Luận văn thạc sĩ location specific determinants of japanese foreign direct investment in selected asian countries

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu location specific determinants of japanese foreign direct investment in selected asian countries, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Huynh Thao Thuy Vi
• Người hướng dẫn: Dr. Le Cong Tru
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Location-specific Determinants of Japanese Foreign Direct Investment in Selected Asian Countries
• Loại tài liệu: thesis
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENT
• ABBREVIATIONS
• ABSTRACT
• 1. CHAPTER 1: INTRODUCTION
• 1.1. PROBLEM STATEMENT
• 1.2. RESEARCH OBJECTIVES
• 1.3. RESEARCH QUESTION
• 1.4. THESIS STRUCTURE
• 2. CHAPTER 2: LITERATURE REVIEW
• 2.1. THEORETICAL LITERATURE
• 2.1.1. Early concepts & studies of determinants of FDI
• 2.1.2. Neoclassical Trade Theory (Heckscher-Ohlin model & MacDougall-Kemp model)
• 2.1.3. Hymer – Kindleberger Paradigm
• 2.1.4. Internalization theory
• 3. CHAPTER 3: RESEARCH METHODOLOGY
• 3.1. VARIABLE DEFINITION AND TESTING HYPOTHESES
• 3.2. DATA AND MODEL SPECIFICATION
• 3.3. RESEARCH METHODOLOGY
• 4. CHAPTER 4: DATA ANALYSIS
• 4.1. THE OVERVIEW OF JAPANESE FDI IN ASIAN COUNTRIES
• 4.1.1. Before the crisis in 1997
• 4.1.2. After the crisis in 1997
• 4.1.3. Several remarkable characteristics of recent Japanese FDI in Asia
• 4.2. Descriptive analysis and some general tests
• 4.3. Findings from estimation results
• 5. CHAPTER 5: CONCLUSION AND POLICY IMPLICATION
• 5.1. LIMITATION AND SUGGESTION OF FURTHER RESEARCH
• APPENDIX A: RESULT OF HAUSMAN TEST
• APPENDIX B: RESULTS OF HETEROSKEDASTICITY & SERIAL CORRELATION TEST
• APPENDIX C: REGRESSION RESULTS
• LIST OF FIGURES
• LIST OF TABLES

Tóm tắt

I. Tổng quan về yếu tố quyết định đầu tư trực tiếp nước ngoài Nhật Bản tại châu Á

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) từ Nhật Bản vào các quốc gia châu Á đã trở thành một chủ đề quan trọng trong nghiên cứu kinh tế. Nhật Bản, với nền kinh tế phát triển và công nghệ tiên tiến, đã tìm kiếm cơ hội đầu tư tại các thị trường đang nổi ở châu Á. Các yếu tố quyết định cho sự thành công của FDI Nhật Bản bao gồm chính sách đầu tư, môi trường kinh doanh và các yếu tố kinh tế vĩ mô. Nghiên cứu này sẽ phân tích các yếu tố này để hiểu rõ hơn về động lực đầu tư của Nhật Bản.

1.1. Định nghĩa và vai trò của đầu tư trực tiếp nước ngoài

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là hình thức đầu tư mà một công ty hoặc cá nhân từ một quốc gia đầu tư vào một quốc gia khác. FDI đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, tạo ra việc làm và chuyển giao công nghệ. Nhật Bản là một trong những quốc gia hàng đầu về FDI, đặc biệt tại châu Á, nơi có nhiều cơ hội phát triển.

1.2. Tình hình đầu tư của Nhật Bản tại châu Á

Nhật Bản đã đầu tư mạnh mẽ vào nhiều quốc gia châu Á như Trung Quốc, Việt Nam và Thái Lan. Các lĩnh vực đầu tư chủ yếu bao gồm sản xuất, công nghệ thông tin và dịch vụ tài chính. Sự gia tăng FDI từ Nhật Bản không chỉ giúp các quốc gia tiếp nhận phát triển kinh tế mà còn tạo ra mối quan hệ hợp tác chặt chẽ giữa các quốc gia trong khu vực.

II. Các thách thức trong đầu tư trực tiếp nước ngoài Nhật Bản tại châu Á

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng đầu tư trực tiếp nước ngoài của Nhật Bản tại châu Á cũng đối mặt với nhiều thách thức. Những thách thức này bao gồm rủi ro chính trị, sự biến động của tỷ giá hối đoái và sự cạnh tranh từ các quốc gia khác. Việc hiểu rõ các thách thức này là cần thiết để các nhà đầu tư Nhật Bản có thể đưa ra quyết định đúng đắn.

2.1. Rủi ro chính trị và kinh tế

Rủi ro chính trị tại các quốc gia châu Á có thể ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của Nhật Bản. Các vấn đề như bất ổn chính trị, thay đổi chính sách và tham nhũng có thể làm giảm sự hấp dẫn của các thị trường này. Ngoài ra, sự biến động của nền kinh tế toàn cầu cũng có thể tác động đến FDI.

