Các Tội Xâm Phạm Nhân Phẩm Của Trẻ Em Tại Quảng Nam: Thực Trạng và Giải Pháp

Chuyên khảo phân tích Các tội xâm phạm nhân phẩm của trẻ em từ thực tiễn tỉnh quảng nam, đánh giá các khía cạnh quan trọng, đề xuất hướng nghiên cứu tiếp theo.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thanh Thảo
• Người hướng dẫn: PGS. TS Trần Văn Độ
• Trường học: Học viện Khoa học xã hội
• Chuyên ngành: Luật hình sự và tố tụng hình sự
• Đề tài: Các Tội Xâm Phạm Nhân Phẩm Của Trẻ Em Từ Thực Tiễn Tỉnh Quảng Nam
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ luật học
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng Quan Bảo Vệ Nhân Phẩm Trẻ Em Tại Quảng Nam Ngay Hôm Nay

Trẻ em là tương lai của đất nước, cần được bảo vệ và chăm sóc toàn diện. Pháp luật Việt Nam đặc biệt quan tâm đến quyền trẻ em Quảng Nam, xây dựng hành lang pháp lý bảo vệ khỏi xâm hại, nhất là xâm phạm nhân phẩm. Năm 2018, Việt Nam có khoảng 34,23 triệu trẻ em dưới 16 tuổi, chiếm 33,2% dân số. Chăm sóc, giáo dục, bảo vệ trẻ em là ưu tiên hàng đầu. Tuy nhiên, tình trạng trẻ em bị lạm dụng trẻ em Quảng Nam, xâm hại thể chất, tinh thần, nhân phẩm có xu hướng gia tăng, phức tạp. Nghị quyết 09/1998 của Chính phủ xác định xâm phạm nhân phẩm trẻ em Quảng Nam là loại tội phạm gây hậu quả nghiêm trọng, cần tập trung giải quyết. Do đó, cần có những hành động quyết liệt để phòng chống xâm hại trẻ em.

1.1. Khái niệm Trẻ Em Trong Pháp Luật Hình Sự Việt Nam

Luật Trẻ em 2016 quy định trẻ em là người dưới 16 tuổi. Mỗi ngành luật có quy định khác nhau về độ tuổi và quyền, nghĩa vụ của trẻ em, ví dụ như BLHS 2015, Luật Lao động, Luật Thanh niên. Không có định nghĩa thống nhất về trẻ em, mà cần xem xét đặc điểm tâm sinh lý và xã hội, pháp lý của lứa tuổi này. Các nghiên cứu khoa học chỉ ra trẻ em có đặc điểm về thể chất, tâm lý, và xã hội - pháp lý đặc thù. Do đó, trẻ em cần được bảo vệ đặc biệt của pháp luật.

1.2. Định nghĩa Nhân Phẩm Trẻ Em Theo Pháp Luật Việt Nam

Nhân phẩm là giá trị làm người, phụ thuộc vào quan niệm của xã hội và giai cấp. Mỗi người có những phẩm chất làm nên giá trị cá nhân, gọi là nhân phẩm. Dựa trên khái niệm nhân phẩm và định nghĩa trẻ em trong Luật Trẻ em Việt Nam 2016, nhân phẩm trẻ em có thể được hiểu là phẩm giá, giá trị tinh thần, lương tâm trong sáng của người dưới 16 tuổi.

1.3. Khái niệm Các Tội Xâm Phạm Nhân Phẩm Trẻ Em

Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội và chịu hình phạt theo BLHS. Các tội phạm xâm phạm nhân phẩm trẻ em là hành vi xâm hại quyền và lợi ích của trẻ em. Các hành vi này được quy định cụ thể trong BLHS, ví dụ như Hiếp dâm người dưới 16 tuổi, Dâm ô với người dưới 16 tuổi, Giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi… Người phạm tội đã cố ý cưỡng bức, lợi dụng sự kém hiểu biết của trẻ em để xâm phạm đến nhân phẩm.

