Luận văn thạc sĩ ueh hoàn thiện công tác quản lý kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước trong điều kiện áp dụng tabmis tại kho bạc nhà nước cà mau

Luận văn thạc sĩ UEH phân tích hoàn thiện quản lý kiểm soát chi ngân sách nhà nước trong điều kiện áp dụng TABMIS tại Kho bạc Nhà nước Cà Mau.

• Tác giả: Nguyễn Thị Mùi
• Người hướng dẫn: Gs. Sử Đình Thành
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Quản lý công
• Đề tài: Hoàn thiện công tác quản lý, kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước trong điều kiện áp dụng TABMIS tại KBNN Cà Mau
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Tp.Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI ĐƠN VỊ DỰ TOÁN TRONG ĐIỀU KIỆN ÁP DỤNG TABMIS
• 1.1. Khái quát về Ngân sách Nhà nước và chi Ngân sách Nhà nước
• 1.1.1. Ngân sách Nhà nước và vai trò của Ngân sách Nhà nước
• 1.1.2. Khái niệm, đặc điểm và nội dung chi thường xuyên
• 1.2. Quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.2.1. Cơ sở pháp lý về quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.2.2. Lập dự toán chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.2.3. Tổng hợp và thẩm định dự toán chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.2.4. Phân bổ và đồng bộ dự toán
• 1.2.5. Tạm cấp, điều chỉnh dự toán
• 1.2.6. Sử dụng dự toán chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.3. Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.3.1. Điều kiện chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.3.2. Nguyên tắc kiểm soát thanh toán các khoản chi thường xuyên
• 1.3.3. Hình thức chi trả các khoản chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.3.4. Thời hạn chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước
• 1.3.5. Kiểm soát cam kết chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước
• 1.3.6. Chuyển nguồn sang năm sau
• 1.3.7. Quyết toán chi Ngân sách Nhà nước
• 1.4. Trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong kiểm soát chi thường xuyên NSNN
• 1.4.1. Các đơn vị dự toán
• 1.4.2. Cơ quan Tài chính
• 1.4.3. Cơ quan kiểm soát chi - Kho bạc Nhà nước
• 2. CHƯƠNG 2: KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI ĐƠN VỊ DỰ TOÁN TRONG ĐIỀU KIỆN ÁP DỤNG TABMIS TẠI KBNN CÀ MAU
• 2.1. Tình hình kinh tế xã hội, thu, chi NSNN trên địa bàn tỉnh Cà Mau
• 2.1.1. Một vài nét về tỉnh Cà Mau
• 2.1.2. Một số nét về Kho bạc Nhà nước Cà Mau
• 2.2. Ứng dụng hệ thống TABMIS trong kiểm soát chi thường xuyên NSNN tại KBNN Cà Mau
• 2.3. Kiểm soát chi thường xuyên NSNN đối với đơn vị dự toán trong điều kiện áp dụng TABMIS tại KBNN tỉnh Cà Mau
• 2.3.1. Dự toán chính thức
• 2.3.2. Tạm cấp, điều chỉnh, ứng trước dự toán
• 2.3.3. Kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Cà Mau
• 2.3.4. Hạch toán chi Ngân sách Nhà nước vào hệ thống TABMIS
• 2.4. Kiểm soát cam kết chi trong điều kiện áp dụng TABMIS
• 2.4.1. Mẫu biểu quyết toán
• 2.4.2. Thời gian quyết toán
• 2.4.3. Thẩm định, tổng hợp và phê duyệt quyết toán
• 2.5. Trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị về kiểm soát chi thường xuyên NSNN trong điều kiện áp dụng TABMIS tại KBNN Cà Mau
• 2.5.1. Các đơn vị dự toán
• 2.5.2. Cơ quan Tài chính
• 2.5.3. HĐND và UBND các cấp
• 2.5.4. Đối với cơ quan kiểm soát chi - Kho bạc Nhà nước Cà Mau
• 2.6. Phân tích những hạn chế của kiểm soát chi thường xuyên NSNN đối với đơn vị dự toán trong điều kiện áp dụng TABMIS tại tỉnh Cà Mau
• 2.6.1. Phương pháp đánh giá
• 2.6.2. Kết quả khảo sát
• 2.6.2.1. Đánh giá những bất cập ở khâu dự toán
• 2.6.2.2. Hạn chế, bất cập ở khâu chấp hành và kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước tại Cà Mau
• 2.6.2.3. Hạn chế, bất cập ở khâu kiểm soát cam kết chi
• 2.6.2.4. Hạn chế, bất cập ở chất lượng, trình độ của đội ngũ cán bộ làm công tác kiểm soát chi
• 2.6.2.5. Hạn chế, bất cập ở hệ thống cơ sở vật chất
• 2.6.2.5.1. Nguyên nhân khách quan
• 2.6.2.5.2. Nguyên nhân chủ quan
• 3. CHƯƠNG 3: HOÀN THIỆN KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI ĐƠN VỊ DỰ TOÁN TRONG ĐIỀU KIỆN ÁP DỤNG TABMIS TẠI KBNN CÀ MAU
• 3.1. Định hướng hoàn thiện công tác quản lý chi NSNN tại tỉnh Cà Mau
• 3.1.1. Định hướng phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Cà Mau đến 2020
• 3.1.2. Định hướng hoàn thiện công tác quản lý Ngân sách Nhà nước tại tỉnh Cà Mau
• 3.2. Một số nội dung mới của Luật NSNN tác động đến việc quản lý NSNN
• 3.3. Một số giải pháp hoàn thiện quản lý chi thường xuyên NSNN đối với đơn vị dự toán trong điều kiện áp dụng TABMIS tại Cà Mau
• 3.3.1. Hoàn thiện các qui định ở khâu dự toán
• 3.3.2. Hoàn thiện chấp hành dự toán và kiểm soát chi qua Kho bạc Nhà nước
• 3.3.3. Hoàn thiện kiểm soát cam kết chi qua Kho bạc Nhà nước
• 3.3.4. Hoàn thiện công tác quyết toán, chuyển nguồn Ngân sách Nhà nước
• 3.3.5. Xây dựng qui chế trách nhiệm và phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị tham gia vào kiểm soát chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước trong điều kiện áp dụng TABMIS
• 3.3.6. Hoàn thiện hệ thống TABMIS đảm bảo khai thác triệt để các thông tin, số liệu phục vụ yêu cầu quản lý và điều hành Ngân sách Nhà nước một cách tốt nhất
• 3.4. Những giải pháp mang tính điều kiện
• 3.4.1. Kiến nghị với Quốc Hội, Chính phủ
• 3.4.2. Kiến nghị với Bộ Tài chính
• 3.4.3. Kiến nghị cơ quan Chính quyền địa phương
• 3.4.4. Kiến nghị các đơn vị dự toán
• 3.4.5. Kiến nghị Kho bạc nhà nước
• 3.4.6. Kiến nghị cơ quan Thanh tra, Kiểm toán
• PHỤ LỤC 1: BẢNG CÂU HỎI KHẢO SÁT Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ CỦA CÁN BỘ, VIÊN CHỨC (TÁC GIẢ ĐỀ XUẤT)
• PHỤ LỤC 2: DANH SÁCH CÁC THÀNH VIÊN THAM GIA THẢO LUẬN NHÓM TẬP TRUNG
• PHỤ LỤC 3: KỊCH BẢN THẢO LUẬN NHÓM TẬP TRUNG
• PHỤ LỤC 4: DANH SÁCH CÁC THÀNH VIÊN THAM GIA PHỎNG VẤN THỬ
• PHỤ LỤC 5: BẢNG CÂU HỎI KHẢO SÁT Ý KIẾN ĐÁNH GIÁ CỦA CÁN BỘ, VIÊN CHỨC (CHỈNH SỬA SAU KHI THẢO LUẬN VÀ PHỎNG VẤN THỬ)
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau với TABMIS

