CHƯƠNG 1 ĐẶC ĐIỂM VÀ TỔ CHỨC QUẢN LÝ NGUYÊN VẬT LIỆU TẠI CÔNG TY CP ĐẦU TƯ VÀ TƯ VẤN XÂY DỰNG CONSTREXIM 1. Đặc điểm nguyên vật liệu tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim 1. Danh mục nguyên vật liệu Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim là một đơn vị chủ yếu hoạt động trong lĩnh vực xây dựng cơ bản nên khoản mục chi phí về nguyên vật liệu chiếm từ 70% đến 80% trong tổng chi phí sản xuất thi công. Nguyên vật liệu sử dụng trong Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim nói riêng và lĩnh vực xây dựng nói chung là rất đa dạng và phong phú Bảng 1.1: Sổ điểm danh vật tư Đơn vị: Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim Địa chỉ: Tầng 1, nhà CT3, khu đô thị mới Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội SỔ DANH ĐIỂM VẬT TƯ Danh điểm vật Tên, nhãn hiệu quy Ghi Nhóm Đơn vị tính tư cách vật tư chú 1521.02 Xi măng Tấn 1521.01 Xi măng PC30 Tuyên 3 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Quang 1521.02 Xi măng PC 30 Bỉm Sơn.
Phân loại nguyên vật liệu Để nhằm nhận biết từng loại, từng thứ nguyên vật liệu và tạo điều kiện cho công tác quản lý, bảo quản và sử dụng nguyên vật liệu có hiệu quả thì tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim đã tiến hành phân loại nguyên vật liệu ra thành những loại sau: - Nguyên vật liệu chính: Là loại nguyên vật liệu được dùng trực tiếp cho sản xuất thi công, đây là những loại nguyên vật liệu tham gia cấu thành nên thực thể của sản phẩm xây dựng ở Công ty. Cụ thể, đối với các công trình xây dựng cơ bản thì nguyên vật liệu chính là: xi măng, sắt, thép, gạch, cát, đá, sỏi,…Chúng là những loại nguyên vật liệu không thể thiếu trong quá trình thi công xây dựng. Mỗi loại nguyên vật liệu trên được chia thành nhiều nhóm, thứ: + Xi măng: PCB30, PCB40 với các Công ty sản xuất như Tam Điệp, Bỉm Sơn, Hoàng Long, Hoàng Thạch, Hải Phòng,… 4 Chuyên đề thực tập chuyên ngành + Thép: phi 6, 8, 10, 12, 16, 22, 25, 28, 32 với các Công ty sản xuất như Hòa Phát, Việt – Đức, Việt – Ý,… + Cát: cát vàng, cát đen, cái mịn + Đá: 1x2, 3x4, 4x6, đá dăm,… + Que hàn: loại 3 ly, 4 ly,.của Việt Đức, Trung Tín,… + Sỏi: cuội, 1x2, 2x4,… + Gạch: gạch xây, gạch ngói - Nguyên vật liệu phụ: Là những loại nguyên vật liệu dùng làm tăng chất lượng sản phẩm xây dựng hoặc hoàn thành sản phẩm, nó không cấu thành thực thể sản phẩm xây dựng. Bao gồm: + Phụ gia cho bê tông: Mighty RD (Lít), Sikroad SPR (Lít), Basf (kg),… + Bulông ốc vít, đinh các loại,… + Bột màu, sơn,… - Nhiên liệu: Dùng để cung cấp phục vụ cho các loại máy thi công, xe thi công như các loại xăng, dầu, nhớt, mỡ bò,… - Phụ tùng thay thế: Là các loại chi tiết phụ tùng của các loại máy móc, thiết bị, xe thi công như các loại vòng bi, ắc quy, dây xích, dây curoa,… - Phế liệu thu hồi: Bao gồm các đoạn, mẩu sắt, vỏ bao xi măng, gỗ thừa,… 1.
Đặc điểm luân chuyển nguyên vật liệu tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim 1. Các phương thức hình thành nguyên vật liệu Tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim nguồn nhập nguyên vật liệu chủ yếu là do mua ngoài, nguyên vật liệu tự chế và thuê gia công không có, nguyên vật liệu nhận từ các đơn vị tham gia liên doanh cũng không có. 5 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim nhập nguyên vật liệu chủ yếu từ nguồn mua ngoài. Công ty sử dụng nhiều loại nguyên vật liệu khác nhau nên việc nhập, xuất nguyên vật liệu hàng ngày diễn ra thường xuyên, kế toán sử dụng giá trị thực tế để ghi sổ và giá thực tế của nguyên vật liệu nhập kho được xác định trên cơ sở hoá đơn giá trị gia tăng của đơn vị bán hàng, cộng với chi phí thu mua, hao hụt trong định mức trong quá trình vận chuyển.
Ghi trên phiếu nhập kho nguyên vật liệu của công ty là giá nhập thực tế. Vì công ty áp dụng việc tính thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ nên giá trị thực tế của nguyên vật liệu nhập kho là giá chưa có thuế giá trị gia tăng. Các phương thức sử dụng nguyên vật liệu Là một doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xây dựng và tư vấn xây dựng, sản phẩm của Công ty thường là những công trình như cầu, cống, đường giao thông, các công trình dân sinh,…có quy mô vừa, nhỏ và mang tính đơn chiếc, thời gian thi công thì tùy thuộc và từng công trình có lúc kéo dài hàng năm cũng có khi là vài tháng. Nên phương thức sử dụng nguyên vật liệu tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim là xuất dùng để tiến hành thi công các công trình, hạng mục công trình nên cần rất nhiều loại nguyên vật liệu khác nhau được tập kết tại chân các công trình, hạng mục công trình.
