Chương It PHAP LUAT VIET NAM VE TRÁCH NHIỆM BOI THƯỜNG THIET HAL TON THAT VE TINH THAN “rong tr đến phip lý côa Việt Nam, nhi ti liêu sử dang of thuật ngõ “đưết Si về tinh tab” và "tn thất về tnh thân) ®. Có quan đm cho rằng các nhà làn uất chỉ sử dụng “tốn thất vd th thân” ma không dòng thuật ngữ “Huệt hai về th than’ Trên thục tỉ, BLDS năm 2005 tại khoản 1,3 Điễu 307 sở dụng thuật ngữ ‘tn thắtvề nh thân.” nhưng hon 3 lại quy định “người gay tht hai về th thân cho người khác “ Đến BLDS năm 2015, tạ khoản3 Điễu 361 đã quy ảnh rằng “ Thật hơi về th thân là tốn thắt về tinh thân do bị xâm pham độn tinh mang sức Miếc. danh cic nhân phầm, ty in và các lợi ích nhân thân khác cũa một chủ thể Trong trường hop này, “tht hơi về nh thn có nôi hàm hep hơn "tổn that vể nh than". "Thật hạ" này được xác dint dựa trên các cân cứ gây ra "tẫn td, nghữa là ha “KẾn thất về nh thn "tổn tạ thì dũng chưa đã cân cứ đã xem đó là “Hết ai về đánh hn” phải xem nguyên nhân hình thành “tn thất th han” có xuất phat ir “tinh mang sức de, danh đặc nhận phẩm, tự n và các lợi ich nhân thân khác cũa xuốtchủ thé” “bị xâm phạm hay không Do đó, Š bảo dim linh host vé mét ngôn tis bổ thường it hợi về tinh thân ” được nit dạng trong bài Luân vin này như một oxi trách nhiệm phép lý song song vin bi thường (bù đáp) “tốn thất vd nh thần 2.
Trách nhiệm bai thường thiệt hại tên th tvề tinh thin do vipham hợp đồng và ngoài hợp đồng.1 Trường hợp bồi thường thiệt hại tin thất về tinh thần ngoài hợp đồng “Theo ống Dinh V ăn Qué, nguyên chánh Tòa Hình sự Tòa án nhân din Tối cao từng thir nhận việc xác đnh một cách chính xác hay tương đổi chính sắc thiết hai vi tink thân là không thể Do dé khái niệm tinh thin không được để cập đến trong BLDS năm 2015, ma chi tt kê các trường hop đoợc xem là có tổ tạ tin thất thệt Ti tính thin Tuy vậy trách nhiện bổ thường thiệt hai về tính thân kh sức khôa, tính. mang danh dự nhân phẩm và uy tin bi xâm phạm lại được quy dinh tổ, Điều đó thể biện sự coi trong va bảo vệ khí có thiệt hại xây re với các quyền cũng như giá tr về Ui Thị Ngt Hi Q016), Báchabxjm hấp do viphamhop ding hương Vit Nga hồn nay, Luận fe Bê tho Hc ân hen hoe of e, tt Bs ah ng GDlĐ), Bộdướng bạt de 2 hohep dang, Loin an Đến Luộthộc, mường Địn học Lệ Ba Nội SN buh (rSne nhăn) Pn Tạ Đức Đen LÝ Tấn, Bọ Ty Tản tia (),7.8 * Mimphin Same Ta hư 1 16 tinh thin. Vi vậy thiệt hạ, tổ tht v tn thân theo Pháp luật Việt Nam 1 khi có sơ xâm phạm vào các giá tính thân được bảo vệ dẫn tới việc mắt mát, giảm tỉnh thin CC thể hơn, pháp luật din nựV iÊt Nam đã thừa nhận một phần rong số các Ảnh: "nghĩa và tính thân để đơn vào quy dinh vé trích nhiệm BTTH về tinh thin’! “Tat bi do tn thất về tnh thẫn của cá nhân được Indu là. phãt chịu den Đương buẫn hiển mắtmát v tình cảm, bt giản ait hoặc mat uy tn.
bs bạn bè xalánh do bị hiễn nhằm. Thiết hat do tén that vềtình thần của pháp nhân và các chủ thể khác không hải là pháp nhân được luẫu là. tễ chúc đồ bị giảm st hoặc mắt đ sự tn nhiệm lòng tin. Từ sựliệt kế này, có thé thấy Pháp Luật bảo về những giá trị tinh thin mang tính pháp lý, có bao gồm những trang thai tâm sinh lý (đau thương, căm giác sit méttinh căm,.) và gi tri mang tính phi vật chất (đanh dự nhân phim, tự tín.
