đặt vấn đề xoá bỏ rượu lên làm mục tiêu thiết yếu phải hoàn thành, cũng như loại bỏ những gì còn sót lại của chế độ cũ ra khỏi xã hội mới. Qua đó có thể thấy Bác Hồ đã có tầm nhìn chiến lược vô cùng đúng đắn để có thể bảo vệ chính quyền cách mạng, cũng như song song với đó là xây dựng cuộc sống mới cho nhân dân. Ngày nay, vấn đề lạm dụng rượu, bia vẫn đang tiếp tục hủy hoại cuộc sống nhân loại, điều đó dẫn đến, chúng ta phải đẩy mạnh thực hiện công tác đổi mới công tác cai nghiện, việc bảo đảm quyền con người, việc kết hợp giảm cầu và giảm hại, xây dựng các mô hình, phương thức điều trị mới. Theo tư tưởng phòng, chống, tệ nạn rượu, bia của Bác Hồ, chúng ta cần phải tiếp tục coi đây là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài như chỉ đạo của Đảng và Nhà nước để huy động cả hệ thống chính trị, đầu tư nguồn lực tương xứng nhiệm vụ phòng, chống lạm dụng rượu, bia.
Dù thực hiện nhiều giải pháp thì vấn đề “cấm sử dụng rượu, bia” như Bác nói, nhiệm vụ giảm cầu các chất kích thích, giảm người sa vào nghiện ngập, cai nghiện, cho họ vẫn là giải pháp then chốt của chương trình phòng, chống tệ nạn rượu, bia. Điều kiện kinh tế - xã hội nước ta lúc này dù còn nhiều khó khăn nhưng so với những ngày mới lập nước năm 1945 thì đã thuận lợi khác xa. Nhưng tình hình sử dụng rượu, bia ngày càng diễn biến phức tạp. Nếu chính quyền các cấp ở nơi nào không coi đây là nhiệm vụ cấp bách mà chủ quan, lơ là, không có chỉ đạo quyết liệt thì có thể nói chưa làm tròn trách nhiệm với dân, với nước theo tư tưởng của Bác Hồ.
Quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về phòng, chống tệ nạn rượu, bia sau năm 1986. Tìm hiểu về tình hình phát triển đất nước trong lĩnh vực kinh tế và lĩnh vực xã hội từ sau năm 1986 mang ý nghĩa quan trọng nhằm hiểu thêm nguyên nhân từ đâu Đảng ta có những quan điểm phòng, chống tệ nạn rượu, bia ở sinh viên. Nhận thấy những bất cập khi duy trì nền kinh tế tập trung, bao cấp, các cấp lãnh đạo đã họp, bàn bạc và quyết định thực hiện một số thay đổi trong chính sách quản lý kinh tế cho phù hợp với tình hình thực tế của xã hội lúc bấy giờ. Trong số những sự thay đổi đó, có một sự thay đổi mang tính quyết định nhất, làm thay đổi hoàn toàn diện mạo của đất nước ta chính là 20 Sđd, tập 9, tr.
15 bước chuyển đổi từ nền kinh tế quan liêu bao cấp sang nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần, hoạt động theo cơ chế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa. Từ đây, các hoạt động trong lĩnh vực kinh tế ở nước ta tấp nập và nhộn nhịp hơn bao giờ hết, thành phần tham gia lao động, tham gia sản xuất đa dạng và hăng hái hơn. Nhiều người đã sử dụng rượu, bia như một hình thức phục vụ cho nhu cầu làm ăn, tụ tập bàn công việc. Song song đó, nền kinh tế sản xuất rượu, bia trong nước cũng đang trên đà phát triển để có thể đáp ứng được nhu cầu người tiêu dùng.
Điều này vô tình đã dẫn đến một hệ quả trong xã hội, số lượng các vụ gây rối trật tự, an toàn xã hội xuất phát từ việc sử dụng rượu, bia đang dần tăng lên theo một số thống kê đáng tin cậy. Vô hình chung tệ nạn rượu, bia cũng từ đó mà khó kiểm soát và xuất hiện nhiều hơn. Trong tình hình này, Đảng Cộng sản Việt Nam cũng đã kịp thời đưa ra nhiều quan điểm, chính sách thiết thực nhằm phòng, chống các tệ nạn xã hội nói chung và tệ nạn rượu, bia nói riêng. Trong Văn kiện Đại hội Đại biểu Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh qua các thời kỳ cũng đã nhấn mạnh và làm sáng tỏ về những chủ trương trong tệ nạn rượu, bia của Đảng và Nhà nước ta.
