phần mở đầu, kết luận và tài liệu tham khảo luận văn đƣợc bố cục thành 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lý luận của hoạch định chiến lƣợc kinh doanh. Chƣơng 2: Thực trạng công tác hoạch định chiến lƣợc kinh doanh ở công ty TNHH đầu tƣ Vĩnh An trong giai đoạn 2007-2014. Chƣơng 3: Xây dựng chiến lƣợc kinh doanh của công ty TNHH đầu tƣ Vĩnh An giai đoạn 2015-2020. 7 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA HOẠCH ĐỊNH CHIẾN LƢỢC KINH DOANH 1.1 Chiến lƣợc kinh doanh và hoạch định chiến lƣợc kinh doanh của doanh nghiệp 1.
Chiến lược kinh doanh 1. Khái niệm chiến lược kinh doanh Khái niệm về “chiến lƣợc” đã xuất hiện từ rất lâu và có ý nghĩa “ Khoa học về hoạch định và điều khiển các hoạt động” (Từ điển Webster’s New World). Tuy nhiên, lúc đầu khái niệm này đƣợc gắn liền với lĩnh vực quân sự, về sau khi nền kinh tế hàng hoá ngày càng phát triển thì khái niệm “chiến lƣợc” bắt đầu đƣợc vận dụng trong kinh doanh. “Chiến lƣợc kinh doanh” là một cụm từ quen thuộc, đƣợc dùng rất phổ biến trong các doanh nghiệp, thậm chí đƣợc sử dụng hàng ngày qua các cuộc trò chuyện.
Chúng ta thƣờng xuyên nghe các câu hỏi nhƣ “chiến lƣợc kinh doanh của doanh nghiệp bạn là gì?”. Tuy nhiên để hiểu rõ chiến lƣợc kinh doanh là gì, nó bao gồm những vấn đề gì, cụ thể ra sao thì không phải là dễ, thậm chí có thể nói là rất phức tạp và một số ngƣời vẫn sử dụng cụm từ này thƣờng xuyên cũng chƣa thể hiểu hết về nó. Vậy chiến lƣợc kinh doanh (business strategy) là gì? Có nhiều định nghĩa khác nhau về chiến lƣợc kinh doanh do xuất phát từ nhiều cách tiếp cận nghiên cứu khác nhau. Chúng ta cùng xem qua một số định nghĩa: Theo Alfred Chandler (Đại học Harward) thì “chiến lƣợc bao hàm 8 việc ấn định các mục tiêu cơ bản dài hạn của doanh nghiệp, đồng thời chọn cách thức hoặc quá trình hành động và phân bổ nguồn tài nguyên để thực hiện mục tiêu đó” Theo Fred R David thì “ chiến lƣợc kinh doanh là những phƣơng tiện để đạt đến mục tiêu dài hạn.
Chiển lƣợc kinh doanh có thể gồm có sự phát triển về địa lý, đa dạng hoá hoạt động, sở hữu hóa, phát triển sản phẩm, thâm nhập thị trƣờng, cắt giảm chi tiêu, thanh lý và liên doanh”. Porter thì “Chiến lƣợc là nghệ thuật xây dựng các lợi thế cạnh tranh vững chắc để phòng thủ” Theo trang web businesscasestudies.uk thì chiến lƣợc kinh doanh là “phương tiện được đặt ra để đạt được mục tiêu mong muốn cuối cùng của nó (định hướng). Nó có thể được mô tả một cách đơn giản là một kế hoạch kinh doanh dài hạn. Một chiến lược kinh doanh thông thường sẽ kéo dài từ 3 đến 5 năm (thậm chí có thể dài hơn)”.
Một chiến lƣợc kinh doanh quan tâm đến các nguồn lực chính của doanh nghiệp nhƣ là tìm kiếm nguồn vốn để xây dựng một nhà máy mới, hay việc phân bổ các nguồn lực vào các sản phẩm khác nhau của công ty. Còn theo Havard Business Review Blog Network (http://blogs.org/) thì một chiến lƣợc kinh doanh là “cách thức mà người trong toàn tổ chức nên đưa ra quyết định và phân bổ nguồn lực để thực hiện mục tiêu chính. Một chiến lược tốt cung cấp một lộ trình rõ ràng, bao gồm một tập hợp các nguyên tắc hay quy tắc hướng dẫn, xác định những người thực thi trong doanh nghiệp nên làm (và không nên làm) gì và những điều họ nên ưu tiên (và không ưu tiên) để đạt được mục tiêu mong muốn”. 9 Còn theo trang web http://financial-dictionary.com thì chiến lƣợc kinh doanh là “các nguyên tắc hướng dẫn như thế nào một doanh nghiệp sử dụng nguồn lực của mình để đạt được mục tiêu của mình.
