ỨNG DỤNG BIGDATA VÀO QUẢN LÝ RỦI RO TRONG BỐI CẢNH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ PHÁT TRIỂN

Nghiên cứu ứng dụng Big Data trong quản lý rủi ro thương mại điện tử. Giải pháp giúp Hải quan phát hiện gian lận, tối ưu hóa quy trình quản lý xuất nhập khẩu.

Chuyên ngành

Tài Chính Công

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Công trình dự thi

2022

62
4
0

Phí lưu trữ

30 Point

Mục lục chi tiết

TÓM TẮT ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU

DANH MỤC VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG BIỂU

1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT

1.1. Tổng quan về Big Data

1.2. Các cách phân tích Big Data

1.3. Chuỗi giá trị phân tích Big Data

1.4. Phân tích dữ liệu Big Data bằng Machine Learning (Học máy)

1.5. Natural language processing (Xử lý ngôn ngữ tự nhiên)

1.6. Một công cụ hỗ trợ cho công tác quản lý rủi ro - Trình thu thập thông tin web (Web-crawling)

1.7. Cơ chế hoạt động

1.8. Các thành phần thu thập thông tin web

1.9. Trình thu thập thông tin web thông minh

1.10. Thu thập thông tin thương mại điện tử

1.11. Tổng quan về quản lý rủi ro

1.12. Quy trình quản lý rủi ro

1.13. Vai trò của quản lý rủi ro

1.14. Tổng quan thương mại điện tử

1.15. Ứng dụng Big Data vào quản lý rủi ro đối với thương mại điện tử xuyên quốc gia

1.16. Cách ứng dụng

1.17. Ưu điểm khi sử dụng Big Data để quản lý rủi ro Hải quan

1.18. Nhược điểm khi sử dụng Big Data trong quản lý rủi ro

2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG

2.1. Bối cảnh thương mại điện tử xuyên quốc gia của Việt Nam và trên thế giới

2.2. Trên thế giới

2.3. Thực tiễn áp dụng Big Data trong quản lý rủi ro đối với thương mại điện tử xuyên biên giới

2.4. Cục Hải quan Hàn Quốc (KCS)

2.5. Cục Hải quan và Biên phòng Hoa Kỳ (CBP)

2.6. Cơ quan Hải quan Hà Lan (DCA)

2.7. Bối cảnh của Việt Nam khi áp dụng Big Data trong việc quản lý rủi ro đối với thương mại điện tử xuyên quốc gia

2.8. Thách thức

3. CHƯƠNG 3: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH

3.1. Hàm ý chính sách

3.2. Hạn chế của bài nghiên cứu

3.3. Hướng nghiên cứu trong tương lai

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Trích đoạn nội dung tài liệu