2.2. Cạnh tranh từ các quốc gia khác

Sự cạnh tranh từ các quốc gia khác trong khu vực như Trung Quốc và Hàn Quốc cũng là một thách thức lớn. Những quốc gia này đang nỗ lực thu hút FDI bằng cách cải thiện môi trường đầu tư và cung cấp các ưu đãi hấp dẫn. Nhật Bản cần phải tìm ra các chiến lược để duy trì vị thế cạnh tranh của mình.

III. Phương pháp nghiên cứu các yếu tố quyết định đầu tư Nhật Bản

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp phân tích định lượng để xác định các yếu tố quyết định đầu tư trực tiếp nước ngoài của Nhật Bản tại châu Á. Dữ liệu được thu thập từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm các báo cáo kinh tế và thống kê đầu tư. Phân tích hồi quy sẽ được sử dụng để đánh giá mối quan hệ giữa các yếu tố và FDI.

3.1. Phân tích hồi quy và dữ liệu

Phân tích hồi quy là một công cụ mạnh mẽ để xác định mối quan hệ giữa các biến. Dữ liệu về FDI Nhật Bản sẽ được thu thập từ các nguồn như Ngân hàng Thế giới và JETRO. Các biến độc lập sẽ bao gồm chính sách đầu tư, môi trường kinh doanh và các yếu tố kinh tế vĩ mô.

3.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định đầu tư

Các yếu tố như quy mô thị trường, ổn định chính trị và phát triển cơ sở hạ tầng sẽ được xem xét. Nghiên cứu sẽ phân tích cách mà những yếu tố này ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của các doanh nghiệp Nhật Bản.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng các yếu tố như quy mô thị trường và ổn định chính trị có ảnh hưởng lớn đến quyết định đầu tư của Nhật Bản tại châu Á. Những phát hiện này có thể giúp các nhà hoạch định chính sách tại các quốc gia châu Á cải thiện môi trường đầu tư và thu hút nhiều hơn FDI từ Nhật Bản.

4.1. Tác động của quy mô thị trường

Quy mô thị trường lớn hơn thường thu hút nhiều FDI hơn. Các quốc gia có dân số đông và nhu cầu tiêu dùng cao sẽ trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư Nhật Bản. Nghiên cứu cho thấy rằng các quốc gia như Việt Nam và Indonesia có tiềm năng lớn trong việc thu hút FDI.

4.2. Ứng dụng chính sách thu hút FDI

Các quốc gia cần áp dụng các chính sách khuyến khích đầu tư như giảm thuế, cải thiện cơ sở hạ tầng và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Những chính sách này sẽ giúp tăng cường sự hấp dẫn của các quốc gia châu Á đối với FDI từ Nhật Bản.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của đầu tư Nhật Bản tại châu Á

Đầu tư trực tiếp nước ngoài của Nhật Bản tại châu Á có triển vọng tích cực trong tương lai. Tuy nhiên, để duy trì và phát triển, các quốc gia cần phải cải thiện môi trường đầu tư và giải quyết các thách thức hiện tại. Nghiên cứu này cung cấp những hiểu biết quan trọng cho các nhà đầu tư và nhà hoạch định chính sách.

5.1. Triển vọng đầu tư trong tương lai

Với sự phát triển của các nền kinh tế châu Á, FDI từ Nhật Bản dự kiến sẽ tiếp tục tăng trưởng. Các lĩnh vực như công nghệ thông tin và năng lượng tái tạo sẽ trở thành những điểm nóng đầu tư trong tương lai.

5.2. Đề xuất chính sách cho các quốc gia châu Á

Các quốc gia châu Á cần xây dựng các chính sách đầu tư hấp dẫn và bền vững. Việc cải thiện cơ sở hạ tầng và tạo ra môi trường kinh doanh thuận lợi sẽ giúp thu hút nhiều hơn FDI từ Nhật Bản.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng vai trò là động lực then chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh toàn cầu của các quốc gia đang phát triển. Trong bối cảnh kinh tế thế giới biến động, khu vực châu Á duy trì vị thế điểm đến hấp dẫn hàng đầu với 3.740 dự án FDI được ghi nhận trong năm 2012, chiếm 31% tổng thị phần toàn cầu. Trong đó, Nhật Bản khẳng định vị thế nguồn cung ứng vốn vượt trội. Theo kết quả điều tra của Tổ chức Xúc tiến Thương mại Nhật Bản (JETRO) trên 9.800 doanh nghiệp, có tới 64,9% doanh nghiệp định hướng mở rộng đầu tư ra nước ngoài và 91,7% lựa chọn thiết lập cơ sở sản xuất kinh doanh tại khu vực Châu Á - Thái Bình Dương.

