Luận văn thạc sĩ về lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam từ năm 1997 đến ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ussh đảng bộ tỉnh hà nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 1997 đến năm 2010, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Nguyễn Thị Nguyệt
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn
• Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
• Đề tài: Đảng bộ tỉnh Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 1997 đến năm 2010
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• Lý do lựa chọn đề tài
• Lịch sử nghiên cứu vấn đề
• Mục đích nhiệm vụ của luận văn
• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu
• Đóng góp về mặt khoa học của luận văn
• Kết cấu luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: BƯỚC ĐẦU LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 1997 – 2000
• 1.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và thực trạng kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam trước năm 1997
• 1.1.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
• 1.2. Thực trạng nông nghiệp tỉnh Hà Nam và nhu cầu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp
• 1.3. Đảng bộ Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 1997 - 2000
• 1.3.1. Đường lối chung của Đảng và chủ trương của Đảng bộ
• 1.3.2. Quá trình tổ chức thực hiện
• 1.4. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: TĂNG CƯỜNG LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 2001 - 2010
• 2.1. Đảng bộ Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 2001- 2005. Đảng bộ tỉnh vận dụng linh hoạt chủ trương chung của Đảng vào thực tiễn Hà Nam
• 2.2. Quá trình tổ chức thực hiện
• 2.3. Tăng cường lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 2006 - 2010. Chủ trương của Đảng và sự vận dụng của Đảng bộ
• 2.4. Quá trình tổ chức thực hiện
• 2.5. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM
• 3.1. Một số nhận xét
• 3.2. Một số kinh nghiệm
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam 1997 2010

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam từ năm 1997 đến 2010 là một quá trình quan trọng, phản ánh sự thay đổi trong tư duy phát triển kinh tế của địa phương. Trong giai đoạn này, tỉnh đã thực hiện nhiều chính sách nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp, đồng thời chuyển dịch từ nền nông nghiệp truyền thống sang nền nông nghiệp hiện đại hơn. Sự chuyển dịch này không chỉ giúp cải thiện đời sống của người dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế chung của tỉnh.

1.1. Tình hình nông nghiệp tỉnh Hà Nam trước năm 1997

Trước năm 1997, nông nghiệp tỉnh Hà Nam chủ yếu dựa vào sản xuất lương thực và cây trồng truyền thống. Tuy nhiên, năng suất và hiệu quả sản xuất còn thấp, chưa đáp ứng được nhu cầu của thị trường. Đảng bộ tỉnh đã nhận thấy sự cần thiết phải chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp để nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

1.2. Những yếu tố thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Nhiều yếu tố đã thúc đẩy quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Hà Nam, bao gồm sự thay đổi trong chính sách của Đảng, nhu cầu thị trường ngày càng cao và sự phát triển của công nghệ. Đặc biệt, việc áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật đã giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp.

II. Vấn đề và thách thức trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Hà Nam cũng gặp không ít thách thức. Các vấn đề như quy mô sản xuất nhỏ, thiếu liên kết giữa các thành phần kinh tế và sự biến đổi khí hậu đã ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của nông nghiệp.

2.1. Quy mô sản xuất nhỏ và manh mún

Quy mô sản xuất nhỏ và manh mún là một trong những thách thức lớn nhất trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp. Điều này dẫn đến việc khó khăn trong việc áp dụng công nghệ mới và nâng cao năng suất lao động.

2.2. Thiếu liên kết giữa các thành phần kinh tế

Sự thiếu liên kết giữa nông dân, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ đã làm giảm hiệu quả trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp. Việc xây dựng các mô hình hợp tác xã và liên kết sản xuất là cần thiết để khắc phục vấn đề này.

III. Phương pháp và giải pháp chính trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Để thực hiện chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, tỉnh Hà Nam đã áp dụng nhiều phương pháp và giải pháp khác nhau. Các chính sách hỗ trợ, đầu tư vào cơ sở hạ tầng và khuyến khích ứng dụng công nghệ mới là những yếu tố quan trọng trong quá trình này.

3.1. Chính sách hỗ trợ từ Đảng và Nhà nước

Chính sách hỗ trợ từ Đảng và Nhà nước đã tạo điều kiện thuận lợi cho nông dân trong việc tiếp cận vốn, kỹ thuật và thị trường. Các chương trình khuyến nông và đào tạo nghề đã giúp nâng cao năng lực sản xuất cho người dân.