II. Thách Thức Nhận Diện Thực Trạng Bạo Lực Trẻ Em Quảng Nam

Quảng Nam, tỉnh duyên hải miền Trung, giáp Đà Nẵng, chứng kiến tình hình tội phạm xâm phạm nhân phẩm trẻ em diễn biến phức tạp trong thập kỷ qua (2008-2018). Số vụ án tăng nhanh, tính chất ngày càng nghiêm trọng. Số vụ phạm tội tăng cho thấy công tác đấu tranh, khởi tố, điều tra, truy tố và xét xử đã có tiến bộ. Tuy nhiên, cũng phản ánh tình hình tội phạm xâm hại trẻ em diễn biến phức tạp, công tác đấu tranh, phòng ngừa còn nhiều khó khăn, chưa chủ động ngăn chặn và kiểm soát. Do đó, cần tăng cường các biện pháp phòng ngừa xâm hại trẻ em Quảng Nam.

2.1. Thực trạng Pháp Luật Về Xâm Phạm Nhân Phẩm Trẻ Em

Pháp luật hình sự Việt Nam đã có những quy định cụ thể về các tội xâm phạm nhân phẩm trẻ em. Tuy nhiên, vẫn còn những hạn chế và bất cập trong việc áp dụng luật vào thực tiễn. Cần có những sửa đổi, bổ sung để hoàn thiện hệ thống pháp luật, đảm bảo hiệu quả bảo vệ trẻ em.

2.2. Thực tiễn Xét Xử Các Tội Xâm Phạm Trẻ Em Tại Quảng Nam

Thực tiễn xét xử các vụ án xâm phạm nhân phẩm trẻ em ở Quảng Nam còn nhiều khó khăn, đặc biệt trong việc thu thập chứng cứ và xác định tội danh. Cần nâng cao năng lực của các cơ quan điều tra, truy tố, xét xử, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các cơ quan chức năng để đảm bảo công bằng và nghiêm minh trong xử lý các vụ án.

2.3. Nguyên nhân dẫn đến xâm hại trẻ em tại Quảng Nam

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng xâm hại trẻ em Quảng Nam, bao gồm: nhận thức của cộng đồng về bảo vệ trẻ em còn hạn chế, sự thiếu quan tâm của gia đình và nhà trường, ảnh hưởng của văn hóa phẩm độc hại, và sự phát triển của công nghệ thông tin. Cần có những giải pháp đồng bộ để giải quyết các nguyên nhân này.

III. Giải Pháp Nâng Cao Chất Lượng Xét Xử Tội Phạm Trẻ Em

Để nâng cao chất lượng xét xử các tội phạm xâm phạm nhân phẩm trẻ em, cần có những giải pháp đồng bộ, từ hoàn thiện pháp luật đến nâng cao năng lực của các cơ quan chức năng và tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan. Việc xây dựng quy trình tố tụng thân thiện với trẻ em cũng là một yếu tố quan trọng. Cần có sự quan tâm đặc biệt đến tư vấn tâm lý trẻ em Quảng Nam và hỗ trợ pháp lý để bảo vệ quyền lợi của các em.

3.1. Nâng Cao Nhận Thức Cộng Đồng Về Bảo Vệ Trẻ Em

Cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của cộng đồng về tầm quan trọng của việc bảo vệ trẻ em, đặc biệt là phòng chống xâm hại tình dục trẻ em Quảng Nam. Các bậc phụ huynh, giáo viên, và cộng đồng cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để phát hiện, ngăn chặn, và tố cáo các hành vi xâm hại trẻ em.

3.2. Tăng Cường Vai Trò Gia Đình Và Nhà Trường

Gia đình và nhà trường đóng vai trò quan trọng trong việc giáo dục bảo vệ trẻ em và tạo môi trường an toàn cho trẻ em phát triển. Cần tăng cường sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường trong việc quản lý, giáo dục, và bảo vệ trẻ em. Phụ huynh cần quan tâm, lắng nghe, và chia sẻ với con em mình, đồng thời trang bị cho con em những kỹ năng tự bảo vệ.