Quản lý ngân sách nhà nước (NSNN) là một trong những nhiệm vụ quan trọng của chính phủ, đặc biệt là trong bối cảnh hiện nay. Tại Cà Mau, việc áp dụng hệ thống TABMIS đã mang lại nhiều thay đổi tích cực trong công tác quản lý và kiểm soát chi tiêu ngân sách. Hệ thống này không chỉ giúp tăng cường tính minh bạch mà còn nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần được giải quyết để tối ưu hóa quy trình này.

1.1. Khái niệm và vai trò của ngân sách nhà nước

Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Vai trò của ngân sách không chỉ là đảm bảo các chức năng của Nhà nước mà còn là công cụ điều hành kinh tế vĩ mô.

1.2. Hệ thống TABMIS và ứng dụng tại Cà Mau

TABMIS là hệ thống thông tin quản lý ngân sách và kho bạc, giúp cải thiện quy trình quản lý tài chính công. Tại Cà Mau, việc áp dụng TABMIS đã giúp nâng cao hiệu quả kiểm soát chi tiêu ngân sách, đồng thời giảm thiểu các sai sót trong quá trình thực hiện.

II. Những thách thức trong quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau

Mặc dù hệ thống TABMIS đã mang lại nhiều lợi ích, nhưng vẫn còn tồn tại nhiều thách thức trong quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau. Các vấn đề như thiếu minh bạch trong quy trình, sự phối hợp giữa các cơ quan chưa hiệu quả, và việc áp dụng công nghệ thông tin còn hạn chế là những yếu tố cần được khắc phục.

2.1. Thiếu minh bạch trong quy trình quản lý

Một trong những vấn đề lớn nhất trong quản lý ngân sách là thiếu minh bạch. Điều này dẫn đến sự nghi ngờ từ phía người dân và các tổ chức xã hội về cách thức sử dụng ngân sách.