Trong Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng bộ Đảng Cộng sản Việt Nam thành phố Hồ Chí Minh (Từ ngày 14 đến ngày 25 tháng 10 năm 1980), mặc dù đứng trước những khó khăn, thách thức chồng chất và đan xen nhưng cả nước vẫn theo chủ trường từng bước đẩy mạnh sản xuất công nghiệp, nhất là tiểu công nghiệp, thủ công nghiệp và sản xuất nông nghiệp21. Điều này đã đạt được thành quả là kim ngạch xuất khẩu tăng tương đối nhanh. Ngoài ra, Đảng bộ bằng những hành động thiết thực, đã có nhiều cố gắng trong việc giải quyết công ăn việc làm, giải quyết các khó khăn về đời sống cho nhân dân, song song đó là đưa các biện pháp giữ gìn trật tự, an toàn xã hội, trong đó có các biện pháp khắc phục các tệ nạn xã hội đặc biệt là tệ nạn rượu, bia. Dưới sự chỉ đạo của cấp ủy, các ngành, các cấp đều có trách nhiệm đối với công tác cải tạo các nạn nhân tệ nạn, vừa tạo nếp sống văn minh, vừa giành lại con người.
Đảng ta với tầm nhìn phấn đấu đến cuối năm 1982 sẽ gặt hái được những thay đổi có ý nghĩa. Bên cạnh đó, Đảng ta còn đặc biệt quan tâm đến các hoạt động công tác xã hội với mục tiêu đưa ra là bảo đảm cho công tác cứu tế xã hội phải đúng chính sách, đúng đối tượng. Tiến tới “Báo cáo của Ban Chấp hành Đảng bộ Đảng Cộng sản Việt Nam thành phố Hồ Chí Minh, do đồng chí Nguyễn Văn Linh, Bí thư Thành ủy trình bày tại Đại hội Đại biểu Đảng bộ lần thứ III - đợt 2 ngày 7 tháng 11 năm 1983”22 không chỉ nhà nước chú trọng 21 “Nghị quyết Đại hội đại biểu lần thứ II của Đảng bộ Đảng Cộng sản Việt nam thành phố Hồ Chí Minh (Từ ngày 14 đến ngày 25-10-1980)” [https://www.vn/tu-lieu/van-kien-dai-hoi-dai-bieu-dang-bo-tphcm-lan- thu-ii/nghi-quyet-dai-hoi-dai-bieu-lan-thu-ii-cua-dang-bo-dang-cong-san-viet-nam-thanh-pho-ho-chi-minh-tu- 1079060298] (truy cập ngày 07/8/2023). 22 “Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III” [https://tulieuvankien.vn/ban-chap-hanh-trung-uong-dang/dai-hoi-dang/lan-thu-iii/bao-cao-chinh- 16 đến việc phòng, chống, đẩy lùi tệ nạn rượu, bia như đã trình bày theo nội dung được đề ra trong Nghị quyết lần hai mà còn phải chú trọng tích lũy nhanh các ngành nghề như thuốc lá, nước giải khát,.
23 phải do Nhà nước độc quyền sản xuất và được khôi phục hết công suất. Trong “Báo cáo tình hình và nhiệm vụ tại Đại hội lần thứ IV của Đảng bộ Thành phố Hồ Chí Minh” dường như đã có sự thay đổi rất nhiều so với hai Đại hội lần trước thông qua việc bài trừ mê tín dị đoan, các hủ tục trong ma chay, cưới hỏi, nhất là tệ nạn rượu chè, cờ bạc… và đặc biệt nghiêm cấm tư nhân và tập thể sản xuất rượu, bia, nước giải khát lên men và thuốc lá24. Cho đến thời điểm diễn ra Đại hội Đại biểu Đảng bộ thành phố lần thứ X nhiệm kỳ 2015 - 2020, trong “Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Đảng bộ thành phố khóa IX”, về khía cạnh đời sống xã hội, Đảng ta đã chủ trương xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở, xây dựng môi trường văn hóa đạt kết quả quan trọng bởi lẽ chúng giữ vai trò quyết định trong việc hình thành và phát triển nền văn hóa nước nhà, mà văn hóa chính là cái nôi hình thành và gìn giữ các nề nếp, lối sống tốt đẹp trong cộng đồng dân cư từ trước đến nay, có tác động trực tiếp tới tư tưởng và đạo đức của con người Việt Nam. Việc chủ trường xây dựng môi trường văn hóa, đời sống văn hóa ở cơ sở gắn liền với sự quan tâm, khuyến khích các hoạt động văn hóa lành mạnh, còn đối với các sản phẩm phi văn hóa, độc hại, tệ nạn rượu, bia thì được phát động trong Nhân dân đấu tranh bài trừ, cùng với hành động bài trừ nêu trên là sự tăng cường đấu tranh phòng, chống tội phạm, tệ nạn xã hội, trong đó có tệ nạn rượu, bia ở tất cả các cấp, các ngành.
