Chương 1 TONG QUAN TAI LIEU 1.1 Tổng quan về cây Như ý 1.1 Phân loại Giới (regnum): Plantae — Thực vật Bộ (ordo): Alismatales — Tả trạch Họ (familia): Arceae — Ray Chi (genus): Aglaonema Loai (species): Stardust Danh pháp hai phần: Ag/aonema Stardust Tên phổ thông: Aglaonema Red Jewel, Như y 1.2 Nguồn gốc Cây Như ý (Aglaonema stardust) thuộc bộ Trạch tả(danh pháp khoa học: Alismatales) là một bộ thực vật có hoa. Bộ nay trong bất kỳ hệ thống phân loại nào đều bắt buộc phải có họ Trạch tả (Alismataceae). Bộ Trach ta bao gồm 4.490 loài trong 166 chi của 14 họ, tuy nhiên, năm 2009 đã sáp nhập họ Limnocharitaceae vào trong họ Alismataceae, với sự phân bố rộng khắp thế gidi. Phần lớn các ho là các loài cây thân thảo, hay được tìm thấy trong các môi trường nước.
Hoa của chúng thường được sắp xếp thành cụm hoa và các hạt chín thiếu nội nhũ. Bên cạnh đó cũng tách chMaundiara khỏi hoJuncaginaceae dé tạo thành họ mới với danh pháp Maundiaceae chỉ chứa 1 loài duy nhất (Maundia triglochinoides) nhưng vi trí của họ này là chưa rõ ràng trong cây phát sinh chủng loài. Sự lệch hướng lớn nhất từ các hệ thống phân loại cũ là việc đưa vào của họ Araceae. Khi thêm họ này vào thì bộ Trạch tả được tăng lên đáng kể về số lượng loài.
Một mình họ Araceae chứa khoảng 106 chi với khoảng 4.025 loài trong khi các họ còn lại cùng nhau chỉ có chưa tới 500 loài. Cây Như ý (1giaonema stardust) thuộc họ Ray hay họ Môn hoặc họ Chan bê (danh pháp khoa học: Araceae) là một họ thực vật một lá mầm, trong đó hoa của chúng được sinh ra theo một kiểu cụm hoa được gọi là bông mo. Các bông mo thông thường được kèm theo (đôi khi được che phủ một phần) một mo hay áo trùm tương tự như lá. Theo website thì họ này có 106 chỉ và 4.
Sự đa dạng về loài lớn nhất thuộc về khu vực nhiệt đới của Tân thế giới, mặc dù chúng cũng phân bồ tại các khu vực nhiệt đới và ôn đới của Cựu thế giới. Các nghiên cứu di truyền học gần đây do Angiosperm Phylogeny Group tiến hành đã chứng minh rằng bèo tam, trước đây được coi là một họ riêng (Lemnaceae), cũng thuộc về ho Ray. Trong số các loài ray có hoa đơn tính cùng gốc thì bông mo thường xuất hiện dưới dạng các hoa cái ở phần đáy còn các hoa đực ở phần đỉnh của bông mo. Ở các loài ráy với các hoa hoàn chỉnh thì núm nhụy chỉ tiếp nhận sự thụ phan trong một thời gian ngắn khi phan đã được phat tán, vì thế nó ngăn chặn sự tự thụ phấn.
Trong họ này có một số loài là đơn tính khác goc. Cây Như ý (Aglaonema stardust) thuộc Chi Aglaonema nằm trong phan họ Aroidea - phân ho ray là một phan ho thực vật có hoa trong ho ray. Nó là phân họ lớn nhất trong họ Araceae và chứa khoảng 72 chi. Chi Aglaonema đều có nguồn gốc từ Đông Nam Á, Đông Bắc Ấn Độ, Nam Trung Quốc, Indonesia và New Guinea, sống trong những khu rừng nhiệt đới 4m ướt (Nicolson, 1969; Mayo ef al, 1997).