1 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH CÔNG TRÌNH DỰ THI GIẢI THƯỞNG ĐỀ TÀI MÔN HỌC XUẤT SẮC UEH500 NĂM 2022 TÊN CÔNG TRÌNH: ỨNG DỤNG BIGDATA VÀO QUẢN LÝ RỦI RO TRONG BỐI CẢNH THƯƠNG MẠI ĐIỆN TỬ PHÁT TRIỂN ĐỀ TÀI THUỘC KHOA/VIỆN: KHOA TÀI CHÍNH CÔNG MSĐT (Do BTC ghi): TP. Hồ Chí Minh - 2022 I TÓM TẮT ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Lý do chọn đề tài: Với sự tác động mạnh mẽ của cuộc cách mạng 4.0, xu hướng mua sắm đã và đang chứng kiến sự thay đổi đáng kể. Đặc biệt, mô hình mua sắm dựa trên nền tảng Internet ngày càng phát triển những năm gần đây. Luận điểm này càng được minh chứng sắc nét trong thời điểm bùng phát dịch và cả thời kỳ hậu COVID-19 khi hành vi tiêu dùng thay đổi từ mua sắm trực tiếp sang mua sắm trực tuyến. Bên cạnh đó, với chức năng đáp ứng được sự đa dạng hóa trong nhu cầu tiêu dùng thì thương mại điện tử ra đời. Theo Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) “thương mại điện tử E-commerce bao gồm việc sản xuất, quảng cáo, bán hàng và phân phối sản phẩm được mua bán và thanh toán trên mạng Internet, mà việc giao nhận hàng hóa có thể hữu hình hoặc vô hình dưới dạng số hóa thông qua Internet”. Trên thế giới, nhất là khối các nước Liên minh châu Âu (EU), thương mại điện tử vốn đã được bàn luận trước đó về những thách thức, khó khăn mà nó đặt ra. Song Việt Nam cũng không nằm ngoài quỹ đạo đó, COVID-19 là ngọn đuốc châm ngòi cho cho thương mại điện tử phát triển mãnh liệt hơn bao giờ hết khi các sàn thương mại điện tử Shopee, Tiki… ghi nhận những con số doanh thu kỷ lục của năm 2020, 2021. Thương mại điện tử xuyên biên giới hay xuất nhập khẩu theo con đường thương mại điện tử giữa các quốc gia ngày càng trở nên phổ biến hơn. Tuy nhiên, trước hiện trạng có chiều hướng tích cực này, Tổng cục Hải quan Việt Nam lại gặp phải những bất cập trong công tác quản lý. Theo Tổng cục Hải quan, hiện nay, một trong những vấn đề lớn mà cơ quan Hải quan gặp phải đối với giao dịch xuyên biên giới, đó là họ vẫn chưa tiếp cận được những thông tin như thông tin đơn hàng, vận chuyển, thanh toán… về hàng hóa được giao dịch thông qua thương mại điện tử. Điều này gây ra khó khăn trong việc quản lý rủi ro khi công tác này chưa được đầu tư để nắm bắt xu hướng. Từ đây nguy cơ gian lận để trục lợi của các doanh nghiệp xuất nhập khẩu có xu hướng tăng lên. Thủ thuật được sử dụng ở đây là việc khai sai thông tin trị giá thật của hàng hóa, tạo nên sự chênh lệch giá, từ đó gia tăng nguy cơ về thất thu số thu thuế là rất lớn. Trước thách thức trên, tại dự thảo Nghị định (2021), những quy định về nhóm các thách thức đã được chuẩn bị. Cho đến nay, vẫn chưa có văn bản ban hành cụ thể nào về “quy định cung cấp thông tin II liên quan đến đơn hàng, thanh toán, vận chuyển đối với hàng hóa xuất, nhập khẩu giao dịch qua thương mại điện tử”. Chính vì lý do này, nhóm tác giả quyết định sử dụng một trong những thành tựu của cuộc cách mạng 4.0 - Big Data với đặc tính có nhiều trường cung cấp lượng dữ liệu lớn được thu thập từ nhiều nguồn nhằm tăng khả năng truy xuất, thống kê mạnh hơn và đưa ra những đề xuất phù hợp với tính phức tạp trong công tác quản lý rủi ro Hải quan hiện đại. Trên cơ sở đó, nhóm tác giả quyết định đề xuất mô hình ứng dụng Big Data với thiết kế phù hợp nhằm phát hiện và điều chỉnh sự chênh lệch giá đáng kể trong hoạt động giao thương thông qua nền tảng thương mại điện tử xuyên biên giới.Với ý tưởng khai thác một trong những công nghệ đột phá mà kỷ nguyên số hóa 4.0 mang lại - Big data, công tác quản lý rủi ro Hải quan được thực hiện bằng cách tự động hóa tập hợp thông tin mô tả của hàng hóa từ tờ khai Hải quan được cấp bởi người bán ngoài nước, tìm kiếm sản phẩm và xác định giá của sản phẩm trên nền tảng các trang thương mại điện tử so sánh với trị giá đã được khai trên tờ khai Hải quan. Sau đó, sẽ phát chỉ số dự báo rủi ro màu xanh hoặc đỏ; cụ thể màu đỏ thể hiện mức độ rủi ro cao cần kiểm hóa, màu xanh thể hiện hàng hóa không/ít rủi ro; cho cơ quan Hải quan để báo cáo tình trạng của hàng hóa đó là có rủi ro hay không để cơ quan Hải quan tiếp tục thực hiện công tác trong chuỗi quản lý Hải quan tiếp đó. Bên cạnh đó, ngoài việc phát hiện sự chênh lệch trong trị giá khai báo, trên cơ sở thu thập được những biến được gán cho dữ liệu thông tin của hàng hóa, cũng tạo điều kiện cho việc phát hiện những rủi ro về nguồn gốc hàng hóa, trọng lượng khi xuất hiện sự chênh lệch với số liệu quy chuẩn. Hướng tới mục tiêu giảm nguy cơ dẫn đến tình trạng buôn lậu. Mục tiêu nghiên cứu: Mục