Công Tác Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Tính Giá Thành Tại Công Ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Luận văn tốt nghiệp kinh tế nghiên cứu tốt nghiệp kế toán kiểm toán công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công, điều tra thực trạng, phân tích số liệu,

• Tác giả: Lê Thị Hạnh
• Người hướng dẫn: Th.S. Lê Thị Thùy Linh
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - DHQGHN
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Công Tác Kế Toán Chi Phí Sản Xuất và Tính Giá Thành Tại Công Ty TNHH Máy May Triệu Sơn
• Loại tài liệu: Khóa Luận Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CÁM ƠN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VE KE TOÁN CHI PHI SAN XUẤT VA TÍNH GIÁ THÀNH SAN PHAM TRONG DOANH NGHIỆP SAN XUẤT
• 1.1. Những vấn đề chung về sản xuất
• 1.2. Đặc điểm hoạt động kinh doanh sản xuất có ảnh hưởng đến công tác hạch toán kế toán
• 1.3. Nhiệm vụ kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm
• 1.4. Những vấn đề chung về chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
• 1.5. Phân loại chi phí sản xuất
• 1.6. Giá thành sản phẩm
• 1.7. Phân loại giá thành sản phẩm
• 1.8. Quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm
• 1.9. Đối tượng tập hợp chi phí sản xuất, đối tượng tính giá thành
• 1.10. Kế toán các khoản chi phí sản xuất
• 1.11. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất
• 1.12. Kế toán chi phí và giá thành sản phẩm theo phương pháp kê khai thường kỳ
• 1.13. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 1.14. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 1.15. Kế toán chi phí sản xuất chung
• 1.16. Kế toán tập hợp chi phí sản xuất theo phương pháp kiểm kê định kỳ
• 1.17. Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
• 1.18. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí nguyên vật liệu chính
• 1.19. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo sản lượng ước tính tương đương
• 1.20. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí NVL chính hoặc theo chi phí NVL thực tế
• 1.21. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo 50% chi phí chế biến
• 1.22. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí định mức
• 1.23. Các phương pháp tính giá thành sản phẩm
• 1.24. Phương pháp trực tiếp
• 1.25. Phương pháp tổng cộng chi phí
• 1.26. Phương pháp hệ số
• 1.27. Phương pháp loại trừ giá trị sản phẩm phụ
• 2. CHƯƠNG II: CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH MAY MAY TRIỆU SƠN
• 2.1. Tổng quan về doanh nghiệp
• 2.2. Thông tin cơ bản. Chức năng và nhiệm vụ của công ty. Quá trình hình thành và phát triển. Đặc điểm hoạt động kinh doanh. Đặc điểm lĩnh vực hoạt động của công ty
• 2.3. Một số hình ảnh sản phẩm của công ty. Cơ cấu tổ chức quản lý. Đặc điểm quy trình công nghệ sản xuất sản phẩm, quy trình tổ chức kinh doanh
• 2.4. Cơ cấu tổ chức, chức năng, nhiệm vụ của các phòng ban. Đặc điểm cơ bản về kế toán công ty. Giới thiệu tổ chức bộ máy kế toán
• 2.5. Chế độ kế toán áp dụng tại công ty. Thực trạng về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty
• 2.6. Phân loại chi phí sản xuất
• 2.7. Đối tượng kế toán chi phí sản xuất, đối tượng tính giá thành. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. Kế toán các khoản chi phí sản xuất
• 2.8. Kế toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp
• 2.9. Kế toán chi phí nhân công trực tiếp. Kế toán chi phí sản xuất chung. Kế toán chi phí nguyên vật liệu. Kế toán chi phí tiền lương và các khoản trích theo lương của bộ phận
• 2.10. Kế toán chi phí công cụ, dụng cụ. Kế toán chi phí khấu hao TSCĐ. Chi phí dịch vụ mua ngoài và chi phí khác bằng tiền. Kế toán giá thành sản phẩm
• 2.11. Công tác quản lý giá thành ở công ty. Phương pháp tính giá thành ở công ty
• 3. CHƯƠNG III: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY TNHH MAY MAY TRIỆU SƠN
• 3.1. Đánh giá kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại công ty
• 3.2. Những hạn chế còn tồn tại cần khắc phục
• 3.3. Về tổ chức bộ máy quản lý
• 3.4. Về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. Giải pháp hoàn thiện
• 3.5. Hoàn thiện công tác kế toán chi phí nhân công trực tiếp
• 3.6. Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung
• 3.7. Điều kiện hoàn thiện giải pháp
• 3.8. Về phía Nhà nước
• 3.9. Về phía doanh nghiệp
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về công tác kế toán chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý tài chính và nâng cao hiệu quả sản xuất. Việc tổ chức kế toán chi phí sản xuất không chỉ giúp công ty kiểm soát chi phí mà còn tạo điều kiện cho việc định giá sản phẩm hợp lý. Đặc biệt, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gia tăng, việc tối ưu hóa công tác kế toán là cần thiết để duy trì vị thế trên thị trường.

