CHƯƠNG 1. 64 Chương 2: THỰC TRẠNG TỔ CHỨC CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP XÂY DỰNG THUỘC TỔNG CÔNG TY SÔNG ĐÀ. Quá trình hình thành, phát triển, đặc điểm và các nhân tố ảnh hưởng đến tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà. Khái quát quá trình hình thành và phát triển Tổng công ty Sông Đà.
Đặc điểm của các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà ảnh hưởng đến tổ chức công tác kế toán. Các nhân tố ảnh hưởng đến tổ chức công tác kế toán trong các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà. Thực trạng tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà. Thực trạng tổ chức bộ máy kế toán.
Thực trạng tổ chức thực hiện, vận dụng các chính sách kinh tế tài chính và kế toán hiện hành. Thực trạng tổ chức thu nhận thông tin kế toán. Thực trạng tổ chức xử lý và hệ thống hóa thông tin kế toán. Thực trạng tổ chức cung cấp thông tin kế toán.
Thực trạng tổ chức công tác kiểm tra kế toán. Đánh giá thực trạng tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng Công ty Sông Đà. Nguyên nhân hạn chế. 130 KẾT LUẬN CHƯƠNG 2.
133 v Chương 3: HOÀN THIỆN TỔ CHỨC CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẠI CÁC DOANH NGHIỆP XÂY DỰNG THUỘC TỔNG CÔNG TY SÔNG ĐÀ. Định hướng phát triển của Tổng công ty Sông Đà và hoàn thiện công tác tái cơ cấu tại Tổng công ty Sông Đà và các doanh nghiệp thành viên. Định hướng phát triển của Tổng công ty Sông Đà. Hoàn thiện công tác tái cơ cấu Tổng công ty Sông Đà và các doanh nghiệp xây dựng thành viên.
Các nguyên tắc cơ bản để hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà. Giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại các doanh nghiệp xây dựng thuộc Tổng công ty Sông Đà. Hoàn thiện mô hình tổ chức bộ máy kế toán. Hoàn thiện tổ chức thực hiện, vận dụng các chính sách kinh tế tài chính và kế toán hiện hành.
Hoàn thiện tổ chức thu nhận thông tin kế toán. Hoàn thiện tổ chức xử lý, hệ thống hóa thông tin kế toán. Hoàn thiện tổ chức cung cấp thông tin kế toán. Hoàn thiện tổ chức công tác kiểm tra kế toán.
Điều kiện thực hiện các giải pháp. Điều kiện từ phía cơ quan Nhà nước. Điều kiện từ phía Tổng công ty Sông Đà. 169 KẾT LUẬN CHƯƠNG 3.
172 DANH MỤC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ CÔNG BỐ CỦA TÁC GIẢ. 175 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO. 179 vi DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT BCTC Báo cáo tài chính BCTCHN Báo cáo tài chính hợp nhất BCĐKT Bảng cân đối kế toán BCKQHĐKD Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh BCLCTT Báo cáo lưu chuyển tiền tệ BĐHDA Ban điều hành dự án BHXH Bảo hiểm xã hội BTC Bộ Tài chính CNTT Công nghệ thông tin CMCN Cách mạng công nghiệp CPĐTXD Chi phí đầu tư xây dựng CT/HMCT Công trình/ Hạng mục công trình CTKT Chứng từ kế toán DN Doanh nghiệp DNNN Doanh nghiệp Nhà nước HĐTV Hội đồng thành viên HTK Hàng tồn kho HTTT Hệ thống thông tin KTTC Kế toán tài chính KTNB Kiểm toán nội bộ KTQT Kế toán quản trị KS Kiểm soát NCS Nghiên cứu sinh SXKD Sản xuất kinh doanh SXKDDD Sản xuất