CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TIÊU THỤ SẢN PHẨM Formatted: Indent: First line: 0" 1. Khái niệm, vai trò, đặc điểm và ý nghĩa của tiêu thụ sản phẩm 1. Khái niệm tiêu thụ sản phẩm Tiêu thụ sản phẩm là giai đoạn cuối cùng của quá trình sản xuất kinh doanh, là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp. Tiêu thụ sản phẩm là thực hiện mục đích của sản xuất hàng hóa, là cầu nối trung gian giữa một bên là sản phẩm sản xuất và phân phối với một bên là tiêu dùng, nó quyết định bản chất của hoạt động lưu thông thương mại đầu ra của doanh nghiệp.
Theo nghĩa rộng: tiêu thụ sản phẩm là một quá trình kinh tế bao gồm nhiều khâu từ việc nghiên cứu thị trường, xác định nhu cầu khách hàng, đặt hàng và tổ chức sản xuất đến việc tổ chức các nghiệp vụ tiêu thụ, xúc tiến bán hàng,…nhằm mục đích đạt hiệu quả cao nhất (GS. TS Đặng Đình Đào, 2002) Theo nghĩa hẹp: Tiêu thụ hàng hóa, lao vụ, dịch vụ là việc chuyển dịch quyền sở hữu sản phẩm hàng hóa, lao vụ, dịch vụ đã thực hiện cho khách hàng đồng thời thu được tiền hàng hóa hoặc được quyền thu tiền bán hàng (PGS.TS Trương Đình Chiến, 2010) Ngoài ra còn có rất nhiều quan điểm về hoạt động tiêu thụ sản phẩm dưới rất nhiều khía cạnh khác nhau như: Theo GS.TS Đặng Đình Đào và GS.TS Hoàng Đức Thân thì: Tiêu thụ sản phẩm là quá trình thực hiện giá trị của hàng hóa, quá trình chuyển hóa hình thái giá trị của hàng hóa từ hàng sang tiền, sản phẩm được coi là tiêu thụ khi được khách hàng chấp nhận thanh toán tiền hàng (GS.TS Đặng Đình Đào, GS.TS Hoàng Đức Thân, 2008) Đặc trưng lớn nhất của việc tiêu thụ hàng hóa là sản xuất ra để bán. Do đó khâu tiêu thụ sản phẩm là một trong những khâu cực kỳ quan trọng của quá trình tái sản xuất. Đây là cầu nối trung gian giữa một bên là sản xuất với một bên là tiêu dùng.
Quá trình tiêu dùng chỉ kết thúc khi quá trình thanh toán giữa người mua và người bán diễn ra nhằm chuyển quyền sở hữu hàng hóa. Để đáp ứng nhu cầu của khách hàng về sản phẩm doanh nghiệp phải thực hiện rất nhiều nghiệp vụ sản xuất ở các khâu bao gồm: SVTH: Nguyễn Thị Phương Thảo 6 Khóa luận Tốt Nghiệp GVHD: TS. Phan Thị Thu Hương phân loại, lên nhãn hiệu bao hàng, bao gói và chuẩn bị các lô hàng để xuất bán và vận chuyển theo yêu cầu của khách hàng. Như vậy, tiêu thụ sản phẩm là tổng thể các giải pháp nghiên cứu và nắm bắt nhu cầu thị trường.
Nó bao gồm các hoạt động: tạo nguồn, chuẩn bị hàng hóa, tổ chức mạng lưới bán hàng, xúc tiến bán hàng với nhiều hoạt động hỗ trợ cho việc thực hiện dịch vụ sau bán hàng. Formatted: Font: 13 pt, Bold, Italic 1. Vai trò và đặc điểm của tiêu thụ sản phẩm Formatted: Indent: Hanging: 1.6", Don't add space between paragraphs of the Vai trò của tiêu thụ sản phẩm: same style, Outline numbered + Level: 3 + Numbering Style: 1, 2, 3, … + Start at: 1 + Hoạt động tiêu thụ sản phẩm là hoạt động cuối cùng của hoạt động sản xuất Alignment: Left + Aligned at: 1" + Indent at: 1.5" kinh doanh nhưng vai trò của nó lại tác động tới toàn bộ quá trình này và tác động tới mọi mặt của hoạt động sản xuất kinh doanh ở doanh nghiệp hay toàn bộ kết quả, hiệu quả của hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp đều thể hiện ở khâu tiêu thụ. Điều đó thể hiện qua các lý do: Thứ nhất, doanh nghiệp có bán sản phẩm cho khách hàng thì mới thu hồi vốn (để trang trải, bù đắp các chi phí bỏ ra trong quá trình kinh doanh) và thu được lợi nhuận.