Trường hep bai thuờng thiệt hạivề tinh thần do vip hạm hợp đồng “Theo pháp luật Việt Nam, các bên cẩn phi thục hiện nghĩa vụ của mình mốt cách nghiêm chinh và ty chiu rách nhiệm về hành wi của mình đối với nghĩa vụ Do đó “tách nhiên BTTH trong hợp đồng là rách nhiễm dn sơ phát sinh do hành v vĩ pham hop đẳng cin một bên” gây thiệt hai cho bên côn le thủ "phải béi thường tương ting với mite độ lỗi của mink”? Ngày nay nhu cầu nâng cao đời sống kéo theo nlm cầu chăm sóc súc khỗa, sắc dep; như cầu sử dụng các dich vụ du lich và vận chuyển "ngày cing ting Song hành đó các, các viên thẫm mỹ; các công ty do lịch cũng được xây ding và phát biển. Trong quá tình ánh doanh không tránh khối hing rũ ro, vĩ pham hop đồng Va chế đính mới có liên quan din trách nhiệm BTTH vé tỉ thin do vi phem hợp đồng sẽ là nhõng nên ting để giải quyễt tránh chip trong thực tấn. Như vậy di trên thể giới vẫn tổn tri các quan diém khác nhau đối với thiệt ha về nh. thin trong inh vục pháp luật về hop đẳng công nh đổi với trách nhiệm BTTH về tinh thin do vi pham hợp đẳng Tuy nhiên, có thể thấy ring quan đểm của một số "ước thuốc hệ thông Thông luật và da sổ các nước thuộc hệ thẳng Dân luật.
trong đồ có Việt Nam đã chip nhận trách nhiên BTTH về tínhthân do vi phạm hop đồng sing trách nhiệm BTTH vé tinh thin do vĩ pham hợp đẳng là một —=. > Đimb thuamc 11 may Lphin LMd quyt sổ 03/20060NQ-EĐTP "Trường Đụ học Luit TP. He Chỉ MEh C017), Gito ninh Hop dng và BÃ thong that ngờ lợp deg ĐỂ víChả bún gà Hing Duca ga Vi Na, 33 ” loi của rách nhiệm đân ar phát ảnh khi mốt bên vi phạm nghĩa vu trong hợp đẳng gây ra thất hi về tính thin thì phãi BTTH theo quy đính của pháp luật Những quan hợp đẳng thường lên quan dén tả sẵn, do đó, "các lợi ích nhân thin cũng đã lâm, han chế đổi với trách nhiệm BTTH v tinh thin nêu hop đồng liên quan dén ti sin Khoản 3 Điều 419 BLDS năm 2015 đá ghi nhận đối vớ thiệt hại và tính thin vi rách hiện bai thường tiệt hạ về nh! trong finh vue Luật Hop đồng “Theo yêu cẩu cia người có myễn Tòa án cô thể buộc người có nghĩa vụ BTTH vềtinh than cho người cô quyển Mire bd thường do Tòa án quyết din căn cử vào nội chong vụ việc “ Quy định nay phù hợp với các bộ nguyên tắc và thực tiễn xét xử cũng nhì có nét tương ding với quy định ce pháp luật nhiễu quốc gi, 2.2 Sự khác biệt giáa bồi thường thiệt hạivỀ tinh thin trong và ngoài hợp đồng. "Từ những quy định và phân tích đã nêu trên về bai trường hop này, người viết đơn ra một sổ điểm khác nhau gia hi trường hop nhờ se Thứ nhất trách nhiệm BTTH ngoài hop đồng đố với thiệt hạ tén thit vé nh, thin được quy dinh tạ Điều 590; 591 BLDS, 52 BLDS năm 2015.