Do sự đa dạng về lá và sức chịu đựng của chúng đối với ánh sáng thấp, các loài thuộc chi Aglaonema đã được trồng ở Trung Quốc và các nước châu Á khác trong nhiều thế kỷ như cây cảnh trong nhà hoặc cây cảnh. Vì vậy, Aglaonema còn được gọi là thường xanh của Trung Quốc và được đưa vào Vườn Bách Thảo Hoàng Gia, Kew vào năm 1885 (Brown, 1885).3 Đặc điểm thực vật học và hình thái của cây như ý Ré dạng rễ chùm, phình to ở dưới nó tác dụng hút các chất dinh dưỡng trong đất dé phát trién. Thân cây như ý thuộc thân thảo, có chiều cao trung bình 25 - 30 em màu trắng hong. La cây là lá đơn moc xen kẻ, lưỡi lá thường có hình hoa van nôi bật, màu hong đến đỏ và màu xanh nhạt.
Lá hình trái xoan rộng, lá day, sáng - bóng, dáng đứng thắng, tán lá phủ tròn, màu lá thường có các sọc màu từ hồng đến đỏ, màu xanh chỉ ở dạng đốm trên mặt lá. Hoa mọc thành cụm, cành hoa ngắn hơn lưỡi lá, vỏ bao hoa thường dài, hoa thường bị nhằm lẫn với lá vi màu sắc không nỗi bật và bị lạc trong lá, do đó trong sản xuất thường cắt bỏ hoa dé tập trung dinh dưỡng cho bộ lá phát triển.4 Đặc điểm sinh thái Nhiệt độ sinh trưởng tốt nhất vào khoảng từ 26 đến 32 °C. Độ âm tối ưu là 50 — 70 %, đây là loại cây cảnh ưa không khí mát ẩm. Ánh sáng chỉ chịu được độ chiếu sáng tối đa là 40 %, nếu vượt qua ngưỡng này sẽ có hiện tượng cháy lá, xuất hiện đốm vàng, lá khô héo dẫn đến chết cây.
Nếu trồng trong không gian kín một tuần cần đem cây phơi nắng vào sáng sớm | - 2 lần, để cây cứng cáp, lá xanh đẹp hơn. Giá thể như ý là loại cây trồng khá kén đất. Dat trồng thường là đất giàu dinh dưỡng, độ thoát nước tốt. Giá thé đang phô biến hiện nay là hỗn hợp đất trồng theo tỷ lé1:1:1:1:1 bao gồm đất mặt, than bùn, chất mun, trau nguyên liệu, cát.
Nước cần một lượng khá cao do nhiều lá và phiến lá. Để đảm bảo cây luôn tươi tắn cần tưới nước thường xuyên bằng cách phun sương. Nếu là cây như ý thủy sinh thì cân châm thêm nước và thay nước 1 lân/ 1 tuân. Nhân giống cây như ý, được nhân giống bằng cách tách chồi, tách cây con ra khỏi bụi rôi đem gieo trông trong điêu kiện mát mẻ, độ âm tot.
Quan lí sâu bệnh hại, các bệnh thường gặp ở cây như ý là thối cây do vi khuẩn Erwinia carotovora. Bệnh héo Fusarium do nam Fusarium gây ra. Sâu hại thường phố biến trên cây như ý: ốc sên, cào cào, rầy, bọ trĩ. Tác nhân gây bệnh cho như ý thường bắt nguồn từ đất trồng, vì vậy dé cây không bị bệnh, người ta áp dụng trồng cây trong môi trường thủy canh.
Tuy nhiên, kỹ thuật này vẫn còn nhiều hạn chế và về lâu dài không thé thay thé trồng cây trong chậu do đó các biện pháp quản lí giá thé trong đó sử dụng phân bón hợp lí là biện pháp quan trọng.2 Dinh dưỡng cây trồng 1.1 Dam (N) Dam là yếu tố dinh dưỡng quan trọng, quyết định sự sinh trưởng vá phat triển của cây trồng. Đạm là một trong những yếu tố cơ bản của cây trồng, là thành phần cơ bản của acid amin, acid nucleotid và diệp lục. Hàm lượng đạm trong lá liên quan chặt chẽ đến cường độ quang hợp sản sinh lượng sinh khối. Đối với cây vạn lộc đạm lại cảng quan trọng hơn nữa, nó có vai trò trong việc thúc đây bộ rễ thúc đây nhanh quá trình sinh trưởng.
Đạm thúc đây sự sinh trưởng nhanh chiều cao cây tăng kích thước lá. Đạm ảnh hưởng đến các chỉ tiêu sinh trưởng, phát triên, các yêu tô câu thành năng suât. Bón thừa đạm cây sẽ phát triển cao hơn, màu lá xanh đậm, sức đề kháng kém, dễ đồ ngã. Bón thiếu đạm cây trồng trở nên căn cõi, lá nhỏ, màu vàng xuất hiện trên lá.
