phần mở đầu, kết luận, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn đƣợc kết cấu làm ba chƣơng: 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 1: Một số khái niệm cơ bản và tình hình sƣu tầm, công bố văn kiện của Đảng trƣớc năm 1986. Chƣơng 2: Quan điểm, chủ trƣơng của Đảng về sƣu tầm, công bố văn kiện Đảng và quá trình triển khai từ năm 1986 đến năm 2010. Chƣơng 3: Nhận xét chung và các kinh nghiệm chủ yếu. Chƣơng 1 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN VÀ TÌNH HÌNH SƢU TẦM, CÔNG BỐ VĂN KIỆN ĐẢNG TRƢỚC NĂM 1986 1.
Những khái niệm cơ bản 1. Khái niệm văn kiện Đảng, các thành phần tài liệu văn kiện Đảng và nội dung của công tác sưu tầm văn kiện Đảng 1. Khái niệm văn kiện Đảng Theo Từ điển tiếng Việt (Hoàng Phê chủ biên, Nhà xuất bản Đà Nẵng và Trung tâm Từ điển học xuất bản năm 2011) thì văn kiện (documents) đƣợc hiểu là những “văn bản có ý nghĩa quan trọng về xã hội - chính trị” [95; tr. Còn theo Từ điển từ và ngữ Hán Việt thì văn kiện “là loại giấy tờ quan trọng về một việc lớn” [110, tr.
Nói một cách cụ thể, văn kiện là những tài liệu phản ánh những sự kiện, những vấn đề quan trọng diễn ra trong đời sống xã hội, gắn liền với hoạt động của một chủ thể nào đó trên lĩnh vực chính trị. Đó là những tài liệu chính thống của một tổ chức chính trị - xã hội nhất định [68, tr. Văn kiện lý luận chính trị có nhiều loại, đƣợc phân chia dựa trên những tiêu chí khác nhau. Theo chủ đề hoạt động, văn kiện lý luận chính trị đƣợc chia thành văn kiện của đảng chính trị, văn kiện của nhà nƣớc và văn kiện của các đoàn thể, tổ chức chính trị, chính trị - xã hội.
Về khái niệm và phạm vi văn kiện của Đảng Cộng sản Việt Nam, theo Quyết định số 20-QĐ/TW ngày 23-9-1987 của Ban Bí thƣ Trung ƣơng Đảng khóa VI về Phông Lƣu trữ Đảng Cộng sản Việt Nam thì “Phông Lƣu trữ Đảng Cộng sản Việt Nam là toàn bộ tài liệu lƣu trữ của Đảng và Đoàn Thanh niên có ý nghĩa chính trị, khoa học và thực tiễn, bao gồm bản chính (hoặc bản sao có giá trị nhƣ bản chính) các loại tài liệu sau đây: chính cƣơng, cƣơng lĩnh, điều lệ, tuyên ngôn, tờ trình, đề án, biên bản, kế hoạch, nghị quyết, chỉ thị, quyết định, kết luận, thông tri, thông báo, báo cáo, công văn trao đổi và 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com điện các loại, các báo, sách và tạp chí của Đảng, tài liệu của trƣờng đảng, truyền đơn, lời kêu gọi, hiệu triệu, nhật ký, hồi ký về lịch sử Đảng - kể cả phim chụp, phim quay, ảnh, tranh, micrô phim, đĩa ghi âm, băng ghi âm, băng ghi hình, v. và những tài liệu khác hình thành trong quá trình hoạt động của các cấp ủy, cơ quan, tổ chức đảng và đoàn các cấp; toàn bộ tài liệu về thân thế, sự nghiệp và hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các đồng chí lãnh đạo chủ chốt ở các cấp ủy đảng và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh” [56, tr. Theo Quyết định số 25-QĐ/TW ngày 3-2-1997 của Bộ Chính trị về việc xuất bản Văn kiện Đảng toàn tập thì phạm vi văn kiện Đảng bao gồm: - Những văn kiện của Đại hội toàn quốc của Đảng: diễn văn khai mạc, bế mạc, các báo cáo của Ban Chấp hành Trung ƣơng Đảng trình đại hội, các bản giải trình của Đoàn Chủ tịch trƣớc Đại hội, các nghị quyết của Đại hội, thông cáo của Đại hội. - Những văn kiện của Hội nghị Ban Chấp hành Trung ƣơng: Lời khai mạc, bế mạc, các báo cáo và giải trình của Bộ Chính trị với Trung ƣơng, các nghị quyết của Hội nghị Trung ƣơng, thông báo của Hội nghị Trung ƣơng.