1.1. Đặc điểm hoạt động sản xuất của Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn chuyên sản xuất các sản phẩm may mặc, với quy trình sản xuất khép kín. Đặc điểm này ảnh hưởng đến cách thức tổ chức kế toán chi phí sản xuất, từ việc phân loại chi phí nguyên vật liệu đến chi phí lao động.

1.2. Vai trò của kế toán chi phí sản xuất trong doanh nghiệp

Kế toán chi phí sản xuất giúp doanh nghiệp theo dõi và kiểm soát các khoản chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất. Điều này không chỉ giúp tối ưu hóa chi phí mà còn hỗ trợ trong việc ra quyết định chiến lược.

II. Những thách thức trong công tác kế toán chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn đang đối mặt với nhiều thách thức trong công tác kế toán chi phí sản xuất. Những thách thức này bao gồm việc phân loại chi phí chưa rõ ràng, khó khăn trong việc thu thập dữ liệu chính xác và kịp thời, cũng như việc áp dụng các phương pháp kế toán chưa hiệu quả. Những vấn đề này cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả hoạt động của công ty.

2.1. Khó khăn trong việc phân loại chi phí sản xuất

Việc phân loại chi phí sản xuất tại công ty chưa được thực hiện một cách đồng bộ, dẫn đến khó khăn trong việc xác định chi phí thực tế cho từng sản phẩm.

2.2. Thiếu hụt thông tin và dữ liệu kế toán

Thông tin kế toán chưa được cập nhật kịp thời, gây khó khăn trong việc ra quyết định và lập báo cáo tài chính chính xác.

III. Phương pháp kế toán chi phí sản xuất hiệu quả tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Để cải thiện công tác kế toán chi phí sản xuất, Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn cần áp dụng các phương pháp kế toán hiện đại và hiệu quả. Việc áp dụng các phương pháp này sẽ giúp công ty tối ưu hóa quy trình kế toán, từ đó nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm thiểu chi phí.

3.1. Phương pháp tập hợp chi phí sản xuất

Công ty nên áp dụng phương pháp tập hợp chi phí theo từng giai đoạn sản xuất, giúp xác định chính xác chi phí cho từng sản phẩm.

3.2. Phương pháp tính giá thành sản phẩm

Việc áp dụng phương pháp tính giá thành sản phẩm theo từng loại sản phẩm sẽ giúp công ty có cái nhìn rõ ràng hơn về chi phí và lợi nhuận.

IV. Ứng dụng thực tiễn của kế toán chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn đã áp dụng nhiều giải pháp thực tiễn trong công tác kế toán chi phí sản xuất. Những ứng dụng này không chỉ giúp công ty kiểm soát chi phí mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm. Việc áp dụng công nghệ thông tin trong kế toán cũng là một bước tiến quan trọng.

4.1. Ứng dụng công nghệ thông tin trong kế toán

Việc sử dụng phần mềm kế toán hiện đại giúp công ty tự động hóa quy trình kế toán, từ đó giảm thiểu sai sót và tiết kiệm thời gian.

4.2. Kết quả đạt được từ công tác kế toán chi phí sản xuất

Công ty đã ghi nhận sự cải thiện rõ rệt trong việc kiểm soát chi phí và tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai của công tác kế toán chi phí sản xuất

Công tác kế toán chi phí sản xuất tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn cần được tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường. Việc áp dụng các phương pháp kế toán hiện đại và cải tiến quy trình làm việc sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả sản xuất và tối ưu hóa chi phí.

5.1. Đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác kế toán

Công ty cần xem xét việc đào tạo nhân viên về các phương pháp kế toán mới và cải tiến quy trình làm việc để nâng cao hiệu quả.

5.2. Tương lai của công tác kế toán chi phí sản xuất

Với sự phát triển của công nghệ, công tác kế toán chi phí sản xuất sẽ ngày càng trở nên quan trọng và cần thiết trong việc quản lý doanh nghiệp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong bối cảnh nền kinh tế Việt Nam vận hành theo cơ chế thị trường và hội nhập sâu rộng với kinh tế thế giới, các doanh nghiệp sản xuất phải đối mặt với áp lực cạnh tranh gay gắt về chất lượng sản phẩm và giá bán. Để duy trì vị thế cạnh tranh và tối ưu hóa lợi nhuận, việc quản lý chặt chẽ chi phí đầu vào và hạ giá thành sản phẩm trở thành yêu cầu sống còn. Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là phần hành trung tâm, phản ánh toàn bộ các hao phí về vật tư, nhân công, máy móc và công tác quản lý phân xưởng.

Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và gia công hàng may mặc tại tỉnh Thanh Hóa. Là một đơn vị kinh tế độc lập, doanh nghiệp luôn cần kiểm soát chi phí sản xuất chính xác nhằm định giá bán phù hợp và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Hạnh tập trung phân tích thực trạng công tác hạch toán chi phí và tính giá thành tại doanh nghiệp này nhằm đề xuất các giải pháp hoàn thiện quy trình.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài được xác định theo 4 nội dung cụ thể:

1. Hệ thống hóa lý luận chung về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong các doanh nghiệp sản xuất.
2. Nghiên cứu, phản ánh thực trạng tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn.
3. Phân tích, luận giải để chỉ ra các ưu điểm và những điểm hạn chế còn tồn tại trong công tác kế toán chi phí và giá thành tại công ty.
4. Đề xuất phương hướng và các giải pháp cụ thể nhằm hoàn thiện tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của khóa luận:

• Đối tượng nghiên cứu: Công tác tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại doanh nghiệp.
• Phạm vi nội dung: Tập trung vào các quy trình thu nhận, xử lý chứng từ, hạch toán tài khoản, tập hợp chi phí theo khoản mục và các phương pháp tính giá thành thành phẩm dệt may.
• Phạm vi không gian: Thực hiện tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn (địa chỉ: Xóm 7, xã Nông Trường, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa).
• Phạm vi thời gian: Thu thập, khảo sát và phân tích số liệu tài chính - kế toán của doanh nghiệp trong giai đoạn từ năm 2019 đến năm 2022.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên các chuẩn mực và chế độ kế toán hiện hành của Việt Nam và quốc tế:

• Chuẩn mực và văn bản pháp lý: Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 01 (VAS 01) và Chuẩn mực Kế toán Quốc tế số 01 (IAS 01) về chuẩn mực chung; Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 02 (VAS 02) về Hàng tồn kho; Thông tư số 133/2016/TT-BTC áp dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ; Thông tư số 200/2014/TT-BTC; Quyết định số 23/2021/QĐ-TTg và Nghị quyết số 68/NQ-CP quy định về các chính sách trích nộp bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp và kinh phí công đoàn.
• Khung lý thuyết nền tảng: Hệ thống quan điểm kinh tế học về chi phí và giá thành của A. Vaxin, các học giả Cộng hòa Dân chủ Đức, Từ điển thuật ngữ tài chính - tín dụng của Bộ Tài chính, và giáo trình kế toán tài chính (GS.TS. Nguyễn Văn Công, 2008). Khóa luận xác định chi phí sản xuất là sự dịch chuyển của vốn và các yếu tố sản xuất vào đối tượng tính giá thành, là cơ sở duy nhất để hình thành nên giá thành sản phẩm hoàn thành.

Phương pháp nghiên cứu được triển khai bao gồm:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ sổ sách kế toán, chứng từ gốc (phiếu xuất kho, bảng chấm công, bảng phân bổ tiền lương, bảng trích khấu hao tài sản cố định, sổ cái tài khoản 154) và các báo cáo tài chính của công ty từ năm 2019 đến năm 2022; kết hợp điều tra, phỏng vấn trực tiếp cán bộ quản lý và nhân viên kế toán tại các phòng ban.
• Phương pháp phân tích - tổng hợp: Hệ thống hóa lý luận từ giáo trình, văn bản quy phạm pháp luật và tổng quan các công trình nghiên cứu đi trước (Đỗ Ngọc Dũng, 2021; Bùi Thị Lan Phương, 2016; Hoàng Yến, 2011) nhằm so sánh đối chiếu với thực tế vận hành tại đơn vị khảo sát.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương I: Cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất

Chương này trình bày toàn diện lý luận về chu trình hạch toán chi phí và giá thành trong các đơn vị sản xuất:

• Đặc điểm kinh doanh sản xuất và nhiệm vụ kế toán: Quá trình sản xuất kết hợp ba yếu tố: sức lao động, đối tượng lao động và tư liệu lao động. Kế toán có 6 nhiệm vụ cốt lõi: nhận thức đúng vai trò hạch toán, xác định đúng đối tượng tập hợp chi phí, lựa chọn đối tượng tính giá thành phù hợp, tổ chức bộ máy kế toán khoa học, vận dụng chứng từ sổ sách đúng chuẩn mực, và lập báo cáo chi phí kịp thời phục vụ quản trị.
• Phân loại chi phí sản xuất: Phân loại theo chức năng (chi phí sản xuất và ngoài sản xuất); theo yếu tố chi phí (nguyên vật liệu, nhân công, khấu hao tài sản cố định, dịch vụ mua ngoài, chi phí khác bằng tiền); theo khoản mục trong giá thành (nguyên vật liệu trực tiếp, nhân công trực tiếp, sản xuất chung); theo phương pháp tính nhập chi phí (trực tiếp, gián tiếp); và theo mối quan hệ với quy mô hoạt động (biến phí, định phí).
• Phân loại giá thành: Phân loại theo thời gian/cơ sở dữ liệu (giá thành kế hoạch, giá thành định mức, giá thành thực tế); theo phạm vi cấu thành (giá thành sản xuất và giá thành tiêu thụ toàn bộ).
• Phương pháp hạch toán hàng tồn kho và các khoản trích theo lương: Trình bày chi tiết hạch toán theo phương pháp kê khai thường xuyên và kiểm kê định kỳ. Cập nhật tỷ lệ trích theo lương theo quy định hiện hành:

