Nghiên cứu các yếu tố tác động đến phân cấp chi ở Việt Nam - Bùi Thị Ngọc Thuận, Trường Đại Học ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu các yếu tố tác động đến phân cấp chi ở việt nam, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải pháp cải thiện thực tiễn.

• Tác giả: Bùi Thị Ngọc Thuận
• Người hướng dẫn: GS. Sử Đình Thành
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính Ngân Hàng
• Đề tài: Các Yếu Tố Tác Động Đến Phân Cấp Chi Ở Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
• 1.1. Đặt vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài
• 1.2.1. Các nghiên cứu ngoài nước
• 1.2.2. Các nghiên cứu trong nước
• 1.3. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.4. Phạm vi và phương pháp nghiên cứu
• 1.4.1. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1.1. Phạm vi không gian
• 1.4.1.2. Phạm vi thời gian
• 1.4.2. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4.2.1. Dữ liệu
• 1.4.2.2. Mô hình nghiên cứu
• 1.5. Ý nghĩa của đề tài
• 1.6. Kết cấu của báo cáo nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Khái niệm phân cấp
• 2.2. Nội dung phân cấp
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1
• PHỤ LỤC 2
• PHỤ LỤC 3
• PHỤ LỤC 4
• PHỤ LỤC 5
• PHỤ LỤC 6
• PHỤ LỤC 7
• PHỤ LỤC 8

Tóm tắt

I. Tổng quan về yếu tố tác động đến phân cấp chi ở Việt Nam

Phân cấp chi là một trong những vấn đề quan trọng trong quản lý ngân sách tại Việt Nam. Yếu tố tác động đến phân cấp chi không chỉ liên quan đến chính sách tài chính mà còn ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế và xã hội. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố chính tác động đến phân cấp chi ở Việt Nam, từ đó đưa ra những gợi ý chính sách phù hợp.

1.1. Khái niệm phân cấp chi và tầm quan trọng của nó

Phân cấp chi là quá trình chuyển giao quyền lực từ chính quyền trung ương đến chính quyền địa phương. Điều này giúp tăng cường tính chủ động và trách nhiệm của các cấp chính quyền trong việc quản lý ngân sách.

1.2. Tình hình phân cấp chi ở Việt Nam hiện nay

Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc phân cấp chi, tuy nhiên vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết để nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.

II. Các thách thức trong phân cấp chi ở Việt Nam

Mặc dù đã có những cải cách trong phân cấp chi, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức. Những thách thức này có thể ảnh hưởng đến hiệu quả của chính sách phân cấp chi và sự phát triển kinh tế địa phương.

2.1. Sự lệ thuộc vào chuyển giao ngân sách từ trung ương

Nhiều địa phương vẫn phụ thuộc vào ngân sách trung ương, điều này làm giảm tính tự chủ trong quản lý ngân sách của chính quyền địa phương.

2.2. Thiếu hụt nguồn lực và năng lực quản lý

Nhiều địa phương gặp khó khăn trong việc huy động nguồn lực và thiếu năng lực quản lý, dẫn đến việc sử dụng ngân sách không hiệu quả.

III. Phương pháp nghiên cứu các yếu tố tác động đến phân cấp chi

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp hồi quy để phân tích các yếu tố tác động đến phân cấp chi ở Việt Nam. Các biến độc lập sẽ được xem xét để đánh giá ảnh hưởng của chúng đến phân cấp chi.

3.1. Các biến độc lập trong mô hình nghiên cứu

Các biến độc lập bao gồm sự lệ thuộc chuyển giao, phát triển kinh tế, mật độ dân số, độ mở thương mại và FDI. Những biến này sẽ được phân tích để xác định mối quan hệ với phân cấp chi.

3.2. Phương pháp hồi quy GMM trong nghiên cứu

Phương pháp hồi quy GMM sẽ được sử dụng để khắc phục các vấn đề về tự tương quan và phương sai thay đổi trong dữ liệu.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ tích cực giữa phát triển kinh tế và phân cấp chi. Những phát hiện này có thể được áp dụng để cải thiện chính sách phân cấp chi ở Việt Nam.

