Đặt vấn đề Trong tiến trình hội nhập kinh tế thế giới, kinh tế Việt Nam có những bước phát triển vượt bậc và đạt được thành tựu to lớn đưa đất nước ngày càng đi lên, đời sống nhân dân được cải thiện và nâng cao. Vì thế mà các nhu cầu về sản phẩm chất lượng cao được người dân quan tâm, đặc biệt là nhu cầu thực phẩm, không chỉ là số lượng mà còn cả về chất lượng. Chăn nuôi lợn là nghề truyền thống có từ lâu đời. Được sự quan tâm của Đảng và nhà nước, ngành chăn nuôi lợn ngày càng phát triển, đem lại hiệu quả kinh tế cao.
Không chỉ cung cấp thực phẩm có giá trị kinh tế cao đáp ứng nhu cầu thực phẩm cho xã hội mà còn là nguồn thu nhập đáng kể cho người chăn nuôi. Bên cạnh đó còn cung cấp lượng phân bón lớn cho ngành trồng trọt và một số phụ phẩm cho ngành công nghiệp chế biến. Trong những năm qua, ngành chăn nuôi lợn ở nước ra đã có sự tăng trưởng vượt bậc. Trong vòng 10 năm từ năm 2000 - 2011, tổng số đầu lợn của cả nước tăng từ 20,19 triệu con lên đến 27,63 triệu con (niêm giám thống kê 2011).
Tốc độ tăng trưởng 3 năm từ 2013 - 2016 còn lớn hơn nhiều, quy mô đàn lợn thịt lên đến 54,46 triệu con, tương đương với 4,01 triệu tấn thịt lợn hơi. Sản xuất thịt chiếm xấp xỉ 2/3 tổng sản lượng hàng năm. Cũng trong giai đoạn 2013 - 2016, nhu cầu tiêu dùng thịt lợn của người Việt tăng từ 25,3 - 26,5 kg/người/năm và nhu cầu ngày càng tăng lên. Xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, em tiến hành thực hiện chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho đàn lợn thịt tại Công ty Cổ phần khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường”.
Mục tiêu và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục tiêu - Đánh giá tình hình chăn nuôi lợn tại trang trại. - Đánh giá tình hình dịch bệnh ở đàn lợn thịt nuôi tại trại. - Thực hiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng lợn thịt.
- Thực hiện quy trình chẩn đoán, phòng và trị bệnh của trại cho đàn lợn thịt. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi của trại. - Thành thạo quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng lợn thịt. - Thành thạo quy trình chẩn đoán, phòng và trị bệnh cho lợn thịt.
- Đánh giá được tình hình dịch bệnh ở đàn lợn thịt nuôi tại trại. Luan van 3 PHẦN 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở thực tập 2. Quá trình thành lập và phát triển trại chăn nuôi Thiên Thuận Tường 2.
Quá trình thành lập Trang trại chăn nuôi lợn Thiên Thuận Tường được thành lập năm 2007, là trại lợn thuộc quyền sở hữu của gia đình giám đốc Trần Hòa. Trại lợn được hoạt động theo phương thức chủ trại xây dựng cơ sở vật chất, đầu tư con giống, thuê công nhân và kết hợp với công ty thức ăn chăn nuôi Hòa Phát. Hòa Phát đưa kĩ thuật và thức ăn về tại trại để hỗ trợ trại phát triển. Hiện nay, trang trại do giám đốc Trần Hòa làm chủ trại, cán bộ kỹ thuật của công ty Hòa Phát chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của trại.
Vị trí địa lý Trại chăn nuôi Thiên Thuận Tường nằm trên địa bàn phường Cửa Ông, TP Hạ Long, nằm ở cuối Tỉnh Quảng Ninh hướng đi cửa khẩu Móng Cái TP Móng Cái. Phường Cửa Ông nằm ở ven biển và cách thủ đô Hà Nội khoảng 5 giờ đồng hồ đi ô tô theo đường bộ. Phường Cửa Ông có diện tích 15,58 km², dân số năm 2019 là 24. Đặc điểm khí hậu Quảng Ninh Khí hậu nhiệt đới gió mùa, nóng và ẩm.