Khoản mục trích theo lương	Tỷ lệ trích vào chi phí DN	Tỷ lệ trừ vào lương NLĐ	Tổng tỷ lệ trích
Bảo hiểm xã hội (BHXH)	17,0%	8,0%	25,0%
Bảo hiểm y tế (BHYT)	3,0%	1,5%	4,5%
Bảo hiểm thất nghiệp (BHTN)	0,0%	1,0%	1,0%
Kinh phí công đoàn (KPCĐ)	2,0%	-	2,0%
Tổng cộng	22,0%	10,5%	32,5%

(Ghi chú: Văn bản khóa luận có bảng thống kê chi tiết các tỷ lệ này áp dụng theo chính sách hỗ trợ người sử dụng lao động trong giai đoạn khảo sát).

• Đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ: Trình bày 5 phương pháp: theo chi phí nguyên vật liệu chính; theo sản lượng ước tính tương đương; theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp; theo 50% chi phí chế biến; và theo chi phí định mức.
• Các phương pháp tính giá thành sản phẩm: Trình bày nguyên lý và công thức tính của 5 phương pháp: phương pháp trực tiếp (giản đơn), phương pháp tổng cộng chi phí, phương pháp hệ số, phương pháp tỷ lệ và phương pháp loại trừ giá trị sản phẩm phụ.

Phương pháp tính giá thành	Điều kiện áp dụng	Đặc điểm xác định
Phương pháp trực tiếp	Quy trình sản xuất giản đơn, số lượng ít mặt hàng, chu kỳ ngắn, ít sản phẩm dở dang.	Tập hợp trực tiếp chi phí cho sản phẩm; Giá thành đơn vị = Tổng giá thành / Số lượng hoàn thành.
Phương pháp tổng cộng chi phí	Quy trình sản xuất qua nhiều giai đoạn công nghệ hoặc bộ phận chế tạo chi tiết.	Tổng hợp chi phí của từng giai đoạn, bộ phận cấu thành nên thành phẩm cuối cùng.
Phương pháp hệ số	Cùng một quy trình và nguyên vật liệu tạo ra nhiều sản phẩm khác nhau.	Quy đổi các sản phẩm về sản phẩm gốc theo hệ số tiêu chuẩn để phân bổ chi phí.
Phương pháp tỷ lệ	Cùng quy trình sản xuất ra nhóm sản phẩm cùng loại khác nhau về kích cỡ, phẩm cấp.	Dựa vào tỷ lệ giữa chi phí thực tế với chi phí kế hoạch/định mức của nhóm sản phẩm.
Phương pháp loại trừ SP phụ	Quá trình sản xuất đồng thời tạo ra sản phẩm chính và sản phẩm phụ.	Tổng giá thành SP chính = Chi phí đầu kỳ + Chi phí phát sinh - Giá trị SP phụ - Chi phí cuối kỳ.

---

Chương II: Công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Chương này đi sâu vào thực trạng tại đơn vị thực tập:

• Tổng quan về doanh nghiệp: Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn (tên quốc tế: TRIEUSON SEWING MACHINE COMPANY LIMITED), mã số thuế 2602537346, thành lập tại Xóm 7, xã Nông Trường, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa. Lĩnh vực sản xuất kinh doanh chính là may mặc, gia công quần áo thời trang nam nữ, quần áo trẻ em, đồ len và trang phục dệt kim/dệt thoi.
• Tổ chức quy trình sản xuất và quản lý: Quy trình 7 bước từ khâu tiếp nhận kế hoạch kinh doanh, lập kế hoạch sản xuất, dự trù nguyên vật liệu, kiểm tra máy móc, lập lệnh sản xuất, theo dõi tiến độ đến kiểm tra chất lượng hoàn thành.
• Tổ chức bộ máy kế toán và chế độ áp dụng: Doanh nghiệp áp dụng chế độ kế toán theo Thông tư 133/2016/TT-BTC, hình thức ghi sổ kế toán phù hợp với quy mô doanh nghiệp vừa và nhỏ, thực hiện hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên.
• Thực trạng kế toán chi phí sản xuất:
  • Toàn bộ chi phí sản xuất được theo dõi trên Tài khoản 154 (Chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang), mở chi tiết theo các tiểu khoản/khoản mục: Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp (vải, chỉ, phụ liệu may), Chi phí nhân công trực tiếp (lương công nhân may, phụ cấp, các khoản trích bảo hiểm), và Chi phí sản xuất chung (khấu hao máy may, chi phí điện nước, chi phí quản lý phân xưởng).
  • Khóa luận mô tả quy trình luân chuyển chứng từ: phiếu xuất kho nguyên vật liệu, bảng chấm công, bảng thanh toán lương, bảng tính khấu hao tài sản cố định và các hóa đơn dịch vụ mua ngoài.
• Công tác tính giá thành sản phẩm: Doanh nghiệp xác định đối tượng tập hợp chi phí là từng đơn hàng/loại sản phẩm may mặc hoàn thành, áp dụng phương pháp tính giá thành trực tiếp hoặc theo đơn đặt hàng đối với các dòng sản phẩm dệt may chủ lực.