2.2. Sự phối hợp giữa các cơ quan chưa hiệu quả

Sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý ngân sách và các đơn vị dự toán còn nhiều hạn chế. Điều này gây khó khăn trong việc kiểm soát và giám sát chi tiêu ngân sách.

III. Phương pháp cải thiện quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau

Để cải thiện quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau, cần áp dụng một số phương pháp như tăng cường đào tạo nhân lực, cải tiến quy trình làm việc và ứng dụng công nghệ thông tin. Những giải pháp này sẽ giúp nâng cao hiệu quả kiểm soát chi tiêu ngân sách.

3.1. Tăng cường đào tạo nhân lực

Đào tạo nhân lực là yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực quản lý ngân sách. Cần tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về quản lý tài chính công cho cán bộ, viên chức.

3.2. Cải tiến quy trình làm việc

Cần xem xét và cải tiến quy trình làm việc hiện tại để giảm thiểu các bước không cần thiết, từ đó nâng cao hiệu quả trong quản lý ngân sách.

IV. Ứng dụng thực tiễn của TABMIS trong kiểm soát chi ngân sách

Việc ứng dụng TABMIS trong kiểm soát chi ngân sách tại Cà Mau đã cho thấy những kết quả tích cực. Hệ thống này giúp theo dõi và giám sát chi tiêu một cách hiệu quả, từ đó đảm bảo tính chính xác và minh bạch trong quản lý ngân sách.

4.1. Kết quả đạt được từ việc áp dụng TABMIS

Việc áp dụng TABMIS đã giúp Cà Mau giảm thiểu sai sót trong quá trình kiểm soát chi tiêu, đồng thời nâng cao tính minh bạch trong quản lý ngân sách.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học kinh nghiệm từ việc áp dụng TABMIS có thể được áp dụng cho các tỉnh thành khác trong cả nước, nhằm nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách nhà nước.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho quản lý ngân sách tại Cà Mau

Kết luận, việc cải thiện quản lý ngân sách nhà nước tại Cà Mau thông qua hệ thống TABMIS là cần thiết. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc nâng cao năng lực quản lý, cải tiến quy trình và ứng dụng công nghệ thông tin để đảm bảo tính hiệu quả và minh bạch trong quản lý ngân sách.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Cần có những định hướng rõ ràng trong việc phát triển hệ thống quản lý ngân sách, nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của xã hội.

5.2. Tăng cường sự tham gia của cộng đồng

Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng trong việc giám sát và đánh giá chi tiêu ngân sách sẽ giúp nâng cao tính minh bạch và trách nhiệm của các cơ quan quản lý.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Kiểm soát chi thường xuyên ngân sách nhà nước là một trụ cột cốt lõi trong hệ thống quản trị tài chính công, trực tiếp bảo đảm nguồn lực duy trì hoạt động bộ máy và thực thi các chính sách an sinh xã hội. Năm 2017, tổng chi ngân sách địa phương tỉnh Cà Mau đạt 8.998,29 tỷ đồng, trong đó chi thường xuyên chiếm tỷ trọng áp đảo 65,34%, tương đương 5.879,82 tỷ đồng. Cùng thời điểm, doanh số hoạt động qua hệ thống Kho bạc Nhà nước Cà Mau đạt 67.178 tỷ đồng, phản ánh lưu lượng giao dịch công vô cùng lớn.

Tuy nhiên, việc triển khai Hệ thống thông tin quản lý Ngân sách và Kho bạc (TABMIS) từ năm 2011 đến nay đã đặt ra nhiều thách thức mới trong quản lý chi tiêu công tại địa phương. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm tập trung vào các bất cập trong quy trình kiểm soát chi, hiện tượng phân khai dự toán chậm trễ, sai lệch mục lục ngân sách và những vướng mắc khi thực hiện phân hệ cam kết chi.

Mục tiêu cụ thể của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý chi thường xuyên trong môi trường công nghệ hiện đại, phân tích thực trạng kiểm soát chi tại Kho bạc Nhà nước Cà Mau giai đoạn 2014-2017, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu lực quản lý quỹ ngân sách. Đề tài giới hạn phạm vi nghiên cứu tại tỉnh Cà Mau với các đơn vị dự toán thuộc ngân sách địa phương và trung ương đóng trên địa bàn trong giai đoạn 2014-2017. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, hướng đến mục tiêu giảm thiểu tỷ lệ chứng từ sai sót xuống dưới 2%, rút ngắn thời gian xử lý giao dịch và nâng cao tính minh bạch tài khóa địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng Lý thuyết Quản lý Tài chính công Hiện đại (New Public Financial Management) kết hợp với Lý thuyết Chu trình Quản lý Ngân sách (Budget Cycle Theory) và Khung kiểm soát nội bộ chuẩn COSO. Quản lý chi thường xuyên được tiếp cận theo toàn bộ chu trình ngân sách từ khâu lập, phân bổ, chấp hành đến quyết toán kinh phí.