- Những văn kiện của Bộ Chính trị, Ban Bí thƣ: những nghị quyết, chỉ thị, kết luận, thông tri, thông báo, điện, thƣ chỉ đạo công tác. - Những bài nói, bài viết của Chủ tịch Hồ Chí Minh, của các Tổng Bí thƣ liên quan trực tiếp đến đƣờng lối, quan điểm của Đảng [6, tr. Quyết định số 31-QĐ/TW ngày 1-10-1997 của Bộ Chính trị ban hành quy định về thể loại, thẩm quyền ban hành và thể thức văn bản của Đảng cũng nêu khái niệm văn bản của Đảng gần giống với khái niệm văn kiện Đảng nhƣng phạm vi hẹp hơn, đó là: “Văn bản của Đảng là loại hình tài liệu thể hiện bằng ngôn ngữ viết để ghi lại hoạt động của Đảng, do các cơ quan, tổ chức có thẩm quyền của Đảng ban hành theo quy định của Điều lệ Đảng và của Trung ƣơng” [103, tr. 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Nhƣ vậy, có thể hiểu, văn kiện của Đảng Cộng sản Việt Nam (trước kia là Đảng Cộng sản Đông Dương, Đảng Lao động Việt Nam) là toàn bộ những tài liệu do Đảng Cộng sản Việt Nam ban hành trong quá trình tổ chức, lãnh đạo cách mạng của Đảng, bao gồm các chính cương, cương lĩnh, điều lệ, tuyên ngôn, tờ trình, đề án, biên bản, kế hoạch, nghị quyết, chỉ thị, quyết định, kết luận, thông tri, thông báo, báo cáo, công văn trao đổi và điện các loại, các sách, báo và tạp chí của Đảng, truyền đơn, lời kêu gọi, hiệu triệu; tài liệu về thân thế, sự nghiệp, hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng có liên quan đến Đảng.
Văn kiện Đảng là kết tinh trí tuệ của Đảng, thể hiện trực tiếp quan điểm, đƣờng lối, chủ trƣơng của Đảng; là công cụ quan trọng để Đảng lãnh đạo, tổ chức các hoạt động cách mạng, công cụ quản lý nhà nƣớc. Văn kiện Đảng phản ánh vai trò, năng lực lãnh đạo của Đảng trong từng thời kỳ, phản ánh hiện thực lịch sử; là tài liệu lƣu trữ quốc gia, là di sản văn hóa vô cùng quý báu của Đảng và của dân tộc ta, thuộc sở hữu của toàn Đảng. Đó là những tƣ liệu quý cho việc nghiên cứu lịch sử phát triển của dân tộc nói chung, cũng nhƣ lịch sử Đảng nói riêng. Các thành phần văn kiện Đảng Xét theo thể loại thì văn kiện Đảng bao gồm các thể loại sau: chính cƣơng, cƣơng lĩnh chính trị, điều lệ, tuyên ngôn, tờ trình, chƣơng trình, đề án, biên bản, kế hoạch, nghị quyết, chỉ thị, quyết định, kết luận, thông tri, tuyên bố, thông báo, thông cáo, báo cáo, hƣớng dẫn, công văn trao đổi và điện các loại, các báo, sách và tạp chí của Đảng, truyền đơn, lời kêu gọi, hiệu triệu, nhật ký, hồi ký về lịch sử Đảng; phim chụp, phim quay, ảnh, tranh, micrô phim, đĩa ghi âm, băng ghi âm, băng ghi hình, v.; tác phẩm, bài viết, bài nói của các đồng chí lãnh đạo của Đảng, của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Xét về thành phần tài liệu thì văn kiện Đảng gồm: - Tài liệu của các tổ chức tiền thân của Đảng; 20 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com - Tài liệu của Đảng và các đoàn thể quần chúng của Đảng trƣớc Cách mạng Tháng Tám năm 1945; - Tài liệu của các đại hội toàn quốc của Đảng, của Ban Chấp hành Trung ƣơng, Bộ Chính