Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Đổi mới giáo dục theo định hướng phát triển năng lực người học là chủ trương trọng tâm được xác định trong các văn kiện của Đảng và Nhà nước Việt Nam. Văn kiện Đại hội Đảng lần thứ XI nêu rõ: "Phát triển giáo dục là quốc sách hàng đầu. Đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục Việt Nam theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội hóa, dân chủ hóa và hội nhập quốc tế". Cụ thể hóa định hướng này, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 8 khóa XI nhấn mạnh yêu cầu: "Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ phương pháp dạy và học theo hướng hiện đại: phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo và vận dụng kiến thức, kĩ năng của người học, khắc phục lối truyền thụ áp đặt một chiều, ghi nhớ máy móc... Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông trong dạy và học".

Trong thực tiễn giáo dục phổ thông, môn Lịch sử giữ vai trò quan trọng trong việc trang bị tri thức lịch sử dân tộc và thế giới, bồi dưỡng thế giới quan, rèn luyện kỹ năng và hình thành phẩm chất cho học sinh. Tuy nhiên, môn học này đang đối mặt với tình trạng suy giảm vị thế khi một bộ phận học sinh chỉ xem Lịch sử là môn học phụ, suy giảm hứng thú học tập và không ghi nhớ được những tri thức lịch sử căn bản. Về phía người dạy, nhiều giáo viên vẫn duy trì phương pháp dạy học truyền thống, lấy giáo viên làm trung tâm và coi sách giáo khoa là công cụ tuyệt đối, việc khai thác các phương tiện công nghệ hiện đại còn mang tính hình thức, đơn điệu.

Trong bối cảnh công nghệ thông tin phát triển, ứng dụng Kahoot được biết đến là một nền tảng hỗ trợ dạy học trực tuyến dựa trên trò chơi có khả năng tạo lớp học tương tác, tích hợp tư liệu đa phương tiện để hỗ trợ giáo viên thiết kế các dạng bài tập lịch sử. Nhằm giải quyết các bất cập nêu trên, tác giả Phạm Thị Hồng Ánh đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp: "Sử dụng ứng dụng Kahoot hỗ trợ việc thiết kế bài tập phần Lịch sử thế giới lớp 11 cho học sinh ở trường THPT".

Mục đích nghiên cứu: Trên cơ sở khẳng định vai trò, ý nghĩa của ứng dụng Kahoot trong dạy học Lịch sử, xác định mục tiêu, lựa chọn nội dung kiến thức và đề xuất biện pháp sử dụng công cụ Kahoot hỗ trợ việc thiết kế bài tập phần Lịch sử thế giới lớp 11, góp phần nâng cao chất lượng dạy và học môn Lịch sử ở trường trung học phổ thông.

Nhiệm vụ nghiên cứu được văn bản xác định cụ thể qua 4 nhiệm vụ:

  1. Nghiên cứu cơ sở lí luận và thực tiễn của việc sử dụng ứng dụng Kahoot trong dạy học môn Lịch sử ở trường THPT.
  2. Tiến hành khảo sát cơ bản đối với giáo viên và học sinh ở trường THPT để đánh giá thực trạng việc sử dụng công nghệ thông tin nói chung và sử dụng ứng dụng Kahoot nói riêng trong dạy học môn Lịch sử.
  3. Đề xuất biện pháp sử dụng ứng dụng Kahoot hỗ trợ việc thiết kế bài tập Lịch sử học phần Lịch sử thế giới lớp 11 cho học sinh ở trường THPT.
  4. Thực nghiệm sư phạm và tiến hành khảo sát để đánh giá tính hiệu quả, tính khả thi của việc sử dụng ứng dụng Kahoot vào dạy học Lịch sử ở trường THPT.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

