Đặt vấn đề Ở nước ta trồng trọt và chăn nuôi có vai trò rất quan trọng trong cơ cấu nông nghiệp, chúng có quan hệ gắn bó hỗ trợ nhau cùng phát triển. Ngành chăn nuôi đã đem lại lợi nhuận kinh tế đáng kể cho đất nước đặc biệt là chăn nuôi lợn. Trong những năm gần đây nền kinh tế nước ta đã có những bước phát triển mạnh mẽ. Song song với sự phát triển của nhiều ngành nghề khác nhau thì ngành chăn nuôi giữ một vị trí rất quan trọng, đóng góp một phần rất lớn trong sự nghiệp phát triển đất nước.
Trong đó, chăn nuôi lợn là một bộ phận rất quan trọng trong ngành chăn nuôi. Hàng năm, ngành chăn nuôi lợn đã cung cấp một khối lượng lớn thịt, mỡ làm thực phẩm cho con người. Ngoài ra, chăn nuôi lợn còn cung cấp một lượng lớn phân bón cho ngành trồng trọt và một số sản phẩm phụ của nó làm nguyên liệu cung cấp cho ngành công nghiệp chế biến. Thịt lợn không chỉ cần thiết cho nhu cầu dinh dưỡng của con người mà còn phù hợp với khẩu vị của đại đa số người sử dụng nó.
Thịt lợn chiếm 75 - 80% so với các loại thịt trong chăn nuôi. Để đáp ứng được nhu cầu bức thiết này, Đảng và Nhà nước đang hết sức chú ý đến việc phát triển chăn nuôi lợn. Đồng thời các nhà khoa học nước ta cũng đã lai tạo đàn lợn nội và các giống lợn ngoại có tầm vóc lớn, sinh trưởng nhanh, tỷ lệ nạc cao. Cùng với đó là việc áp dụng phương thức chăn nuôi theo hướng công nghiệp, mô hình chăn nuôi lợn, áp dụng các biện pháp kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng tiên tiến, chế biến thức ăn chất lượng cao với các loại thức ăn thay thế, thức ăn bổ sung, phối hợp khẩu phần ăn có đầy đủ các chất dinh dưỡng và không ngừng quan tâm đầu tư phát triển ngành chăn nuôi nói chung và chăn nuôi lợn nói riêng.
2 Để phát triển chăn nuôi lợn cần thực hiện tốt các khâu chăm sóc nuôi dưỡng và phòng bệnh, góp phần nâng cao hiệu quả chăn nuôi lợn, đảm bảo lợn con sinh trưởng nhanh, khỏe mạnh và cung cấp con giống có chất lượng tốt cho xã hội. Xuất phát từ thực tế trên, được sự đồng ý của khoa Chăn nuôi Thú y, trường Đại học Nông Lâm Thái Nguyên và giáo viên hướng dẫn, tôi tiến hành thực hiện chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh ở lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trại lợn Kim Bình 1 - huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình”. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục đích - Tìm hiểu tình hình chăn nuôi tại trại lợn Kim Bình 1- huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình.
- Đánh giá việc áp dụng được quy trình chăm sóc nuôi dưỡng cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi. - Xác định tình hình nhiễm bệnh, cách phòng và trị bệnh cho lợn con nuôi tại trại. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại Kim Bình 1 - huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình. - Áp dụng được các quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi.
- Xác định được tình hình nhiễm bệnh của đàn lợn con nuôi tại trại. - Xác định được phác đồ điều trị có hiệu quả một số bệnh cho đàn lợn con nuôi tại trại. 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2.
Điều kiện tự nhiên, cơ sở vật chất của cơ sở thực tập 2. Điều kiện tự nhiên * Vị trí địa lý Trại lợn Kim Bình 1 được xây dựng trên địa bàn huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình. Huyện Kim Bôi có vị trí địa lý được xác định như sau: Phía Bắc giáp với huyện Lương Sơn và huyện Kỳ Sơn. Phía Tây giáp thành phố Hòa Bình và huyện Cao Phong.
