Luận văn thạc sĩ về chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Nghệ An từ năm 2001 đến năm 2010

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu ussh đảng bộ tỉnh nghệ an lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ năm 2001 đến năm 2010 luận văn ths, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Trần Thị Hạnh
• Người hướng dẫn: Ts. Đặng Bá Minh
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lịch Sử Đảng Cộng Sản Việt Nam
• Đề tài: Đảng Bộ Tỉnh Nghệ An Lãnh Đạo Chuyển Dịch Cơ Cấu Kinh Tế Từ Năm 2001 Đến Năm 2010
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT TRONG LUẬN VĂN
• MỞ ĐẦU
• 1. Lý do chọn đề tài
• 2. Tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài
• 3. Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
• 3.1. Mục đích nghiên cứu
• 3.2. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 5. Nguồn tài liệu và phương pháp nghiên cứu
• 5.1. Nguồn tài liệu
• 5.2. Phương pháp nghiên cứu
• 6. Ý nghĩa của luận văn
• 7. Bố cục luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH NGHỆ AN TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2006
• 1.1. Những yếu tố tác động và chủ trương chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Đảng bộ tỉnh Nghệ An
• 1.1.1. Những yếu tố tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh Nghệ An
• 1.1.2. Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Nghệ An chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẢNG BỘ TỈNH NGHỆ AN ĐẨY MẠNH LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TỪ NĂM 2006 ĐẾN NĂM 2010
• 2.1. Yêu cầu và chủ trương của Đảng bộ tỉnh Nghệ An đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.1.1. Yêu cầu mới và chủ trương mới của Đảng về chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.1.2. Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Nghệ An đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.2. Đảng bộ tỉnh Nghệ An chỉ đạo đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế
• 2.2.1. Đảng bộ tỉnh Nghệ An chỉ đạo đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế
• 2.2.2. Đảng bộ chỉ đạo chuyển dịch cơ cấu vùng kinh tế và cơ cấu thành phần kinh tế
• 3. CHƯƠNG 3: NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM CỦA QUÁ TRÌNH ĐẢNG BỘ TỈNH NGHỆ AN LÃNH ĐẠO CDCCKT TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2010
• 3.1. Nhận xét quá trình Đảng bộ tỉnh Nghệ An lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ năm 2001 đến năm 2010
• 3.2. Kinh nghiệm từ quá trình Đảng bộ tỉnh Nghệ An lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế (2001-2010)
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Nghệ An giai đoạn 2001 2010

Giai đoạn 2001-2010, tỉnh Nghệ An đã trải qua nhiều biến động trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đã đóng vai trò quan trọng trong việc định hình các chính sách và chiến lược phát triển kinh tế. Mục tiêu chính là nâng cao hiệu quả sản xuất, tạo ra sự chuyển biến tích cực trong các ngành kinh tế chủ lực.

1.1. Những yếu tố tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Nghệ An

Nghệ An có nhiều yếu tố tự nhiên và xã hội ảnh hưởng đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Vị trí địa lý thuận lợi, nguồn tài nguyên phong phú và lực lượng lao động dồi dào là những điều kiện cần thiết để phát triển kinh tế. Tuy nhiên, tỉnh cũng phải đối mặt với nhiều thách thức như cơ sở hạ tầng còn yếu kém và sự cạnh tranh từ các tỉnh lân cận.

1.2. Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Nghệ An trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Nghệ An trong giai đoạn này tập trung vào việc đầu tư phát triển các ngành công nghiệp, nông nghiệp và dịch vụ. Đảng bộ đã đề ra nhiều chính sách khuyến khích đầu tư, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động và phát triển.

II. Vấn đề và thách thức trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế Nghệ An

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại Nghệ An vẫn gặp phải nhiều vấn đề và thách thức. Tình trạng nghèo đói vẫn còn phổ biến, và thu nhập bình quân đầu người thấp hơn mức trung bình cả nước.

2.1. Những khó khăn trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Một trong những khó khăn lớn nhất là sự thiếu hụt nguồn lực đầu tư cho các dự án phát triển. Bên cạnh đó, sự chậm trễ trong việc cải cách hành chính và chính sách cũng gây cản trở cho sự phát triển kinh tế bền vững.

2.2. Tác động của chính sách kinh tế đến chuyển dịch cơ cấu

Chính sách kinh tế của tỉnh Nghệ An trong giai đoạn này chưa thực sự đồng bộ và hiệu quả. Việc áp dụng các chính sách hỗ trợ cho nông nghiệp và công nghiệp còn hạn chế, dẫn đến sự phát triển không đồng đều giữa các ngành.