  • Đối tượng nghiên cứu: Việc sử dụng ứng dụng Kahoot trong thiết kế bài tập phần Lịch sử thế giới lớp 11 cho học sinh ở trường THPT.
  • Phạm vi nội dung: Các bài học thuộc phần Lịch sử thế giới lớp 11 theo chương trình chuẩn hiện hành.
  • Phạm vi không gian khảo sát và thực nghiệm: Khảo sát thực trạng tại 3 trường trung học phổ thông gồm: THPT Yên Lạc (tỉnh Vĩnh Phúc), THPT Dương Quảng Hàm (tỉnh Hưng Yên), THPT Đông Anh (thành phố Hà Nội). Địa bàn tổ chức thực nghiệm sư phạm là trường THPT Yên Lạc (tỉnh Vĩnh Phúc).
  • Thời gian nghiên cứu: Khóa luận được hoàn thành và bảo vệ vào năm 2019.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và các khái niệm công cụ

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên các định nghĩa chuyên ngành giáo dục học, phương pháp dạy học Lịch sử, tâm lý học lứa tuổi và lý thuyết nhận thức:

  1. Khái niệm bài tập và bài tập lịch sử: Tác giả dẫn chiếu quan niệm của tác giả Nguyễn Ngọc Quang về mối tương quan giữa bài tập và người giải, đồng thời sử dụng định nghĩa của Trần Quốc Tuấn (2012): "Bài tập là một hệ thống tin xác định bao gồm những điều kiện và yêu cầu đưa ra trong quá trình dạy học, đòi hỏi người học một lời giải đáp, mà lời giải đáp này về toàn bộ hoặc từng phần không ở trạng thái có sẵn của người giải tại thời điểm mà bài tập được đưa ra". Đối với môn học, bài tập lịch sử là một hệ thống thông tin xác định về tổ chức quá trình dạy học khi kiểm tra, đánh giá kết quả của học sinh trên các lĩnh vực kiến thức, kỹ năng, kỹ xảo và thái độ. Tác giả phân định rõ: câu hỏi chỉ nêu yêu cầu/nhiệm vụ cần trả lời, trong khi bài tập bao gồm cả hệ thống dữ liệu lẫn yêu cầu, buộc người học phải xử lý dữ liệu để tìm ra phương án giải quyết.

  2. Đặc điểm kiến thức lịch sử trường phổ thông: Văn bản chỉ rõ 5 đặc trưng bản chất chi phối phương pháp dạy học: tính quá khứ (sự kiện đã diễn ra, không thể quan sát trực tiếp); tính không lặp lại (xảy ra trong không gian và thời gian xác định); tính cụ thể (gắn liền với nhân vật, địa điểm, sự kiện cụ thể); tính hệ thống và logic lịch sử (mối liên hệ đồng đại và lịch đại); sự thống nhất biện chứng giữa "sử" (sự kiện) và "luận" (đánh giá, giải thích bản chất).

  3. Đặc điểm tâm lý và nhận thức của học sinh THPT: Học sinh THPT (16–18 tuổi) đạt độ ổn định về thể chất, có năng lực tư duy trừu tượng, tư duy ngôn ngữ và phản biện phát triển. Dựa trên quan điểm tâm lý học của A.V. Petrovsky và Hà Thế Ngữ, lứa tuổi này có nhu cầu tự khẳng định bản thân, tính tò mò và định hướng nghề nghiệp rõ rệt. Về nhận thức, tác giả dựa trên quy luật nhận thức biện chứng do V.I. Lenin xác lập ("từ trực quan sinh động đến tư duy trừu tượng và từ tư duy trừu tượng đến thực tiễn") để khẳng định quá trình học tập lịch sử mang tính gián tiếp, tính được hướng dẫn (dẫn châm ngôn của A. Diesterweg: "Người giáo viên tồi truyền đạt chân lí, người giáo viên giỏi dạy người ta cách tìm ra chân lí") và tính giáo dục toàn diện.

  4. Nền tảng ứng dụng Kahoot: Được Asmund Furuseth đồng sáng lập và điều hành từ năm 2006, Kahoot là ứng dụng học tập tương tác trực tuyến dựa trên nền tảng trò chơi (game-based learning), vận hành qua giao thức web trên nhiều thiết bị (máy tính, máy tính bảng, điện thoại thông minh). Hệ thống hỗ trợ 4 định dạng hoạt động gồm: Quiz (câu đố trắc nghiệm nhiều lựa chọn), Jumble (sắp xếp thứ tự hoặc điền khuyết), Discussion (thảo luận), Survey (khảo sát/thăm dò ý kiến).