Phía Nam giáp các huyện Lạc Sơn, Yên Thủy và Lạc Thủy. Phía Đông giáp huyện Lạc Thủy và huyện Lương Sơn. Tất cả các huyện thị này đều thuộc tỉnh Hòa Bình. Diện tích tự nhiên của huyện Kim Bôi là 551,0338 km².
Huyện có các núi Đồi Thơi cao 1.198 m, Đồi Bù cao 833 m. Kim Bôi có huyện lỵ là thị trấn Bo, nằm bên bờ sông Bôi, cạnh con đường quốc lộ 12B nối quốc lộ 6 và quốc lộ 21A. ∗ Điều kiện khí hậu Địa hình huyện Kim Bôi bị chia cắt bởi hệ thống khe suối khá phức tạp. Huyện Kim Bôi có 2/3 diện tích là đồi, núi, với độ cao trung bình so với mực nước biển là 310 m, có độ nghiêng chung theo hướng từ Tây Bắc xuống Đông Nam.
Tại Kim Bôi có một số vùng núi đá vôi, vách dốc thẳng đứng, núi đá xanh, với nhiều ngọn núi cao có khi tới hàng nghìn mét. Đỉnh núi cao nhất là đỉnh Cốt Ca cao 1. Tại các vùng núi đá vôi, do kết quả của hiện tượng caxtơ hóa nên có những hang động cổ xưa nối dài từ quả núi này sang quả núi khác. Huyện Kim Bôi nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa và mang nhiều nét đặc trưng của khí hậu miền Tây Bắc.
4 Rừng Kim Bôi có các loại gỗ quý hiếm như: Lim, Đinh, Táu, Sến, Vàng tâm. Trong rừng còn nhiều loài thú: báo, hổ, hươu, vượn, nai, khỉ, tê tê, trăn… Khoáng sản ở Kim Bôi khá phong phú như: Vàng, chì, đồng, than, nguồn nước khoáng tự nhiên … 2. Điều kiện cơ sở vật chất, cơ sở hạ tầng của cơ sở thực tập * Trại lợn Kim Bình 1 - huyện Kim Bôi - tỉnh Hòa Bình được thành lập năm 2012. Trang trại sản xuất lợn giống nằm trên địa phận xóm Bãi, xã Kim Bình, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình.
Trại thuộc quản lý công ty TNHH Japfa Comfeed Việt Nam. * Cơ sở vật chất của trang trại - Trại lợn Kim Bình 1 có khoảng 12ha đất để xây dựng trang trại, nhà điều hành, nhà ở cho công nhân, bếp ăn và các công trình phụ phục vụ cho công nhân và các hoạt động khác của trại. - Khu nhà ở của công nhân được xây ở đầu hướng gió; nhà ở được lợp mái tôn lạnh, có một dãy nhà ở có 5 phòng ở. - Khu nhà ăn xây dựng khang trang, sạch sẽ.
Khu nấu ăn được trang bị tủ lạnh, bếp ga để thuận tiện cho việc bảo quản và chế biến thức ăn. - Trong khu chăn nuôi được quy hoạch bố trí xây dựng hệ thống chuồng trại cho hơn 600 nái bao gồm: 6 chuồng đẻ mỗi chuồng có 26 ô kích thước 2,4m × 1,6m/ô, hai chuồng bầu mỗi chuồng có 550 ô kích thước 2,4m × 0,65m/ô, một chuồng đực giống + nái hậu bị có 50 ô kích thước 5m × 6m. Cùng một số công trình phụ phục vụ cho chăn nuôi như: kho thức ăn, phòng sát trùng, phòng pha tinh, kho thuốc. - Hệ thống chuồng xây dựng khép kín hoàn toàn.