---

Chương III: Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn

Trên cơ sở phân tích thực trạng, tác giả đưa ra các đánh giá và đề xuất:

• Đánh giá chung:
  • Ưu điểm: Bộ máy quản lý gọn nhẹ, phân công công việc rõ ràng; tổ chức chứng từ ban đầu tương đối đầy đủ; việc theo dõi trên TK 154 theo Thông tư 133 đáp ứng được yêu cầu hạch toán cơ bản của doanh nghiệp sản xuất dệt may.
  • Hạn chế: Việc phân bổ chi phí sản xuất chung còn mang tính bình quân, chưa phản ánh chính xác mức tiêu hao năng lượng và máy móc của từng mã hàng; kế toán chi phí nhân công trực tiếp chưa theo dõi chi tiết theo từng công đoạn kỹ thuật phức tạp; chưa xây dựng hệ thống định mức chi phí tiên tiến để đánh giá sản phẩm dở dang chính xác.
• Các nhóm giải pháp đề xuất:
  1. Hoàn thiện kế toán chi phí nhân công trực tiếp: Cải tiến phương pháp theo dõi giờ công, năng suất theo từng công đoạn may để phân bổ chính xác tiền lương vào từng mã sản phẩm.
  2. Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất chung: Lựa chọn tiêu thức phân bổ chi phí sản xuất chung hợp lý hơn (như phân bổ theo chi phí nhân công trực tiếp hoặc theo giờ máy hoạt động thực tế thay vì chia đều); phân loại rõ chi phí cố định và biến đổi.
  3. Điều kiện thực hiện giải pháp:
     • Về phía Nhà nước: Tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý, ban hành các hướng dẫn cụ thể về kế toán quản trị và hạch toán chi phí cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ trong lĩnh vực gia công may mặc.
     • Về phía Doanh nghiệp: Đầu tư nâng cấp phần mềm kế toán, đào tạo nâng cao trình độ chuyên môn cho đội ngũ kế toán viên, hoàn thiện hệ thống định mức kinh tế - kỹ thuật nội bộ (định mức vải, chỉ, phụ liệu).

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả nghiên cứu cụ thể:

• Về mặt lý luận: Khóa luận đã hệ thống hóa đầy đủ khung lý luận về chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm theo chuẩn mực kế toán Việt Nam và chế độ kế toán doanh nghiệp vừa và nhỏ (Thông tư 133/2016/TT-BTC), làm rõ sự khác biệt giữa phương pháp kê khai thường xuyên và kiểm kê định kỳ, cũng như các công thức tính toán giá trị sản phẩm dở dang và giá thành sản phẩm.
• Về mặt thực tiễn: Khóa luận đã phản ánh trung thực quy trình luân chuyển chứng từ và hạch toán chi phí thực tế tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn giai đoạn 2019 - 2022; chỉ ra các điểm nghẽn trong việc phân bổ chi phí sản xuất chung và chi phí nhân công.
• Đóng góp mới: Đề tài là công trình đầu tiên nghiên cứu chuyên sâu về công tác kế toán chi phí và giá thành tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn. Các giải pháp tác giả đề xuất bám sát đặc thù sản xuất may mặc gia công tại địa phương, có giá trị ứng dụng trực tiếp cho ban lãnh đạo công ty trong việc kiểm soát giá vốn.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài: Nghiên cứu chỉ tập trung khảo sát tại một đơn vị duy nhất là Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn với nguồn dữ liệu giới hạn trong giai đoạn 2019 - 2022. Phạm vi nghiên cứu chủ yếu tập trung vào phần hành kế toán tài chính (tập hợp chi phí và tính giá thành theo quy định pháp lý), chưa mở rộng sâu sang hệ thống kế toán quản trị chi phí (chi phí mục tiêu, chi phí theo hoạt động ABC).
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu sang mô hình kế toán quản trị chi phí phục vụ việc ra quyết định kinh doanh; nghiên cứu ứng dụng chuyển đổi số và phần mềm ERP trong việc kiểm soát định mức nguyên vật liệu thời gian thực cho ngành sản xuất may mặc.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên, học viên ngành Kế toán - Kiểm toán: Nắm bắt được phương pháp luận nghiên cứu một đề tài khóa luận về chi phí - giá thành; hiểu rõ cách vận dụng Thông tư 133/2016/TT-BTC (hạch toán tập trung trên TK 154) trong doanh nghiệp sản xuất thực tế.
• Kế toán viên và nhà quản trị doanh nghiệp may mặc vừa và nhỏ: Tham khảo quy trình tổ chức chứng từ, phương pháp phân bổ chi phí chung và các biện pháp quản lý chi phí nhân công, nguyên vật liệu trong quy trình gia công dệt may.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn áp dụng chế độ kế toán và phương pháp hạch toán hàng tồn kho nào?
Doanh nghiệp áp dụng Chế độ Kế toán Doanh nghiệp vừa và nhỏ ban hành theo Thông tư số 133/2016/TT-BTC và thực hiện hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên.