3.3. Hoàn Thiện Quy Định Pháp Luật Về Xâm Hại Trẻ Em

Tiếp tục rà soát, sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về xâm phạm nhân phẩm trẻ em để đảm bảo tính đồng bộ, khả thi và phù hợp với thực tiễn. Cần có những quy định cụ thể hơn về các hành vi xâm hại trẻ em trên mạng internet và các biện pháp xử lý nghiêm minh đối với các hành vi này.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Mô Hình Bảo Vệ Trẻ Em Tại Quảng Nam

Cần xây dựng và triển khai các mô hình bảo vệ trẻ em hiệu quả, phù hợp với điều kiện thực tế của Quảng Nam. Các mô hình này cần tập trung vào việc phòng ngừa xâm hại trẻ em, phát hiện sớm các trường hợp bị xâm hại, và cung cấp các dịch vụ hỗ trợ toàn diện cho trẻ em bị xâm hại, bao gồm: tư vấn tâm lý trẻ em Quảng Nam, hỗ trợ pháp lý, và chăm sóc sức khỏe.

4.1. Xây Dựng Mạng Lưới Hỗ Trợ Trẻ Em Toàn Diện

Cần xây dựng mạng lưới hỗ trợ trẻ em toàn diện với sự tham gia của các cơ quan nhà nước, tổ chức xã hội, và cộng đồng. Mạng lưới này cần đảm bảo rằng trẻ em bị xâm hại được tiếp cận với các dịch vụ hỗ trợ kịp thời và hiệu quả.

4.2. Tăng Cường Nguồn Lực Cho Công Tác Bảo Vệ Trẻ Em

Cần tăng cường nguồn lực tài chính, nhân lực cho công tác bảo vệ trẻ em. Đào tạo, bồi dưỡng nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác bảo vệ trẻ em Quảng Nam.

4.3. Hợp Tác Quốc Tế Về Bảo Vệ Trẻ Em

Cần tăng cường hợp tác quốc tế trong lĩnh vực bảo vệ trẻ em, trao đổi kinh nghiệm, học hỏi các mô hình bảo vệ trẻ em hiệu quả của các nước phát triển.

V. Tương Lai Bảo Vệ Nhân Phẩm Trẻ Em Góc Nhìn Từ Quảng Nam

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế và sự phát triển của công nghệ thông tin, công tác bảo vệ trẻ em càng trở nên quan trọng và cấp thiết. Cần có những giải pháp sáng tạo, linh hoạt, và phù hợp với tình hình mới để đảm bảo rằng mọi trẻ em đều được sống trong môi trường an toàn, lành mạnh, và được phát triển toàn diện.

5.1. Ứng Dụng Công Nghệ Trong Bảo Vệ Trẻ Em

Ứng dụng công nghệ thông tin để phát hiện, ngăn chặn, và xử lý các hành vi xâm hại trẻ em trên mạng internet. Xây dựng các phần mềm, ứng dụng hỗ trợ trẻ em tự bảo vệ mình.

5.2. Nghiên Cứu Đánh Giá Hiệu Quả Các Giải Pháp

Thường xuyên nghiên cứu, đánh giá hiệu quả của các giải pháp bảo vệ trẻ em để có những điều chỉnh, bổ sung kịp thời.

5.3. Xây Dựng Văn Hóa Bảo Vệ Trẻ Em Trong Xã Hội

Xây dựng văn hóa bảo vệ trẻ em trong xã hội, trong đó mọi người đều có trách nhiệm bảo vệ trẻ em và lên án các hành vi xâm hại trẻ em.

VI. Kết Luận Bảo Vệ Nhân Phẩm Trẻ Em Trách Nhiệm Chung

Bảo vệ nhân phẩm trẻ em là trách nhiệm chung của toàn xã hội. Sự chung tay của gia đình, nhà trường, cộng đồng, và các cơ quan chức năng sẽ tạo nên sức mạnh tổng hợp để bảo vệ trẻ em khỏi mọi hình thức xâm hại, giúp các em phát triển toàn diện và trở thành những công dân có ích cho xã hội. Cần liên tục nâng cao hiệu quả công tác tố cáo xâm hại trẻ em và hỗ trợ pháp lý trẻ em Quảng Nam

6.1. Vai trò của Tổ chức Bảo Vệ Trẻ Em Quảng Nam

Tăng cường hoạt động và vai trò của các tổ chức bảo vệ trẻ em Quảng Nam trong việc hỗ trợ, tư vấn và bảo vệ quyền lợi của trẻ em.