Tuy nhiên, áp lực gia tăng chi phí nhân công, rủi ro tỷ giá, biến động chính trị và sự thiếu hụt cơ sở hạ tầng đặt ra thách thức lớn cho các quốc gia tiếp nhận đầu tư. Đề tài tập trung giải quyết vấn đề xác định các yếu tố đặc thù quốc gia điểm đến tác động đến dòng vốn FDI từ Nhật Bản (JFDI). Mục tiêu cụ thể là phân tích sự dịch chuyển dòng vốn trước và sau cuộc khủng hoảng tài chính châu Á năm 1997, đo lường mức độ ảnh hưởng của các yếu tố kinh tế, thể chế, hạ tầng và so sánh tương quan vị thế cạnh tranh giữa 10 nền kinh tế châu Á. Phạm vi nghiên cứu bao gồm chuỗi dữ liệu bảng 18 năm (1995–2012) tại 10 quốc gia: Việt Nam, Thái Lan, Indonesia, Malaysia, Philippines, Singapore, Hàn Quốc, Hồng Kông, Ấn Độ và Trung Quốc. Nghiên cứu mang lại ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở định lượng vững chắc giúp các nhà hoạch định chính sách tối ưu hóa môi trường đầu tư, thu hẹp khoảng cách cạnh tranh và gia tăng khả năng thu hút nguồn vốn chất lượng cao từ Nhật Bản.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng tích hợp nhiều trường phái lý thuyết kinh tế quốc tế kinh điển. Trọng tâm là Khung lý thuyết OLI (Eclectic Paradigm) của John Dunning, kết hợp ba nhóm lợi thế: Lợi thế sở hữu (Ownership advantages), Lợi thế địa điểm (Location advantages) và Lợi thế nội bộ hóa (Internalization advantages). Ba động cơ đầu tư chính của doanh nghiệp Nhật Bản được phân loại rõ ràng bao gồm: tìm kiếm thị trường (Market-seeking), tìm kiếm tài nguyên (Resource-seeking) và tìm kiếm hiệu quả chi phí (Efficiency-seeking).

Bên cạnh đó, đề tài vận dụng Lý thuyết nội bộ hóa của Buckley và Casson (1976) nhằm giải thích các quyết định tích hợp dọc và mở rộng mạng lưới sản xuất xuyên biên giới khi thị trường trung gian xuất hiện khiếm khuyết. Mô hình thương mại tân cổ điển Heckscher - Ohlin và MacDougall - Kemp được sử dụng để phân tích sự dịch chuyển dòng vốn theo mức độ dồi dào của các yếu tố sản xuất và chênh lệch tỷ suất sinh lời. Bốn khái niệm cốt lõi được định hình gồm: Lợi thế đặc thù địa điểm (Location-specific advantages), Chi phí phiền hà (Hassle cost liên quan đến thủ tục hành chính), Quy mô thị trường (Market size) và Sự ổn định kinh tế vĩ mô (Macroeconomic stability).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu bảng thứ cấp thường niên thu thập từ các tổ chức uy tín toàn cầu: Ngân hàng Thế giới (World Bank), Bộ Tài chính Nhật Bản, Chỉ số Quản trị Toàn cầu (WGI) và Tổ chức Lao động Quốc tế (ILO) trong giai đoạn 1995–2012. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 180 quan sát tổng thể từ 10 quốc gia châu Á. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm đại diện toàn diện cho ba nhóm phát triển kinh tế: nhóm các nền kinh tế mới công nghiệp hóa NIEs (Hàn Quốc, Singapore, Hồng Kông), nhóm ASEAN4 (Indonesia, Thái Lan, Malaysia, Philippines) và nhóm các thị trường lớn, mới nổi (Trung Quốc, Ấn Độ, Việt Nam).

Mô hình kinh tế lượng áp dụng kỹ thuật phân tích dữ liệu bảng với ba phương pháp ước lượng: Hồi quy gộp (Pooled OLS), Mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) và Mô hình tác động cố định (FEM) sử dụng biến giả (LSDV). Lý do lựa chọn mô hình FEM là khả năng kiểm soát triệt để các yếu tố dị biệt không quan sát và bất biến theo thời gian của từng quốc gia (như văn hóa, địa lý, thể chế lịch sử). Kiểm định Hausman bác bỏ giả thuyết H0 với giá trị p-value tiệm cận 0,00, khẳng định tính nhất quán vượt trội của FEM so với REM. Hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan chuỗi bậc nhất được phát hiện qua kiểm định Modified Wald và Wooldridge, sau đó được xử lý triệt để bằng phương pháp ước lượng sai số chuẩn vững (Robust standard errors). Kiểm định hệ số phóng đại phương sai (VIF) phát hiện biến độ mở thương mại có VIF bằng 12,02 (vượt ngưỡng an toàn 10), do đó biến này được loại bỏ để loại trừ hiện tượng đa cộng tuyến nghiêm trọng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Ước lượng định lượng từ mô hình FEM cung cấp bốn phát hiện nền tảng có ý nghĩa thống kê cao:

Thứ nhất, Quy mô thị trường (GDP) và Trình độ phát triển cơ sở hạ tầng (INFRA2) là hai động lực thúc đẩy mạnh nhất dòng vốn đầu tư từ Nhật Bản. Biến GDP đo lường bằng sức mua tương đương và chỉ số hạ tầng kỹ thuật (gồm điện năng, viễn thông, tiêu thụ năng lượng) đều mang hệ số hồi quy dương với độ tin cậy 99%.

Thứ hai, Bất ổn kinh tế vĩ mô tác động tiêu cực trực tiếp đến dòng vốn. Tỷ lệ lạm phát (IFL) và Biến động tỷ giá hối đoái (LnEXCV) đều mang hệ số âm có ý nghĩa thống kê. Sự trượt giá hoặc biến động thất thường của đồng nội tệ làm suy giảm giá trị lợi nhuận chuyển đổi về đồng Yên Nhật.

Thứ ba, Năng lực quản trị công và Thể chế minh bạch (POL) đo lường qua điểm số WGI có tác động thuận chiều mạnh mẽ. Môi trường pháp lý ổn định và sự kiểm soát tham nhũng hiệu quả giúp giảm thiểu chi phí phiền hà cho doanh nghiệp ngoại.

Thứ tư, Phân tích hệ số chặn cá thể LSDV cho thấy sự phân hóa sâu sắc giữa các quốc gia. Hệ số chặn của Việt Nam thấp hơn đáng kể so với Thái Lan, Indonesia và Trung Quốc. Báo cáo khảo sát của Ngân hàng Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JBIC) năm 2013 phản ánh tỷ lệ doanh nghiệp đánh giá điểm đến hứa hẹn trung hạn: Indonesia dẫn đầu với 44,8%, Ấn Độ đạt 43,2%, Thái Lan đạt 38,5%, Trung Quốc đạt 37,5%, trong khi Việt Nam chỉ đạt 31,6%.

Thảo luận kết quả

Cơ chế tác động cho thấy doanh nghiệp Nhật Bản khi thực hiện chiến lược đầu tư tìm kiếm thị trường và tìm kiếm hiệu quả luôn ưu tiên các quốc gia có quy mô tiêu dùng lớn và hạ tầng năng lượng đồng bộ. Tình trạng mất điện đột ngột hoặc chi phí logistics tăng cao triệt tiêu lợi thế nhân công giá rẻ.

Dữ liệu được trực quan hóa qua biểu đồ phân tán hai chiều (Two-way scatter plot) thể hiện mối tương quan chặt chẽ giữa mức độ quản trị quốc gia và độ mở thương mại, minh chứng cho hiện tượng đa cộng tuyến cần kiểm soát. Biểu đồ đường biến thiên dòng vốn JFDI qua các giai đoạn lịch sử phản ánh rõ cú sốc khủng hoảng tài chính 1997: dòng vốn đầu tư vào châu Á sụt giảm mạnh từ 1.495 tỷ Yên năm 1997 xuống 855 tỷ Yên năm 1998, sau đó phục hồi mạnh mẽ lên mức 7.529 tỷ Yên năm 1999 nhờ các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A).

So sánh với các công trình trước đây, kết quả này hoàn toàn đồng nhất với các nghiên cứu của Urata và Kawai (2000), Kinoshita và cộng sự (2004) về vai trò cốt lõi của quy mô kinh tế và tính ổn định thể chế, đồng thời củng cố quan điểm của Xing (2006) về độ nhạy cảm của nhà đầu tư Nhật Bản trước rủi ro biến động tỷ giá song phương.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm gia tăng sức hút đối với dòng vốn FDI chất lượng cao từ Nhật Bản, bốn nhóm giải pháp hành động cụ thể được kiến nghị:

Thứ nhất, nâng cấp đột phá hạ tầng kỹ thuật và bảo đảm an ninh năng lượng công nghiệp. Chủ thể thực hiện: Bộ Giao thông Vận tải phối hợp cùng Tập đoàn Điện lực Việt Nam và chính quyền các địa phương. Mục tiêu cụ thể: Xóa bỏ hoàn toàn tình trạng gián đoạn nguồn điện tại các khu kinh tế trọng điểm, nâng chỉ số tiếp cận điện năng và tối ưu hóa hệ thống logistics để giảm chi phí vận tải xuống dưới 15% GDP trong giai đoạn 2025–2027.