Bốn khái niệm then chốt được phát triển xuyên suốt đề tài gồm:

1. Chi thường xuyên ngân sách nhà nước: Các khoản chi nhằm duy trì bộ máy hành chính, sự nghiệp công lập và nhiệm vụ an ninh, quốc phòng.
2. Hệ thống TABMIS: Nền tảng công nghệ quản lý ngân sách tập trung tích hợp cấu trúc tài khoản kế toán 43 ký tự cùng 12 đoạn mã tổ hợp (COA), cho phép theo dõi chi tiết nguồn vốn đến từng đơn vị sử dụng ngân sách.
3. Kiểm soát chi qua Kho bạc Nhà nước: Quy trình thẩm định tính hợp pháp, hợp lệ và định mức tiêu chuẩn của hồ sơ thanh toán trước khi xuất quỹ ngân sách.
4. Quản lý cam kết chi (Commitment Accounting): Nghiệp vụ phong tỏa và bảo đảm nguồn dự toán cho các hợp đồng kinh tế có giá trị từ 200 triệu đồng trở lên trước khi đơn vị thực hiện mua sắm.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ Niên giám thống kê Cục Thống kê tỉnh Cà Mau, báo cáo quyết toán của Sở Tài chính và báo cáo kế toán nghiệp vụ của Kho bạc Nhà nước Cà Mau giai đoạn 2014-2017.

Về dữ liệu sơ cấp, tác giả thiết lập cỡ mẫu chuyên gia gồm 16 chuyên viên trình độ cao, chia thành hai nhóm đối trọng: 08 chuyên viên đại diện cơ quan quản lý và kiểm soát (Kho bạc Nhà nước Cà Mau và Sở Tài chính) cùng 08 chuyên viên từ các cơ quan sử dụng ngân sách trọng điểm (Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Văn hóa - Thể thao và Du lịch, Sở Lao động - Thương binh và Xã hội).

Phương pháp chọn mẫu có chủ đích (purposive sampling) được lựa chọn nhằm tiếp cận đúng những cán bộ trực tiếp thao tác chuyên sâu trên TABMIS. Nghiên cứu kết hợp kỹ thuật thảo luận nhóm tập trung (FGD) để hoàn thiện bảng hỏi khảo sát và sử dụng phương pháp thống kê mô tả phân tích qua phần mềm SPSS. Lý do lựa chọn tổ hợp phương pháp này là nhằm định lượng hóa chính xác mức độ ảnh hưởng của các rào cản kỹ thuật, đồng thời đối chiếu đa chiều giữa đơn vị kiểm soát và đơn vị thụ hưởng ngân sách trong toàn bộ mốc thời gian 2014-2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô kiểm soát chi thường xuyên qua Kho bạc Nhà nước Cà Mau giai đoạn 2014-2017 đạt tổng giá trị 20.799 tỷ đồng, nhưng đi kèm tỷ lệ sai sót thủ tục rất lớn. Cơ quan kiểm soát đã phát hiện 947 nghìn lượt chứng từ sai yếu tố phải yêu cầu bổ sung, 817 nghìn lượt hồ sơ giao dịch thiếu thủ tục pháp lý, 961 nghìn lượt chứng từ sai mục lục ngân sách nhà nước và từ chối thanh toán 976 nghìn lượt hồ sơ vi phạm tiêu chuẩn, định mức chi tiêu.

Thứ hai, công tác lập và giao dự toán còn nhiều bất cập, dẫn đến việc điều chỉnh ngân sách diễn ra tràn lan. Tổng số dự toán bổ sung trong giai đoạn 4 năm lên đến gần 3.000 tỷ đồng, cá biệt nhiều đơn vị phải thực hiện điều chỉnh từ 4 đến 5 lần mỗi năm. Dù vậy, các đơn vị dự toán đã thực hiện nghiêm túc chính sách tiết kiệm 10% chi thường xuyên theo điều hành của Chính phủ với tổng kinh phí cắt giảm lũy kế đạt 420 tỷ đồng (trong đó ngân sách cấp tỉnh đạt 192 tỷ đồng và ngân sách cấp huyện đạt 228 tỷ đồng).

Thứ ba, việc quản lý 1.458 đơn vị sử dụng ngân sách với 7.693 tài khoản giao dịch phát sinh nhiều điểm nghẽn tại phân hệ cam kết chi. Việc cơ quan tài chính chậm nhập hoặc chia nhỏ dự toán trên TABMIS đã trực tiếp ngăn cản các đơn vị đăng ký cam kết chi cho hợp đồng mua sắm từ 200 triệu đồng trở lên. Tình trạng này kéo theo khối lượng kinh phí chuyển nguồn hàng năm luôn ở mức cao, dao động từ 74,6 tỷ đồng đến trên 112,1 tỷ đồng tiền dự toán và tạm ứng chưa giải ngân hết.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi của các hạn chế trên xuất phát từ sự bất cập giữa phần mềm TABMIS theo tiêu chuẩn quốc tế và quy trình luân chuyển chứng từ tài chính công tại Việt Nam. Thao tác đồng bộ dự toán hai bước thông qua Sở Tài chính tạo ra độ trễ lớn khiến các đơn vị bị động khi rút vốn đầu năm. Năng lực kế toán tại các đơn vị sự nghiệp cơ sở chưa đồng đều, dẫn đến sai sót 12 đoạn mã COA diễn ra thường xuyên.