4.1. Mối quan hệ giữa phát triển kinh tế và phân cấp chi

Nghiên cứu chỉ ra rằng các tỉnh có mức độ phát triển kinh tế cao thường có phân cấp chi tốt hơn, điều này cho thấy sự cần thiết phải thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

4.2. Gợi ý chính sách từ kết quả nghiên cứu

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các chính sách cần được điều chỉnh để tăng cường tính tự chủ của chính quyền địa phương trong quản lý ngân sách.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai của phân cấp chi

Phân cấp chi ở Việt Nam cần được cải thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế và xã hội. Nghiên cứu này đã chỉ ra những yếu tố quan trọng cần được xem xét trong quá trình cải cách phân cấp chi.

5.1. Tóm tắt các yếu tố tác động đến phân cấp chi

Các yếu tố như sự lệ thuộc chuyển giao, phát triển kinh tế, và mật độ dân số đều có ảnh hưởng lớn đến phân cấp chi ở Việt Nam.

5.2. Định hướng nghiên cứu trong tương lai

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để làm rõ hơn các yếu tố tác động đến phân cấp chi, từ đó đưa ra các giải pháp hiệu quả hơn cho chính sách phân cấp chi ở Việt Nam.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Phân cấp tài khóa là một trong những giải pháp cải cách khu vực công nhằm tăng tính chủ động và trách nhiệm của chính quyền địa phương trong việc cung cấp dịch vụ công, đồng thời thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Tại Việt Nam, từ khi Luật Ngân sách năm 2002 có hiệu lực, phân cấp tài khóa đã có những tiến bộ đáng kể, tuy nhiên, các yếu tố tác động đến phân cấp chi tiêu ở cấp địa phương vẫn chưa được nghiên cứu sâu rộng. Nghiên cứu này tập trung phân tích các yếu tố như sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách từ trung ương, phát triển kinh tế, quy mô và mật độ dân số, độ mở thương mại và đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) ảnh hưởng đến phân cấp chi tiêu ở 63 tỉnh thành Việt Nam trong giai đoạn 2002-2012. Với cỡ mẫu 693 quan sát, nghiên cứu nhằm làm rõ mối quan hệ giữa các yếu tố này với tỷ lệ chi tiêu công dưới tỉnh so với tổng chi tiêu công toàn tỉnh và dưới tỉnh, từ đó đề xuất các chính sách cải thiện hệ thống phân cấp chi tiêu. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả quản lý tài chính công và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình về phân cấp tài khóa, chuyển giao ngân sách và tác động của các yếu tố kinh tế - xã hội đến phân cấp chi tiêu. Hai lý thuyết chính được áp dụng gồm:

• Lý thuyết phân cấp tài khóa: Phân cấp tài khóa là sự phân bổ trách nhiệm quản lý và nguồn ngân sách giữa các cấp chính quyền, nhằm tăng hiệu quả cung cấp dịch vụ công và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế (Oates, 1972; Tiebout, 1956). Phân cấp tài khóa được đo lường qua tỷ lệ chi tiêu công cấp dưới so với tổng chi tiêu công.

• Lý thuyết chuyển giao ngân sách: Chuyển giao ngân sách từ trung ương đến địa phương là công cụ quan trọng để cân bằng thu chi và đảm bảo thực hiện các nhiệm vụ công cộng, đồng thời ảnh hưởng đến mức độ phân cấp tài khóa (Freikman và Plekhanov, 2009; Wu và Wang, 2013).

Các khái niệm chính bao gồm: phân cấp tài khóa, chuyển giao ngân sách, phát triển kinh tế (GDP bình quân đầu người), mật độ dân số, độ mở thương mại (tỷ lệ xuất nhập khẩu/GDP), và FDI (tỷ lệ đầu tư trực tiếp nước ngoài/GDP).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng với 693 quan sát từ 63 tỉnh thành Việt Nam trong giai đoạn 2002-2012, thu thập từ Tổng cục Thống kê và Bộ Tài chính. Biến phụ thuộc là tỷ lệ chi tiêu công dưới tỉnh trên tổng chi tiêu công toàn tỉnh và dưới tỉnh. Các biến độc lập gồm sự lệ thuộc chuyển giao, GDP bình quân đầu người, mật độ dân số (logarit tự nhiên), độ mở thương mại và FDI.