3.2. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng nông nghiệp

Đầu tư vào cơ sở hạ tầng nông nghiệp như hệ thống tưới tiêu, giao thông và kho bãi là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả sản xuất. Việc cải thiện cơ sở hạ tầng sẽ giúp nông dân dễ dàng hơn trong việc tiếp cận thị trường và tiêu thụ sản phẩm.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Kết quả của quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tại Hà Nam đã mang lại nhiều thành tựu đáng kể. Năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp đã được cải thiện, đồng thời đời sống của người dân cũng được nâng cao.

4.1. Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm

Nhờ vào việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình sản xuất, năng suất và chất lượng sản phẩm nông nghiệp tại Hà Nam đã có sự cải thiện rõ rệt. Điều này không chỉ giúp tăng thu nhập cho nông dân mà còn đáp ứng tốt hơn nhu cầu của thị trường.

4.2. Cải thiện đời sống người dân nông thôn

Sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp đã góp phần cải thiện đời sống của người dân nông thôn. Nhiều hộ gia đình đã thoát nghèo và có điều kiện sống tốt hơn nhờ vào việc tăng thu nhập từ sản xuất nông nghiệp.

V. Kết luận và tương lai của chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam từ năm 1997 đến 2010 đã đạt được nhiều thành tựu quan trọng. Tuy nhiên, để tiếp tục phát triển bền vững, cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả hơn trong tương lai.

5.1. Định hướng phát triển nông nghiệp bền vững

Định hướng phát triển nông nghiệp bền vững là cần thiết để đảm bảo sự phát triển lâu dài cho ngành nông nghiệp. Cần chú trọng đến việc bảo vệ môi trường và sử dụng tài nguyên một cách hiệu quả.