III. Phương pháp và giải pháp chính trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Để giải quyết các vấn đề hiện tại, tỉnh Nghệ An đã áp dụng nhiều phương pháp và giải pháp nhằm thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế. Các giải pháp này bao gồm việc cải cách hành chính, tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng và phát triển nguồn nhân lực.

3.1. Cải cách hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý

Cải cách hành chính là một trong những giải pháp quan trọng để tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp. Việc đơn giản hóa thủ tục hành chính sẽ giúp thu hút đầu tư và nâng cao hiệu quả sản xuất.

3.2. Đầu tư phát triển hạ tầng kinh tế

Đầu tư vào hạ tầng giao thông, điện, nước và viễn thông là cần thiết để hỗ trợ cho sự phát triển của các ngành kinh tế. Hạ tầng tốt sẽ tạo điều kiện cho việc vận chuyển hàng hóa và thu hút đầu tư.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Kết quả của quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại Nghệ An đã mang lại nhiều thay đổi tích cực. Nhiều ngành kinh tế đã phát triển mạnh mẽ, góp phần nâng cao đời sống người dân và cải thiện tình hình kinh tế xã hội của tỉnh.

4.1. Thành tựu đạt được trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Nghệ An đã ghi nhận sự tăng trưởng trong các ngành công nghiệp và dịch vụ. Sự phát triển này không chỉ tạo ra việc làm mà còn nâng cao thu nhập cho người dân, góp phần giảm tỷ lệ nghèo đói.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ quá trình chuyển dịch

Quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại Nghệ An đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm quý giá. Việc kết hợp giữa chính sách hỗ trợ và phát triển bền vững là rất cần thiết để đảm bảo sự phát triển lâu dài.

V. Kết luận và tương lai của chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Nghệ An

Tương lai của chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Nghệ An phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm sự lãnh đạo của Đảng bộ, sự hỗ trợ của Nhà nước và sự tham gia của cộng đồng doanh nghiệp. Để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, cần có những chiến lược dài hạn và đồng bộ.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Nghệ An cần tiếp tục đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đồng thời chú trọng đến phát triển nông nghiệp bền vững. Việc phát triển các ngành dịch vụ cũng cần được quan tâm để tạo ra sự đa dạng trong cơ cấu kinh tế.

5.2. Vai trò của cộng đồng trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế

Cộng đồng doanh nghiệp và người dân cần được khuyến khích tham gia vào quá trình phát triển kinh tế. Sự hợp tác giữa các bên sẽ tạo ra sức mạnh tổng hợp, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nghệ An sở hữu diện tích tự nhiên 16.490,25 km2 với quy mô dân số đạt trên 2,92 triệu người vào năm 2010, chiếm 3,2% dân số cả nước. Mặc dù có vị trí địa kinh tế thuận lợi cùng lực lượng lao động dồi dào với 1,68 triệu người trong độ tuổi lao động, thu nhập bình quân đầu người của tỉnh thời điểm bước vào thế kỷ 21 chỉ bằng 65% mức bình quân chung của cả nước. Vấn đề cốt lõi đặt ra là sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế còn chậm chạp, phương thức sản xuất thuần nông chưa khai thác hết tiềm năng tự nhiên khi vùng đồi núi chiếm tới 83% diện tích toàn tỉnh.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung làm sáng tỏ tiến trình hoạch định đường lối, chủ trương và sự chỉ đạo thực tiễn của Đảng bộ tỉnh Nghệ An trong công cuộc chuyển dịch cơ cấu kinh tế giai đoạn 2001-2010. Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ địa bàn tỉnh qua 20 đơn vị hành chính cấp huyện, thị xã và thành phố Vinh trong khung thời gian 10 năm then chốt. Đề tài đánh giá toàn diện sự biến đổi theo ba trục: ngành kinh tế, không gian vùng lãnh thổ và các thành phần kinh tế.