Nếu thiếu đạm nghiêm trọng thì các lá ở bên dưới biến thành màu nâu và chết. Các vết úa vàng này bắt đầu ở chóp lá và tiến triển đài theo phần thịt lá cho đến khi toàn bộ lá bị chết (Lê Trọng Hiếu, 2016).2 Lân (P;Os) Lân là thành phan cau tạo nên tế bào. Thành phan trong lân quan trọng nhất là tham gia cấu tạo nên nucleoprotrit. Chất này là thành phần chủ yếu của tế bào.
Photpho có mặt của photphotit, giữ vai trò quan trong trong việc cấu tạo nên men, có tác dụng rất lớn trong việc hình thành áp suất thâm thấu của tế bào, photpho có tác dụng làm tăng tính chịu lạnh cho cây trồng, thúc đây sự phát triển của bộ rễ, thúc đây sự phát triển của mô phân sinh, phân chia nhánh. Chức năng quan trọng của lân trong cây là dự trữ và vận chuyên năng lượng, lân giúp cây trồng điều hòa hoạt động sinh lý như giúp cây nay chồi nhanh, ra hoa nhanh và ra ré nhiêu. Bon nhiều lân sé kích thích ra hoa sớm, cây nhanh già, lá ngắn và cứng bat thường. Bón ít lân cây nhỏ, căn cỗi, sức đề kháng kém, lá xanh đậm, rễ chậm phát triên.
Bè mặt hap thụ lân của rễ cây trồng là những mô non gan với chóp rễ khi bổ sung lân cho đất cần cung cấp gần nơi cây trồng hấp thụ (Lê Trọng Hiếu, 2016).3 Kali (KạO) Kali không tham gia hình thành bất kỳ hơp chất nào, nhưng thay vào đó nó tồn tại ở dạng K+, tham gia hoạt hóa các enzyme và đây được xem là chức năng quan trọng nhất của kali. Ngoài ra kali còn ảnh hưởng đến sự bốc thoát hơi nước và hấp thụ nước thông qua quá trình đóng mở khí không. Khi thiếu Kali các triệu chứng thiếu hụt sẽ xuất hiện trên cây. Các triệu chứng thiếu Kali bao gồm các đốm trắng trên mép lá, hoại tử và chết các mép lá xuất hiện trên bắp, cây họ đậu và các cây họ hòa thảo khác.
Sự thiêu kali có thê làm gia tang mức độ phá hoại của vi khuan, nam và sâu bệnh, lây nhiễm virus và tuyến trùng (Lê Trọng Hiếu, 2016).4 Các nguyên tố vi lượng Có một số nguyên tố có mặt trong cây với hàm lượng rất thấp nhưng không thể thiếu được. Chúng có vai trò điều chỉnh các hoạt động sống của cây. Vai trò điều chỉnh đó thê hiện ở các mặt sau: Vai trò quyết định nhất của các nguyên tố vi lượng đối với cây là hoạt hóa hệ thống enzyme. Có hàng trăm enzym trong cơ thé được hoạt hóa bởi các nguyên tổ vi lượng.
Sự có mặt của nguyên tô vi lượng làm cho hoạt tính xúc tác của enzyme tăng lên gấp bội. Điều đó giải thích tại sao cây cần chúng ở mức vi lượng. Các enzyme này liên quan đến toàn bộ các quá trình trao đổi chất và các hoạt động sinh lý trong cây. Nguyên tố vi lượng làm thay đổi đặc tính lý hóa của nguyên sinh chất như làm thay đổi độ nhớt và khả năng thủy hóa của keo nguyên sinh chất nên ảnh hưởng đến tôc độ và chiêu hướng các phản ứng hóa sinh.
Các nguyên tố vi lượng có khả năng làm thay đổi tính chống chịu của cây với các điều kiện bất thuận của môi trường như chiu hạn, chịu nóng, chịu lạnh, chịu sâu bệnh. Tuy nhiên, mỗi nguyên tố vi lượng có hiệu quả tác động đặc trưng riêng cho từng mặt hoạt động trao đổi chất và thậm chí cho từng loại cây trồng (Bùi Minh Trí, 2013).3 Tổng quan về phân bón lá 1.