Mặc dù Kho bạc Nhà nước Cà Mau sở hữu đội ngũ 152 cán bộ công chức chất lượng cao (gồm 04 Thạc sĩ và 128 cử nhân Đại học), khối lượng công việc dồn ứ trong thời gian chỉnh lý quyết toán từ ngày 01 đến 31 tháng 01 hàng năm vẫn gây áp lực nghiêm trọng lên hệ thống. Kết quả nghiên cứu có thể được trực quan hóa hiệu quả thông qua biểu đồ hình tròn thể hiện cơ cấu sai phạm chứng từ và bảng ma trận đối chiếu thời gian xử lý hồ sơ cam kết chi. Những phát hiện này hoàn toàn tương thích với các công bố khoa học gần đây về rào cản ứng dụng công nghệ trong tài chính công tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long.

Đề xuất và khuyến nghị

Hệ thống giải pháp hoàn thiện công tác kiểm soát chi thường xuyên tại Kho bạc Nhà nước Cà Mau cần được triển khai đồng bộ theo các định hướng hành động cụ thể:

1. Chuẩn hóa và tự động hóa quy trình phân bổ dự toán: Sở Tài chính và các đơn vị dự toán cấp I phải hoàn thành 100% việc phân khai và đồng bộ dữ toán chi tiết trên hệ thống TABMIS trước ngày 31 tháng 12 năm trước. Chấm dứt hoàn toàn việc chia nhỏ dự toán, giảm tỷ lệ bổ sung dự toán phát sinh trong năm xuống dưới mức 5% tổng ngân sách được giao.

2. Nâng cấp phân hệ cam kết chi và quy trình kiểm soát một cửa: Kho bạc Nhà nước Cà Mau cần áp dụng công cụ tự động cảnh báo số dư dự toán khi tiếp nhận đề nghị cam kết chi cho các hợp đồng từ 200 triệu đồng trở lên. Rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ cam kết chi từ 48 giờ xuống tối đa 24 giờ làm việc, hạn chế tối đa việc tồn đọng công nợ nhà cung cấp.

3. Thiết lập cơ chế phối hợp dữ liệu liên ngành: Xây dựng quy chế chia sẻ thông tin điện tử giữa Sở Tài chính, Kho bạc Nhà nước Cà Mau và 1.458 đơn vị sử dụng ngân sách. Chuẩn hóa danh mục mã quan hệ ngân sách và nội dung kinh tế nhằm triệt tiêu hoàn toàn 961 nghìn lượt chứng từ sai mục lục ngân sách hàng năm.

4. Tối ưu hóa thủ tục quyết toán và xử lý chuyển nguồn: Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau chỉ đạo hoàn tất thẩm định quyết toán trước ngày 30 tháng 6 năm sau. Đồng thời, Kho bạc Nhà nước cần phân luồng tự động các khoản kinh phí đương nhiên chuyển nguồn và kinh phí xét chuyển, giải tỏa nhanh chóng hơn 70 tỷ đồng kinh phí chuyển nguồn tồn đọng trong tháng đầu tiên của năm tài chính mới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung nghiên cứu cung cấp giá trị học thuật và ứng dụng thực tiễn cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cán bộ, công chức làm công tác kiểm soát chi tại Kho bạc Nhà nước: Nắm bắt phương pháp nhận diện rủi ro chứng từ, quy trình vận hành tài khoản dự toán trên TABMIS và kỹ năng xử lý các khoản chi đặc thù địa phương.

2. Lãnh đạo và chuyên viên quản lý ngân sách tại Sở Tài chính, Phòng Tài chính - Kế hoạch: Tham khảo mô hình phân bổ dự toán đồng bộ, quản lý định mức chi tiêu công và kinh nghiệm điều hành 420 tỷ đồng kinh phí tiết kiệm ngân sách.

3. Thủ trưởng và kế toán trưởng tại hơn 1.400 đơn vị dự toán, đơn vị sự nghiệp công lập: Tiếp cận cẩm nang chuẩn hóa hồ sơ thanh toán, quy trình lập bảng kê rút dự toán dưới 20 triệu đồng và kỹ thuật đăng ký cam kết chi hợp đồng trên 200 triệu đồng.

4. Học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Quản lý công, Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng luận văn như một tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp nghiên cứu kết hợp SPSS và khung lý thuyết quản lý tài chính công tại vùng kinh tế đặc thù.