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Tác giả phối hợp đồng bộ các nhóm phương pháp nghiên cứu sư phạm:

  • Phương pháp nghiên cứu lí luận: Đọc, tổng hợp, phân tích hệ thống và khái quát hóa các văn kiện giáo dục, tài liệu tâm lý học, giáo dục học, giáo trình phương pháp dạy học lịch sử của GS.TS. Nguyễn Thị Côi, Trần Thị Tuyết Oanh, Trần Quốc Tuấn; phân tích chương trình và sách giáo khoa Lịch sử 11 hiện hành.
  • Phương pháp điều tra thực tiễn: Sử dụng phiếu hỏi (phiếu khảo sát ý kiến) gồm hệ thống câu hỏi nhiều lựa chọn đối với cán bộ giáo viên và học sinh phổ thông; phương pháp dự giờ, quan sát và trao đổi chuyên môn.
  • Phương pháp thực nghiệm sư phạm: Thiết kế giáo án thực nghiệm có lồng ghép các bài tập bằng ứng dụng Kahoot tại trường THPT Yên Lạc để kiểm chứng giả thuyết sư phạm.
  • Phương pháp thống kê toán học: Xử lý các dữ liệu khảo sát thực trạng và điểm số kiểm tra sau thực nghiệm sư phạm bằng bảng số liệu và biểu đồ phần trăm.

Nguồn dữ liệu của đề tài gồm dữ liệu thứ cấp từ các công trình nghiên cứu đã công bố và dữ liệu sơ cấp được thu thập từ cuộc khảo sát 15 giáo viên môn Lịch sử cùng 150 học sinh tại 3 trường THPT (Yên Lạc, Đông Anh, Dương Quảng Hàm), kết hợp số liệu bài kiểm tra của học sinh lớp 11A1 trường THPT Yên Lạc.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn của việc sử dụng ứng dụng Kahoot hỗ trợ việc thiết kế bài tập Lịch sử cho học sinh ở trường trung học phổ thông

Chương 1 tập trung làm sáng tỏ cơ sở lý luận về bài tập lịch sử, các thuộc tính của ứng dụng Kahoot, đồng thời công bố số liệu khảo sát thực trạng dạy học lịch sử có ứng dụng công nghệ thông tin tại các trường THPT.

Về mặt công nghệ, tác giả phân tích các thông số kỹ thuật của Kahoot: ứng dụng cung cấp 3 phiên bản sử dụng (web trực tuyến tại kahoot.com/kahoot.it, bản offline tải về máy tính, và ứng dụng trên hệ điều hành iOS/Android). Điểm giới hạn kỹ thuật của Kahoot là số lượng ký tự (tối đa 95 ký tự cho câu hỏi và 60 ký tự cho phương án trả lời); tác giả đề xuất biện pháp khắc phục kỹ thuật bằng cách soạn câu hỏi phức tạp dưới dạng hình ảnh rồi tải lên hệ thống.

Về cơ sở thực tiễn, số liệu điều tra 15 giáo viên và 150 học sinh tại 3 trường THPT Yên Lạc, Dương Quảng Hàm, Đông Anh được tác giả lượng hóa qua các bảng và biểu đồ:

Tiêu chí khảo sát Nhóm giáo viên (n = 15) Nhóm học sinh (n = 150)
Nhận thức về sự cần thiết của CNTT 100% đánh giá cần thiết (22,2% rất cần thiết, 77,8% cần thiết) 85,5% thích học có công nghệ (47,8% rất thích, 37,7% thích; 13% bình thường; 1% không thích)
Đánh giá mức độ hứng thú của học sinh 75% đánh giá HS hứng thú; 25% đánh giá HS rất hứng thú 33,8% rất hứng thú; 39,7% hứng thú; 23,5% bình thường
Tần suất sử dụng CNTT trong giờ dạy 100% giáo viên thỉnh thoảng sử dụng; 0% thường xuyên 34,8% nhận xét GV thường xuyên dùng bài giảng máy tính; 30,4% thi thoảng dùng máy chiếu; 27% chỉ dùng bảng/lời nói/tranh tĩnh
Phần mềm công nghệ thường sử dụng 100% giáo viên sử dụng Microsoft PowerPoint —
Cách thức triển khai CNTT của GV 44,4% chỉnh sửa phim tư liệu/tài liệu có sẵn; 22,2% dựng phim từ hình ảnh; 11,1% thiết kế dự án; 11,1% thiết kế trò chơi; 11,1% dạng khác 36,2% có GV hướng dẫn; 33,3% tự tìm công cụ cùng bạn bè; 21,7% tự tìm hiểu; 8,7% giải quyết không dùng công nghệ
Mức độ tiếp cận ứng dụng Kahoot 33,3% từng sử dụng; 66,7% chưa từng sử dụng 26,5% từng sử dụng; 22,1% từng nghe nhưng chưa dùng; 51,5% chưa bao giờ biết đến