tiêu của bài nghiên cứu bao gồm: Tìm hiểu về ứng dụng Big Data vào công tác quản lý rủi ro Hải quan, đồng thời cũng nhìn nhận ra các ưu điểm và nhược điểm của việc áp dụng nền tảng này. Đảm bảo đưa ra các quyết định chuẩn xác hơn và nhanh chóng hơn trong công tác quản lý rủi ro khi tận dụng sức mạnh của phân tích và chất lượng của dữ liệu trong Big Data (liên quan đến hàng hóa, lô hàng và vận chuyển). Thảo luận về thực trạng áp dụng Big Data vào công tác quản lý rủi ro của Hải quan một số nước trên thế giới từ đó phân tích thực trạng quản lý rủi ro Hải III quan ở Việt Nam để đánh giá những cơ hội và khó khăn của Hải quan Việt Nam hiện nay. Đưa ra những hàm ý chính sách giúp Hải quan Việt Nam có đủ điều kiện để ứng dụng công nghệ Big Data trong công tác quản lý rủi ro trong tương lai. Phương pháp nghiên cứu: Trong quá trình nghiên cứu, nhóm tác giả thu thập thông tin và số liệu, tổng hợp và hệ thống hóa lý thuyết, tiến hành các nghiên cứu định tính cơ bản (thống kê mô tả). Ngoài ra trong nghiên cứu này nhóm tác giả còn sử dụng phương pháp nghiên cứu khoa học thiết kế. Đây là một phương pháp luận định hướng giải quyết các vấn đề nhằm mục đích thúc đẩy các đổi mới hoặc hiện vật liên quan đến thực tiễn, ý tưởng, thực hành hoặc khả năng kỹ thuật để cải thiện thiết kế, phân tích, quản lí, triển khai hoặc sử dụng hệ thống thông tin. Nghiên cứu này bao gồm một quá trình thiết kế lặp đi lặp lại và theo kinh nghiệm, đồng thời đánh giá các yêu cầu và kỹ thuật để tìm ra giải pháp hiệu quả cho vấn đề của Hải quan. Dưới đây là sơ đồ nghiên cứu thích hợp trong bài nghiên cứu này: Hình 4.1 : Khung nghiên cứu hệ thống thông tin (Hevner, 2007) Trong trường hợp này, môi trường được đại diện bởi Cơ quan Hải quan Việt Nam, các hệ thống của cơ quan này để xử lý việc quản lý rủi ro và môi trường thương mại điện tử. Mặt khác, cơ sở kiến thức được thể hiện bằng đánh giá tài liệu IV về công nghệ thu thập dữ liệu web và machine learning (học máy) do nhóm nghiên cứu thực hiện, kiến thức chuyên môn do các chuyên gia của International Business Machines Corporation mang lại và phương pháp luận khoa học thiết kế hướng dẫn nghiên cứu này. Nội dung nghiên cứu: Nội dung bài nghiên cứu gồm 3 chương như sau: Chương 1: Cơ sở lý luận. Chương 1 đề cập đến một số khái niệm về Big Data và các thuật ngữ liên quan, giới thiệu tổng quát về công tác quản lý rủi ro, thương mại điện tử và cách để ứng dụng Big Data vào công tác quản lý rủi ro Hải quan đối với thương mại điện tử xuyên quốc gia, đồng thời cũng nhìn nhận ra các ưu điểm và nhược điểm của việc áp dụng này. Dựa trên nền tảng được giới thiệu ở chương 1, nhóm tác giả có thể phân tích và đưa ra một số ý kiến đối với một vài vấn đề liên quan. Chương 2: Phân tích thực trạng. Thông qua các khái niệm cũng như là các mặt ưu nhược điểm được nêu ở chương 1, trước hết nhóm tác giả tìm hiểu bối cảnh giao thương thương mại quốc tế ở Việt Nam và thế giới, song song đó là những thực tiễn áp dụng Big Data vào công tác quản lý rủi ro đối với thương mại điện tử xuyên quốc gia của các Hải quan ở một số nước. Qua đó, nhóm tác giả triển khai phân tích thực trạng quản lý rủi ro Hải quan ở Việt Nam đồng thời cũng đánh giá được những tiềm năng và khó khăn của Hải quan Việt Nam hiện nay. Trên cơ sở đánh giá những tiềm năng và khó khăn ấy, nhóm tác giả có thể rút ra được kết luận và trình bày một số kiến nghị để Hải quan Việt Nam sẵn sàng cho việc áp dụng Big Data. Chương 3: Kết luận và hàm ý chính sách. Nhìn nhận vào thực trạng Hải quan đối với lưu lượng thương mại điện tử khổng lồ hiện nay của Việt Nam và trên thế giới, nhóm tác giả đưa ra kết luận khẳng định giá trị của công tác quản lý rủi ro Hải quan và sự hỗ trợ hữu ích của Big Data. Thực tế Hải quan Việt Nam dù cho đã có những điều kiện thuận lợi nhất định để có thể áp dụng Big Data, tuy nhiên những khó khăn vẫn còn tồn tại khá nhiều, do đó nhóm tác giả cũng đề xuất hướng một vài ý kiến phù hợp với bối cảnh hiện nay. Đóng góp của đề tài: V Dựa trên xu hướng phát triển của thế giới mà nhóm đã nghiên cứu và tham khảo, nhóm nghiên cứu mong muốn phát triển việc ứng dụng Big Data vào quản lý rủi ro cho thương mại điện tử xuyên biên giới. Bài nghiên cứu nhằm mục đích giúp cho cơ quan Hải quan hiểu được tầm quan trọng của Big Data trong quá trình quản lý rủi ro trong thời đại công nghệ ngày càng phát triển trong bối cảnh ngày càng nhiều hoạt động mua bán/ giao dịch đều đang diễn ra thông qua các sàn thương mại điện tử.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