Ý nghĩa khoa học của công trình thể hiện ở việc hệ thống hóa các chỉ số phát triển kinh tế - xã hội cụ thể, tiêu biểu như mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng GDP bình quân 8,5% đến 9,5%/năm, hạ tỷ trọng nông nghiệp xuống 24% đến 26% vào năm 2010. Luận văn cung cấp luận cứ lịch sử xác thực, đóng góp bài học kinh nghiệm sâu sắc phục vụ công tác quy hoạch phát triển bền vững địa phương trong giai đoạn đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý luận chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về quy luật phát triển lực lượng sản xuất gắn liền với hoàn thiện quan hệ sản xuất trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội. Khung lý thuyết kết hợp quan điểm chỉ đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam tại Đại hội IX và Nghị quyết Trung ương 5 khóa IX về công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn, cùng lý thuyết lợi thế so sánh trong phân công lao động xã hội theo vùng lãnh thổ.

Luận văn tập trung làm rõ 4 khái niệm nền tảng:

• Cơ cấu kinh tế: Hệ thống các mối quan hệ tỷ lệ hữu cơ giữa các ngành, các vùng và các thành phần kinh tế trong một chỉnh thể phát triển.
• Chuyển dịch cơ cấu kinh tế: Sự biến đổi tỷ trọng và chất lượng của các bộ phận kinh tế từ trình độ thấp sang trình độ cao hơn theo hướng hiện đại.
• Công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn: Quá trình chuyển đổi căn bản các hoạt động sản xuất nông nghiệp và đời sống nông thôn thông qua ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật và cơ giới hóa.
• Kinh tế nhiều thành phần định hướng xã hội chủ nghĩa: Mô hình phát triển đan xen các hình thức sở hữu nhằm giải phóng triệt để mọi nguồn lực xã hội.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập từ hơn 500 văn kiện, nghị quyết, chỉ thị của Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An, cùng hệ thống niên giám thống kê giai đoạn 1995-2010 từ Cục Thống kê tỉnh Nghệ An. Tác giả tiến hành khảo sát thực địa tại các địa bàn trọng điểm như thành phố Vinh, thị xã Cửa Lò, huyện Diễn Châu, Nghĩa Đàn và Quỳ Hợp.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao quát toàn bộ số liệu thống kê kinh tế xã hội của 20 huyện, thành, thị thuộc 3 tiểu vùng sinh thái (đồng bằng ven biển, trung du, miền núi cao). Phương pháp chọn mẫu chỉ tiêu kinh tế mang tính đại diện toàn diện theo chuỗi thời gian liên tục từ năm 2001 đến năm 2010.

Luận văn kết hợp phương pháp lịch sử và phương pháp logic nhằm tái hiện trung thực bức tranh chỉ đạo của Đảng bộ qua từng giai đoạn 2001-2005 và 2006-2010. Phương pháp phân tích, tổng hợp và so sánh thống kê được lựa chọn vì giúp lượng hóa rõ nét sự thay đổi của các chỉ số kinh tế qua các nhiệm kỳ Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XV và XVI.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, cơ cấu ngành kinh tế có sự chuyển biến tích cực, giảm dần tỷ trọng nông nghiệp và gia tăng nhanh chóng tỷ trọng công nghiệp - xây dựng. Tỷ trọng nông nghiệp trong GDP giảm mạnh từ mức 44,27% năm 2000 xuống khoảng 25% năm 2010; trong khi công nghiệp - xây dựng tăng từ 18,62% lên trên 30%, dịch vụ tăng trưởng ổn định đạt mức 44% đến 45%. Sản lượng các ngành công nghiệp chủ lực tăng trưởng vượt bậc: sản xuất xi măng đạt trên 185.000 tấn, mía đường đạt 40.000 tấn, bia đạt 13,5 triệu lít.

Thứ hai, không gian kinh tế vùng được tái lập dựa trên việc khai thác lợi thế so sánh từng tiểu vùng sinh thái. Vùng miền núi với 83% diện tích tự nhiên đã phát triển mạnh diện tích rừng kinh tế, nâng độ che phủ từ 42% năm 2000 lên gần 54% năm 2010 với 972.910 ha đất có rừng. Vùng đồng bằng ven biển tập trung thâm canh với 40.000 ha ngô, 35.000 tấn lạc và đẩy mạnh nuôi trồng thủy sản trên diện tích 3.000 ha mặt nước mặn lợ dọc 82 km bờ biển.

Thứ ba, cơ cấu thành phần kinh tế có bước tiến rõ rệt về hiệu quả và quy mô. Toàn tỉnh đã hoàn thành chuyển đổi 299 hợp tác xã nông nghiệp theo luật mới, đạt tỷ lệ 81%; hình thành 1.226 trang trại sản xuất hàng hóa tập trung trên 10.521 ha đất. Về thu hút nguồn lực ngoại sinh, Nghệ An đã triển khai 44 dự án đầu tư với tổng số vốn đạt 15.230 tỷ đồng, gồm 35 dự án ODA và 9 dự án FDI.

