng bệnh xá trưởng, phòng trực, phòng họp chung, kho vật tư, phòng khám tổng quát, phòng tư vấn, phòng chẩn đoán xét 5 nghiệm, phòng gia súc bệnh, phòng mổ.

Với các thiết bị phục vụ hoạt động khám chữa bệnh tại bệnh xá như máy siêu âm, kính hiển vi, khí dung, tủ lạnh, máy sấy, đèn mổ, đèn ấm,… Từ năm 2016, bệnh xá mở thêm dịch vụ làm đẹp cho thú cưng như tạo mĩ, tắm, tỉa lông, cắt móng, vệ sinh tai, gửi thú cưng, triệt sản,… 2. Hoạt động sản xuất kinh doanh 2. Cơ cấu tổ chức của phòng khám Quản lí và điều hành trực tiếp bởi trưởng khoa, trực thuộc khoa Chăn nuôi thú y. Cán bộ làm trực tiếp tại bệnh xá có 3 người, 1 bác sĩ và 2 nhân viên phục vụ, sinh viên rèn nghề, sinh viên thực tập tốt nghiệp và người học việc.

Hoạt động sản xuất, kinh doanh của cơ sở thực tập trong 3 năm gần đây Trong 3 năm gần đây bệnh xá Thú y cung cấp các dịch vụ chăm sóc sức khoẻ, khám, chữa bệnh, tiêm phòng, siêu âm, phẫu thuật, mổ đẻ triệt sản, spa chó mèo,… 2. Thuận lợi khó khăn 2. Thuận lợi Cán bộ thú y có bằng cấp, chuyên môn, kinh nghiệm nhiều năm trong nghề, trực thuộc khoa Chăn nuôi Thú y, độ uy tín cao. Khó khăn Những năm gần đây có rất nhiều phòng khám mới được xây dựng trên địa bàn thành phố Thái Nguyên với địa điểm thuận lợi, trang thiết bị mới, hiện đại và nhu cầu của khách hàng là tức thời, rất khó để họ có thể nghĩ đến việc sử dụng dịch vụ của Bệnh xá, tính cạnh tranh cao.

Tổng quan tài liệu 2. Đặc điểm sinh lý của chó 2. Thân nhiệt 6 Vũ Như Quán (2013) [12] cho biết, thân nhiệt là nhiệt độ cơ thể được đo qua trực tràng của gia súc khi con vật ở trạng thái nghỉ. Theo Vũ Như Quán (2011) [13], thân nhiệt của gia súc chỉ thay đổi trong phạm vi hẹp tùy thuộc vào tuổi, trạng thái sinh lý, bệnh lý, trạng thái thần kinh, theo mùa, bình thường thì sẽ ổn định.

Nhiệt độ cơ thể của động vật non cao hơn động vật trưởng thành, của động vật mang thai cũng cao hơn bình thường và nhiệt độ cơ thể của động vật cũng thay đổi theo chiều tăng trong mùa hè. Sự điều khiển của thần kinh thể dịch và trung ương góp phần điều hoà thân nhiệt. Theo Trần Cừ và Cù Xuân Dần. (1975) [3], con vật sẽ rơi vào trạng thái bệnh lý nếu quá trình sinh nhiệt và toả nhiệt mất cân bằng.

Ở trạng thái sinh lý bình thường thân nhiệt của chó là 38 – 38,5℃ ở chó trưởng thành, chó con là 38,5-39℃, thay đổi ±0,2℃ theo mùa hè hoặc đông (Vũ Như Quán 2011) [13]. Hồ Văn Nam (1997) [8] cho biết, tuỳ vào giai đoạn phát triển và tính chất của bệnh trong tình trạng bệnh lý thì thân nhiệt sẽ có sự thay đổi. Một số nguyên nhân như mất máu, sốt, hạ huyết áp do nhiễm khuẩn, truỵ tim, bị nhiễm lạnh do tác dụng hoá chất làm giảm thân nhiệt. Các bệnh truyền nhiễm từ vi khuẩn, virus, bị bệnh cảm nắng, cảm nóng, nhiệt độ môi trường quá cao làm tăng nhiệt độ cơ thể.

Yếu tố tuổi tác cũng ảnh hưởng đến thân nhiệt (Gia súc non thường có thân nhiệt cao hơn gia súc trưởng thành hay lớn hơn), gia súc cái thân nhiệt ở trạng thái bình thường cũng cao hơn gia súc đực. Hay do vận động nhiều hoặc có thai cũng làm cho thân nhiệt cao hơn. Ý nghĩa chẩn đoán: Ta có thể biết chính xác được con vật có bị sốt hay không qua việc kiểm tra thân nhiệt của nó (Nguyễn Thị Ngân và cs. Sốt nhẹ nếu thân nhiệt chỉ tăng 1 – 2℃, sốt rất nặng nếu từ 2 - 3℃.

Do vậy sau 7 khi đo thân nhiệt và biết mức độ sốt, chúng ta nhanh chóng tìm ra nguyên nhân gây bệnh và tính chất của bệnh, dự đoán mức độ khỏi bệnh và đánh giá tiên lượng điều trị. Trường hợp cấp tính thường cao, trường hợp nhẹ thì sốt vừa hoặc nhẹ. Tần số hô hấp (lần/phút) Theo Trần Cừ và Cù Xuân Dần (1975) [3], khi con vật yên tĩnh, số lần hít vào, thở ra trong một phút của con vật là tần số hô hấp của con vật đó. Nhưng cũng còn phải phụ thuộc vào các yếu tố như thời tiết, tầm vóc, trạng thái sinh, bệnh lí, tuổi, giống và cường độ trao đổi chất của con vật.

Chó trưởng thành có tần số hô hấp từ 10 - 20 lần/phút, chó con 18 – 20 lần/phút ở trạng thái thường. Một số yếu tố ảnh hưởng đến tần số hô hấp: Nhiệt độ môi trường: vào những hôm nóng trời, chó phải thải nhiệt bằng cách thở nhanh, tần số hô hấp tăng. Thời gian trong ngày: Buổi chiều và trưa, chó thở nhanh hơn buổi sáng và tối. Tuổi tác: Con vật sẽ hô hấp chậm hơn nếu càng lớn tuổi.

Hoặc khi gia súc do nguyên nhân nào đó mà sợ hãi hay khi mang thai tần số hô hấp cũng tăng lên. Ý nghĩa chẩn đoán: Hô hấp bệnh lý là sự thay đổi tần số hô hấp ở trạng thái đang bị bệnh (Nguyễn Thị Ngân và cs 2016) [9]. Nếu trong trường hợp tần số hô hấp thay đổi không phải do các yếu tố ngoại cảnh thì con vật rất có thể đang có các dấu hiệu bệnh lý về hô hấp, trừ một số trường hợp như: con vật ở trong môi trường quá nóng, hoạt động mạnh, bí,… 2.