Mỗi chuồng đều có hệ thống dàn mát được đặt ở đầu chuồng, đảm bảo cho chuồng lợn luôn mát mẻ. Mỗi chuồng được lắp đặt 3 quạt thông gió (đối với chuồng đẻ), 12 quạt (đối với chuồng bầu) đặt ở cuối chuồng, tùy theo điều kiện thời tiết, khí hậu, nhiệt độ chuồng nuôi mà ta điều chỉnh quạt cho hợp lý. 5 - Phòng pha tinh của trại được trang bị các dụng cụ hiện đại như: máy đếm mật độ tinh trùng, kính hiển vi, thiết bị cảm ứng nhiệt, các dụng cụ đóng liều tinh, nồi hấp cách thủy dụng cụ và một số thiết bị khác. - Bên ngoài là hệ thống đường đi để đuổi lợn qua các khu chuồng.
Lợn được phối và được chăm sóc ở chuồng bầu 1 sau khi bắt lốc và siêu âm thai thì được đuổi sang chuồng bầu 2 để chăm sóc. Trước ngày đẻ dự kiến từ 5 - 7 ngày thì đuổi sang chuồng đẻ. Khu chuồng đẻ gồm 6 chuồng: 1 chuồng chờ đẻ, chuồng 1 tuần sau đẻ, chuồng 2 tuần sau đẻ, chuồng 3 tuần sau đẻ, chuồng cai sữa và 1 chuồng vệ sinh. - Hệ thống nước trong trại chăn nuôi cho lợn uống là nước giếng khoan.
Nước tắm cho lợn, nước xả gầm, rửa chuồng được bơm từ suối gần trang trại lên bể chứa và theo hệ thống ống nước dẫn tới các chuồng khác nhau. * Cơ cấu tổ chức của trang trại Cơ cấu tổ chức của trại được tổ chức như sau: 01 trưởng trại 02 kỹ thuật trại 01 kế toán 12 công nhân và 2 sinh viên thực tập 02 bảo vệ chịu trách nhiệm bảo vệ tài sản chung của trại Với đội ngũ công nhân trên, trại phân ra làm các tổ khác nhau như tổ chuồng đẻ, tổ chuồng nái chửa. Mỗi tổ thực hiện công việc hàng ngày một cách nghiêm túc, đúng quy định của trại. Đối tượng và các kết quả sản xuất của cơ sở 2.
Công tác chăn nuôi Nhiệm vụ chính của trang trại là sản xuất con giống và chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật. 6 Hiện nay, trung bình lợn nái của trại sản xuất được 2,0 - 2,3 lứa/ năm. Số con sơ sinh là 12 con/đàn, số con cai sữa: 11,5 con/đàn. Tại trại, lợn con theo mẹ được nuôi đến 21 ngày tuổi, chậm nhất là 26 ngày thì tiến hành cai sữa, sau đó được chuyển sang trại gia công cho công ty hoặc cung cấp giống cho các trại chăn nuôi nhỏ lẻ.
Trong trại có 25 lợn đực giống, các lợn đực giống này được nuôi nhằm mục đích kích thích động dục cho lợn nái và khai thác tinh để thụ tinh nhân tạo, một số cho phối giống trực tiếp. Tinh lợn được khai thác chủ yếu từ giống lợn Duroc. Lợn nái được phối 3 lần và được luân chuyển giống cũng như con đực. Thức ăn cho lợn là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao của công ty TNHH Japfa ComFeed Việt Nam cho từng đối tượng lợn của trại.
Công tác thú y Quy trình phòng bệnh cho đàn lợn tại trang trại sản xuất lợn giống luôn thực hiện nghiêm ngặt, với sự giám sát chặt chẽ của kỹ thuật viên công ty TNHH Japfa Comfeed Việt Nam. - Công tác vệ sinh: Hệ thống chuồng trại luôn đảm bảo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông. Hàng ngày luôn có công nhân quét dọn vệ sinh chuồng trại, thu gom phân, nước tiểu, đường đi trong trại được quét dọn và rắc vôi theo quy định. - Công tác sát trùng: Gồm sát trùng trước cổng khi vào trại và khu sát trùng khi lên chuồng.