Phương pháp phân tích bao gồm:

• Thống kê mô tả để đánh giá đặc điểm dữ liệu.
• Kiểm định đa cộng tuyến, phương sai thay đổi, tự tương quan và nội sinh.
• Hồi quy dữ liệu bảng với các mô hình: Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM), Random Effects Model (REM).
• Sử dụng phương pháp hồi quy GMM để xử lý hiện tượng nội sinh, tự tương quan và phương sai thay đổi, đảm bảo kết quả ước lượng vững chắc và hiệu quả.

Quy trình nghiên cứu được thực hiện theo các bước kiểm định mô hình phù hợp, xử lý các vấn đề kỹ thuật và phân tích kết quả hồi quy nhằm xác định các yếu tố tác động đến phân cấp chi tiêu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng của sự lệ thuộc chuyển giao: Kết quả hồi quy GMM cho thấy sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách từ trung ương có tác động âm và có ý nghĩa thống kê ở mức 1% đến phân cấp chi tiêu. Cụ thể, khi tỷ lệ chuyển giao tăng 1 đơn vị, tỷ lệ chi tiêu công cấp dưới giảm tương ứng, phản ánh xu hướng tập trung tài chính do phụ thuộc nguồn lực từ trung ương. Điều này phù hợp với nghiên cứu tại Nga và Trung Quốc, cho thấy sự lệ thuộc chuyển giao cao làm giảm tính tự chủ tài chính địa phương.

2. Phát triển kinh tế (GDP bình quân đầu người): Phát triển kinh tế có tác động âm đến phân cấp chi tiêu, tuy nhiên mức độ ý nghĩa thấp hơn. Điều này cho thấy khi kinh tế phát triển, có xu hướng tăng chi tiêu cấp trung ương hoặc tái phân phối thu nhập, làm giảm tỷ lệ chi tiêu cấp dưới.

3. Mật độ dân số: Mật độ dân số có tác động dương và có ý nghĩa thống kê, tức là các tỉnh có mật độ dân số cao hơn có tỷ lệ phân cấp chi tiêu cao hơn. Điều này phù hợp với lý thuyết chi phí dịch vụ công giảm khi mật độ dân số tăng, tạo điều kiện cho chính quyền địa phương mở rộng chi tiêu.

4. Độ mở thương mại: Độ mở thương mại có tác động âm đến phân cấp chi tiêu, với ý nghĩa thống kê ở mức 10% trong mô hình FEM. Sự gia tăng xuất nhập khẩu làm giảm phân cấp chi tiêu, có thể do yêu cầu phối hợp chính sách tài khóa chặt chẽ hơn ở cấp trung ương trong bối cảnh hội nhập kinh tế.

5. FDI: Đầu tư trực tiếp nước ngoài có tác động âm và có ý nghĩa thống kê đến phân cấp chi tiêu, cho thấy FDI có thể làm giảm tính tự chủ tài chính địa phương do ảnh hưởng của các chính sách tập trung nhằm thu hút đầu tư.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng tiêu cực đến phân cấp chi tiêu, phản ánh thực trạng chính quyền địa phương phụ thuộc lớn vào nguồn lực từ trung ương, làm giảm tính tự chủ và hiệu quả quản lý tài chính. Mật độ dân số tăng làm tăng phân cấp chi tiêu do chi phí cung cấp dịch vụ công giảm, phù hợp với các nghiên cứu trước đây. Ngược lại, phát triển kinh tế, độ mở thương mại và FDI đều có xu hướng làm giảm phân cấp chi tiêu, có thể do yêu cầu quản lý tập trung hơn trong bối cảnh kinh tế mở và thu hút đầu tư nước ngoài.

So sánh với các nghiên cứu trong và ngoài nước, kết quả này tương đồng với các nghiên cứu tại Trung Quốc và Nga, đồng thời bổ sung bằng chứng thực nghiệm cho bối cảnh Việt Nam. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tương quan giữa các biến độc lập và tỷ lệ phân cấp chi tiêu, cũng như bảng hồi quy chi tiết các mô hình FEM, REM và GMM để minh họa mức độ ảnh hưởng và ý nghĩa thống kê.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường tự chủ tài chính địa phương: Giảm sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách từ trung ương bằng cách tăng cường nguồn thu địa phương, đặc biệt là thuế và phí, nhằm nâng cao tính tự chủ và trách nhiệm chi tiêu. Thời gian thực hiện: 3-5 năm. Chủ thể: Bộ Tài chính, chính quyền địa phương.