6.2. Giáo dục kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ em

Cần đẩy mạnh giáo dục kỹ năng tự bảo vệ cho trẻ em để các em có thể nhận biết và phòng tránh các nguy cơ bị xâm hại.

6.3. Chính Sách Bảo Vệ Trẻ Em Quảng Nam

Đảm bảo thực hiện hiệu quả các chính sách bảo vệ trẻ em Quảng Nam và tạo điều kiện tốt nhất cho sự phát triển của trẻ em.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 CÁC VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CÁC TỘI XÂM PHẠM NHÂN PHẨM TRẺ EM 1. Khái niệm các tội xâm phạm nhân phẩm trẻ em 1. Khái niệm trẻ em trong pháp luật hình sự Việt Nam Quá trình phát triển về thể chất và tâm sinh lý của con người từ khi được sinh ra đến khi chết đi trải qua các giai đoạn khác nhau, trong đó giai đoạn trẻ em là thời kỳ phát triển đầu tiên trong cuộc đời mỗi con người. Theo quy định tại Điều 1 CULHQVQTE 1989 thì: “Trong phạm vi Công ước này trẻ em có nghĩa là người dưới 18 tuổi, trừ trường hợp luật pháp áp dụng với trẻ em đó có quy định tuổi thành niên sớm hơn” [19, tr.

Nghĩa là, các quốc gia phê chuẩn hoặc tham gia Công ước này đều phải tuân thủ theo quy định về độ tuổi của trẻ em là dưới 18 tuổi. Việt Nam là quốc gia đầu tiên ở Châu Á và thứ hai trên thế giới phê chuẩn CULHQVQTE Trở thành thành viên của Công ước, hệ thống pháp luật trong nước đã quy định độ tuổi của trẻ em là dưới 18 tuổi. Tuy nhiên, cho đến nay trong nền khoa học pháp lý nước ta có thể nói chưa có một định nghĩa hoàn chỉnh và thống nhất về trẻ em, cụ thể là trong việc xác định ranh giới lứa tuổi của trẻ em. Ở Việt Nam vấn đề quy định độ tuổi được coi là "Trẻ em" được quy định tại Luật trẻ em 2016, quy định tại Điều 1 “Trẻ em là người dưới 16 tuổi” [36].

Trên thực tế, ở mỗi một ngành luật chuyên ngành khác nhau thì tùy theo mức độ tiếp cận mà có những quy định liên quan đến độ tuổi và các quyền và nghĩa vụ của trẻ em là khác nhau, như: BLHS 2015; Luật Lao động 2012, Luật Thanh niên 2005, BLDS 2015, Luật Giáo dục 2009 (dự thảo sửa đổi 2018), Luật Quốc tịch 2008 (sửa đổi bổ sung 2017) cũng có những quy định lứa tuổi được coi là trẻ em phù hợp với góc độ tiếp cận của ngành luật đó…. Khái niệm "Trẻ em" không được quy định cụ thể trong Pháp luật hình sự Việt Nam nhưng tại các Điều luật có liên quan nhà làm luật đưa ra nhiều lối tư duy khác 7 nhau để định nghĩa về trẻ em; tương ứng với mỗi CTTP, khái niệm“Trẻ em” cũng được mô tả không giống nhau và để có thể đưa ra một khái niệm về trẻ em, trước hết cần tìm hiểu những đặc điểm tâm sinh lý và xã hội, pháp lý của lứa tuổi này. Các nghiên cứu khoa học ghi nhận lứa tuổi trẻ em có các đặc điểm như sau: - Về thể chất: Phân kỳ phát triển cơ thể thì giai đoạn trẻ em trải qua nhiều thời kỳ. Thời kỳ sơ sinh (từ lúc lọt lòng đến 01 tháng tuổi); thời kỳ bú mẹ (từ 1 - 12 tháng tuổi); thời kỳ răng sữa (từ 12- 60 tháng tuổi); thời kỳ thiếu niên (từ 7- 15 tuổi); thời kỳ dậy thì (lứa tuổi học sinh trung học cơ sở, trung học phổ thông).