trị, Ban Bí thƣ; - Tài liệu của Trung ƣơng Cục miền Nam, các xứ ủy, liên khu ủy, khu ủy, ban và đảng ủy trực thuộc trung ƣơng đã giải thể; - Tài liệu về thân thế, sự nghiệp, hoạt động của Chủ tịch Hồ Chí Minh và các lãnh tụ của Đảng có liên quan đến Đảng; Xét về mức độ thì có thể chia văn kiện Đảng thành tài liệu tối mật, tài liệu tuyệt mật, tài liệu mật và tài liệu thông thƣờng có thể phổ biến rộng rãi trong toàn Đảng, toàn dân. Nội dung của công tác sưu tầm văn kiện Đảng Sƣu tầm văn kiện Đảng là giai đoạn đầu tiên tiếp xúc trực tiếp với văn kiện Đảng. Đây là công việc quyết định đến số lƣợng, sự phong phú và giá trị của văn kiện Đảng. Sƣu tầm văn kiện Đảng là việc tổ chức tìm kiếm một cách toàn diện, có hệ thống tài liệu văn kiện cần thiết phản ánh đầy đủ quá trình hình thành và phát triển của Đảng Cộng sản Việt Nam trong tiến trình cách mạng của dân tộc.
Nội dung của công tác sƣu tầm văn kiện Đảng là quá trình thu thập, xử lý các tài liệu văn kiện, xác minh nguồn gốc, xuất xứ văn kiện đó, xác định độ tin cậy của tài liệu, thời gian, cơ quan ban hành văn kiện, phân loại tài liệu văn kiện. Những văn kiện đã sƣu tầm đƣợc có nhiều thể loại và giá trị của mỗi thể loại văn kiện cũng không giống nhau, do vậy phải phân loại văn kiện để xác định giá trị của từng văn kiện. Chỉ có xác định đƣợc giá trị của văn kiện thì mới xác định đƣợc ý nghĩa và tầm quan trọng của văn kiện khi công bố văn kiện. Vai trò của văn kiện Đảng và điều kiện công bố văn kiện Đảng 1.
Vai trò của văn kiện Đảng 21 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trong quá trình hoạt động và lãnh đạo của mình, Đảng ta đã cho ra đời một khối tài liệu đồ sộ. Những tài liệu này đều có giá trị cao về nhiều mặt chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội và nghiên cứu lịch sử. Vì vậy, văn kiện Đảng có vai trò to lớn trong quá trình lãnh đạo, chỉ đạo cách mạng của Đảng, thể hiện dƣới các khía cạnh sau đây: Một là, văn kiện của Đảng là phƣơng tiện, công cụ chủ yếu nhất để Đảng thông qua đó tuyên truyền chủ trƣơng, đƣờng lối của mình đến các cấp ủy đảng, đảng viên và nhân dân một cách nhanh chóng và đảm bảo sự truyền đạt chính xác nhất; là phƣơng tiện để Đảng tổ chức mối quan hệ trong hệ thống của Đảng, trong hệ thống chính trị và trong các quan hệ đối ngoại của Đảng. Qua các văn kiện của Đảng, các cấp ủy đảng nắm bắt đƣợc thông tin kịp thời, thực hiện sự lãnh đạo, chỉ đạo, xử lý các mặt công tác theo chức năng, quyền hạn, nhiệm vụ của mình, nhằm góp phần làm cho toàn bộ hệ thống của Đảng hoạt động đƣợc thống nhất, hƣớng vào thực hiện những mục tiêu, hoàn thành những nhiệm vụ trong từng giai đoạn nhất định.
Hai là, văn kiện Đảng tái hiện lại một cách cụ thể và chi tiết toàn bộ quá trình hình thành, phát triển của Đảng và tiến trình cách mạng Việt Nam từ khi có Đảng lãnh đạo; những đƣờng lối, chủ trƣơng của Đảng qua từng giai đoạn lịch sử; sự phát triển tƣ duy lý luận của Đảng về con đƣờng cách mạng của dân tộc Việt Nam.