2. Điều chỉnh cơ chế chuyển giao ngân sách: Xây dựng cơ chế chuyển giao minh bạch, công bằng, khuyến khích chính quyền địa phương nâng cao hiệu quả thu ngân sách và chi tiêu công. Thời gian: 2-4 năm. Chủ thể: Bộ Tài chính, Ủy ban nhân dân các cấp.

3. Phát triển hạ tầng và dịch vụ công phù hợp mật độ dân số: Ưu tiên đầu tư và phân bổ nguồn lực cho các địa phương có mật độ dân số cao để tận dụng lợi thế kinh tế quy mô, đồng thời hỗ trợ các vùng mật độ thấp bằng các chính sách đặc thù. Thời gian: liên tục. Chủ thể: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, chính quyền địa phương.

4. Quản lý hiệu quả tác động của hội nhập kinh tế và FDI: Xây dựng chính sách tài khóa linh hoạt, đảm bảo cân bằng giữa thu hút đầu tư nước ngoài và duy trì phân cấp tài chính hợp lý, tránh tập trung quá mức vào cấp trung ương. Thời gian: 3 năm. Chủ thể: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách tài chính công: Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để điều chỉnh chính sách phân cấp tài khóa, chuyển giao ngân sách phù hợp với thực tiễn Việt Nam.

2. Chính quyền địa phương và trung ương: Hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến phân cấp chi tiêu giúp nâng cao hiệu quả quản lý ngân sách và phân bổ nguồn lực.

3. Các nhà nghiên cứu kinh tế và tài chính công: Cung cấp dữ liệu thực nghiệm và phương pháp phân tích hiện đại, hỗ trợ nghiên cứu sâu hơn về phân cấp tài khóa và phát triển kinh tế.

4. Các tổ chức quốc tế và nhà tài trợ: Tham khảo để đánh giá hiệu quả phân cấp tài khóa và hỗ trợ các chương trình phát triển tài chính công tại Việt Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Phân cấp tài khóa là gì và tại sao quan trọng?
   Phân cấp tài khóa là sự phân bổ quyền hạn và nguồn lực tài chính giữa các cấp chính quyền nhằm tăng hiệu quả cung cấp dịch vụ công và thúc đẩy phát triển kinh tế. Nó giúp chính quyền địa phương chủ động hơn trong quản lý ngân sách và đáp ứng nhu cầu dân cư.

2. Sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách ảnh hưởng thế nào đến phân cấp chi tiêu?
   Sự lệ thuộc chuyển giao cao làm giảm tính tự chủ tài chính của địa phương, khiến phân cấp chi tiêu giảm do địa phương phụ thuộc vào nguồn lực từ trung ương, hạn chế khả năng tự quyết định chi tiêu.

3. Tại sao mật độ dân số lại tác động tích cực đến phân cấp chi tiêu?
   Mật độ dân số cao giúp giảm chi phí cung cấp dịch vụ công trên mỗi đơn vị diện tích, tạo điều kiện cho chính quyền địa phương mở rộng chi tiêu và nâng cao hiệu quả phân cấp tài khóa.

4. Độ mở thương mại và FDI ảnh hưởng thế nào đến phân cấp tài khóa?
   Độ mở thương mại và FDI có xu hướng làm giảm phân cấp tài khóa do yêu cầu quản lý tập trung hơn nhằm đảm bảo chính sách kinh tế nhất quán và thu hút đầu tư hiệu quả.

5. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng để xử lý nội sinh trong mô hình?
   Phương pháp hồi quy GMM được sử dụng để xử lý hiện tượng nội sinh, tự tương quan và phương sai thay đổi, giúp ước lượng các hệ số hồi quy chính xác và vững chắc hơn.