Thảo luận kết quả

Sự biến chuyển tích cực nêu trên bắt nguồn từ năng lực vận dụng sáng tạo chủ trương đổi mới của Trung ương vào hoàn cảnh cụ thể của Tỉnh ủy Nghệ An. Đảng bộ tỉnh đã kịp thời ban hành các nghị quyết chuyên đề về phát triển kinh tế miền Tây, hiện đại hóa nông nghiệp và phát triển các hành lang kinh tế trọng điểm như tuyến Vinh - Cửa Lò - Hoàng Mai.

Tuy nhiên, khi so sánh với các trung tâm kinh tế lân cận, tốc độ chuyển dịch cơ cấu của Nghệ An nhìn chung vẫn chưa bứt phá mạnh mẽ. Tỷ lệ lao động công nghiệp chỉ chiếm khoảng 8% tổng lực lượng lao động xã hội, lao động qua đào tạo nghề mới đạt 16,8% vào năm 2010. Nguyên nhân chủ yếu do hạ tầng kỹ thuật thiếu đồng bộ, địa hình bị chia cắt mạnh khiến suất đầu tư tăng cao và tích lũy nội bộ nền kinh tế còn thấp.

Dữ liệu chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế giai đoạn 2001-2010 có thể được minh họa trực quan thông qua biểu đồ cột chồng ba thành phần (Nông nghiệp - Công nghiệp - Dịch vụ), giúp làm nổi bật xu hướng thu hẹp của khu vực I và sự bứt phá của khu vực II. Đồng thời, một bảng ma trận đa chiều so sánh các chỉ tiêu tăng trưởng GDP bình quân (đạt từ 8,5% đến 10,5%) và tỷ lệ che phủ rừng qua các mốc 2000, 2005 và 2010 sẽ phản ánh toàn diện tính bền vững trong chiến lược lãnh đạo của Đảng bộ.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, đẩy mạnh quy hoạch và hoàn thiện hạ tầng các cực tăng trưởng công nghiệp. Tỉnh ủy và Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An cần tập trung nguồn lực phát triển Khu kinh tế Đông Nam và các cụm công nghiệp Phủ Quỳ, Hoàng Mai; phấn đấu đưa tốc độ tăng trưởng giá trị sản xuất công nghiệp đạt từ 14% đến 16%/năm trong giai đoạn 2011-2015.

Thứ hai, tái cơ cấu nông nghiệp gắn với ứng dụng công nghệ sinh học và chế biến sâu. Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn chủ trì mở rộng vùng chuyên canh chè 10.000 ha, cà phê 7.000 ha, đưa tỷ trọng ngành chăn nuôi chiếm trên 35% tổng giá trị nông nghiệp, đồng thời duy trì độ che phủ rừng trên mức 55% theo lộ trình đến năm 2020.

Thứ ba, hiện đại hóa hạ tầng logistics biển và dịch vụ du lịch liên kết. Ban Quản lý Khu kinh tế Đông Nam phối hợp Sở Giao thông Vận tải nâng cấp cụm cảng Cửa Lò đạt công suất thông quan 2,5 đến 3 triệu tấn/năm, mở rộng hệ thống giao thông kết nối các cửa khẩu Nậm Cắn, Thanh Thủy trên tuyến hành lang kinh tế Đông - Tây từ nay đến năm 2015.

Thứ tư, chuẩn hóa và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực địa phương. Sở Lao động - Thương binh và Xã hội liên kết với các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn tỉnh triển khai đào tạo nghề chuyên sâu, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo từ 30% lên 50% vào năm 2015, đáp ứng yêu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp chế biến và công nghệ cao.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm thứ nhất bao gồm các nhà hoạch định chính sách, cán bộ ban ngành cấp tỉnh, huyện và thành phố tại Nghệ An. Công trình cung cấp bức tranh dữ liệu lịch sử xác thực về quá trình phân bổ nguồn lực kinh tế, hỗ trợ xây dựng các văn kiện đại hội và đề án phát triển kinh tế địa phương.

Nhóm thứ hai là giảng viên, học viên cao học và sinh viên các chuyên ngành Lịch sử Đảng, Kinh tế phát triển và Quản lý công. Luận văn là tài liệu tham khảo học thuật giá trị, cung cấp phương pháp luận phân tích lịch sử kinh tế địa phương và nguồn tư liệu gốc giai đoạn 2001-2010.