Thứ hai, duy trì ổn định kinh tế vĩ mô và điều hành chính sách tỷ giá linh hoạt, thận trọng. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam phối hợp với Bộ Tài chính. Mục tiêu cụ thể: Kiểm soát lạm phát bình quân dưới 4,0%/năm, duy trì biên độ dao động tỷ giá thực tế VND/JPY ổn định trong ngưỡng 2,0% đến 3,0%/năm giai đoạn 2025–2028 nhằm bảo toàn giá trị vốn và lợi nhuận kỳ vọng của doanh nghiệp đầu tư.

Thứ ba, đẩy mạnh cải cách thể chế pháp lý và nâng cao hiệu quả quản trị công. Chủ thể thực hiện: Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Văn phòng Chính phủ và các cơ quan quản lý chuyên ngành. Mục tiêu cụ thể: Cắt giảm tối thiểu 30% thời gian xử lý thủ tục hành chính đầu tư, số hóa 100% quy trình cấp phép trực tuyến, nâng điểm số quản trị công WGI từ mức âm lên mức dương trên 0,35 vào năm 2026.

Thứ tư, phát triển hệ sinh thái công nghiệp hỗ trợ và nguồn nhân lực kỹ thuật chất lượng cao. Chủ thể thực hiện: Bộ Công Thương liên kết cùng Hiệp hội Doanh nghiệp Nhật Bản. Mục tiêu cụ thể: Nâng tỷ lệ nội địa hóa chuỗi cung ứng linh kiện cơ khí, điện tử từ mức 30% hiện nay lên 50%–55% vào năm 2030, đáp ứng tiêu chuẩn gia công toàn cầu của các tập đoàn đa quốc gia Nhật Bản.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang lại giá trị học thuật và thực tiễn thiết thực cho bốn nhóm đối tượng chuyên môn:

Nhóm thứ nhất: Các nhà hoạch định chính sách kinh tế và chuyên viên xúc tiến đầu tư quốc tế. Kết quả định lượng giúp xây dựng khung chính sách thu hút FDI có chọn lọc, định hình các gói ưu đãi thuế quan, cải thiện chỉ số môi trường kinh doanh và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia so với các đối thủ trong khu vực ASEAN.

Nhóm thứ hai: Lãnh đạo doanh nghiệp sản xuất trong nước và các hiệp hội ngành nghề công nghiệp phụ trợ. Cung cấp góc nhìn toàn diện về tiêu chuẩn lựa chọn đối tác của doanh nghiệp Nhật Bản, từ đó giúp doanh nghiệp nội địa chủ động tái cấu trúc quy trình công nghệ, nâng cao tỷ lệ cung ứng và tích hợp sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Nhóm thứ ba: Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế phát triển, Kinh tế quốc tế. Tài liệu đóng vai trò là một case study mẫu mực về ứng dụng phân tích kinh tế lượng dữ liệu bảng, phương pháp khắc phục khuyết tật mô hình và ứng dụng lý thuyết OLI vào bối cảnh các nền kinh tế đang phát triển.

Nhóm thứ tư: Chuyên gia tư vấn chiến lược đầu tư và chuyên viên phân tích tài chính quốc tế. Nắm bắt chu kỳ vận động của dòng vốn FDI Nhật Bản, đo lường mức độ ảnh hưởng của biến động tỷ giá và rủi ro quốc gia để xây dựng các báo cáo tư vấn phân bổ vốn và thẩm định dự án chính xác.

Câu hỏi thường gặp

Biến động tỷ giá hối đoái ảnh hưởng như thế nào đến quyết định đầu tư của doanh nghiệp Nhật Bản? Biến động tỷ giá mang hệ số âm có ý nghĩa thống kê cao. Sự mất giá thất thường của đồng nội tệ làm tăng chi phí nhập khẩu nguyên liệu và làm suy giảm lợi nhuận chuyển đổi về đồng Yên Nhật. Điển hình trong cuộc khủng hoảng tài chính năm 1997, rủi ro tỷ giá đã khiến dòng vốn JFDI vào châu Á sụt giảm hơn 42% chỉ sau một năm.

Tại sao biến độ mở thương mại lại bị loại khỏi mô hình hồi quy kinh tế lượng chính thức? Trong quá trình kiểm định, biến độ mở thương mại có hệ số phóng đại phương sai VIF đạt 12,02, vượt ngưỡng tiêu chuẩn an toàn là 10. Sự tương quan tuyến tính rất cao giữa độ mở thương mại và chỉ số rủi ro chính trị gây ra hiện tượng đa cộng tuyến, làm sai lệch độ tin cậy của các hệ số ước lượng nên việc loại trừ là bắt buộc.