2. Tại sao doanh nghiệp không sử dụng các tài khoản 621, 622, 627 để tập hợp chi phí?
Theo quy định của Thông tư 133/2016/TT-BTC áp dụng cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, hệ thống tài khoản không mở các tài khoản chi phí sản xuất riêng biệt (loại 6: 621, 622, 627) mà tập hợp trực tiếp toàn bộ chi phí nguyên vật liệu, nhân công và sản xuất chung vào các tiểu khoản của Tài khoản 154 (Chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang).

3. Đối tượng tập hợp chi phí và đối tượng tính giá thành tại công ty là gì?
Đối tượng tập hợp chi phí tại công ty là các phân xưởng sản xuất hoặc từng đơn đặt hàng; đối tượng tính giá thành là từng loại sản phẩm, mã hàng may mặc (quần áo thời trang, hàng dệt kim, dệt thoi) đã hoàn thành nhập kho hoặc giao cho khách hàng.

4. Khóa luận nêu những phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ nào?
Cơ sở lý luận của khóa luận tổng hợp 5 phương pháp: xác định theo chi phí nguyên vật liệu chính; theo sản lượng ước tính tương đương; theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp; theo 50% chi phí chế biến; và theo chi phí định mức.

5. Giải pháp trọng tâm nào được đề xuất cho kế toán chi phí sản xuất chung tại công ty?
Tác giả đề xuất hoàn thiện tiêu thức phân bổ chi phí sản xuất chung bằng cách dựa trên căn cứ khoa học hơn (như chi phí nhân công trực tiếp hoặc số giờ máy hoạt động thực tế thay vì phân bổ bình quân), đồng thời phân loại rõ biến phí và định phí để kiểm soát lãng phí tại phân xưởng.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Thị Hạnh đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất theo Thông tư 133/2016/TT-BTC. Đề tài phản ánh chi tiết thực trạng hạch toán các khoản mục chi phí trên Tài khoản 154 và quy trình tính giá thành tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn trong giai đoạn 2019 - 2022. Các giải pháp được đề xuất mang tính cụ thể, tập trung vào hoàn thiện phân bổ chi phí sản xuất chung và chi phí nhân công, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị tài chính cho doanh nghiệp may mặc tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương I: Cơ sở lý luận về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong doanh nghiệp sản xuất. Chương II: Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn. Chương III: Giải pháp hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty TNHH Máy May Triệu Sơn. CHUONG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VE KE TOÁN CHI PHI SAN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SAN PHAM TRONG DOANH NGHIỆP SAN XUẤT 1.

Những vấn đề chung về sản xuất 1. Đặc điểm hoạt động kinh doanh sản xuất có ảnh hướng đến công tác hạch toán kế toán. “Doanh nghiệp sản xuất là những doanh nghiệp sử dụng nguồn lực, tư liệu sản xuất kết hợp với ứng dụng khoa học công nghệ dé sản xuất ra sản phẩm hàng hóa đáp ứng nhu cầu thị trường.” (Gia, 2023) “Quá trình sản xuất của một doanh nghiệp được hiểu là sự kết hợp giữa ba yếu tố cơ bản: sức lao động, đối tượng lao động và tư liệu lao động dé nhằm mục đích có thé tao ra sản phẩm. Cụ thé: Sức lao động là toàn bộ những năng lực thể chat va tinh than của con người được vận dụng vào quá trình sản xuất.