Vì vậy, việc tổ chức quản lý, bảo quản nguyên vật liệu ở Công ty cũng gặp không ít những khó khăn nhất định. Hệ thống kho tàng, bến bãi chứa đựng nguyên vật liệu Do điều kiện của nền kinh tế thị trường nên Công ty có nhiều thuận lợi như trong việc thu mua các loại nguyên vật liệu. Với chính sách giao khoán các công trình, hạng mục công trình đến từng đội thi công nên Công ty không cần bố trí một hệ thống kho, bãi mà chủ yếu là tận dụng những khoảng trống ngay dưới chân công trình, hạng mục công trình để tập kết nguyên vật liệu 6 Chuyên đề thực tập chuyên ngành mua về hoặc tiến hành làm nhà kho, bãi ngay tại chân công trình. Khi công trình đi vào sản xuất thi công là có thể xuất nguyên vật liệu sử dụng ngay mà không phải mất thời gian, công sức cho việc vận chuyển nguyên vật liệu.
Tuy nhiên, thực tế này lại đặt ra những yêu cầu phải quản lý thật tốt nguyên vật liệu để tránh hao hụt, thất thoát và mất mát. Tổ chức quản lý nguyên vật liệu tại Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim 1. Công tác thu mua và sử dụng nguyên vật liệu Công tác thu mua và sử dụng nguyên vật liệu ở Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim được thực hiện tại các Ban chỉ huy các công trình. Do nguyên vật liệu trong xây dựng có những đặc thù riêng biệt và do nguyên vật liệu sử dụng cho các công trình, hạng mục công trình có khối lượng lớn, việc tổ chức thu mua rất tiện lợi.
Căn cứ vào các bản vẽ kĩ thuật và tiến độ thi công của các công trình, hạng mục công trình mà các Ban chỉ huy có kế hoạch thu mua và dự trữ nguyên vật liệu hợp lý, tránh không để tình trạng gây ứ đọng nguyên vật liệu, để nguyên vật liệu lâu làm giảm chất lượng của nguyên vật liệu và giảm hao hụt, mất mát nhưng vẫn đảm bảo cho quá trình sản xuất thi công được diễn ra bình thường theo đúng tiến độ kĩ thuật đã lập kế hoạch. Để tạo ra được những công trình, hạng mục công trình có chất lượng cao, bên cạnh việc đảm bảo các yếu tố kỹ thuật thì chất lượng chủng loại nguyên vật liệu cũng ảnh hưởng rất lớn tới chất lượng công trình, hạng mục công trình. Ngoài ra, tại các công trình mà cụ thể là Thủ kho các công trình trực tiếp bảo quản và quản lý nguyên vật liệu về mặt số lượng và chủng loại. Công tác phân bổ nguyên vật liệu 7 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Nguyên vật liệu của Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim có rất nhiều loại: Có loại có giá trị nhỏ, thời gian sử dụng ngắn, nên tại Phòng kế toán tiến hành phân bổ một lần vào chi phí sản xuất công trình, hạng mục công trình.
Còn có những loại giá trị lớn, thời gian sử dụng dài nên Phòng kế toán tiến hành phân bổ nhiều lần vào chi phí sản xuất công trình, hạng mục công trình. Tuy nhiên, cũng có một số loại nguyên vật liệu có giá trị nhỏ nhưng lại cần thiết trong cả quá trình sản xuất thi công. Do vậy, việc phải quản lý tốt nguyên vật liệu ở tất cả các bộ phận từ Ban chỉ huy công trường và Phòng kế toán tại Công ty trong quá trình sản xuất thi công là rất cần thiết. Có như vậy mới đảm bảo cho quá trình sản xuất thi công diễn ra được liên tục và nhanh chóng.
Công tác kiểm kê nguyên vật liệu Tất cả nguyên vật liệu định kỳ mua vào đầu năm và cuối năm tổ chức kiểm kê ở kho các công trường để kịp thời phát hiện ra những nguyên vật liệu bị mất phẩm chất, hỏng để có biện pháp xử lý kịp thời đối với nguyên vật liệu đó, không đưa nguyên vật liệu bị kém chất lượng và mất phẩm chất vào sản xuất thi công công trình. Có như vậy, Công ty CP Đầu tư và Tư vấn xây dựng Constrexim mới luôn sản xuất thi công ra những công trình, hạng mục công trình có chất lượng cao, giảm bớt chi phí sản xuất thi công, hạ giá thành sản phẩm xây dựng và nâng cao uy tín của Công ty. Ngoài ra, trong quá trình sản xuất thi công, các đội thi công đã tổ chức công tác thu hồi phế liệu các loại như các đầu sắt, thép, gỗ không sử dụng, vỏ bao xi măng,…nhằm góp phần làm giảm giá thành sản phẩm, tăng thu nhập cho Công ty. Đánh giá tình hình thực hiện chi phí nguyên vật liệu 8 Chuyên đề thực tập chuyên ngành Chi phí nguyên vật liệu ở Công ty luôn chiếm tỷ trọng tương đối lớn trong giá thành sản phẩm xây dựng, yếu tố chi phí này có ý nghĩa quan trọng quyết định đến chi phí sản xuất thi công và giá thành sản phẩm xây dựng cao hay thấp.
Để giảm chi phí sản xuất thi công và giá thành sản phẩm xây dựng, Công ty luôn khuyến khích tiết kiệm nguyên vật liệu trong tất cả các khâu thi công sản xuất. Tiết kiệm ở đây không phải là trong quá trình sử dụng bớt xén hoặc thay đổi các loại nguyên vật liệu không theo bản vẽ thiết kế kĩ thuật, mà ở đây là phải sử dụng nguyên vật liệu theo đúng định mức về khối lượng, theo đúng các thiết kế kĩ thuật, tổ chức thi công một cách khoa học, hợp lý.