Chương 1: Lý luận chung về công tác kế toán nguyên vật liệu trong Doanh nghiệp. Chương 2: Thực trạng tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu tại Công ty Cổ phần Ô tô Hải Phòng. Chương 3: Một số giải pháp nhằm hoàn thiện tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu tại Công ty Cổ phần Ô tô Hải Phòng. Kết hợp với những kiến thức đã học cùng với sự hƣớng dẫn tận tình của thầy giáo- Tiến sĩ Trần Văn Hợi và sự giúp đỡ của cán bộ Ban kế toán của Công ty đã giúp em hoàn thành khóa luận này.
Tuy nhiên do thời gian và trình độ có hạn nên khóa luận của em chắc chắn không thể tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận đƣợc những ý kiến đóng góp của thầy cô và các bạn để bài viết của em đƣợc hoàn thiện hơn. Vũ Thị Thu Hằ ng 3 QT1105K LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐHDLHP Khóa luận tố t nghiệp CHƢƠNG 1: LÝ LUẬN CHUNG VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 Những vấn đề chung về nguyên vật liệu trong doanh nghiệp: 1.1 Sự cần thiết phải tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp: Một trong những điều kiện thiết yếu để tiến hành sản xuất là phải có đối tƣợng lao động. Nguyên vật liệu là một đối tƣợng lao động đã đƣợc thể hiện dƣới dạng vật hóa nhƣ sắt, thép trong doanh nghiệp cơ khí chế tạo, bông trong doanh nghiệp dệt…dƣới sự tác động của con ngƣời.
Nguyên vật liệu chiếm một vị trí hết sức quan trọng bởi nó không chỉ là đối tƣợng lao động mà còn là một trong ba yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất và là cơ sở vật chất cấu thành nên thực thể sản phẩm. Nguyên vật liệu là vấn đề quan tâm hàng đầu đối với mỗi doanh nghiệp sản xuất kinh doanh, nó chiếm phần lớn chi phí đầu vào, ảnh hƣởng đến lợi nhuận, kết quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Vì vậy nguyên vật liệu phải đƣợc quan tâm đúng mức và sử dụng có hiệu quả. Nguyên vật liệu đƣợc mua từ nhiều nguồn khác nhau, mỗi loại nguyên vật liệu lại có những vai trò, công dụng khác nhau đối với từng sản phẩm, nên việc hạch toán nguyên vật liệu là vấn đề cần đƣợc ƣu tiên trong các doanh nghiệp.
Hạch toán nguyên vật liệu từ chi tiết đến tổng hợp, từ khâu thu mua, bảo quản đến khâu tiêu thụ là rất cần thiết. Nếu thực hiện tốt việc hạch toán này sẽ giúp doanh nghiệp nâng cao đƣợc hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, đảm bảo cho doanh nghiệp đứng vững trong nền kinh tế thị trƣờng hiện nay.2 Khái niêm, đặc điểm nguyên vật liệu trong doanh nghiệp: Theo chuẩn mực kế toán số 02, hàng tồn kho là những tài sản: Đƣợc giữ để bán trong kỳ sản xuất, kinh doanh bình thƣờng. Vũ Thị Thu Hằ ng 4 QT1105K LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐHDLHP Khóa luận tố t nghiệp Đang trong quá trình sản xuất kinh doanh dở dang. Nguyên liệu, vật liệu, công cụ dụng cụ, để sử dụng trong quá trình sản xuất, kinh doanh hoặc cung cấp dịch vụ.
Nguyên vật liệu là một bộ phận của hàng tồn kho, là một trong những yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất kinh doanh, tham gia thƣờng xuyên và trực tiếp vào quá trình sản phẩm, ảnh hƣởng trực tiếp đến chất lƣợng của sản phẩm sản xuất. Nguyên vật liệu là đối tƣợng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến cần thiết trong quá trình hoạt động sản xuất của doanh nghiệp mang những đặc điểm sau: - Tham gia vào một chu kỳ sản xuất. - Thay đổi hình dáng ban đầu sau quá trình sử dụng. - Chuyển toàn bộ giá trị vào sản phẩm sản xuất ra.