5.2. Tăng cường hợp tác và liên kết trong sản xuất

Tăng cường hợp tác và liên kết giữa nông dân, doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ sẽ giúp nâng cao hiệu quả sản xuất và tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp. Việc xây dựng các mô hình hợp tác xã sẽ là một trong những giải pháp quan trọng trong tương lai.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KHOA HỌC XÃ HỘI VÀ NHÂN VĂN ----------------------------------------------------- NGUYỄN THỊ NGUYỆT ĐẢNG BỘ TỈNH HÀ NAM LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 1997 ĐẾN NĂM 2010 Chuyên ngành:Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam Hà Nội - 2011 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC MỞ ĐẦU. Lý do lựa chọn đề tài . Lịch sử nghiên cứu vấn đề . Mục đích nhiệm vụ của luận văn. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu . Nguồn tư liệu và phương pháp nghiên cứu . Đóng góp về mặt khoa học của luận văn. Kết cấu luận văn: . 7 Chƣơng 1: BƢỚC ĐẦU LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 1997 – 2000 . Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội và thực trạng kinh tế nông nghiệp tỉnh Hà Nam trước năm 1997 . Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội . Thực trạng nông nghiệp tỉnh Hà Nam và nhu cầu chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp . Đảng bộ Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 1997 - 2000. Đường lối chung của Đảng và chủ trương của Đảng bộ . Quá trình tổ chức thực hiện . 27 Tiểu kết chương 1. 44 Chƣơng 2: TĂNG CƢỜNG LÃNH ĐẠO CHUYỂN DỊCH CƠ CẤU KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TỪ NĂM 2001 - 2010 . Đảng bộ Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 2001- 2005. Đảng bộ tỉnh vận dụng linh hoạt chủ trương chung của Đảng vào thực tiễn Hà Nam . 47 136 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Quá trình tổ chức thực hiện . Tăng cường lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 2006 - 2010. Chủ trương của Đảng và sự vận dụng của Đảng bộ . Quá trình tổ chức thực hiện . 76 Tiểu kết chương 2. 90 Chƣơng 3: MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM . Một số nhận xét . Một số kinh nghiệm . 123 TÀI LIỆU THAM KHẢO . 127 137 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỞ ĐẦU 1. Lý do lựa chọn đề tài Lý luận và thực tiễn đã chứng minh nông nghiệp luôn đóng vai trò to lớn đối với sự ổn định và phát triển kinh tế đất nước bởi sản xuất nông nghiệp tạo ra lương thực, thực phẩm cần thiết đủ để nuôi sống dân tộc mình và tạo nền tảng cho các ngành, các hoạt động kinh tế khác phát triển. Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh từng chỉ dạy: vì nước ta là một nước nông nghiệp, mọi việc đều dựa vào nông nghiệp cho nên các cơ quan Nhà nước phải quan tâm hơn nữa, phát huy nhiều hơn nữa tác dụng của ngành mình trong sản xuất nông nghiệp.Thực hiện lời di huấn của Người, trong quá trình lãnh đạo cách mạng Việt Nam, Đảng luôn quan tâm tới sự phát triển của ngành nông nghiệp, khẳng định vai trò nền tảng của kinh tế nông nghiệp và mối quan hệ biện chứng giữa phát triển nông nghiệp với sự nghiệp công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa. Nông nghiệp hiểu theo nghĩa rộng bao gồm cả lâm nghiệp và thủy sản. Đây là ngành sản xuất vật chất cơ bản, cung cấp nhiều loại sản phẩm thiết yếu cho đời sống xã hội, là thị trường rộng lớn của ngành công nghiệp, cung cấp nguồn nhân lực và tạo nên tích lũy ban đầu cho sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước. Phát triển kinh tế nông nghiệp trong tình hình hiện nay là nhằm tạo dựng một nền nông nghiệp có cơ cấu kinh tế hợp lý, phát huy mọi tiềm năng sản xuất, phát triển nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa lớn, giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập và cải thiện mức sống cho đông đảo nông dân. Hà Nam cũng như các tỉnh ở đồng bằng Sông Hồng, là nơi các hoạt động nông nghiệp xuất hiện và phát triển từ rất sớm. Theo kết quả của Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009: gần 90% dân số và hộ gia đình ở Hà Nam 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] sinh sống ở nông thôn trong đó có 81,62% số hộ nông nghiệp; 74,9% số hộ có nguồn thu nhập chính từ các nghề nông- lâm nghiệp và thủy sản . Thấm nhuần đường lối chung của Đảng, ngay từ khi tái lập (1997), Đảng bộ tỉnh Hà Nam đã xác định mục tiêu phát triển kinh tế của tỉnh đến năm 2010 là: Chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa, dần chuyển sang xây dựng cơ cấu kinh tế công nghiệp- dịch vụ- nông nghiệp. Đồng thời nhấn mạnh: nông nghiệp vẫn là lĩnh vực kinh tế có vị trí quan trọng hàng đầu trong nền kinh tế - xã hội của tỉnh, có nhiệm vụ thu hút lực lượng lao động đông đảo ở nông thôn, tạo ra khối lượng lương thực thực phẩm và nông sản hàng hóa lớn phục vụ cho nhu cầu của dân cư trong tỉnh, của thị trường trong nước và cho xuất khẩu. Đô thị hóa và công nghiệp hóa đang lấy dần ruộng đất nông nghiệp nhưng không có nghĩa nông nghiệp hết tương lai trong xã hội hiện đại. Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn chính là cách ứng xử tích cực để nông nghiệp tiếp tục tồn tại và phát triển phù hợp trong bối cảnh mới. Đây cũng là yêu cầu khách quan của sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước. Trong 13 năm (1997-2010), với tư duy kinh tế năng động, Đảng bộ tỉnh đã vận dụng linh hoạt đường lối của Đảng, tích cực chỉ đạo chuyển dịch cơ cấu kinh kltế nông nghiệp, nông thôn. Nhờ đó, nông nghiệp Hà Nam có bước phát triển mạnh và tương đối toàn diện. Song cơ cấu các ngành trong nội bộ ngành nông nghiệp còn biến đổi chậm do quy mô sản xuất và quy mô tăng trưởng của lâm nghiệp và thủy sản còn nhỏ bé so với trồng trọt và chăn nuôi. Nhằm góp phần làm rõ quá trình Đảng bộ tỉnh Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, từ đó đánh giá một cách khách quan thành tựu, hạn chế đồng thời rút ra những kinh nghiệm thực tiễn để tiếp tục hoàn chỉnh chủ trương, giải pháp chỉ đạo tổ chức thực hiện phát triển nông nghiệp nói riêng, giải pháp phát triển kinh tế- xã hội nói chung của tỉnh Hà 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tôi chọn đề tài “Đảng bộ tỉnh Hà Nam lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp từ năm 1997 đến năm 2010” làm đề tài luận văn thạc sĩ Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam. Lịch sử nghiên cứu vấn đề Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa là một trong những nhiệm vụ hàng đầu của công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, góp phần quan trọng thực hiện mục tiêu mà Đảng đã đề ra là: tạo nền tảng để đến năm 2020 nước ta cơ bản trở thành một nước công nghiệp theo hướng hiện đại. Vì thế, đề tài về nông nghiệp, nông thôn đã và đang thu hút sự quan tâm nghiên cứu không riêng giới khoa học mà cả những nhà hoạt động thực tiễn. Đã có nhiều cuộc hội thảo, nhiều sách, luận án, bài viết được công bố. Cuốn sách “Con đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp nông thôn Việt Nam” của Ban Tư tưởng - Văn hóa Trung ương, Bộ nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Hà Nội (2002) trình bày rất hệ thống quan điểm phát triển nông nghiệp, nông thôn của Đảng từ Đại hội III đến Đại hội IX, đồng thời đưa ra một số mô hình công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn của các nước như Đài Loan, Hàn Quốc…để tham khảo. Cuốn sách “Vấn đề nông nghiệp, nông dân, nông thôn - Kinh nghiệm Việt Nam, kinh nghiệm Trung Quốc”, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Hà Nội (2009) đã chỉ rõ những vấn đề lý luận và thực tiễn đang đặt ra trong quá trình đổi mới, thưc hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn; đồng thời khẳng định nông nghiệp, nông dân, nông thôn liên hệ không tách rời nhau trong sự phát triển. Cùng với cuốn “Đổi mới cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp ở Việt Nam” của tác giả Trương Thị Tiến, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Hà Nội (1998) là cuốn “Nhân tố mới trong sự nghiệp đổi mới” (1999) của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn - Ban 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tư tưởng văn hóa Trung ương xuất bản đã góp phần tổng hợp và đưa ra những điển hình tiên tiến trong kinh doanh nông nghiệp, rút ra những bài học thành công trong thực hiện đổi mới cơ chế quản lý kinh tế nông nghiệp. Bên cạnh đó là rất nhiều bài viết xung quanh vấn đề chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn ở các góc độ khác nhau như “Chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, nông thôn hiện nay” của Hoàng Xuân Nghĩa đăng trên tạp chí cộng sản, số 8/2010 trang 23-25; “Quan điểm của Hồ Chí Minh về phát triển nông nghiệp trong cách mạng xã hội chủ nghĩa” của Bùi Đình Phong trên tạp chí Lịch sử Đảng, số 9/1998 trang 37-40; “ Vấn đề nông dân, nông nghiệp, nông thôn trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa hiện nay. Quan điểm và những định hướng chính sách” của Đỗ Kim Chung, tạp chí Nghiên cứu kinh tế, số1/2010 trang 52-58.đã chỉ rõ những thuận lợi và khó khăn trong phát triển nông nghiệp, nông dân, nông thôn Việt Nam trước bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Với quan điểm coi khuyến nông là một trong những phương pháp cần được nhân rộng trong điều kiện đưa nông dân hội nhập sâu vào nền kinh tế quốc tế, tác giả Đinh Phi Hổ đã trình bày thuyết phục quan điểm của mình trong bài viết “khuyến nông- chìa khóa vàng trên con đường hội nhập”, tạp chí Cộng sản, số 3/2008 trang 22-25. Nhiều học viên cao học, nghiên cứu sinh cũng lấy nông nghiệp làm đề tài nghiên cứu dưới các phương diện khác nhau. Gần nhất có luận văn “Đảng bộ Hà Tây lãnh đạo chuyển dịch cơ cấu kinh tế (1991-2006)” của tác giả Nguyễn Văn Triệu; Luận án tiến sĩ kinh tế của Nguyễn Thị Anh về “chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp tỉnh Đồng Nai từ 1996 đến 2006” đã cho thấy nhiều chiều cạnh đáng quan tâm trong quá trình chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở các địa phương. Trên địa bàn tỉnh Hà Nam, từ khi tái lập tỉnh (1997) đến 2010 đã có những công trình quan trọng được công bố như “Những sự kiện Lịch sử Đảng 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.