Hạ tầng kỹ thuật giữ vai trò quyết định ra sao trong việc thu hút vốn FDI từ Nhật Bản? Chỉ số phát triển hạ tầng tác động tích cực ở mức ý nghĩa 1%. Doanh nghiệp sản xuất Nhật Bản đòi hỏi nguồn cung điện liên tục và viễn thông tốc độ cao để đảm bảo chuỗi cung ứng chính xác. Theo khảo sát của tổ chức JBIC, có tới 57% doanh nghiệp Nhật bày tỏ lo ngại sâu sắc về sự thiếu hụt hạ tầng tại các nước đang phát triển.

Vị thế cạnh tranh thu hút FDI Nhật Bản của Việt Nam đang đứng ở đâu so với các nước ASEAN? Hệ số chặn cá thể của Việt Nam trong mô hình thấp hơn đáng kể so với Thái Lan và Indonesia. Theo khảo sát triển vọng trung hạn năm 2013, tỷ lệ bình chọn của Việt Nam đạt 31,6% (đứng thứ 5), xếp sau Indonesia với 44,8% và Thái Lan với 38,5% do hạn chế về công nghiệp hỗ trợ và hạ tầng năng lượng.

Phương pháp mô hình tác động cố định mang lại ưu thế vượt trội gì cho nghiên cứu này? Kiểm định Hausman bác bỏ mô hình tác động ngẫu nhiên với mức ý nghĩa 1%. Mô hình tác động cố định giúp triệt tiêu hoàn toàn các yếu tố bất biến theo thời gian nhưng không thể quan sát của từng quốc gia, đảm bảo các ước lượng thu được không bị chệch và phản ánh trung thực bản chất kinh tế.

Kết luận

Nghiên cứu khẳng định năm luận điểm then chốt:

• Quy mô thị trường nội địa và trình độ phát triển cơ sở hạ tầng là hai lực đẩy quan trọng nhất thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp từ Nhật Bản.
• Bất ổn kinh tế vĩ mô, thể hiện qua lạm phát cao và tỷ giá hối đoái biến động, là rào cản làm suy giảm nghiêm trọng dòng vốn ngoại.
• Năng lực quản trị quốc gia, sự minh bạch thể chế và kiểm soát chi phí phiền hà đóng vai trò điều kiện tiên quyết cho sự gắn kết đầu tư dài hạn.
• Sự phân tầng lợi thế cạnh tranh giữa các quốc gia châu Á đòi hỏi Việt Nam phải nỗ lực vượt bậc để thu hẹp khoảng cách với các nước dẫn đầu như Indonesia hay Thái Lan.
• Chiến lược thu hút FDI bền vững phải dựa trên sự kết hợp đồng bộ giữa cải cách thể chế, nâng cấp mạng lưới năng lượng và phát triển công nghiệp hỗ trợ.

Đóng góp lớn nhất của luận văn là hệ thống hóa khung phân tích thực nghiệm đa quốc gia, làm sáng tỏ độ nhạy cảm của dòng vốn Nhật Bản trước các biến số kinh tế vĩ mô và thể chế. Lộ trình hành động giai đoạn 2026–2030 đòi hỏi các nhà quản lý tập trung hoàn thiện hạ tầng số và ổn định tỷ giá thực chất. Hãy khai thác ngay các dữ liệu định lượng chuyên sâu từ luận văn này để tối ưu hóa chiến lược xúc tiến đầu tư và nâng tầm vị thế kinh tế quốc gia trên bản đồ FDI quốc tế.

Trích đoạn nội dung tài liệu

University of Economics International Institution of Social Studies Ho Chi Minh City, Vietnam Eramus University of Rotterdam, The Netherlands VIETNAM – THE NETHERLANDS PROGRAMME FOR MASTER OF ART IN DEVELOPMENT ECONOMICS LOCATION SPECIFIC DETERMINANTS OF JAPANESE FOREIGN DIRECT INVESTMENT IN SELECTED ASIAN COUNTRIES BY HUYNH THAO THUY VI A thesis submitted in partial fulfillment of the requirements for the degree of Master of Arts in Development Economics Under the supervision of Dr. Le Cong Tru HO CHI MINH CITY, 2014 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DECLARATION This is to certify that the thesis entitled “Location-specific determinants of Japanese foreign direct investment in selected Asian countries”, is submitted by me in fulfillment of the requirement for the degree of Master of Art in Development Economics to Vietnam – Netherlands Programme. This thesis comprises only my original work and due supervision and acknowledgement have been made in the text to all other material used. Huynh Thao Thuy Vi 1 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACKNOWLEDGEMENT I would not be possible to finish this thesis without the support of people surrounding me.

Firstly, I am really grateful to my supervisor, Dr. Le Cong Tru, for his guidance, comments and supervisions. Secondly, I would like to express my gratitude to Dr. Truong Dang Thuy for his econometric guidance.