Một chiến lược nêu tập trung của doanh nghiệp và chỉ ra các bước cơ bản các doanh nghiệp sẽ sử dụng để đạt được nó. Mục tiêu cuối cùng của bất kỳ chiến lược nào là để kiếm tiền, nhưng mỗi công ty có một cách tiếp cận khác nhau (đôi khi rất khác nhau) để đạt được mục tiêu này. Chiến lược kinh doanh được nghiên cứu rộng rãi và thảo luận trong tư vấn quản lý”. Vậy qua các định nghĩa trên ta có thể thấy rằng có nhiều cách tiếp cận khác nhau về chiến lƣợc kinh doanh, nhƣng tựu chung lại chúng có một số đặc điểm chính sau đây: a.
Một chiến lƣợc kinh doanh của doanh nghiệp phải chỉ ra đƣợc mục tiêu chính của công ty trong một khoảng thời gian nhất định, và thƣờng là trong trung và dài hạn. Mục tiêu chính là cái mà doanh nghiệp mong muốn đạt đƣợc cuối cùng sau từng giai đoạn hoạt động. Nó là mục tiêu hƣớng tới của tổ chức, nó chỉ ra rằng tổ chức này tồn tại trong giai đoạn này nhằm mục đích gì. Một chiến lƣợc kinh doanh không thể không chỉ ra mục tiêu chính của doanh nghiệp là gì.
Mục tiêu đó phải rõ ràng, cụ thể và có thể đạt đƣợc. Các doanh nghiệp khác nhau, trong những giai đoạn khác nhau có những mục tiêu chính khác nhau. Ví dụ một doanh nghiệp khởi sự mục tiêu chính của nó trong giai đoạn đầu có thể là tăng quy mô doanh nghiệp đến một mức độ nhất định chứ không phải là doanh thu, lợi nhuận. Nhƣng doanh nghiệp đó sau khi đã đi vào hoạt động ổn định thì mục tiêu chính của nó có thể là đạt đƣợc một mức doanh thu nhất định hay đạt đƣợc mức tăng trƣởng nhất định trong từng giai đoạn.
Một chiến lƣợc kinh doanh phải chỉ ra đƣợc cách thức để đạt đƣợc mục tiêu chính. Cách thức để đạt mục tiêu chính gồm các yếu tố cụ thể là: tìm kiếm và phân bổ nguồn lực, các bƣớc thực hiện và các nguyên tắc để những ngƣời thực thi ra quyết định. Triển khai và phân bổ nguồn lực để thực hiện mục tiêu đó. Để làm bất cứ việc gì, việc đầu tiên các tổ chức phải có là các nguồn lực.
Nguồn lực ở đây gồm rất nhiều yếu tố nhƣ nguồn lực về tài chính, nguồn lực về con ngƣời v. Vậy một chiến lƣợc kinh doanh phải chỉ ra đƣợc doanh nghiệp đã có những nguồn lực gì, nhƣ thế nào, còn thiếu những yếu tố gì, và nó sẽ bổ sung các nguồn lực đó nhƣ thế nào. Ví dụ mục tiêu chính của một doanh nghiệp trong giai đoạn 5 năm tới là xây dựng thêm một nhà máy mới thì trong chiến lƣợc kinh doanh của nó phải chỉ ra đƣợc nhà máy đó cần bao nhiêu về tài chính, về nhân sự, hiện tại doanh nghiệp đã đáp ứng đƣợc bao nhiêu, và nó sẽ phải huy động vốn thêm bao nhiêu nữa, huy động vốn qua các kênh nào, vay ngân hàng? Phát hành cổ phiếu hay trái phiếu?. nó sẽ cần sử dụng bao nhiêu nhân sự nữa, kế hoạch tuyển dụng và đào tạo các nhân sự cấp cao cho doanh nghiệp là gì?.