Nhóm thứ ba gồm các nhà đầu tư, hiệp hội doanh nghiệp trong và ngoài nước đang tìm kiếm cơ hội kinh doanh tại Nghệ An. Tài liệu giúp nhận diện rõ nét bức tranh quy hoạch vùng, tiềm năng tài nguyên khoáng sản với hơn 1 tỷ m3 đá xây dựng và quỹ đất nông nghiệp tập trung.

Nhóm thứ tư là các nhà nghiên cứu văn hóa - xã hội học tập trung vào khu vực Bắc Trung Bộ. Luận văn giúp giải thích mối tương quan giữa đặc thù địa lý tự nhiên, truyền thống văn hóa và sự biến đổi cơ cấu lao động của cộng đồng dân cư địa phương.

Câu hỏi thường gặp

Mục tiêu chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế của Nghệ An giai đoạn 2001-2010 được xác định như thế nào? Đảng bộ tỉnh đặt mục tiêu giảm mạnh tỷ trọng nông nghiệp từ 44,27% năm 2000 xuống còn 24% đến 26% vào năm 2010. Đồng thời, nâng tỷ trọng công nghiệp - xây dựng lên 30% đến 31% và dịch vụ lên 44% đến 45%, duy trì tăng trưởng GDP bình quân hàng năm từ 8,5% đến 10,5%.

Đảng bộ tỉnh đã chỉ đạo khai thác tiềm năng vùng miền núi Nghệ An ra sao? Tỉnh ủy chỉ đạo kết hợp phát triển lâm nghiệp với kinh tế trang trại, thực hiện giao đất khoán rừng trên 972.910 ha đất có rừng, hình thành các vùng chuyên canh chè, cà phê, cao su tại Phủ Quỳ và đẩy mạnh chế biến lâm sản gắn với bảo tồn sinh thái vườn quốc gia Pù Mát.

Kết quả chuyển dịch cơ cấu thành phần kinh tế tại địa phương đạt được những gì? Toàn tỉnh đã sắp xếp, đổi mới hoạt động của 14 nông trường quốc doanh, chuyển đổi thành công 299 hợp tác xã nông nghiệp theo luật định (chiếm 81%), phát triển 1.226 trang trại tập trung và thu hút 44 dự án đầu tư nước ngoài với tổng vốn đăng ký đạt 15.230 tỷ đồng.

Những trở ngại lớn nhất trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế Nghệ An giai đoạn này là gì? Những rào cản chính bao gồm địa hình phức tạp chia cắt với 83% là đồi núi, thiên tai bão lũ thường xuyên, hạ tầng giao thông chưa hoàn thiện và tỷ lệ lao động công nghiệp còn thấp, chỉ chiếm khoảng 8% lực lượng lao động làm việc trong nền kinh tế.

Luận văn có đóng góp gì mới cho công tác nghiên cứu lịch sử Đảng bộ địa phương? Luận văn là công trình khoa học đầu tiên hệ thống hóa một cách toàn diện, khách quan sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Nghệ An trên cả ba lĩnh vực ngành, vùng và thành phần kinh tế từ năm 2001 đến năm 2010, đúc kết các bài học kinh nghiệm có giá trị thực tiễn cao.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện các chủ trương, nghị quyết và sự chỉ đạo thực tiễn của Đảng bộ tỉnh Nghệ An về chuyển dịch cơ cấu kinh tế trong giai đoạn 2001-2010.
• Nghiên cứu lượng hóa rõ nét bước chuyển dịch tích cực của ba khu vực kinh tế, hạ tỷ trọng nông nghiệp xuống 24% đến 26% và nâng tỷ trọng công nghiệp - dịch vụ lên trên 74% trong GDP.
• Công trình phân tích sâu sắc quá trình khai thác không gian kinh tế 3 vùng sinh thái và sự lớn mạnh của các mô hình kinh tế trang trại với 1.226 cơ sở sản xuất hàng hóa.
• Luận văn đúc kết 5 bài học lịch sử sâu sắc về công tác quy hoạch, huy động vốn đầu tư và đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
• Hệ thống giải pháp đề xuất mở ra lộ trình hành động cụ thể cho giai đoạn tiếp theo nhằm đưa Nghệ An trở thành trung tâm kinh tế - thương mại năng động của khu vực Bắc Trung Bộ.