Câu hỏi thường gặp

1. Hệ thống TABMIS mang lại lợi ích gì trong kiểm soát chi thường xuyên? TABMIS giúp quản lý chi tiết quỹ ngân sách thông qua cấu trúc 12 đoạn mã tổ hợp, kết nối dữ liệu tập trung giữa cơ quan tài chính và kho bạc. Hệ thống hỗ trợ kiểm soát chặt chẽ 20.799 tỷ đồng chi thường xuyên tại Cà Mau, giảm thiểu tối đa thanh toán vượt dự toán.

2. Những khoản chi nào bắt buộc phải thực hiện cam kết chi qua Kho bạc Nhà nước? Các khoản chi thường xuyên từ nguồn ngân sách nhà nước có hợp đồng mua bán hàng hóa, dịch vụ với giá trị từ 200 triệu đồng trở lên đều bắt buộc phải đăng ký cam kết chi, ngoại trừ chi ngân sách xã và các nhiệm vụ an ninh quốc phòng đặc thù.

3. Tại sao tỷ lệ sai mục lục ngân sách trên chứng từ lại lên tới 961 nghìn lượt? Nguyên nhân chủ yếu do cán bộ kế toán tại các đơn vị cơ sở chưa nắm vững bảng danh mục mã nội dung kinh tế mới và thao tác nhầm lẫn giữa các tính chất nguồn kinh phí khi lập giấy rút dự toán gửi kho bạc.

4. Điều kiện để các khoản chi thường xuyên được chuyển nguồn sang năm sau là gì? Kinh phí được chuyển nguồn khi thuộc diện kinh phí tự chủ của đơn vị sự nghiệp, các đề tài nghiên cứu khoa học đang thực hiện, hợp đồng mua sắm ký trước ngày 31 tháng 12 hoặc nguồn thực hiện cải cách tiền lương theo quy định pháp luật.

5. Luận văn đánh giá như thế nào về chất lượng đội ngũ công chức Kho bạc Nhà nước Cà Mau? Đội ngũ gồm 152 công chức có trình độ chuyên môn cao với 128 cử nhân đại học và 04 thạc sĩ, đáp ứng tốt yêu cầu chuyển đổi số nhưng cần được đào tạo liên tục về kỹ năng phân tích dữ liệu tài chính chuyên sâu.

Kết luận

• Luận văn đã phân tích toàn diện thực trạng quản lý và kiểm soát 20.799 tỷ đồng chi thường xuyên ngân sách nhà nước tại Kho bạc Nhà nước Cà Mau trong điều kiện vận hành hệ thống TABMIS.
• Chỉ rõ các nút thắt kỹ thuật trọng yếu dẫn đến 961 nghìn lượt chứng từ sai mục lục ngân sách và tình trạng tồn đọng hơn 70 tỷ đồng kinh phí chuyển nguồn hàng năm.
• Đánh giá cao nỗ lực cắt giảm 420 tỷ đồng kinh phí thường xuyên thông qua chính sách thực hành tiết kiệm 10% của các cấp chính quyền địa phương.
• Đề xuất 4 nhóm giải pháp mang tính hệ thống từ chuẩn hóa khâu lập dự toán, tự động hóa cam kết chi đến nâng cao năng lực phối hợp giữa 1.458 đơn vị sử dụng ngân sách.
• Định hướng lộ trình hoàn thiện công tác quản lý tài chính công địa phương bám sát Chiến lược phát triển Kho bạc Nhà nước tầm nhìn 2020-2025.

Đề tài là công trình nghiên cứu công phu, có giá trị ứng dụng cao cho tiến trình cải cách tài chính công tại Việt Nam. Độc giả quan tâm và các cơ quan quản lý nhà nước nên tham khảo, áp dụng ngay các khuyến nghị của luận văn để nâng cao hiệu lực kiểm soát ngân quỹ trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC VÀ KIỂM SOÁT CHI THƯỜNG XUYÊN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI ĐƠN VỊ DỰ TOÁN TRONG ĐIỀU KIỆN ÁP DỤNG TABMIS 1.1 Khái quát về Ngân sách Nhà nước và chi Ngân sách Nhà nước 1.1 Ngân sách Nhà nước và vai trò của Ngân sách Nhà nước NSNN hay Ngân sách Chính phủ là một phạm trù kinh tế và lịch sử, là thành phần cơ bản trong hệ thống tài chính nhà nước. NSNN gắn với sự hình thành và phát triển của Nhà nước, hàng hoá và tiền tệ. Nhà nước với tư cách là cơ quan quyền lực thực hiện duy trì và phát triển xã hội cần phải quy định và thực hiện các khoản thu, chi để đảm bảo yêu cầu thực hiện được các chức năng của mình, đó chính là NSNN. Điều 14 Luật NSNN 2015 qui định: NSNN là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước”.