Như vậy, trẻ em là giai đoạn chưa phát triển hoàn thiện về thể chất, các cơ quan trong cơ thể đang trong quá trình xác lập, phân định và hoàn thiện về chức năng sinh lý, do đó sức đề kháng và khả năng chống chọi với các tác động bất lợi của môi trường, điều kiện sống của trẻ còn thấp hơn so với người trưởng thành. Vì vậy, những tác động xấu của môi trường lên cơ thể trẻ em thường gây nên những hậu quả bất lợi cho sự phát triển bình thường của cơ thể, thậm chí gây ra những di chứng cho giai đoạn phát triển tiếp theo. - Về tâm lý: Lứa tuổi trẻ em là thời kỳ lĩnh hội, tiếp nhận những tác động của môi trường và điều kiện sống, những kinh nghiệm xã hội, lịch sử để định hình lên những phẩm chất tâm lý nói chung và đặc điểm nhân cách nói riêng. Những phẩm chất, đặc điểm này ở trẻ được hình thành qua quá trình giáo dục ở gia đình, nhà trường và sự tác động của môi trường xã hội xung quanh trẻ.

Khi đã được định hình, chúng có ảnh hưởng rất lớn trong giai đoạn phát triển tiếp theo. Nên ảnh hưởng tích cực hay tiêu cực của môi trường sống là nhân tố quan trọng, trực tiếp tác động tới quá trình hình thành phẩm chất tâm lý và nhân cách ở trẻ em. - Đặc điểm về xã hội - pháp lý: Vì chưa phát triển hoàn thiện về thể chất, tâm lý, trẻ không có hoặc chưa có đầy đủ năng lực hành vi dân sự. Nghĩa là, bằng hành vi của mình, trẻ không thể, hoặc chưa thể xác lập được một cách đầy đủ quyền và nghĩa vụ pháp lý của mình khi tham gia các quan hệ dân sự.

Nên cần có người giám hộ đại diện cho quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ, đồng thời gánh chịu thay những hậu quả pháp lý do hành vi của trẻ gây nên ở lứa tuổi này, hoạt động xã hội của trẻ 8 em chủ yếu vẫn trong phạm vi nhà trường và sinh hoạt tại nơi cư trú. Trẻ thường sống phụ thuộc gia đình, tuy nhiên do các lý do khác nhau mà có cháu phải tự lập kiếm sống, không được đi học, thiếu sự chăm sóc, giáo dục và bảo vệ của gia đình và nhà trường. Từ các đặc điểm nêu trên, có thể đưa ra khái niệm về trẻ em như sau:“Trẻ em là người dưới 16 tuổi, chưa phát triển hoàn thiện về thể chất và tâm lý, không có hoặc chưa có đầy đủ năng lực hành vi dân sự, thiếu khả năng tự bảo vệ nên dễ bị tội phạm xâm hại, cần có sự bảo vệ đặc biệt của pháp luật”. Theo học viên khái niệm về Trẻ em trong PLHS Việt Nam là: "Trẻ em trong pháp luật hình sự Việt Nam là người từ khi sinh ra đến dưới 16 tuổi".

Khái niệm nhân phẩm trẻ em Nhân phẩm con người là gì? Nhân phẩm là giá trị làm người của mỗi cá nhân, do vậy nhân phẩm không những phụ thuộc vào mỗi cá nhân mà nó còn phụ thuộc vào quan niệm của xã hội và của giai cấp. Ở mỗi con người chúng ta luôn có những phẩm chất nhất định, những phẩm chất này làm nên giá trị của cá nhân (con người), gọi là nhân phẩm, là toàn bộ những phẩm giá, giá trị làm người của mỗi con cá nhân. Từ những phân tích đánh giá nêu trên về Khái niệm nhân phẩm và Khái niệm trẻ em được quy định tại Điều 1 Luật trẻ em Việt Nam 2016. Học viên xin mạnh dạn đưa ra Khái niệm nhân phẩm trẻ em: "Nhân phẩm trẻ em là phẩm giá, giá trị tinh thần, lương tâm trong sáng của người dưới 16 tuổi".