Kết quả khảo sát phản ánh thực trạng: Mặc dù 100% giáo viên nhận thức được sự cần thiết của việc đổi mới phương pháp, việc ứng dụng công nghệ vẫn diễn ra không thường xuyên và phụ thuộc gần như tuyệt đối vào phần mềm PowerPoint. Đối với Kahoot, có tới 66,7% giáo viên chưa từng ứng dụng và 51,5% học sinh chưa từng biết đến nền tảng này, dù điều kiện cơ sở vật chất (phòng máy tính, máy chiếu, kết nối Internet) tại các trường khảo sát đã cơ bản đáp ứng.

Chương 2: Một số biện pháp sử dụng ứng dụng Kahoot hỗ trợ việc thiết kế bài tập phần Lịch sử thế giới lớp 11 cho học sinh ở trường trung học phổ thông. Thực nghiệm sư phạm

Nội dung Chương 2 trình bày cấu trúc chương trình, đề xuất quy trình sư phạm và báo cáo kết quả thực nghiệm tại trường THPT Yên Lạc.

Tác giả xác định vị trí phần Lịch sử thế giới lớp 11 gồm 2 giai đoạn: Lịch sử thế giới cận đại (tiếp nối từ lớp 10, gồm các bài về phong trào công nhân, sự phát triển của chủ nghĩa tư bản, các cuộc cách mạng tư sản, Chiến tranh thế giới thứ nhất) và Lịch sử thế giới hiện đại (từ Cách mạng tháng Mười Nga năm 1917 đến hết Chiến tranh thế giới thứ hai năm 1945). Chương trình cung cấp kiến thức nền tảng về quan hệ quốc tế, phong trào giải phóng dân tộc và xung đột ý thức hệ.

Tác giả đề xuất 3 biện pháp sư phạm cụ thể nhằm ứng dụng Kahoot vào từng khâu của tiến trình bài học:

  1. Ứng dụng Kahoot thiết kế bài tập khởi động: Mục đích nhằm kích hoạt kiến thức nền tảng, tạo không khí học tập và thu hút sự chú ý của người học ngay đầu tiết học. Giáo viên thiết kế từ 3 đến 5 câu hỏi Quiz ngắn với thời gian phản hồi giới hạn (20–30 giây/câu), tích hợp âm thanh sôi động và hình ảnh nhân vật lịch sử để gợi mở vào nội dung bài mới.

  2. Ứng dụng Kahoot thiết kế bài tập tìm hiểu kiến thức mới: Tác giả hướng dẫn việc sử dụng kết hợp dạng câu hỏi Quiz và Survey xen kẽ trong quá trình hình thành tri thức. Giáo viên đưa các đoạn video tư liệu hoặc lược đồ trận đánh vào giao diện câu hỏi, yêu cầu học sinh quan sát dữ liệu trực quan để trả lời các câu hỏi nhận thức, phân tích nguyên nhân, diễn biến hoặc bản chất sự kiện. Biện pháp này chuyển hóa vai trò từ nghe giảng thụ động sang chủ động phân tích tư liệu lịch sử.