Thirdly, I want to acknowledge all lecturers of Vietnam-Netherlands Programme for the wide knowledge they provided me during the time I studied here. Next, I would like to express my gratitude to my parents for all of their sacrifice, encouragement and support for me. Last but not least, I would like to thank my friends and people, who supported for my thesis but were not above-mentioned. 2 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABBREVIATIONS FE Fixed Effect FDI Foreign Direct Investment GDP Gross Domestic Product JBIC Japan Bank for International Cooperation JFDI Japanese Foreign Direct Investment JETRO Japan External Trade Organization MNE Multinational Enterprises RE Random Effect 3 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABSTRACT This thesis contributes to examine the location-specific determinants influencing on Japanese foreign direct investment.

This research uses fixed effect method and panel data of ten selected Asian countries in the period from 1995 to 2012. The determinants are classified into three groups: policy factor, business facilitation and economic factor. In this study, except for the variables which belong to policy factor and business facilitation, the others of economic factor are categorized in accordance with three main motives for Japanese enterprises investing abroad. Those motives are market-seeking, resource-seeking and efficiency-seeking.

The study finds that market size, natural resource, inflation rate, exchange rate volatility, political risk and infrastructure development are the significant factors. Moreover, among ten selected Asian countries, there are the differences between intercept coefficients of Vietnam and other countries who are Thailand, Indonesia, Vietnam– Philippines and China. In other words, except for the determinants in the regression model, there would be other factors making those countries to be more dominant than Vietnam. Finally, recognizing the need of Japanese foreign direct investment, the policy makers in host countries should apply the relevant policies to improve the business environment for becoming promising destinations and attract more Japanese foreign direct investment.

Key words: Japanese foreign direct investment, panel data, location-specific, Asian countries, fixed effect. 4 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TABLE OF CONTENT DECLARATION. 4 TABLE OF CONTENT. 5 LIST OF FIGURES.

7 LIST OF TABLES. 11 CHAPTER 2 LITERATURE REVIEW .1 Early concepts & studies of determinants of FDI .2 Neoclassical Trade Theory (Heckscher-Ohlin model & MacDougall-Kemp model) .3 Hymer – Kindleberger Paradigm .5 The OLI paradigm - Eclectic theory. 22 CHAPTER 3 RESEARCH METHODOLOGY.1 VARIABLE DEFINITION AND TESTING HYPOTHESES .4 Exchange rate volatility .2 DATA AND MODEL SPECIFICATION. 32 CHAPTER 4 DATA ANALYSIS .1 THE OVERVIEW OF JAPANESE FDI IN ASIAN COUNTRIES .1 Before the crisis in 1997 .2 After the crisis in 1997 .3 Several remarkable characteristics of recent Japanese FDI in Asia .1 Descriptive analysis and some general tests.

52 CHAPTER 5 CONCLUSION AND POLICY IMPLICATION. 57 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.3 LIMITATION AND SUGGESTION OF FURTHER RESEARCH. 59 APPENDIX A: RESULT OF HAUSMAN TEST. 60 APPENDIX B: RESULTS OF HETEROSKEDASTICITY &.

61 SERIAL CORRELATION TEST. 61 Table B-1: Heteroskedasticity test. 61 Table B-2: Serial Correlation test. 61 APPENDIX C: REGRESSION RESULTS.

63 6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF FIGURES Figure 2.1: Japanese FDI by region (billion Yen) .2: Japanese FDI in 10 selected Asian countries (billion Yen).3: Japanese FDI in NIEs (billion Yen) .4: Japanese FDI in ASEAN4 (billion Yen) .5: The correlation between Political Risk (pol) and Trade Openness (TO1) .6: The correlation between trade and GDP .7: The response of Japanese enterprises considering Vietnam, Thailand, Indonesia, Philippines and China as the promising countries. 56 7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF TABLES Table 2.1: The summaries of some typical theories of FDI .1: Summary of testing hypotheses .2: Summary of expected signs of variables .1: Regional distribution of FDI by Japanese firms .2: Promising countries for overseas business operation over the medium-term in term of Japanese enterprises .3: Summary of variables in the study .4: Correlation coefficients of variables in the study .5: The VIF and TOL factors before excluding trade openness (TO1).6: The VIF and TOL factors after excluding trade openness (TO1) .7: Summary of Estimation Results. 52 8 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHAPTER 1 INTRODUCTION 1.1 PROBLEM STATEMENT For the time being, because of the immobility and long run profitability, foreign direct investment (FDI) is one of the important factors contributing to the economic growth of countries in the world (Nakamura & Oyama, 1998). Through FDI, the financial resources are transferred to the host countries to set up and expand the production conditions in those countries.

