Chương 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại. Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề tốt nghiệp Nguyễn Văn Phúc Chương 2: Thực trạng công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Văn phòng Tổng công ty rau quả, nông sản – Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Vegetexco. Chương 3: Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng tại Văn phòng Tổng công ty rau quả, nông sản – Công ty TNHH Nhà nước một thành viên Vegetexco. Chuyên đề được thực hiện trong thời gian thực tập 2 tháng nên không tránh khỏi những thiếu sót về mặt lý luận và thực tiễn, kính mong các thầy cô giáo và cán bộ công tác tại Văn phòng Tổng công ty nhận xét và góp ý để chuyên đề được đầy đủ và hoàn thiện hơn.
Em xin trân trọng cảm ơn! Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề tốt nghiệp Nguyễn Văn Phúc CHƢƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ BÁN HÀNG TRONG DOANH NGHIỆP THƢƠNG MẠI 1. Một số vấn đề chung về bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thƣơng mại 1. Khái niệm, đặc điểm nghiệp vụ bán hàng trong doanh nghiệp thƣơng mại 1. Khái niệm Hoạt động kinh doanh thương mại không trực tiếp tạo ra các sản phẩm vật chất cho nền kinh tế, nhưng thông qua hoạt động thương mại thì sản phẩm vật chất được phân phối đến người tiêu dùng.
Trong các hoạt động của doanh nghiệp thương mại, bán hàng là một trong những giai đoạn chính và được quan tâm nhất. Trong giai đoạn bán hàng, hàng hóa được đem bán cho khách hàng nhằm thu hồi vốn bằng tiền và thu lợi nhuận, qua đó giá trị sử dụng của hàng hóa được thực hiện. Đặc điểm Đặc điểm cơ bản của nghiệp vụ bán hàng: - Đối tượng khách hàng đa dạng, có thể là người tiêu dùng cuối cùng hoặc các đơn vị trung gian như doanh nghiệp sản xuất, doanh nghiệp thương mại sử dụng hàng hóa vào sản xuất hoặc bán tiếp cho người sử dụng. - Phương thức bán hàng đa dạng như bán buôn, bán lẻ, bán đại lý… Trong mỗi phương thức bán hàng lại có nhiều hình thức bán hàng khác nhau.
- Hàng hóa được coi là tiêu thụ khi đảm bảo các điều kiện như: phải thông qua mua hàng và thanh toán nhất định, hàng hóa được chuyển quyền sở hữu, người mua chấp nhận mua, hàng hóa thuộc diện kinh doanh của doanh nghiệp. ngoài ra, các trường hợp xuất trả lương, thưởng, quà biếu, dùng nội bộ… cũng được coi là hàng bán. - Thời điểm ghi nhận doanh thu là thời điểm hàng hóa được xác nhận là tiêu thụ. - Các khoản ghi giảm doanh thu bán hàng bao gồm các khoản thuế không Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề tốt nghiệp Nguyễn Văn Phúc được hoàn lại phát sinh trong quá trình bán hàng như thuế GTGT đầu ra theo phương pháp trực tiếp, thuế tiêu thụ đạc biệt, thuế xuất khẩu và các khoản chiết khấu thương mại, giảm giá hàng bán và hàng bán bị trả lại.
Các phương thức bán hàng - Bán buôn: là việc bán hàng cho các đơn vị khác với khối lượng hàng hóa lớn, giá bán luôn biến động tùy thuộc vào khối lượng hàng hóa và phương thức thanh toán. Bán buôn gồm bán buôn qua kho (hàng xuất bán từ kho bảo quản của doanh nghiệp) và bán buôn vận chuyển thẳng (hàng bán không qua kho). - Bán lẻ: là phương thức bán hàng với khối lượng hàng hóa mang tính đơn lẻ, khối lượng nhỏ, giá bán ổn định. - Bán hàng trả góp: là cách bán hàng mà người mua được thanh toán tiền mua thành nhiều lần, ngoài thu tiền theo giá bán thông thường thì doanh nghiệp còn thu thêm lãi trả chậm.
Người bán chỉ mất quyền sở hữu hàng bán khi người mua thanh toán hết tiền hàng, nhưng khi giao hàng cho người mua theo phương diện kế toán, hàng hóa được coi là tiêu thụ và được ghi nhận là doanh thu. - Bán hàng đại lý: doanh nghiệp giao hàng cho các cơ sở đại lý, bên nhận làm đại lý trực tiếp bán hàng, thanh toán tiền hàng cho doanh nghiệp thương mại và hưởng hoa hồng. Hàng chuyển giao cho đại lý vẫn thuộc quyền sở hữu của doanh nghiệp cho đến khi các cơ sở địa lý thanh toán hoặc thông báo về số hàng đã tiêu thụ được. - Các trường hợp khác: bán hàng nội bộ, hàng đổi hàng, trả lương, thưởng bằng hàng hóa… 1.
Đặc điểm và vai trò của xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thƣơng mại. Xác định kết quả bán hàng là việc so sánh giữa chi phí kinh doanh đã bỏ ra và thu nhập kinh doanh đã thu về trong kỳ. Nếu thu nhập lớn hơn chi phí thì kết quả kinh doanh là lãi, ngược lại thì kết quả kinh doanh là lỗ. Việc xác định kết quả bán hàng thường được tiến hành vào cuối kỳ kinh doanh, thường là cuối tháng, cuối quý, cuối năm tùy thuộc vào đặc điểm kinh doanh và yêu cầu quản lý của từng doanh nghiệp.