kinh doanh dở dang SKT Sổ kế toán TSCĐ Tài sản cố định TCCTKT Tổ chức công tác kế toán TCT Tổng công ty TGĐ Tổng giám đốc TĐKT Tập đoàn kinh tế TNHH MTV Trách nhiệm hữu hạn một thành viên TKKT Tài khoản kế toán TP Thành phố TTCK Thị trường chứng khoán vii DANH MỤC CÁC BẢNG Trang Bảng 2.1: Các chỉ tiêu kinh tế của TCT Sông Đà 5 năm (2016-2020) .2: Bảng tổng hợp doanh thu theo ngành nghề kinh doanh của CTM và toàn TCT Sông Đà.3: Số lượng cán bộ nhân viên Tổng công ty Sông Đà .4: Kết quả khảo sát tổ chức công tác kế toán tài chính và kế toán quản trị tại các doanh nghiệp thuộc Tổng công ty Sông Đà .5: Kết quả khảo sát về quy trình thu thập thập thông tin kế toán tại TCT Sông Đà và các DN xây dựng thành viên .6: Sở hữu vốn Tổng Công ty Sông Đà tại các công ty con năm 2019 .7: (Trích) Lợi ích cổ đông không kiểm soát trong tài sản ròng tại Tổng công ty Sông Đà.8: Bảng kê công nợ nội bộ TCT Sông Đà năm 2019 .9: Bảng kê công nợ nội bộ TCT - CTCP Sông Đà 2 .10: Bảng kê công nợ nội bộ TCT - CTCP Sông Đà 4.11: Bảng tổng hợp công nợ nội bộ TCT Sông Đà .12: Lợi ích cổ đông không kiểm soát trong lợi nhuận thuần tại Tổng Công ty Sông Đà .13: (Trích) Bảng tổng hợp các bút toán điều chỉnh của TCT Sông Đà năm 2019 .14: (Trích) Bảng tổng hợp các chỉ tiêu hợp nhất của TCT Sông Đà năm 2019.15: Kết quả khảo sát về chủ thể phân tích thông tin trong BCTC các DN xây dựng thuộc TCT Sông Đà.16: Các phương pháp sử dụng để phân tích thông tin kế toán tại TCT Sông Đà và các DN xây dựng thành viên .1: Các chỉ tiêu chủ yếu của kế hoạch 5 năm (2021 - 2025) .2: Bảng tổng hợp doanh thu, giá vốn, lãi/lỗ của TCT Sông Đà.3: Bảng kê giao dịch nội bộ về TSCĐ của TCT Sông Đà .4: Bảng kê giao dịch nội bộ về TSCĐ của CTCP Sông Đà 9 .5: Bảng tổng hợp giao dịch nội bộ TSCĐ. 161 viii DANH MỤC CÁC SƠ ĐỒ Trang Sơ đồ 1.1: Cấu trúc đơn giản .2: Cấu trúc hỗn hợp .3: Quy trình tổ chức xử lý thông tin để thực hiện các kỹ thuật hợp nhất phục vụ lập BCTCHN .1: Cơ cấu tổ chức của Tổng công ty Sông Đà .2: Sơ đồ tổ chức bộ máy kế toán tại Tổng Công ty Sông Đà.3: Mô hình tổ chức bộ máy kế toán của Công ty cổ phần Sông Đà 9 .4: Cơ cấu tổ chức chi phối quy trình hợp nhất BCTC của TCT Sông Đà .1: Sơ đồ bộ máy kế toán của CTM - TCT Sông Đà .2: Trình tự luân chuyển tài liệu giao dịch nội bộ và xử lý thông tin hợp nhất.
Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu Trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay, các doanh nghiệp (DN) Việt Nam với mong muốn phát triển và cạnh tranh tốt trên thị trường đều có ý định tái cơ cấu DN. Việc tái cơ cấu sẽ định hướng lại những vấn đề về sứ mệnh, mục tiêu, tầm nhìn, chiến lược hoạt động. Thực hiện Đề án tái cơ cấu theo Quyết định số 929/QĐ-TTg ngày 17/7/2012 của Thủ tướng Chính phủ về tái cơ cấu doanh nghiệp nhà nước (DNNN), mà trọng tậm là các tập đoàn kinh tế (TĐKT), tổng công ty (TCT) nhà nước. Các DN này đã tích cực hoàn thiện hệ thống quy chế quản trị nội bộ, sắp xếp lại cơ cấu tổ chức, bộ máy quản lý, điều hành nhằm tinh giản biên chế, nâng cao khả năng cạnh tranh của DN.