Furthermore, the technological achievements and managerial knowledge are also transferred from the investing countries to the host countries. Those factors would contribute to the economic development of the recipients. Moreover, the host countries may also take advantage of the networks through the sales and distribution networks of foreign investors. As to the destination of FDI, with the available and potential advantages, Asia has been still the leading region in attracting FDI with 3,740 projects tracked in 2012, which increases its global market share to 31.

Many countries in Asia have achieved the dominant economic growth through FDI into many specific industries, such as, business and financial services, ICT, chemicals, plastics and rubber, etc. As to the source country or home country of FDI, Japan is still the dominant one all over the world, especially in Asia. In spite of the decreased number of outward FDI projects from Japan, the ratio of Japanese FDI in Asia still went up from 34. According to the survey conducted by Japan External Trade Organization (JETRO) on 3,397 JETRO member firms and 6,403 enterprises using JETRO services in 2013, 64.9% of firms intend to expand overseas operation by conducting new investments going with existing operation bases whereas 91.7% set up locations in Asia Pacific.

It would be indicated that because of natural disasters and difficult domestic business environment in Japan, for example, labor costs, tax burden, domestic regulations, etc, Japan firms are concentrating on widening their overseas investments (JETRO, 2014). Moreover, as to the conception of Japanese firms, the countries in Asia have been possessing advantages, which would promote them to be promising destinations for JFDI. Those advantages can be listed as current size of local market, inexpensive source of labor, social and political stability, etc. Despite many motives for Japanese firms to invest in Asia, there are many issues in this region, which raised concerns for Japanese enterprises.

As indicated in the report of Japan Bank 9 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] for International Cooperation (JBIC) in 2013, the rise in salary, difficult searching for the raw materials, underdeveloped infrastructure, unclear legal system, etc have been the typical issues existing in Asian countries and possibly preventing them from receiving more investment from Japan. Combining the pros. in Asian region, we can examine the determinants affecting JFDI inflows in Asia. In other words, the study of the important factors determining JFDI in Asia is necessary for boosting JFDI into this region and should be based on the empirical studies and the real situations as well.

Since then, the relevant policies can be suggested for the countries in Asia to become more attractive destinations to Japanese investors.2 RESEARCH OBJECTIVES Up to now, there are some studies about factors affecting FDI inflow in Asian countries. It can be stated that the empirical papers presented the different and various factors to demonstrate for the researches and got general findings. A few authors have conducted their studies by basing on data of FDI inflow into specific sectors of specific countries to find out what are called sector-specific determinants of FDI. In this study, the research is concentrated on the total amount of FDI into a specific location or host country and come to contribute to on-going researches by examining the location-specific determinants of Japanese FDI in ten Asian countries.

As to this general objective, this study aims at the following specific objectives: - To provide the descriptive analysis of the changes in the period of before and after 1997 crisis and some recently remarkable characteristics of JFDI in ten selected Asian countries. - To measure the impacts of location-specific determinants on JFDI in ten selected Asian countries. - To suggest some policy implications for attracting JFDI 1.3 RESEARCH QUESTION To conduct research objectives, this study aims to answer the following questions: - What are the characteristics of JFDI in the period of before and after 1997 crisis and the changes in recent JFDI in ten selected Asian countries? - What are the significant factors affecting JFDI inflow in selected Asian countries? Is there any difference between intercept coefficients of ten selected Asian countries? 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - What are the relevant policies that can be suggested basing on the analysis to attract JFDI inflow? 1.4 THESIS STRUCTURE This thesis consists of five chapters. Right after Chapter 1 which aims to present the introduction of JFDI inflows into Asian countries, Chapter 2 will synthesize the remarkable theories about determinants of FDI.

There are five typical theories presented in this chapter from the one with the basic concept to the wider one. They are early studies of FDI, Neoclassical trade theory, Hymer – Kindleberger Paradigm, Internalization theory and OLI paradigm - Eclectic theory. Moreover, some typically empirical studies will also be reviewed in Chapter 2. By considering the combination of theories and empirical studies, the analytical framework of this thesis will be drawn at the end of Chapter 2.

Following Chapter 2, Chapter 3 concentrates on variables definitions and eight testing hypothesis. Furthermore, going with the introduction of empirical model used in this thesis, the source for data and the expected signs of eight variables will be summarized in one table. The final part in Chapter 3 is the research methodology which describes the methods and typical tests in panel data regression. In Chapter 4, an overview of JFDI in Asian countries will be presented to describe the changes in JFDI in the period of before and after the-1997-crisis.

Moreover, the recent trends and characteristics of JFDI in ten selected Asian countries will be also analyzed. The next in this chapter is the findings obtained from the estimation results, which will provide the answers for each hypothesis stated in Chapter 2. Since then, the question of significant factors determining JFDI in selected Asian countries will be also discussed. Basing on the findings in Chapter 4, some conclusion remarks and policies recommendations for attracting JFDI into Asian countries will be presented in Chapter 5 which is the last chapter in this thesis.