Nghiệp vụ bán hàng và xác định kết quả bán hàng có vai trò hết sức quan trọng không chỉ đối với doanh nghiệp thương mại mà đối với toàn bộ nền kinh tế quốc dân. Đối với bản thân doanh nghiệp có bán hàng thì mới có thu nhập để bù đắp chi phí đã bỏ ra, có điều kiện để mở rộng hoạt động kinh doanh, nâng Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề tốt nghiệp Nguyễn Văn Phúc cao đời sống của người lao động, tạo nguồn tích lũy cho nền kinh tế quốc dân. Do đó, doanh nghiệp cần xác định kết quả bán hàng để xác định cơ cấu chi phí hợp lý, phân phối và sử dụng hiệu quả lợi nhuận thu được. Bên cạnh đó, việc xác định kết quả bán hàng là cơ sở xác định hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp đối với Nhà nước thông qua việc nộp thuế, phí, lệ phí vào ngân sách Nhà nước.
Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thƣơng mại 2. Các yếu tố cấu thành việc xác định kết quả bán hàng 2. Doanh thu bán hàng Theo chuẩn mực kế toán số 14 – Doanh thu và thu nhập khác: Doanh thu được xác định theo giá trị hợp lý của các khoản đã thu hoặc sẽ thu được. Doanh thu phát sinh từ giao dịch được xác định bởi thỏa thuận giữa doanh nghiệp với bên mua hoặc bên sử dụng tài sản.
Nó được xác định bằng giá trị hợp lý của các khoản đã thu được hoặc sẽ thu được sau khi trừ (-) các khoản chiết khấu thương mại, chiết khấu thanh toán, giảm giá hàng bán và giá trị hàng bán bị trả lại. Đối với các khoản tiền hoặc tương đương tiền không được nhận ngay thì doanh thu được xác định bằng cách quy đổi giá trị danh nghĩa của các khoản sẽ thu được trong tương lai về giá trị thực tế tại thời điểm ghi nhận doanh thu theo tỷ lệ lãi suất hiện hành. Giá trị thực tế tại thời điểm ghi nhận doanh thu có thể nhỏ hơn giá trị danh nghĩa sẽ thu được trong tương lai. Khi hàng hóa hoặc dịch vụ được trao đổi để lấy hàng hóa hoặc dịch vụ tương tự về bản chất và giá trị thì việc trao đổi đó không được coi là một giao dịch tạo ra doanh thu.
Khi hàng hóa hoặc dịch vụ được trao đổi để lấy hàng hóa hoặc dịch vụ khác không tương tự thì việc trao đổi đó được coi là một giao dịch tạo ra doanh thu. Trường hợp này doanh thu được xác định bằng giá trị hợp lý của hàng hóa hoặc dịch vụ nhận về, sau khi điều chỉnh các khoản tiền hoặc tương đương tiền trả thêm hoặc thu thêm. Khi không xác định được giá trị hợp lý của hàng hóa hoặc dịch vụ nhận về thì doanh thu được xác định bằng giá trị hợp lý của hàng hóa hoặc dịch vụ đem trao đổi, sau khi điều chỉnh các khoản tiền hoặc tương đương tiền trả thêm hoặc thu thêm. Thời điểm ghi nhận doanh thu bán hàng khi thỏa mãn 5 điều kiện sau: Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chuyên đề tốt nghiệp Nguyễn Văn Phúc - Doanh nghiệp đã chuyển giao phần lớn rủi ro và lợi ích gắn liền với quyền sở hữu hàng hóa.
- Doanh nghiệp không còn nắm giữ quyền quản lý hàng hóa như người sở hữu hàng hóa hoặc quyền kiểm soát hàng hóa. - Doanh thu được xác định tương đối chắc chắn. - Doanh nghiệp đã thu được hoặc sẽ thu được lợi ích kinh tế từ việc bán hàng. - Xác định được chi phí liên quan đến giao dịch bán hàng.
Với mỗi phương thức bán hàng thì thời điểm ghi nhận doanh thu là khác nhau: - Bán buôn: ghi nhận doanh thu khi thu tiền của bên mua hoặc bên mua chấp nhận thanh toán. - Gửi hàng bán đại lý: ghi nhận doanh thu khi nhận được báo cáo bán hàng do đại lý gửi. - Bán lẻ: ghi nhận doanh thu khi nhận báo cao bán hàng của nhân viên bán hàng. Các khoản giảm trừ doanh thu - Chiết khấu thương mại: là khoản tiền chênh lệch giá bán nhỏ hơn giá niêm yết doanh nghiệp đã giảm trừ cho người mua do người mua đã mua hàng hóa với khối lượng lớn theo thỏa thuận về chiết khấu thương mại đã ghi trên hợp đồng kinh tế hoặc cam kết mua bán hàng.
- Hàng bán bị trả lại: là giá trị hàng hóa đã xác định là tiêu thụ nhưng bị khách hàng trả lại và từ chối thanh toán do vi phạm các điều kiện đã cam kết trong hợp đồng kinh tế hoặc theo chính sách bảo hành, như: hàng kém phẩm chất, sai quy cách, chủng loại… - Giảm giá hàng bán: là khoản tiền doanh nghiệp giảm trừ cho bên mua hàng trong trường hợp đặc biệt vì lý do hàng bán kém phẩm chất, sai quy cách, hoặc không đúng thời hạn… đã ghi trong hợp đồng. - Các loại thuế: thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất khẩu. Doanh thu thuần: là phần chênh lệch giữa doanh thu bán hàng và các khoản giảm trừ doanh thu. Lớp: K40 - Khoa Kế Toán Doanh Nghiệp 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.