Khái niệm các tội xâm phạm nhân phẩm trẻ em Tội phạm là gì? Tội phạm là hành vi nguy hiểm cho xã hội và chịu các hình phạt theo quy định của BLHS - Điều 8 Bộ luật Hình sự năm 2015 [28]. Khái niệm các tội phạm XPNPTE được nghiên cứu nhằm để chỉ một nhóm hành vi tội phạm cụ thể, xâm hại quyền, lợi ích một loại đối tượng cụ thể là trẻ em. Các loại hành vi XPNPTE được quy định tại các Điều luật cụ thể như: Hiếp dâm người dưới 16 tuổi (Điều 142 BLHS); Dâm ô với người dưới 16 tuổi (Điều 146 BLHS); Giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với người từ đủ 13 9 tuổi đến dưới 16 tuổi (Điều 145 BLHS); Cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi (Điều 144 BLHS); Sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm (Điều 147 BLHS) và Mua dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi. Vậy tội phạm XPNPTE nghĩa là người phạm tội đã thực hiện những hành vi như: cố ý cưỡng bức, lợi dụng sự kém hiểu biết trẻ em để xâm phạm đến nhân phẩm của trẻ em.

Từ những phân tích trên đây, học viên xin đưa ra khái niệm về các tội phạm XPNPTE như sau: “Các tội phạm xâm phạm nhân phẩm trẻ em là các hành vi nguy hiểm cho xã hội được quy định trong Bộ luật Hình sự, do người không ở trong tình trạng không có năng lực trách nhiệm hình sự thực hiện một cách cố ý, xâm phạm đến các quyền, lợi ích cấu thành nhân phẩm của trẻ em”. Tội phạm nói chung và các tội phạm XPNPTE nói riêng diễn ra trên thực tế rất đa dạng, xâm hại đến nhiều loại khách thể khác nhau, BLHS 2015 không đặt ra một chương riêng về tội phạm XPNPTE, nhưng căn cứ vào các tiêu chí khác nhau có thể phân chia các tội phạm XPNPTE thành hai nhóm như sau: Nhóm thứ nhất, các tội được quy định bằng Điều luật cụ thể: Tội “Hiếp dâm người dưới 16 tuổi" (Điều 142); tội “Cưỡng dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi” (Điều 144); tội “Giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dùng khác với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi" (Điều 145); tội "Dâm ô đối với người dưới 16 tuổi" (Điều 146) và tội "Sử dụng người dưới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm" (Điều 147) v. Nhóm thứ hai, các tội quy định XPNPTE là tình tiết định khung tăng nặng: Tội "Mua bán người dưới 16 tuổi để bóc lột tình dục" (điểm b khoản 1 Điều 151); Tội“Mua dâm người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi”(điểm b, khoản 2, Điều 329). Cơ sở quy định các tội xâm phạm nhân phẩm trẻ em 1.

Cơ sở chính trị - xã hội - Chăm lo, giáo dục và BVTE luôn là một ưu tiên trong chiến lược phát triển con người ở nước ta. Đảng và Nhà nước luôn xác định chăm lo cho thế hệ trẻ là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, là mục tiêu của mọi thời kỳ cách mạng và mang dấu ấn đặc thù của tư tưởng Hồ Chí Minh, Người nói: “Bồi dưỡng thế hệ cách 10 mạng cho đời sau là một việc rất quan trọng và rất cần thiết” và: “Vì lợi ích mười năm thì phải trồng cây. Vì lợi ích trăm năm thì phải trồng người”. Tại Hiến pháp 1946 và Hiến pháp 1959, đặc biệt là Chỉ thị số 197/CT-TW 19/3/1960 về công tác thiếu niên, nhi đồng của Đảng - lần đầu tiên công tác thiếu niên, nhi đồng được đề cập một cách toàn diện và đầy đủ trong một văn kiện của Đảng, thể hiện mối quan tâm sâu sắc của Đảng và Nhà nước ta đối với việc đào tạo, bồi dưỡng lớp người mới phục vụ cho sự nghiệp xây dựng XHCN.

Từ đó đến nay Đảng đã có rất nhiều chỉ thị về công tác thiếu niên, nhi đồng. Đến năm 1979 Đảng và Nhà nước đã ban hành Pháp lệnh Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em - đây chính là nền tảng pháp lý đầu tiên để BVTE.