  3. Ứng dụng Kahoot thiết kế bài tập sơ kết, tổng kết bài học: Sử dụng dạng câu hỏi Quiz hoặc Jumble (sắp xếp niên đại/sự kiện) ở cuối tiết học hoặc cuối chủ đề. Biện pháp này giúp hệ thống hóa các mốc thời gian, nhân vật, khái niệm trọng tâm, đồng thời cung cấp bảng xếp hạng điểm số tức thời để giáo viên nắm bắt mức độ ghi nhớ và nắm bắt kiến thức của từng học sinh, từ đó điều chỉnh phương pháp dạy học.

Quy trình thực nghiệm sư phạm: Tác giả tiến hành thực nghiệm trên đối tượng học sinh lớp 11A1 trường THPT Yên Lạc (tỉnh Vĩnh Phúc). Tiến trình thực nghiệm áp dụng các giáo án phần Lịch sử thế giới lớp 11 được thiết kế bằng ứng dụng Kahoot. Kết quả kiểm tra đánh giá của lớp thực nghiệm 11A1 được thể hiện qua Bảng 2.1 và các biểu đồ khảo sát định tính sau tiết học:

Xếp loại điểm kiểm tra Điểm số Tỷ lệ phần trăm tại lớp 11A1
Giỏi 8,0 – 10,0 điểm Đạt tỷ lệ cao, chiếm ưu thế trong phân phối điểm
Khá 6,5 – 7,9 điểm Chiếm tỷ lệ đáng kể
Trung bình 5,0 – 6,4 điểm Tỷ lệ thấp
Yếu / Kém Dưới 5,0 điểm Không có học sinh bị điểm dưới trung bình

Khảo sát phản hồi sau thực nghiệm ghi nhận kết quả chuyển biến tích cực: Đa số học sinh bày tỏ mức độ hứng thú cao với giờ học có sử dụng Kahoot (Biểu đồ .1); đánh giá bài học giúp hiểu bài sâu hơn (Biểu đồ .2); khẳng định hoạt động sử dụng công cụ phù hợp với nội dung bài học Lịch sử thế giới (Biểu đồ .3); và đồng tình rằng các bài tập trực tuyến kích thích tính độc lập suy nghĩ cũng như tinh thần chủ động tham gia xây dựng bài (Biểu đồ .4).

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu chính

  1. Khảo sát và phân tích định lượng thực trạng: Đề tài đã thu thập và xử lý hệ thống số liệu thực tiễn từ 15 giáo viên và 150 học sinh tại 3 trường THPT đại diện cho các địa bàn Hà Nội, Vĩnh Phúc, Hưng Yên. Kết quả chỉ ra nghịch lý: 100% giáo viên thấy CNTT là cần thiết nhưng 100% chỉ sử dụng ở mức độ "thỉnh thoảng"; 100% chỉ dùng PowerPoint; 66,7% giáo viên chưa từng dùng Kahoot và 51,5% học sinh chưa từng biết đến công cụ này.

  2. Quy trình hóa các biện pháp kỹ thuật và sư phạm: Khóa luận đã hệ thống hóa quy trình thiết lập tài khoản giáo viên, tạo bài tập, cấu hình thời gian, tích hợp tư liệu ảnh/video và điều khiển phiên học qua mã PIN (Game PIN). Đồng thời, tác giả đưa ra giải pháp khắc phục rào cản giới hạn ký tự (95 ký tự câu hỏi, 60 ký tự câu trả lời) bằng phương pháp chuyển đổi câu hỏi thành file ảnh số.

  3. Kiểm chứng tính khả thi qua thực nghiệm: Việc triển khai bài tập Kahoot vào 3 khâu (khởi động, hình thành kiến thức, tổng kết) tại lớp 11A1 trường THPT Yên Lạc cho thấy hiệu quả nâng cao chất lượng học tập, phân phối điểm bài kiểm tra đạt mức khá - giỏi và học sinh cải thiện rõ rệt mức độ tập trung.

Giải pháp và kiến nghị của tác giả

  • Đối với giáo viên: Không lạm dụng phương tiện công nghệ biến giờ học thành buổi chơi thuần túy; cần cân đối thời gian giữa hoạt động tương tác phần mềm và việc ghi chép, khắc sâu kiến thức; nâng cao trình độ tin học và kỹ năng khai thác tư liệu lịch sử số.
  • Đối với nhà trường và ngành giáo dục: Tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng mạng Internet ổn định tại các phòng học; trang bị thêm phòng học bộ môn/phòng đa năng; thường xuyên tổ chức các lớp bồi dưỡng, tập huấn chuyên môn về ứng dụng các phần mềm giáo dục mới thay vì chỉ dừng lại ở trình chiếu văn bản.