Theo đó, NSNN chính là kế hoạch thu, chi được Quốc hội phê chuẩn cho từng năm tài chính. Về nội dung kinh tế (NDKT), NSNN phản ánh các quan hệ kinh tế phát sinh giữa Nhà nước và các chủ thể khác trong nền kinh tế thông qua quá trình tạo lập, phân phối và sử dụng quĩ tiền tệ tập trung của Nhà nước khi tham gia phân phối các nguồn tài chính nhằm thực hiện các chức năng của Nhà nước trên cơ sở luật định. NSNN có vai trò vô cùng quan trọng trong nền kinh tế, ngoài việc đảm bảo thực hiện các nhiệm vụ của Nhà nước, NSNN còn là một trong những công cụ tài chính được sử dụng nhằm điều hành ổn định vĩ mô nền kinh tế. Khái niệm, đặc điểm và nội dung chi thường xuyên * Khái niệm Chi thường xuyên là nhiệm vụ chi của ngân sách nhà nước nhằm bảo đảm hoạt động của bộ máy nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị - xã hội, hỗ trợ hoạt động của các tổ chức khác và thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên của Nhà nước về phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh.

(Khoản 6, Điều 4, Luật NSNN) 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chi thường xuyên có phạm vi rộng, gắn liền với việc thực hiện các nhiệm vụ thường xuyên của nhà nước. Khoản chi này mang tính chất tiêu dùng, quy mô và cơ cấu chi thường xuyên phụ thuộc chủ yếu vào tổ chức bộ máy nhà nước. Chi thường xuyên bao gồm: - Chi cho các đơn vị sự nghiệp gồm: Chi cho hoạt động của các đơn vị sự nghiệp kinh tế của nhà nước. Chi cho hoạt động các đơn vị sự nghiệp văn hóa – xã hội - Chi cho các hoạt động quản lý nhà nước (chi quản lý hành chính) - Chi cho hoạt động an ninh, quốc phòng và trật tự an toàn xã hội.

* Đặc điểm của chi thường xuyên Nguồn lực tài chính trang trải cho các khoản chi thường xuyên được phân bố tương đối đều giữa các quý trong năm, giữa các tháng trong quý, giữa các năm trong kỳ kế hoạch. Hiệu quả của chi thường xuyên không thể đánh giá, xác định cụ thể như chi cho đầu tư phát triển. Hiệu quả của nó không chỉ đơn thuần về mặt kinh tế mà được thể hiện qua sự ổn định chính trị-xã hội từ đó thúc đẩy sự phát triển bện vững của đất nước. Đặc điểm trên cho thấy vai trò chi thường xuyên có thể ảnh hưởng rất quan trọng đến đời sống kinh tế xã hội của một quốc gia.

Chi hoạt động theo chức năng, hiệm vụ được cấp có thẩm quyền giao. Chi nhiệm vụ cho việc thực hiện công việc, dịch vụ thu phí, lệ phí. Chi cho các hoạt động dịch vụ (kể cả chi thực hiện nghĩa vụ với ngân sách nhà nước, trích khấu hao tài sản cố định theo quy định, chi trả vốn, trả lãi tiền vay theo quy định của pháp luật). * Nội dung của chi thường xuyên Các khoản chi thanh toán cho cá nhân: tiền lương, tiền công, phụ cấp lương, các khoản đóng góp theo lương, tiền thưởng, phúc lợi tập thể và các khoản thanh toán khác cho cá nhân theo quy định.

Các khoản chi nghiệp vụ chuyên môn: chi thanh toán dịch vụ công cộng, chi thuê mướn, chi vật tư văn phòng, chi công tác phí, chi các khoản đặc thù, hi sửa chữa thường xuyên tài sản cố địnhphục vụ công tác chuyên môn, chi đoàn ra đoàn vào. 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chi mua sắm tài sản, trang thiết bị, phương tiện vật tư không theo các chương trình dự án sử dụng nguồn kinh phí thường xuyên. Các khoản chi thường xuyên khác. Các khoản chi phục vụ cho công tác thu phí và lệ phí theo quy định, bao gồm: chi cho lao động trực tiếp thu phí, lệ phí.

Tổng quan về TABMIS Hệ thống thông tin quản lý Ngân sách và Kho bạc - “Treasury and Budget Management Information System” - viết tắt là TABMIS là một trong 4 cấu phần quan trọng của dự án cải cách tài chính công của Chính phủ Việt Nam đã được triển khai vận hành tại tỉnh Cà Mau từ tháng 4 năm 2011. Hệ thống TABMIS bao gồm các phân hệ thực hiện các chức năng: phân bổ ngân sách, sổ cái, kiểm soát chi, cam kết chi, quản lý thu, quản lý ngân quỹ, báo cáo trong đó phân hệ sổ cái là trung tâm quản lý theo dõi số liệu hạch toán kế toán của TABMIS ; Phân hệ phân bổ ngân sách có chức năng quản lý số liệu phân bổ, điều chỉnh ngân sách các cấp; Phân hệ quản lý cam kết chi thực hiện dành dự toán ngân sách để đảm bảo thanh toán cho các hợp đồng đã ký kết giữa các ĐVSDNS với các nhà cung cấp. Trong 6 phân hệ của hệ thống TABMIS có 2 phân hệ là phân bổ NS và quản lý cam kết chi có ảnh hưởng rất lớn đến qui trình chi NSNN. Phân hệ phân bổ NS là phân hệ quản lý chu trình phân bổ, điều chỉnh và chuyển giao ngân sách, Cơ quan Tài chính thực hiện phân bổ dự toán - tức là chuyển hoá các văn bản giao dự toán của các cấp có thẩm quyền thành dự toán trên hệ thống để các ĐVSDNS thực hiện rút dự toán phục vụ cho các nhiệm vụ chi NSNN.