Đóng góp quan trọng nhất của luận văn là cung cấp cơ sở khoa học lịch sử vững chắc phục vụ công tác nghiên cứu, giảng dạy lịch sử Đảng bộ địa phương và hoạch định chính sách kinh tế trong thời kỳ hội nhập. Độc giả, nhà nghiên cứu và cán bộ quản lý hãy khai thác ngay nguồn tư liệu chuyên sâu từ luận văn này để ứng dụng hiệu quả vào công tác thực tiễn và nghiên cứu học thuật.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn đƣợc chia làm 3 chƣơng: Chƣơng 1. Chủ trƣơng và sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Nghệ An trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ năm 2001 đến năm 2006 Chƣơng 2. Đảng bộ tỉnh Nghệ An đẩy mạnh lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế từ năm 2006 đến năm 2010 Chƣơng 3. Nhận xét và kinh nghiệm của quá trình Đảng bộ tỉnh Nghệ An lãnh đạo CDCCKT từ năm 2001 đến năm 2010 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1.

CHỦ TRƢƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH NGHỆ AN TRONG CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2006 1.1 Những yếu tố tác động và chủ trƣơng chuyển dịch cơ cấu kinh tế của Đảng bộ tỉnh Nghệ An 1.1 Những yếu tố tác động đến chuyển dịch cơ cấu kinh tế của tỉnh Nghệ An 1.1 Điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên, kinh tế, xã hội * Điều kiện tự nhiên Về vị trí địa lý, Nghệ An nằm ở vị trí trung tâm vùng Bắc Trung Bộ, có diện tích tự nhiên là 16.490,25 km2 và dân số trên 2,9 triệu ngƣời. Nghệ An có tọa độ địa lý nằm ở 180 33' đến 200 01' vĩ độ Bắc và 1030 52' đến 1050 48' kinh độ Đông. Phía tây là vùng đồi núi gồm 10 huyện, và 1 thị xã, giáp với nƣớc Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào với 419 km đƣờng biên giới trên bộ. Phía đông giáp biển dài 82 km với phần diện tích đồng bằng và duyên hải ven biển gồm 7 huyện, thành phố Vinh và 2 thị xã là Cửa Lò và Thái Hòa với 473 xã, phƣờng, thị trấn.

Phía Bắc giáp tỉnh Thanh Hóa, phía Nam tỉnh Hà Tĩnh. Nghệ An nằm trong hành lang kinh tế Đông – Tây. Nằm trên các tuyến du lịch quốc gia và quốc tế (tuyến du lịch xuyên Việt; tuyến du lịch Vinh - Cánh đồng Chum - Luôngpabang - Viêng Chăn - Băng Cốc và ngƣợc lại qua quốc lộ 7 và quốc lộ 8). Nghệ An nằm trên các tuyến đƣờng quốc lộ Bắc - Nam (tuyến quốc lộ 1A dài 85 km đi qua các huyện Quỳnh Lƣu, Diễn Châu, Nghi Lộc, Hƣng Nguyên và thành phố Vinh, đƣờng Hồ Chí Minh chạy song song với quốc lộ 1A dài 132 km đi qua các huyện Quỳnh Lƣu, Nghĩa Đàn, Tân Kỳ, Anh Sơn, Thanh Chƣơng và thị xã Thái Hoà, quốc lộ 15 ở phía Tây dài 149 km chạy xuyên suốt tỉnh); các tuyến quốc lộ chạy từ phía Đông lên phía Tây, nối với 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nƣớc bạn Lào thông qua các cửa khẩu (quốc lộ 7 dài 225 km, quốc lộ 46 dài 90 km, quốc lộ 48 dài trên 160 km).

Tỉnh có tuyến đƣờng sắt Bắc - Nam dài 94 km chạy qua. Về địa hình, nằm ở Đông Bắc dãy Trƣờng Sơn, Nghệ An có địa hình đa dạng, phức tạp, bị chia cắt mạnh bởi các dãy đồi núi và hệ thống sông, suối. Về tổng thể, địa hình bị chia cắt mãnh liệt và nghiêng theo hƣớng Tây Bắc - Đông Nam, với ba vùng sinh thái rõ rệt: miền núi, trung du, đồng bằng và ven biển. Trong đó, miền núi chiếm tới 83% diện tích lãnh thổ.