Một chiến lƣợc kinh doanh cũng phải chỉ ra đƣợc tổ chức sẽ phải phân bổ các nguồn lực của nó nhƣ thế nào. Cụ thể là doanh nghiệp đó sẽ sắp xếp nhân sự ra sao, phân bổ ngân sách cho từng hoạt động của công ty doanh nghiệp thế nào: doanh nghiệp sẽ dành bao nhiêu tiền cho quỹ lƣơng, chi phí thuê văn phòng, kho bãi, chi phí quảng cáo, PR, chi phí nghiên cứu và phát triển…. Tất cả các hoạt động của doanh nghiệp đều phải đƣợc đƣa vào tính toán và đƣa ra phân bổ nguồn lực một cách hợp lý nhằm giúp doanh nghiệp đạt đƣợc mục tiêu cuối cùng. 1 Chiến lƣợc kinh doanh còn phải chỉ ra đƣợc các bƣớc thực hiện để đạt đƣợc mục tiêu mà doanh nghiệp đã đề ra.
Các bƣớc thực hiện bao gồm cả trình tự về mặt thời gian và các mốc thời gian mà các công việc phải hoàn thành. Với mục tiêu là xây dựng một nhà máy sản xuất trong 5 năm thì về trình tự thời gian, doanh nghiệp phải huy động vốn trƣớc, rồi đến chuẩn bị các nhân sự cấp cao, sau đó mới là mua sắm máy móc thiết bị,… Còn các mốc thời gian là sau bao lâu thì phải huy động đủ lƣợng vốn cần thiết, tuyển đƣợc nhân sự, và lần lƣợt là mốc thời gian cụ thể để đạt đƣợc các khối lƣợng công việc cụ thể. Và mốc thời gian cuối cùng là 5 năm để hoàn thành mục tiêu. Chiến lƣợc kinh doanh cũng phải chỉ ra đƣợc các nguyên tắc ra quyết định.
Mỗi cá nhân khác nhau có những cách làm việc và ƣu tiên khác nhau khi ra các quyết định. Có ngƣời ƣu tiên rủi ro nhƣng ngƣợc lại có ngƣời không thích rủi ro. Vì vậy chiến lƣợc kinh doanh phải chỉ ra đƣợc những nguyên tắc ra quyết định để căn cứ vào đó các quyết định của nhân sự trong công ty, từ lãnh đạo cấp cao, cấp trung đến nhân viên thực thi đƣợc thống nhất, hạn chế sự ảnh hƣởng của tính cách cá nhân lên tính cách doanh nghiệp. Ví dụ một doanh nghiệp cung cấp dịch vụ có nguyên tắc ra quyết định là ƣu tiên khách hàng, khách hàng luôn đúng, thì trong mọi trƣờng hợp, mọi vị trí ra quyết định đều phải dựa vào nguyên tắc này để ra quyết định.
Vai trò của chiến lược kinh doanh Chiến lƣợc kinh doanh là bộ phận quan trọng nhất trong toàn bộ chiến lƣợc của doanh nghiệp. Các bộ phận khác của chiến lƣợc chung phải căn cứ vào chiến lƣợc kinh doanh để xây dựng và hiệu chỉnh. Chiến lƣợc kinh doanh có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sự tồn tại và hoạt động của doanh nghiệp. 1 Trƣớc hết chúng ta phải khẳng định rằng mọi hoạt động sản xuất kinh doanh phải hƣớng vào mục tiêu xác định.
Mục tiêu đó sẽ là động lực chính để thúc đẩy doanh nghiệp nỗ lực hành động đạt đƣợc nó. Thông thƣờng, các doanh nghiệp hoạt động sản xuất kinh doanh đều có những mục tiêu giống nhau đó là xâm nhập thị trƣờng, gia tăng lợi nhuận, mở rộng thị phần,…. Các mục tiêu này cần đƣợc xác lập rõ ràng, cụ thể. Do vậy, yếu tố cần thiết nhất khi tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh là phải có mục tiêu rõ ràng.
Nhƣng thực tế đặt ra là để xác định đƣợc mục tiêu thì cần phải có các hoat động nghiên cứu, đánh giá và phân tích các yếu tố nhƣ thị trƣờng, nhu cầu thị trƣờng, môi trƣờng kinh doanh, công nghệ,…để xác định mục tiêu. Đồng thời phải có các căn cứ về nguồn lực của doanh nghiệp là cơ sở xây dựng mục tiêu. Để làm đƣợc điều này nhất thiết phải có chiến lƣợc kinh doanh phù hợp. Nhƣ vậy chiến lƣợc kinh doanh có vai trò là xác lập có căn cứ, có cơ sở những mục tiêu cho hoạt động của doanh nghiệp.