Kết luận

• Sự lệ thuộc chuyển giao ngân sách từ trung ương có tác động tiêu cực và mạnh mẽ nhất đến phân cấp chi tiêu cấp địa phương tại Việt Nam trong giai đoạn 2002-2012.
• Mật độ dân số tăng làm gia tăng tỷ lệ phân cấp chi tiêu, trong khi phát triển kinh tế, độ mở thương mại và FDI có xu hướng làm giảm phân cấp chi tiêu.
• Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng với 693 quan sát và phương pháp hồi quy GMM, đảm bảo kết quả có độ tin cậy cao.
• Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ các yếu tố ảnh hưởng đến phân cấp tài khóa, hỗ trợ xây dựng chính sách tài chính công hiệu quả hơn.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp tăng cường tự chủ tài chính địa phương và điều chỉnh cơ chế chuyển giao ngân sách phù hợp với đặc thù từng vùng.

Hành động ngay hôm nay: Các nhà hoạch định chính sách và quản lý tài chính công cần xem xét áp dụng các khuyến nghị từ nghiên cứu để nâng cao hiệu quả phân cấp tài khóa, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH BÙI THỊ NGỌC THUẬN CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN PHÂN CẤP CHI Ở VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Tp. Hồ Chí Minh, 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH BÙI THỊ NGỌC THUẬN CÁC YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN PHÂN CẤP CHI Ở VIỆT NAM CHUYÊN NGÀNH : TÀI CHÍNH NGÂN HÀNG MÃ SỐ: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: GS. SỬ ĐÌNH THÀNH Tp. Hồ Chí Minh, 2016 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu khoa học độc lập của tôi. Các thông tin, số liệu trong luận án là trung thực và có nguồn gốc rõ ràng, cụ thể. Kết quả nghiên cứu trong luận án là trung thực và chưa từng được công bố trong bất kỳ công trình nghiên cứu nào khác. Học viên Bùi Thị Ngọc Thuận TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC TRANG PHỤ BÌA LỜI CAM ĐOAN MỤC LỤC DANH MỤC BẢNG CHƯƠNG 1. GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI . Đặt vấn đề nghiên cứu. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài.1 Các nghiên cứu ngoài nước .2 Các nghiên cứu trong nước . Mục tiêu nghiên cứu. Phạm vi và phương pháp nghiên cứu .1 Phạm vi nghiên cứu .1 Phạm vi không gian .2 Phạm vi thời gian.2 Phương pháp nghiên cứu .2 Mô hình nghiên cứu . Ý nghĩa của đề tài . Kết cấu của báo cáo nghiên cứu . CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU .1 Khái niệm phân cấp .2 Nội dung phân cấp .3 Khái niệm chuyển giao ngân sách .4 Đặc điểm của chuyển giao ngân sách nhà nước giữa trung ương và địa phương .5 Phân cấp tài khóa và tăng trưởng kinh tế.2 Các bằng chứng thực nghiệm . - 13 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.1 Sự phụ thuộc giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp tài khóa .1 Mối tương quan nghịch biến .2 Mối tương quan đồng biến . Sự phát triển kinh tế và phân cấp tài khóa .1 Sự phát triển kinh tế tương quan âm với phân cấp tài khóa .2 Sự phát triển kinh tế tương quan dương với phân cấp tài khóa .3 Quy mô dân số đồng biến và mật độ dân số nghịch biến với phân cấp tài khóa .4 Mở rộng thương mại và phân cấp tài khóa .5 FDI và phân cấp tài khóa . PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU .1 Định nghĩa các biến .1 Biến phụ thuộc .2 Biến độc lập .2 Phương pháp nghiên cứu.1 Phương pháp hồi quy .2 Các kiểm định mô hình .1 Hiện tượng đa cộng tuyến . Hiện tượng phương sai thay đổi . Hiện tượng tự tương quan . Hiện tượng nội sinh .3 Phương pháp hồi quy GMM .1 Tại sao không OLS, trường hợp GMM ? .2 Thủ tục ước lượng GMM và kiểm định cơ bản.3 Tính chất của phương pháp ước lượng GMM. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU .1 Phân tích thống kê mô tả .2 Kiểm định sự tương quan và đa cộng tuyến.1 Ma trận tương quan đơn tuyến tính giữa các cặp biến . - 35 - TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.2 Kiểm định đa cộng tuyến .3 Kiểm định lựa chọn mô hình Pooled và mô hình dữ liệu bảng FEM .4 Kiểm định lựa chọn mô hình Pooled và mô hình dữ liệu bảng REM .5 Kiểm định lựa chọn mô hình FEM và mô hình dữ liệu bảng REM .6 Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi phần dư trên dữ liê ̣u bảng - Greene (2000) .7 Kiểm định hiện tượng tự tương quan phần dư trên dữ liê ̣u bảng– Wooldridge (2002) và Drukker (2003) .8 Phân tích kết quả hồi quy FEM, REM, FGLS .9 Phân tích kết quả hồi quy GMM .1 Kết luận chung .2 Gợi ý chính sách .3 Hạn chế đề tài .4 Hướng mở rộng đề tài . - 54 - DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC 1 PHỤ LỤC 2 PHỤ LỤC 3 PHỤ LỤC 4 PHỤ LỤC 5 PHỤ LỤC 6 PHỤ LỤC 7 PHỤ LỤC 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3. 1 Thống kê mô tả các biến định lượng trong mô hình hồi quy . 1 Thống kê mô tả giữa các biến trong mô hình . 2 Kết quả ma trận tương quan . 3 Kết quả kiểm tra đa cộng tuyến với nhân tử phóng đại phương sai . 4 Kết quả kiểm định lựa chọn Pooled và FEM. 5 Kết quả kiểm định lựa chọn Pooled và REM . 6 Kết quả kiểm định lựa chọn FEM và REM . 7 Kết quả kiểm tra phương sai thay đổi mô hình . 8 Kết quả kiểm tra tự tương quan mô hình . 9 Kết quả hồi quy mô hình . 10 Kết quả hồi quy mô hình đối chiếu – GMM. - 45 - TIEU LUAN MOI download : [e-mail] -1- Chương 1. GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI 1. Đặt vấn đề nghiên cứu Phân cấp tài khoá có nghĩa là chuyển sức mạnh của chính quyền cấp trên tới chính quyền cấp dưới, là một phần trong nhóm giải pháp cải cách khu vực công, tăng tính cạnh tranh của các chính quyền cấp dưới trong việc cung cấp hàng hoá dịch vụ công và thoát khỏi tình trạng tăng trưởng kinh tế chậm (Bahl and Linn, 1992 và Bird and Wallich, 1993). Các nghiên cứu trước đây chủ yếu tập trung vào việc chuyển giao quyền lực trong khu vực công (Tiebout, 1956; Oates, 2005). Hoặc nghiên cứu về tác động của phân cấp tài khóa lên tăng trưởng kinh tế dài hạn. Tuy nhiên các tác nhân tác động đến sự phân cấp tài khóa vẫn còn ít được nghiên cứu. Dựa vào nghiên cứu của Alfred M. Wu và Wen Wang năm 2013 về các yếu tố tác động đến phân cấp chi tiêu ở các cấp dưới tỉnh ở Trung Quốc. Cũng như đánh giá thấy giữa Việt Nam và Trung Quốc có một số điểm tương đồng về phân cấp tài khóa như phân chia thành ngân sách trung ương và ngân sách địa phương trong đó ngân sách trung ương nắm vai trò chủ đạo, đảm bảo những khoản chi lớn, có ảnh hưởng lan tỏa đến địa phương, còn chính quyền địa phương thực hiện các dịch vụ công chỉ đem lại lợi ích cho địa phương đó, không lan tỏa đến các địa phương khác. Mặt khác từ sau khi Việt Nam thực hiện Luật Ngân sách năm 2002 (có hiệu lực từ 1/1/2004). Phân cấp tài khóa ở Việt Nam đã đạt được những tiến bộ đáng kể như nâng cao tính chủ động, tích cực cũng như trách nhiệm của chính quyền địa phương hơn trước. Nhưng thực tế tác động của sự chuyển giao nguồn lực từ ngân sách trung ương đến ngân sách địa phương đến phân cấp tài khóa như thế nào vẫn còn là một câu hỏi bỏ ngỏ, cũng là một vấn đề rất đáng để nghiên cứu tìm hiểu. Bởi lẽ, nếu mọi nguồn thu của chính quyền địa phương đều dưới dạng chuyển giao tài chính từ chính quyền trung ương thì trên thực tế chính quyền trung ương là người quyết định ngân sách của địa phương, làm suy yếu bản chất của sự phân cấp tài khóa. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] -2- Trên cơ sở đó, bài nghiên cứu này đã đưa ra ý tưởng về mô hình nghiên cứu đánh giá các yếu tố tác động đến phân cấp chi tiêu ở cấp địa phương của Việt Nam. Trong đó xem xét tác động của sự lệ thuộc chuyển giao, phát triển kinh tế, quy mô và mật độ dân số, độ mở thương mại và FDI đến phân cấp chi tiêu như thế nào. Ngoài ra, cơ cấu ngành công nghiệp và kinh tế ở một tỉnh có thể có ảnh hưởng tiềm năng đến các mô hình chi tiêu của địa phương. Các vấn đề này sẽ được giải thích rõ ràng hơn ở phần mô hình. Tình hình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến đề tài 2.1 Các nghiên cứu ngoài nước Các nghiên cứu trước đây chủ yếu tập trung vào việc chuyển giao quyền lực trong khu vực công (Tiebout, 1956; Oates, 2005). Hoặc tác động của phân cấp tài khóa trong quản trị công (Prud’homme, 1995; Rodden và Wibbels, 2002; Uchimura và Jutting, 2009). Đặc biệt có rất nhiều các nghiên cứu đánh giá mối quan hệ giữa phân cấp tài khóa với tăng trưởng kinh tế dài hạn. Khả năng tác động của mức độ phân cấp tài khoá đối với tăng trưởng kinh tế ở các nước đang phát triển cũng được nhiều nhà nghiên cứu quan tâm. Một số nghiên cứu điển hình như: Davoodi, Xie, Zhou (1995) , Zhang và Zhou (1997, 1998), Davoodi và Zhou (1998), Woller và Phillips (1998), Lin và Liu (2000). Theo các nghiên cứu của Zhang và Zhou (1997) và Lin và Liu (2000), phân cấp tài khoá có ảnh hưởng tích cực đến tăng trưởng kinh tế lần lượt tại Ấn Độ và Trung Quốc. Trong khi nhiều nghiên cứu khác cho kết quả là sự phân cấp tài khoá làm chậm tốc độ tăng trưởng, ví dụ như Zhang và Zhou (1998) đối với Trung Quốc, Davoodi, Xie, Zhou (1995) đối với Mĩ và Davoodi và Zhou (1998) đối với mẫu nghiên cứu bao gồm các nước phát triển và đang phát triển. Những tác động của sự chuyển giao ngân sách từ chính quyền liên bang (hay chính quyền trung ương) đến chính quyền địa phương lên chi tiêu địa phương đã được tìm hiểu một cách rộng rãi qua các nghiên cứu học thuật như hiệu ứng giấy bẫy ruồi. Tuy nhiên đây chỉ là các nghiên cứu lý thuyết, dựa trên các giả định ( ví dụ như cử tri trung dung). Về nghiên cứu thực nghiệm, Freikman và Plekhanov vào năm 2009, khi TIEU LUAN MOI download : [e-mail] -3- nghiên cứu mối quan hệ giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp tài khóa các khu vực ở Nga, đã đưa ra nhận định khi các điều khác không đổi thì ở các khu vực có sự lệ thuộc chuyển giao càng cao thì sự phân cấp tài khóa sẽ càng thấp. Tức những khu vực dựa nhiều vào chuyển giao của liên bang có xu hướng có hệ thống tài chính tập trung hơn. Wu và Wen Wang đã đặt ra một vấn đề mới, đó là các nhân tố nào tác động lên các quyết định phân cấp chi tiêu ở Trung Quốc. Sau khi làm các nghiên cứu thực nghiệm, tác giả không chỉ đưa ra những kết luận về những nhân tố tác động lên phân cấp chi mà còn đưa ra các lập luận giải thích cho mối quan hệ âm giữa sự lệ thuộc chuyển giao và phân cấp chi tiêu ở Trung Quốc. Dựa trên dữ liệu ở mức độ cấp tỉnh, địa khu và huyện ở Trung Quốc, nghiên cứu của Wu và Wang đã tạo ra một kết quả thực nghiệm giúp xác định các yếu tố quyết định phân cấp chi tiêu của Trung Quốc cũng như các nước đang phát triển.