Theo đó thiệt Tai nói chúng và thiệt hại về tin thin nổi riêng trong inh vue BTTH ngoài hep đồng thường có xuất phát điẫn từ những hành vi vi phạm, pháp luật ci bên gây ra thiệt ai mà không cần dựa trên bắt kỳ m thôn thuận não rước đó Ngược ld, tht he về tinh thin do và pham hop đồng có cơ sỡ là sự tổn tạ tr tude của hop đồng “Hop đồng là sự thôa thuận giữa các bên vềviệc xác lập, thay dỗ: hoặc chẳm dit quyển ng]iữa vụ dân ai" (Điều 385 BLDS năm 2015). Là mất oni gto dich din arnén hợp ding có thé được giao kit bing “Tải nồi, văn bản hoặc bing ảnh vi". Ở đây, mina có tén t hợp đẳng và chứng minh được wrt tại côn hop đẳng Do dé, một bên muda yêu cầu bên con lại BTTH về tính thin do vi phạm hop đẳng thi trước hit người dé phai chứng mảnh có nự ổn trí của hop dng Thứ hơi, khoăn3 Điều 419 BLDS năm 2015 quy đính thiệt hạ về nh thin là thiệt hạ được béi thường do vi pham hop đẳng Tuy nhiên, với quy dint tạ khoăn 3 Điễu 36i BLDS nim 2015 thì đã đ bổ sung trường hợp “ade lot ích nhân thôn lhác x xôn phan", có thể thấy & đầy đôi hồi phi có mự"xâm phạm " mang thiên hướng của trách nhiệm BTTH vé tính thin ngoài hop đồng bai vi những căn cứ pháp ý của BLDS nim 2015 là và thiét hại do súc kde, tính mang bị và danh dự nhân phim, wy tin bi xân phạm đều yêu cầu nr "xâm phạm” (Điều $90; $91; 592). Con Điều 419 1 BLDS năm 2015 chỉ đờih “vi phan” Vi thé Điều 361 BLDS nắn 2015 tạo nên cách hidu rằng thiệt hei vé tỉnh thin là hệ qua từ thiệt hạ về tính mạng sức kde, danh dự nhân phẩm, uy tin và trong trường hop này thất ha về tịnh thin mang tinh iin tip® Trong khi đó, quy dink tạ Điều 419 BLDS năm 2015 thi tiệt hai về tinh thin công có thé là thuật ha trục tấp do hành vi phạm hợp đẳng gây nên Thứ ba, múc BTTH về tính thin do vĩ phe hợp đồng theo nguyên ti, do các 'bên thöa thuận, nêu các bên không thöa thuận được thi sẽ do Tòa án quyết định (Điệu.
Tuy nhiên, khoản 3 Điều 419 BLDS năm 2015 quy enh vé mức bổi thường do Tòa án quyết định cần cử vào nộ: dung vụ việc mà không sổ quy định về giới hạ ti đa hay ôi thiễu để áp dụng Còn thiệt hạ và tính thân trong Tĩnh vue ngoài hop đồng có núc bả thuờng nh thể nào sé do các bên thôn thuận, nu không thôn thuận được thi mức ti đa cho mot trường hợp đã được quy din Thies về hương thúc BTTH về nh thần, các Điều $90, 591, $92 BLDS năm 2015 quy định vé BTTH ngoài hợp đẳng th thiệt bại về tin thin được bai thing là “mt khoản hẳn khác để bù đập tốn tắt về tin tha” Trong khí BLDS năm 2015 Xhông quy nh v phương thúc BTTH về tinh thân trong inh vục hop đồng Các bản, có thể thôn thuận vé phương thúc BTTH vé tính thin do vi pham hop đồng theo căn citvao Điệu 360 BLDS. Bên canh đó, theo quy dinh cia "Độ nguyên tắc PICC quy ooh BTTH cả vỀ vật chất và tnh thân nhưng không nhất thiết pit quy ra thành tiện ôi bả thường *5 Do đó tiệt hai về tinh thin dow phạm hop đồng được bãi thường, với đa dang phương thúc phù hop nha bằng hiện vật thực hiện mốt công việc.