Đối tượng lao động là những yếu tô của tự nhiên mà lao động của con người tác động vào nhằm biến đổi nó cho phù hợp với mục đích của con người. Tư liệu lao động là một vật hay hệ thống những vật làm nhiệm vụ truyền dẫn sự tác động của con người lên đối tượng lao động, nhằm biến đổi đối tượng lao động thành sản phẩm thỏa mãn nhu cau con người.” (Sách giáo khoa Giáo dục công dân 11, 2017) Ngành sản xuất có các đặc điểm sau đây: Thứ nhất, quyết định sản xuất của doanh nghiệp dựa trên những vấn đề chính cụ thê như việc đưa ra các câu hỏi sau đây: Sản xuất cái gì? Sản xuất như thế nào? Sản xuất cho ai? Làm thế nào để tối ưu hóa việc sử dụng các nguồn lực để làm ra sản pham? Thứ hai, quy trình sản xuất được hiểu là một chuỗi các công việc được thực hiện theo thứ tự để tạo ra sản phẩm trên cơ sở kết hợp: NVL, nhân công, máy móc, năng lượng và các yêu tô khác. Thứ ba, chi phí sản xuất chính là các chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất, bao gồm: chi phí nguyên vật liệu, nhân công, khấu hao máy móc nhà xưởng, năng lượng, điều hành và phục vụ sản xuất. Thứ tư, chi phí sản xuất gồm: chi phí trực tiếp và gián tiếp (nếu phân theo quan hệ sản xuất), chi phí nguyên vật liệu trực tiếp, nhân công trực tiếp và sản xuất chung (nếu phân theo các khoản mục).

Thứ năm, “giá thành sản phẩm là toàn bộ chi phí sản xuất tạo ra lượng sản phẩm hoàn thành (thành phẩm) trong một thời gian nhất định”. (Trần, 2015) Quy trình quản lý doanh nghiệp sản xuất: Hoạt động quản lý trong doanh nghiệp có sự tham gia của tất cả các bộ phận (Ban Giám đốc nhà máy và các phòng ban, bộ phận trực thuộc), với các công việc tuần tự sau: Bước 1: Bộ phan sản xuất tiếp nhận “ké hoạch san xuất” từ bộ phận kinh doanh và xây dựng các “kế hoạch sản xuất” theo các công đoạn sản xuất. Bước 2: Dựa trên kế hoạch sản xuất, nguyên liệu tồn kho khả dụng sẽ tiến hành dự trù nguyên liệu phục vụ sản xuất. Bước 3: Kiểm tra và theo dõi thời gian dừng máy để dự trù vật tư sửa chữa, bảo dưỡng.

Bước 4: Lập các đề nghị mua vật tư, đề nghị xuất/ lĩnh vật tư chuyên bộ phận kỹ thuật kiểm tra và gửi về phòng mua hàng. Bước 5: Dựa trên kế hoạch và nguồn lực phù hợp tiễn hành lập các “lệnh sản xuất” chuyên tới các phân xưởng, công đoạn sản xuất trong nhà máy dé tiến hành quá trình sản xuất. Bước 6: Theo dõi tiễn độ, thống kê chỉ tiết theo các kế hoạch sản xuất. Bước 7: Phối kết hợp, kiểm tra và đánh giá chất lượng thành phâm hoàn thành.

Những đặc điểm nói trên phan nào chi phối công tác kế toán trong các doanh nghiệp sản xuất, dẫn đến sự khác biệt nhất định. Tuy nhiên, về cơ bản, việc hạch toán các phần hành kế toán vẫn tuân thủ theo các bước nêu trên. Những đặc điểm trên đòi hỏi doanh nghiệp phải tổ chức công tác kế toán trên cơ sở tuân thủ chế độ kế toán nhưng cũng phải phù hợp với đặc thù hoạt động sản xuất để đảm bảo chất lượng công tác kế toán, đưa ra những thông tin kịp thời và chính xác cho quản lý. Nhiệm vụ kế toán chỉ phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm.

“Chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là các chỉ tiêu quan trọng trong hệ thống các chỉ tiêu kinh tế phục vụ cho công tác quản lý doanh nghiệp và có mối quan hệ mật thiết với doanh thu, kết quả (lãi, lỗ) hoạt động sản xuất kinh doanh, do vậy được chủ doanh nghiệp rất quan tâm.” (Kế toán chi phí sản xuất va giá thành sản phẩm, 2022) Việc tổ chức kế toán chi phí, giá thành sản phẩm một cách khoa học, hợp lý và chính xác có ý nghĩa hết sức quan đối với doanh nghiệp. Việc xem xét, kiểm tra chỉ phí phát sinh ở doanh nghiệp không chỉ giúp tăng cường quản lý tài sản, tiền vốn một cách có hiệu quả mà còn tạo điều kiện để tiết kiệm chi phí, hạ giá thành sản phẩm. Đây là một trong những điều kiện quan trọng mang lại lợi thế cạnh tranh cho công ty. Mặt khác, “giá thành sản phẩm còn là cơ sở dé xác định giá bán sản phẩm, là cơ sở dé đánh giá hạch toán kinh tế nội bộ, phân tích chi phí, đồng thời còn là căn cứ dé xác định kết quả kinh doanh kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm”.