Đóng góp của đề tài

Theo tác giả tự xác định, đề tài có những đóng góp mới sau:

  • Khẳng định vai trò, ý nghĩa và sự cần thiết của việc ứng dụng công nghệ thông tin nói chung và ứng dụng Kahoot nói riêng trong dạy học môn Lịch sử theo định hướng phát triển năng lực cho học sinh THPT.
  • Đánh giá một cách khách quan thực trạng sử dụng công nghệ thông tin và mức độ nhận biết, sử dụng ứng dụng Kahoot trong dạy học Lịch sử tại các trường phổ thông khảo sát.
  • Đề xuất hệ thống biện pháp sư phạm cụ thể trong việc sử dụng ứng dụng Kahoot hỗ trợ thiết kế bài tập phần Lịch sử thế giới lớp 11 (chương trình chuẩn), đóng góp tư liệu thực tiễn cho việc đổi mới phương pháp dạy học bộ môn.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

  • Hạn chế từ công cụ và hạ tầng kỹ thuật: Kahoot vận hành trực tuyến nên phụ thuộc hoàn toàn vào đường truyền mạng Internet; hệ thống chỉ tối ưu cho các dạng bài tập trắc nghiệm khách quan, không thể thay thế bài tập tự luận rèn luyện kỹ năng diễn đạt logic; quy định khống chế số lượng ký tự gây khó khăn khi xây dựng các câu hỏi mang ngữ cảnh lịch sử dài nếu không chụp ảnh đính kèm.
  • Hạn chế về phạm vi mẫu và thực nghiệm: Khảo sát thực trạng mới triển khai trên cỡ mẫu 15 giáo viên và 150 học sinh tại 3 trường THPT; quá trình thực nghiệm sư phạm chỉ mới thực hiện tại 1 lớp (lớp 11A1, THPT Yên Lạc) mà chưa tiến hành thực nghiệm đối chứng song song trên quy mô liên trường.
  • Hạn chế về nội dung kiến thức: Đề tài mới giới hạn giải pháp thiết kế bài tập trong phạm vi phần Lịch sử thế giới lớp 11 chương trình chuẩn, chưa áp dụng cho phần Lịch sử Việt Nam cùng cấp học.
  • Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu quy trình thiết kế bài tập Kahoot cho toàn bộ chương trình Lịch sử lớp 11 và các khối lớp khác ở cấp THPT (lớp 10 và lớp 12); nghiên cứu kết hợp Kahoot với các công cụ số khác (như Prezi, Sway, Canva) để xây dựng hệ thống dạy học tích hợp đồng bộ.

Giá trị tham khảo

  • Đối tượng thụ hưởng: Khóa luận là tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên ngành Sư phạm Lịch sử, học viên chuyên ngành Lý luận và phương pháp dạy học Lịch sử, cùng giáo viên Lịch sử đang giảng dạy tại các trường trung học phổ thông.
  • Các phần nội dung có giá trị tham khảo cao:
    • Mục 1.1 (Chương 1): Hướng dẫn chi tiết từng bước từ đăng ký tài khoản, lựa chọn vai trò (Teacher), cấu hình giao diện câu hỏi Quiz, thiết lập mã PIN và mẹo khắc phục giới hạn ký tự bằng hình ảnh.
    • Mục 1.2 (Chương 1): Hệ thống số liệu điều tra thực trạng dạy học và mức độ tiếp cận công nghệ thông tin của giáo viên, học sinh tại các địa bàn Vĩnh Phúc, Hưng Yên, Hà Nội.
    • Mục 2.3 (Chương 2): Khung 3 biện pháp sư phạm tích hợp bài tập Kahoot tương ứng với 3 hoạt động lên lớp (khởi động, tìm hiểu kiến thức mới, sơ kết/tổng kết), có thể áp dụng trực tiếp vào quá trình soạn giáo án thực tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Giới hạn kỹ thuật về ký tự trong câu hỏi của ứng dụng Kahoot là bao nhiêu và tác giả khắc phục bằng cách nào?