Phân hệ quản lý cam kết chi là phân hệ ghi chép cam kết trên cơ sở dự toán được phân bổ theo từng ĐVSDNS nhằm đảm bảo dự toán NS có đủ để chi tiêu trước khi bắt đầu mua sắm và nó làm tăng công nợ phải trả. Hệ thống TABMIS với khả năng quản lý bằng 12 đoạn mã COA với thiết lập tài khoản lên đến 43 ký tự kiểm soát chi tiết đến từng đơn vị sử dụng NS thông qua mã hiệu gọi là mã đơn vị có quan hệ ngân sách (ĐVSDNS), cho phép người dùng khai thác một cách chi tiết kịp thời, đầy đủ và chính xác các thông tin số liệu phục vụ mọi yêu cầu điều hành quản lý NSNN (Quyết định số 1269/QĐ-BTC ngày 22/4/2004). Vì vậy, tham gia vào kiểm soát chi thường xuyên trong điều kiện áp dụng Hệ thống 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TABMIS đòi hỏi các ĐVDT phải phân tích một cách cụ thể, công khai minh bạch các nguồn kinh phí, tuân thủ các quy định về mẫu biểu, về phương pháp hạch toán, về thời gian thực hiện … Việc áp dụng cơ chế mới, hiện đại về quản lý, cấp phát NS, đáp ứng chuẩn mực và thông lệ quốc tế là một trong số các nội dung quan trọng trong quá trình cải cách quản lý Tài chính công. Hệ thống TABMIS ảnh hưởng đến toàn bộ quá trình kiểm soát chi thường xuyên NSNN, để hoàn thiện kiểm soát chi thường xuyên cần quan tâm đến việc ứng dụng TABMIS trong quản lý NS từ khâu dự toán, chấp hành dự toán đến khâu quyết toán NSNN.

Hệ thống TABMIS được xem là bước đột phát về công nghệ thông tin trong quản lý NSNN của Chính phủ Việt Nam.3 Quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước 1.1 Cơ sở pháp lý về quản lý chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước Cơ sở pháp lý về quản lý chi thường xuyên NSNN là hệ thống các văn bản qui định từ khâu lập dự toán, thực hiện dự toán và quyết toán NSNN do Quốc hội, Chính phủ và Bộ Tài chính ban hành. Hệ thống văn bản này đã góp phần quan trọng trong việc tạo môi trường pháp lý cho toàn bộ hoạt động NSNN. Tạo lập khuôn khổ pháp lý cao, đồng bộ và thống nhất, phù hợp với thông lệ quốc tế, tăng cường tính công khai minh bạch cho các tổ chức cá nhân tham gia vào kiểm soát chi NSNN. Quản lý chi thường xuyên NSNN tuân thủ theo kiểm soát chi NSNN nói chung bao gồm 3 khâu: (1) Lập dự toán chi NSNN; (2) Chấp hành dự toán chi NSNN; (3) Quyết toán chi NSNN.

Ba khâu này được thực hiện độc lập với nhau nhưng có mối quan hệ biện chứng chặt chẽ với nhau, đảm bảo việc tuân thủ các qui định pháp luật về chi thường xuyên NSNN. Trong đó, lập dự toán là việc các đơn vị sử dụng NSNN dự tính số chi thường xuyên để thực hiện nhiệm vụ chính trị, phát triển kinh tế xã hội, quốc phòng an ninh được giao trong năm kế hoạch; chấp hành dự toán chi thường xuyên NSNN là việc thực hiện chi thường xuyên NSNN trên cơ sở dự toán đã được cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt; còn quyết toán chi thường xuyên NSNN là việc tổng hợp các 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] khoản NSNN đã chi đảm bảo hợp pháp, hợp lệ, trong khuôn khổ dự toán đã được duyệt và thực hiện đúng các mục tiêu, nhiệm vụ kinh tế, chính trị đã đặt ra.2 Lập dự toán chi thường xuyên Ngân sách Nhà nước Lập dự toán là khâu đầu tiên trong quản lý chi thường xuyên NSNN, tất cả các khoản chi NSNN đều phải được lập dự toán, khi đã được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền phê duyệt dự toán thì được xem như chỉ tiêu pháp lệnh. Căn cứ vào nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm quốc phòng, an ninh và phải được xác định trên cơ sở mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh để lập dự toán cho phù hợp.