Địa hình có độ dốc lớn, đất có độ dốc lớn hơn 80 chiếm gần 80% diện tích tự nhiên toàn tỉnh, đặc biệt có trên 38% diện tích đất có độ dốc lớn hơn 250. Nơi cao nhất là đỉnh Pulaileng (2.711m) ở huyện Kỳ Sơn, thấp nhất là vùng đồng bằng các huyện Quỳnh Lƣu, Diễn Châu, Yên Thành, có nơi chỉ cao 0,2 m so với mặt nƣớc biển (xã Quỳnh Thanh, Quỳnh Lƣu). Địa hình đồng bằng tích tụ, chỉ chiếm 14% diện tích tự nhiên cả tỉnh, tập trung ở phía Đông và Đông Nam. Vùng đồng bằng chủ yếu do phù sa sông Cả bồi đắp, độ phì nhiêu thấp hơn so với đồng bằng Bắc Bộ và đồng bằng Nam Bộ.

Bề mặt bị chia cắt bởi các dãy núi đâm ra sát biển. Về đất đai, đặc điểm địa chất phức tạp là cơ sở để sinh ra một nền thổ nhƣỡng đa dạng, nhiều lợi thế nhƣng đồng thời cũng không ít nhƣợc điểm. Các yếu tố ảnh hƣởng đến sự hình thành đất đai là địa hình nhiều đồi núi nghiêng dốc mạnh, khí hậu nhiệt đới, sông ngòi ngắn, dốc, đồi núi chịu nhiều tác động mạnh của nạn du canh du cƣ và khai thác tài nguyên khoáng sản không hợp lý. - Đất phù sa: Phân bố tập trung chủ yếu ở các huyện đồng bằng, ven biển, bao gồm 5 nhóm đất: đất cát; đất phù sa, dốc tụ; đất mặn; đất phèn mặn; đất bạc màu và biến đổi do trồng lúa.

Chiếm vị trí quan trọng trong số này có 189.000 ha đất phù sa và nhóm đất cát, có ý nghĩa lớn đối với sản xuất nông nghiệp của tỉnh. 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Đất phù sa thích hợp với canh tác cây lúa nƣớc và màu: Bao gồm đất phù sa đƣợc bồi hàng năm, đất phù sa không đƣợc bồi, đất phù sa lầy úng, đất phù sa cũ có sản phẩm Feralit. Ngoài hai loại đất chính trên còn có đất cồn cát ven biển và đất bạc màu, tuy nhiên, diện tích nhỏ và có nhiều hạn chế trong sản xuất nông nghiệp. - Đất Ferarit: Loại đất này tập trung chủ yếu ở vùng núi (74,4%) và bao gồm các nhóm đất sau: Đất đỏ vàng phát triển trên đá phiến thạch sét; đất vàng nhạt phát triển trên sa thạch và cuội kết; đất vàng đỏ phát triển trên các đá axít; đất đỏ nâu trên đá vôi; Đất nâu đỏ trên bazan; đất Feralit đỏ vàng trên núi, đất mùn trên núi cao.

Loại đất này phù hợp để trồng các loại cây công nghiệp và cây ăn quả. Về khí hậu, Nghệ An nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, là nơi gặp nhau của khí hậu gió mùa chí tuyến Bắc và gió mùa xích đạo phía Nam. Phía Tây có dãy Trƣờng Sơn tiếp giáp với Lào, phía Đông tiếp giáp với biển Đông. Do vậy khí hậu Nghệ An có những điểm riêng có mùa đông lạnh và chia làm hai mùa rõ rệt: mùa hạ nóng, ẩm, mƣa nhiều và mùa đông lạnh, ít mƣa.

Nhiệt độ trung bình hàng năm từ 23 – 240C, tƣơng ứng với tổng nhiệt năm là 8. Sự chênh lệch nhiệt độ giữa các tháng trong năm khá cao. Nhiệt độ trung bình các tháng nóng nhất (tháng 6 đến tháng 7) là 330C, nhiệt độ cao tuyệt đối 42,70C; nhiệt độ trung bình các tháng lạnh nhất (tháng 12 năm trƣớc đến tháng 2 năm sau) là 190C, nhiệt độ thấp tuyệt đối - 0,50C. Số giờ nắng trung bình/năm là 1.