Kahoot quy định giới hạn tối đa 95 ký tự đối với nội dung câu hỏi và 60 ký tự đối với mỗi phương án trả lời. Để khắc phục hạn chế này đối với những câu hỏi lịch sử có nhiều dữ kiện dài, tác giả đề xuất biện pháp soạn thảo câu hỏi hoàn chỉnh trên máy tính, chụp ảnh câu hỏi và tải tệp ảnh trực tiếp lên giao diện của câu hỏi trên Kahoot.

2. Số liệu khảo sát thực trạng cho thấy giáo viên THPT sử dụng phần mềm nào phổ biến nhất trong dạy học Lịch sử?

Kết quả khảo sát trên 15 giáo viên Lịch sử tại các trường THPT Yên Lạc, Dương Quảng Hàm và Đông Anh cho thấy 100% giáo viên được khảo sát chỉ thường xuyên sử dụng phần mềm Microsoft PowerPoint để trình chiếu; chưa có giáo viên nào thường xuyên sử dụng các ứng dụng tương tác như Kahoot hay Prezi.

3. Tỷ lệ học sinh và giáo viên từng tiếp cận ứng dụng Kahoot trước khi thực hiện đề tài là bao nhiêu?

Theo số liệu điều tra thực trạng tại Chương 1, có 33,3% giáo viên cho biết đã từng sử dụng Kahoot và 66,7% giáo viên chưa từng sử dụng. Về phía học sinh, chỉ có 26,5% học sinh đã từng được tham gia học bằng Kahoot, 22,1% từng nghe tên nhưng chưa sử dụng, và có tới 51,5% học sinh hoàn toàn chưa biết đến ứng dụng này.

4. Tác giả đề xuất sử dụng Kahoot vào những khâu nào của một tiết học Lịch sử?

Tác giả đề xuất 3 biện pháp tương ứng với 3 khâu của tiến trình dạy học gồm:

  • Khâu khởi động (đầu bài học): Dùng bài tập ngắn (3–5 câu Quiz) để thu hút sự chú ý và dẫn dắt vào bài mới.
  • Khâu tìm hiểu kiến thức mới (giữa bài học): Tích hợp tư liệu hình ảnh, video để học sinh chủ động phân tích và giải quyết nhiệm vụ học tập.
  • Khâu sơ kết, tổng kết bài học (cuối bài học): Dùng bài tập củng cố nhằm hệ thống hóa kiến thức trọng tâm và đánh giá mức độ tiếp thu tức thời của học sinh.

5. Địa bàn và đối tượng cụ thể tham gia vào quá trình thực nghiệm sư phạm của đề tài là ở đâu?

Quá trình thực nghiệm sư phạm của đề tài được triển khai trực tiếp tại lớp 11A1, trường Trung học phổ thông Yên Lạc, tỉnh Vĩnh Phúc.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Hồng Ánh đã giải quyết hoàn chỉnh các mục tiêu nghiên cứu thông qua việc làm rõ cơ sở lý luận về bài tập lịch sử, khảo sát định lượng thực trạng dạy học có ứng dụng công nghệ thông tin tại các trường THPT thuộc Vĩnh Phúc, Hưng Yên, Hà Nội, và đề xuất 3 biện pháp sư phạm ứng dụng Kahoot vào các pha lên lớp. Đề tài kiểm chứng thành công tính khả thi và hiệu quả của các biện pháp đề xuất thông qua đợt thực nghiệm sư phạm tại lớp 11A1 trường THPT Yên Lạc, cho thấy sự cải thiện rõ nét về hứng thú học tập và chất lượng kiểm tra của học sinh. Đây là công trình nghiên cứu chuyên ngành Lý luận và phương pháp dạy học Lịch sử có giá trị thực tiễn, cung cấp tài liệu hướng dẫn sư phạm cụ thể cho giáo viên phổ thông trong việc ứng dụng công nghệ để nâng cao chất lượng dạy học phần Lịch sử thế giới lớp 11.