(Kế toán chỉ phí sản xuất và giá thành sản phẩm, 2022) “Kế toán doanh nghiệp cần xác định rõ vai trò và nhiệm vụ của mình trong việc tổ chức kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phâm như sau: Trước hết cần nhận thức đúng dan vị trí vai trò của kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm trong toàn bộ hệ thống kế toán doanh nghiệp, mối quan hệ với các bộ phận kế toán có liên quan, trong đó kế toán các yêu tố chi phí là tiền đề cho kế toán chi phí và tính giá thành. Thứ hai, căn cứ vào đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh, quy trình công nghệ sản xuất, loại hình sản xuất, đặc điểm của sản phẩm, khả năng hạch toán, yêu cầu quản lý cụ thé của doanh nghiệp dé lựa chọn, xác định đúng dan đối tượng kế toán chi phí 10 sản xuất, lựa chọn phương pháp tập hợp chi phí sản xuất theo các phương án phù hợp với điều kiện của doanh nghiệp. Thứ ba, căn cứ đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh, đặc điểm của sản phẩm, khả năng và yêu cầu quản lý cụ thể của doanh nghiệp để xác định đối tượng tính giá thành cho phù hợp. Thứ tư, tổ chức bộ máy kế toán một cách khoa học, hợp lý trên cơ sở phân công rõ ràng trách nhiệm của từng nhân viên, từng bộ phận kế toán có liên quan đặc biệt bộ phận kế toán các yếu tố chi phí.

Thứ năm, thực hiện tổ chức chứng từ, hạch toán ban đầu, hệ thống tài khoản, số kế toán phù hợp với các nguyên tắc chuẩn mực, chế độ kế toán đảm bảo đáp ứng được yêu cầu của thu nhận — xử lý — hệ thống hóa thông tin về chi phí, giá thành của doanh nghiệp. Thứ sáu, tổ chức lập và phân tích các báo cáo về chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm, cung cấp những thông tin cần thiết về chi phí, giá thành giúp các nhà quản trị doanh nghiệp ra được các quyết định một cách nhanh chóng, phù hợp với quá trình sản xuất — tiêu thụ sản phẩm, đề xuất các biện pháp tiết kiệm chi phí sản xuất, hạ giá thành sản pham. Những vấn đề chung về chỉ phí sản xuất và giá thành sản phẩm 1. Chi phí sản xuất 1.

Khái niệm Nếu tiếp cận theo học thuyết giá trị, “chi phí sản xuất là toàn bộ các hao phí về lao động sông (hao phí về sức lao động của con người) và lao động vật hóa (hao phí về nguyên vật liệu, công cụ dụng cụ, tài sản có định,.) được biểu hiện bằng tiền bỏ ra để mua yếu tố đầu vào cần thiết cho quá trình sản xuất hàng hóa nhằm mục đích thu lợi nhuận”. “Thực chất chi phí sản xuất kinh doanh là sự dịch chuyên của vốn, của các yếu tố sản xuất vào đối tượng giá thành.” (Anh, 2011) 11 Theo chuẩn mực kế toán số 02: Chi phí sản xuất được định nghĩa như sau: “Chi phí chế biến hàng tồn kho bao gồm những chi phí có liên quan trực tiếp đến sản pham sản xuất, như chi phí nhân công trực tiếp, chi phí sản xuất chung có định và chi phí sản xuất chung biến đổi phát sinh trong quá trình chuyên hóa nguyên vật liệu, thành pham” Theo VAS 01 và IAS 01 “Chuẩn mực chung”: “Chi phí là các yêu tố làm giảm các lợi ích kinh tế của doanh nghiệp trong kỳ, dưới hình thức các khoản tiền chỉ ra hoặc giảm tài sản hoặc làm phát sinh các khoản nợ dẫn đến làm giảm nguồn vốn chủ sở hữu nhưng không bao gồm khoản phân phối cho các cô đông hoặc chủ sở hữu”. Các khái niệm trên có thể khác nhau về cách biểu đạt, hình thức thé hiện.nhưng tat cả đều thừa nhận rằng: “Chi phí sản xuất là một nguồn lực hy sinh hay mat đi và phải phát sinh gắn liền với mục đích sản xuất, kinh doanh. Hay ban chất chi phí là sự tiêu hao nguồn lực của đơn vị nhằm tài trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh để tạo ra sản phẩm và được bù đắp từ thu nhập sản xuất kinh doanh.” (Mai, 2016) Những chỉ phí sản xuất bỏ ra trong quá trình sản xuất nhưng chưa tạo ra sản phẩm hoàn thành gọi là chi phí sản xuất sản pham do dang.

Chi phí được xem là chỉ tiêu quan trọng dé đánh giá hiệu quả quan lý hoạt động doanh nghiệp. Nhận diện, phân tích các chi phí phát sinh là điều mau chốt dé có thé ghi nhận, đo lường chính xác về chi phí cũng như kiểm soát tốt chỉ phí, từ đó đưa ra những quyết định đúng đắn cho doanh nghiệp. Dé đáp ứng được các yêu cầu trên chi phí cần được phân loại theo nhiều tiêu thức khác nhau.