Nghệ An là tỉnh có lƣợng mƣa trung bình so với các tỉnh khác ở miền Bắc. Lƣợng mƣa bình quân hàng năm dao động từ 1.000 mm/năm với 123 - 152 ngày mƣa, phân bổ cao dần từ Bắc vào Nam và từ Tây sang Đông và chia làm hai mùa rõ rệt: 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, lƣợng mƣa chỉ chiếm 15 - 20% lƣợng mƣa cả năm, tháng khô hạn nhất là tháng 1 và 2; lƣợng mƣa chỉ đạt 7 - 60 mm/tháng. - Mùa mƣa từ tháng 5 đến tháng 10, lƣợng mƣa tập trung chiếm 80 - 85% lƣợng mƣa cả năm, tháng mƣa nhiều nhất là tháng 8, 9 có lƣợng mƣa từ 220 - 540mm/tháng, số ngày mƣa 15 - 19 ngày/tháng, mùa này thƣờng kèm theo gió bão. Trị số độ ẩm tƣơng đối trung bình năm dao động từ 80 - 90%, độ ẩm không khí cũng có sự chênh lệch giữa các vùng và theo mùa.

Chênh lệch giữa độ ẩm trung bình tháng ẩm nhất và tháng khô nhất tới 18 - 19%; vùng có độ ẩm cao nhất là thƣợng nguồn sông Hiếu, vùng có độ ẩm thấp nhất là vùng núi phía Nam (huyện Kỳ Sơn, Tƣơng Dƣơng). Lƣợng bốc hơi từ 700 - 940 mm/năm. Nghệ An chịu ảnh hƣởng của hai loại gió chủ yếu: gió mùa Đông Bắc và gió phơn Tây Nam. - Gió mùa Đông Bắc thƣờng xuất hiện vào mùa Đông từ tháng 10 đến tháng 4 năm sau, bình quân mỗi năm có khoảng 30 đợt gió mùa Đông Bắc, mang theo không khí lạnh, khô làm cho nhiệt độ giảm xuống 5 - 10oC so với nhiệt độ trung bình năm.

- Gió phơn Tây Nam là một loại hình thời tiết đặc trƣng cho mùa hạ của vùng Bắc Trung Bộ. Loại gió này thƣờng xuất hiện ở Nghệ An vào tháng 5 đến tháng 8 hàng năm, số ngày khô nóng trung bình hằng năm là 20 - 70 ngày. Gió Tây Nam gây ra khí hậu khô, nóng và hạn hán, ảnh hƣởng không tốt đến sản xuất và đời sống sinh hoạt của nhân dân trên phạm vi toàn tỉnh. Bên cạnh những yếu tố chủ yếu nhƣ nhiệt độ, lƣợng mƣa, gió, độ ẩm không khí thì Nghệ An còn là một tỉnh chịu ảnh hƣởng của bão và áp thấp nhiệt đới.

Trung bình mỗi năm có 2 - 3 cơn bão, thƣờng tập trung vào tháng 8 và 10 và có khi gây ra lũ lụt. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Sƣơng muối chỉ có khả năng xảy ra ở các vùng núi cao và một vài vùng trung du có điều kiện địa hình và thổ nhƣỡng thuận lợi cho sự thâm nhập của không khí lạnh và sự mất nhiệt do bức xạ mạnh mẽ của mặt đất nhƣ khu vực Phủ Quỳ. Về sông ngòi, Nghệ An có mật độ sông ngòi dày đặc, mật độ lƣới sông từ 0,6 – 0,7 km/km2 và có 7 lƣu vực sông (có cửa riêng biệt), tuy nhiên 6 trong số này là các sông ngắn ven biển có chiều dài dƣới 50 km, duy nhất có sông Cả với lƣu vực 15.346 km2, chiều dài 361 km. Có 117 thác lớn nhỏ có khả năng xây dựng thủy điện.

Địa hình núi thấp và gò đồi chiếm tỷ trọng lớn nên mạng lƣới sông suối trong khu vực khá phát triển với mật độ trung bình đạt 0,62 km/km 2 nhƣng phân bố không đều trong toàn vùng. Vùng núi có độ dốc địa hình lớn, chia cắt mạnh, mạng lƣới sông suối phát triển mạnh trên 1 km/km2, còn đối với khu vực trung du địa hình gò đồi nên mạng lƣới sông suối kém phát triển, trung bình đạt dƣới 0,5 km/km2. * Tài nguyên thiên nhiên Tài nguyên rừng, Với 972.910 ha diện tích đất có rừng, rừng tự nhiên chiếm tỷ lệ lớn với diện tích 732.741 ha, rừng trồng chiếm 152.867 ha, độ che phủ đạt gần 54%. Rừng Nghệ An mang nhiều nét điển hình của thảm thực vật rừng Việt Nam.

Theo thống kê có đến 153 họ, 522 chi và 986 loài cây thân gỗ, chƣa kể đến loại thân thảo, thân leo và hạ đẳng.