Nhiệt độ trung bình 23 - 240C, lượng mưa trung bình mỗi năm 1.700 mm, nhiệt lượng bức xạ mặt trời khá lớn khoảng 1.765 giờ nắng một năm. Cơ cấu tổ chức của trang trại Cơ cấu của trại được tổ chức như sau: 01 giám đốc 01 quản lý trại Luan van 4 02 kỹ thuật 5 công nhân 5 sinh viên thực tập 2.5 Tình hình sản xuất của trang trại * Công tác chăn nuôi Nhiệm vụ chính của trang trại là nuôi lợn nái, lợn đẻ, lợn con cai sữa, lợn thịt và lợn hậu bị. Thức ăn cho lợn là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao được cung cấp bởi công ty chăn nuôi Hòa Phát * Công tác thú y Quy trình phòng bệnh cho đàn lợn tại trang trại luôn thực hiện nghiêm ngặt, với sự giám sát chặt chẽ của kỹ thuật viên Công ty thức ăn chăn nuôi Hòa Phát. - Công tác vệ sinh: hệ thống chuồng trại luôn đảm bảo thoáng mát về mùa hè, ấm áp về mùa đông.
Vào các buổi sáng thứ 2, 4, 6 hàng tuần phun thuốc sát trùng trong khu vực chăn nuôi, kho cám, rắc vôi hành lang vào ngày thứ 2 và thứ 5 hàng tuần tùy theo khối lượng công việc trong tuần và nhân lực trong trại, quét hành lang đi lại trong chuồng hàng ngày để đảm bảo vệ sinh. Sinh viên, kỹ sư, khách tham quan khi vào khu chăn nuôi lợn đều phải sát trùng, tắm bằng nước sạch trước khi thay quần áo bảo hộ lao động. - Công tác phòng bệnh: trong khu vực chăn nuôi hành lang giữa các chuồng và bên ngoài chuồng đều được rắc vôi bột, các phương tiện vào trại sát trùng một cách nghiêm ngặt ngay tại cổng vào. Quy trình phòng bệnh bằng vaccine luôn được trại thực hiện nghiêm túc, đầy đủ và đúng kỹ thuật.
Lợn được tiêm vaccine ở trạng thái khỏe mạnh, được chăm sóc nuôi dưỡng tốt, không mắc các bệnh truyền nhiễm và các bệnh mãn tính khác để tạo được trạng thái miễn dịch tốt nhất cho đàn lợn. Luan van 5 - Công tác trị bệnh: kỹ thuật của trại có nhiệm vụ theo dõi, kiểm tra đàn lợn thường xuyên, các bệnh xảy ra ở lợn nuôi tại trang trại luôn được kỹ thuật viên phát hiện sớm, cách li, điều trị ngay ở giai đoạn đầu của bệnh nên điều trị đạt hiệu quả từ 80 - 90% trong một thời gian ngắn. Vì vậy, không gây thiệt hại lớn về số lượng đàn lợn, cũng như kinh tế của trại. Thuận lợi và khó khăn 2.
Thuận lợi + Trại được xây dựng cách xa khu dân cư, không làm ảnh hưởng đến người dân xung quanh. + Đội ngũ quản lý, cán bộ kỹ thuật, công nhân của trại có năng lực, năng động, nhiệt tình và có trách nhiệm trong công việc. + Trại được xây dựng theo mô hình công nghiệp, trang thiết bị hiện đại, do đó rất phù hợp với điều kiện chăn nuôi lợn công nghiệp hiện nay. Khó khăn Dịch bệnh diễn biến phức tạp, nên chi phí dành cho phòng và chữa bệnh lớn, làm ảnh hưởng đến giá thành.
Tổng quan tài liệu trong nước và nước ngoài 2. Cơ sở khoa học của đề tài 2. Đặc điểm sinh trưởng khả năng sản xuất và phẩm chất thịt của lợn * Đặc điểm sinh trưởng, cơ sở di truyền của sự sinh trưởng Sinh trưởng được nhiều tác giả nghiên cứu cho các khái niệm cũng phần nào khác nhau. Khi nghiên cứu về sinh trưởng, Johansson L.