Bên cạnh đó, Đảng ta nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tập trung chỉ đạo nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật trong các tầng lớp Nhân dân. Tất cả để hướng tới từng bước xây dựng đời sống văn hóa tiến bộ, văn minh theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Qua đó có thể thấy, đại hội dường như ngày càng chú trọng giảm thiểu, đẩy lùi tệ nạn rượu, bia và ngày một coi trọng sự phát triển đời sống xã hội hơn là việc phát triển các tệ nạn này. Tại đại biểu toàn quốc lần thứ VI tại Hà Nội từ ngày 15 đến ngày 18 tháng 12 năm 1986, Đại hội đề ra đường lối đổi mới: “Trước hết là đổi mới cơ cấu kinh tế; thứ hai, thực hiện ba chương trình kinh tế bao gồm chương trình lương thực, thực phẩm; chương tri-cua-ban-chap-hanh-trung-uong-dang-tai-dai-hoi-dai-bieu-toan-quoc-lan-thu-iii-1453] (truy cập ngày 08/8/2023).
23 “Báo cáo chính trị của Ban Chấp hành Trung ương Đảng tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ III” [https://tulieuvankien.vn/ban-chap-hanh-trung-uong-dang/dai-hoi-dang/lan-thu-iii/bao-cao-chinh- tri-cua-ban-chap-hanh-trung-uong-dang-tai-dai-hoi-dai-bieu-toan-quoc-lan-thu-iii-1453] (truy cập ngày 07/8/2023). 24 “Báo cáo tình hình và nhiệm vụ tại Đại hội lần thứ IV của Đảng bộ TPHCM” [https://www.vn/van- ban/van-kien-dai-hoi-dai-bieu-dang-bo-tphcm-lan-thu-iv/bao-cao-tinh-hinh-va-nhiem-vu-tai-dai-hoi-lan-thu-iv- cua-dang-bo-tphcm-1078992497] (truy cập ngày 07/8/2023). 17 trình hàng tiêu dùng; chương trình hàng xuất khẩu; thứ ba; xây dựng và củng cố quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa, sử dụng và cải tạo đúng đắn các thành phần kinh tế”25. Ngoài ra, Đại hội VI của Đảng cũng nhấn mạnh về chăm lo đáp ứng các nhu cầu giáo dục, văn hoá, bảo vệ và tăng cường sức khỏe của nhân dân.
Báo cáo chính trị chỉ rõ 6 nhiệm vụ chủ yếu của bộ máy Nhà nước và nhiệm vụ công tác xây dựng Đảng. Trong đó, Đảng ta đề cao nhiệm vụ quản lý hành chính - xã hội và hành chính kinh tế, điều hành các hoạt động kinh tế, xã hội trong toàn xã hội theo kế hoạch, giữ vững pháp luật, kỷ cương nhà nước và trật tự xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh. Những quan điểm và chính sách đổi mới về kinh tế - xã hội do Đại hội VI của Đảng đề ra được cụ thể hoá và phát triển trong quá trình thực hiện, đặc biệt là những giải pháp tích cực từ cuối năm 1988 đã đưa tới những thành tựu bước đầu rất quan trọng trong việc hình thành nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần; xoá bỏ về cơ bản cơ chế tập trung quan liêu, bao cấp, bước đầu chuyển sang cơ chế thị trường có sự quản lý của Nhà nước; giảm tốc độ lạm phát; đáp ứng tốt hơn nhu cầu lương thực, thực phẩm và hàng tiêu dùng; tăng nhanh xuất khẩu và có bước phát triển mới về kinh tế đối ngoại 26.