Thông thƣờng trong cấu tạo của giá thành sản phẩm thì chi phí về nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng khá lớn nên việc sử dụng nguyên vật liệu tiết kiệm, đúng mục đích và đúng kế hoạch có ý nghĩa quan trọng trong việc hạ giá thành sản phẩm và thực hiện tốt kế hoạch sản xuất kinh doanh.3 Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ hạch toán nguyên vật liệu: 1.1 Yêu cầu quản lý: Vấn đề sử dụng nguyên vật liệu hợp lý luôn là một vấn đề quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp; vì vậy công tác quản lý nguyên vật liệu nhằm tối thiểu hóa chi phí, nâng cao lợi nhuận cho doanh nghiệp mà vẫn đạt đƣợc những yêu cầu về chất lƣợng luôn luôn là vấn đề quan trọng đối với mỗi doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trƣờng hiện nay. Do đó để đảm bảo công tác hạch toán đƣợc chính xác đòi hỏi chúng ta phải quản lý tốt và chặt chẽ từ mọi khâu: từ khâu thu mua, bảo quản tới khâu dự trữ và sử dụng. *Ở khâu thu mua: đòi hỏi phải quản lý tốt về mặt khối lƣợng, chất lƣợng, quy cách, chủng loại, kế hoạch thu mua theo đúng kế hoạch sản xuất kinh doanh, đặc biệt là giá mua và chi phí mua. Vũ Thị Thu Hằ ng 5 QT1105K LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐHDLHP Khóa luận tố t nghiệp *Ở khâu bảo quản: việc tổ chức kho tàng bến bãi phải thực hiện đúng chế độ bảo quản đối với từng loại nguyên vật liệu tránh hƣ hỏng, mất mát, hao hụt; đảm bảo an toàn chất lƣợng cho nguyên vật liệu.
*Ở khâu dự trữ: đòi hỏi doanh nghiệp phải xác định đƣợc mức dự trữ tối đa, tối thiểu để đảm bảo nguồn cung ứng, sản xuất không bị ngừng trệ. *Ở khâu sử dụng: đòi hỏi các nhà quản lý phải sử dụng một cách hợp lý, tiết kiệm, hiệu quả trên cơ sở định mức tiêu hao và dự toán chi phí có ý nghĩa trong việc hạ thấp chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Vì vậy trong khâu này cần phải tổ chức tốt việc ghi chép, phản ánh tình hình xuất dùng nguyên vật liệu. Tóm lại, quản lý nguyên vật liệu từ khâu thu mua, bảo quản, dự trữ và sử dụng là một trong những nội dung quan trọng của công tác quản lý doanh nghiệp luôn đƣợc các nhà lãnh đạo quan tâm.2 Nhiệm vụ của hạch toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp: Trong suốt quá trình luân chuyển, việc giám sát chặt chẽ số lƣợng vật liệu mua vào, xuất dùng để đảm bảo cho chất lƣợng sản phẩm theo đúng yêu cầu về kỹ thuật, giá trị đã đề ra đòi hỏi cán bộ kế toán vật liệu phải thực hiện những nhiệm đó, đó là: - Tổ chức ghi chép, phản ánh đầy đủ, tổng hợp số liệu về tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản, nhập-xuất-tồn kho vật liệu, tình hình luân chuyển vật tƣ hàng hóa cả về giá trị và hiện vật.