(1972) [10], đã có khái niệm như sau: về mặt sinh học, sinh trưởng được xem như là quá trình tổng hợp protein, cho nên người ta lấy việc tăng khối lượng cơ thể làm chỉ tiêu đánh giá sự sinh trưởng. Tuy nhiên, có những khi tăng khối lượng không phải là tăng trưởng. Sự tăng trưởng thực sự là sự tăng lên về khối lượng, số lượng Luan van 6 và các chiều của tế bào mô cơ. Ông còn cho biết cường độ phát triển qua giai đoạn bào thai và giai đoạn sau khi sinh có ảnh thưởng đến chỉ tiêu phát triển của lợn.
Theo Trần Đình Miên và cs. (1975) [15], sinh trưởng là một quá trình tích luỹ các chất hữu cơ do đồng hoá và dị hoá, là sự tăng về chiều dài, chiều cao, bề ngang, khối lượng của các bộ phận và toàn cơ thể con vật trên cơ sở tính chất di truyền từ đời trước. Sinh trưởng mang tính chất giai đoạn, biểu hiện dưới nhiều hình thức khác nhau. Để xác định sinh trưởng người ta dùng phương pháp cân định kì khối lượng và đo kích thước các chiều của cơ thể.
Ở lợn thường đo 4 chiều: dài thân, vòng ngực, cao vây, vòng ống. Thời điểm đo thường ở các tuần tuổi: sơ sinh 1, 2, 4, 6, 8, 10, 12, 18, 24 và tuần thứ 36. * Sự phát triển các cơ quan trong cơ thể Trong quá trình sinh trưởng và phát triển của lợn, các tổ chức khác nhau được ưu tiên tích luỹ khác nhau. Các hệ thống chức năng như hệ thần kinh, hệ tiêu hoá, tuyến nội tiết được ưu tiên phát triển trước hết.
Sau đó là bộ xương, hệ thống cơ bắp và cuối cùng là mô mỡ. Cơ bắp là phần quan trọng tạo nên sản phẩm thịt lợn. Trong quá trình sinh trưởng và phát triển của cơ thể, từ lúc sơ sinh đến khi trưởng thành, số lượng các bó cơ và sợi cơ ổn định. Tuy nhiên, giai đoạn lợn còn nhỏ đến khoảng 60 kg trong cơ thể có sự ưu tiên cho sự phát triển các tổ chức nạc.
Đối với mô mỡ, sự tăng lên về số lượng và kích thước tế bào mỡ là nguyên nhân chính gây nên sự tăng về khối lượng của mô mỡ. Ở giai đoạn cuối của quá trình phát triển trong cơ thể lợn có quá trình ưu tiên phát triển và tích luỹ mỡ. * Quy luật ưu tiên các chất dinh dưỡng trong cơ thể Trong cơ thể lợn, có sự ưu tiên dinh dưỡng khác nhau và theo từng giai Luan van 7 đoạn sinh trưởng phát triển cho từng hoạt động chức năng của các bộ phận trong cơ thể. Trước hết, dinh dưỡng được ưu tiên cho hoạt động thần kinh, tiếp đến cho hoạt động sinh sản, cho sự phát triển bộ xương, cho sự tích luỹ nạc và cuối cùng cho sự tích luỹ mỡ.
Nhiều kết quả nghiên cứu cho thấy, khi dinh dưỡng cung cấp bị giảm xuống 20% so với tiêu chuẩn ăn cho lợn thì quá trình tích luỹ mỡ bị ngưng trệ, khi dinh dưỡng giảm xuống 40% thì sự tích luỹ nạc, mỡ của lợn bị dừng lại. Vì vậy, nuôi lợn không đủ dinh dưỡng thì sẽ không tăng khối lượng. * Ảnh hưởng của quy trình chăm sóc nuôi dưỡng lợn thịt Lợn thịt là giai đoạn chăn nuôi cuối cùng để tạo ra sản phẩm, lợn thịt cũng là thành phần chiếm tỉ lệ cao nhất trong cơ cấu đàn (65 - 80%), do vậy, chăn nuôi lợn thịt quyết sự định thành bại trong chăn nuôi lợn. Chăn nuôi lợn thịt cần đạt những yêu cầu: Lợn có tốc độ sinh trưởng nhanh, tiêu tốn thức ăn ít, tốn ít công chăm sóc và phẩm chất thịt tốt.