Tuy nhiên, những kết quả trên chưa tạo chuyển biến về chất trong cơ cấu tổ chức quản lý điều hành, quản lý tài chính, cũng như chất lượng lao động, cán bộ, năng suất, hiệu quả hoạt động của DNNN. Các DN Việt Nam nói chung và DN xây dựng nói riêng không chỉ chịu sức ép cạnh tranh với các công ty trong nước, mà còn chịu sức ép cạnh tranh từ các tập đoàn đa quốc gia, những công ty hùng mạnh cả về vốn, thương hiệu và trình độ quản lý. Hoạt động kinh doanh của các DN ngày càng mở rộng và cạnh tranh giữa các DN càng trở nên gay gắt. Khi đó, thông tin trở thành một nguồn lực quan trọng đối với các DN nói riêng và đối với nền kinh tế xã hội nói chung.
Tổ chức công tác kế toán có ý nghĩa quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của các DN nói chung và các DN xây dựng hoạt động theo mô hình công ty mẹ - công ty con nói riêng, góp phần vào việc thiết lập TCCTKT trong DN, duy trì và nâng cao uy tín của DN, tạo khả năng thu hút vốn đầu tư và góp phần bảo vệ lợi ích của các bên có liên quan. Bởi vậy, TCCTKT một cách hiệu quả sẽ có ảnh hưởng tích cực đối với sự phát triển của thị trường. Tổng công ty Sông Đà là một DN bao gồm nhiều đơn vị kinh doanh khác nhau hoạt động trên nhiều vùng miền của Việt Nam và đã phát triển kinh doanh sang một vài nước lân cận. Các công ty hoạt động trong một số ngành kinh doanh như: xây dựng, đầu tư, vận hành một số nhà máy thuỷ điện, phát triển đô thị và nhà ở, và đầu tư trong một số ngành kinh doanh khác.
Trong những năm qua, TCT Sông Đà duy trì một danh mục dàn trải nhiều công ty xây dựng thành viên, tuy nhiên, tổ chức công tác kế toán trong các doanh nghiệp xây dựng thuộc TCT Sông Đà còn nhiều bất cập. Theo yêu cầu hội nhập kinh tế quốc tế, việc TCCTKT tại các DN nói chung và các DN xây dựng thuộc TCT Sông Đà nói riêng cần có sự nghiên cứu thỏa đáng, đảm bảo cho công tác kế toán đạt đến hiệu quả cao, cung cấp nhanh chóng các con số chính xác và 2 các thông tin về hoạt động kinh tế tại các DN xây dựng một cách khoa học cho các nhà quản lý, các nhà đầu tư để họ có thể đưa ra những quyết định chính xác, kịp thời; để các thông tin thực sự có ích, giúp TCT phát triển tốt trong điều kiện thực hiện chủ trương tái cơ cấu các DNNN và đáp ứng yêu cầu cạnh tranh trước bối cảnh mới. Về mặt lý luận, TCCTKT được nghiên cứu theo nhiều quan điểm khác nhau. Dưới góc độ tổ chức, các nội dung cần được nghiên cứu xem xét bao gồm: khái niệm, các nguyên tắc, nhiệm vụ, nội dung TCCTKT… Các nội dung này cần được xác định trong các DN xây dựng hoạt động theo mô hình CTM-CTC.
Mặt khác, lý luận về TCCTKT vẫn còn những khoảng trống cần hoàn thiện, bổ sung nhất là trong bối cảnh hội nhập quốc tế và trong bối cảnh tái cơ cấu doan nghiệp.