Tính toán đúng đắn giá vốn (hoặc giá thành) thực tế của vật liệu đã thu mua, nhập và xuất kho của doanh nghiệp, kiểm tra tình hình thu mua vật liệu về các mặt: số lƣợng, chủng loại, giá cả, thời hạn nhằm đảm bảo cung cấp đầy đủ, chính xác, kịp thời chủng loại vật liệu và các thông tin cần thiết phục vụ cho quá trình sản xuất và yêu cầu quản lý của doanh nghiệp. - Áp dụng đúng đắn các phƣơng pháp và kỹ thuật hạch toán hàng tồn kho, mở sổ (thẻ) kế toán chi tiết để ghi chép phản ánh, phân loại, tổng hợp số liệu…về tình Vũ Thị Thu Hằ ng 6 QT1105K LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐHDLHP Khóa luận tố t nghiệp hình hiện có và sự biến động tăng giảm trong quá trình sản xuất kinh doanh, cung cấp số liệu kịp thời để tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. - Tổ chức đánh giá, phân loại vật liệu, kiểm tra việc chấp hành chế độ bảo quản, dự trữ và sử dụng vật liệu, tính toán xác định chính xác số lƣợng giá trị vật liệu cho các đối tƣợng sử dụng trong quá trình sản xuất kinh doanh. - Tham gia kiểm kê đánh giá lại hàng tồn kho theo đúng chế độ nhà nƣớc quy định, lập các báo cáo về vật liệu phục vụ cho công tác quản lý và lãnh đạo, tiến hành phân tích đánh giá vật liệu từng khâu nhằm đƣa ra đầy đủ các thông tin cần thiết cho quá trình quản lý.4 Phân loại và tính giá nguyên vật liệu: Trong mỗi doanh nghiệp, do tính chất đặc thù hoạt động sản xuất kinh doanh nên cần phải sử dụng nhiều nguyên vật liệu khác nhau.
Mỗi loại có vai trò, công dụng, tính chất lý, hóa học và có mục đích rất khác nhau đối với quá trình chế tạo sản phẩm. Do vậy để quản lý một cách chặt chẽ và tổ chức hạch toán với từng thứ, loại vật liệu phục vụ cho kế toán quản trị cần thiết phải tiến hành phân loại vật liệu. Phân loại vật liệu là việc sắp xếp vật liệu có cùng một tiêu thức nào đó vào một loại. Đối với vật liệu căn cứ vào nội dung kinh tế, vai trò của chúng trong quá trình sản xuất kinh doanh, vào yêu cầu quản lý, vật liệu đƣợc chia thành các loại sau: 1.1 Phân loại nguyên vật liệu: * Căn cứ vào vai trò, công dụng của nguyên vật liệu: Nguyên vật liệu đƣợc chia thành: - Nguyên liệu, vật liệu chính là đối tƣợng cấu thành nên thực thể sản phẩm.
Các doanh nghiệp khác nhau thì sử dụng nguyên vật liệu chính không giống nhau, nhƣ: sắt thép trong các doanh nghiệp chế tạo máy, cơ khí; bông trong các nhà máy sợi; gạch, ngói, xi măng trong xây dựng cơ bản; hạt giống, phân bón trong nông nghiệp… - Nguyên liệu, vật liệu phụ là những loại vật liệu khi sử dụng chỉ có tác dụng phụ có thể làm tăng chất lƣợng sản phẩm, hoàn chỉnh sản phẩm hoặc đảm bảo cho Vũ Thị Thu Hằ ng 7 QT1105K LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐHDLHP Khóa luận tố t nghiệp các công cụ, dụng cụ hoạt động bình thƣờng nhƣ: thuốc nhuộm, thuốc tẩy, dầu nhờn. - Nhiên liệu là những loại vật liệu có tác dụng cung cấp nhiệt lƣợng cho quá trình sản xuất sản phẩm, cho các phƣơng tiện máy móc thiết bị hoạt động trong quá trình sản xuất kinh doanh nhƣ than, củi, xăng dầu, hơi đốt, khí đốt… - Phụ tùng thay thế là các loại phụ tùng, chi tiết đƣợc sử dụng để thay thế, sửa chữa những máy móc, thiết bị phƣơng tiện vận tải… - Vật liệu và thiết bị xây dựng cơ bản: Bao gồm những vật liệu, thiết bị, công cụ, khí cụ và vật kết cấu dùng để lắp đặt vào các công trình xây dựng cơ bản.