Trong nền kinh tế thị trường, lợi nhuận là mục đích cuối cùng của các doanh nghiệp sản xuất. Nếu xem xét trên góc độ tái sản xuất kinh doanh người ta dùng lợi nhuận thu được để bổ sung vào vốn, mở rộng phạm vi kinh doanh, tái đầu tư vào sản xuất kinh doanh. Thứ hai, sản phẩm của doanh nghiệp được tiêu thụ tức là sản phẩm đó phù hợp với nhu cầu thị trường, được thị trường chấp nhận, từ đó đánh giá mức độ thỏa mãn của sản phẩm doanh nghiệp sản xuất nói riêng và doanh nghiệp nói chung đối với nhu cầu tiêu dùng của khách hàng. Như vậy, doanh nghiệp phải thường xuyên cải tiến sản phẩm dẫn đến sản phẩm của doanh nghiệp sẽ tốt hơn về chất lượng, giá, dịch vụ,…so với đối thủ cạnh tranh.
Thứ ba, sản phẩm của doanh nghiệp được sản xuất và bán điều đó có nghĩa là các nguồn lực của xã hội nói chung và của doanh nghiệp nói riêng được đưa vào sản xuất để tạo ra sản phẩm. Tóm lại, hoạt động tiêu thụ sản phẩm là hoạt động cuối cùng của quá trình sản SVTH: Nguyễn Thị Phương Thảo 7 Khóa luận Tốt Nghiệp GVHD: TS. Phan Thị Thu Hương xuất kinh doanh của doanh nghiệp sản xuất nhưng vai trò của nó đã tác động tới toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp. Đặc điểm của tiêu thụ sản phẩm: Thứ nhất, trong tiêu thụ, khách hàng chỉ quan tâm đến hàng hóa có chất lượng cao, giá cả hợp lý và được tiêu thụ một cách thuận lợi.
Đặc điểm này xuất phát từ cơ chế thị trường số lượng người mua thường có hạn mà số lượng người bán thì không ngừng tăng cả về số số lượng và quy mô, dẫn đến người mua có quyền được lựa chọn người bán, họ chỉ mua sản phẩm có chất lượng tốt và giá cả hợp lý. Nếu người bán không đáp ứng được thì khả năng hàng hóa không tiêu thụ được là rất lớn và dẫn đến phá sản. Thứ hai, người mua hàng đòi hỏi doanh nghiệp phải quan tâm đến lợi ích của mình. Do khách hàng có quyền quyết định tối ưu, nên họ sẽ cân nhắc một cách kỹ lưỡng trước khi mua.
Họ sẽ cân đo giữa một bên là số tiền mà họ bỏ ra với một bên là lợi ích mà họ nhận được khi tiêu dùng sản phẩm đó. Và để tiêu thụ được sản phẩm các doanh nghiệp phải quan tâm đến vấn đề này. Thứ ba, sản phẩm được tiêu thụ theo những hình thức khác nhau, có thể là trực tiếp từ doanh nghiệp đến người tiêu dùng cuối cùng, có thể qua một khâu trung gian. Đặc điểm này tùy theo quy mô khối lượng của sản phẩm, nếu khối lượng nhiều một doanh nghiệp không thể đảm nhận hết, để tiêu thụ được nhanh chóng họ cần đến một trung gian để trợ giúp.
Nếu chủng loại hàng hóa tương đối ít, doanh nghiệp không có đủ khả năng về tài chính để thuê các trung gian thì có thể tự mình phân phối hàng hóa trực tiếp đến người tiêu dùng cuối cùng. Thứ tư, nhu cầu khách hàng luôn luôn thay đổi, gây khó khăn cho doanh nghiệp Nhu cầu của con người luôn thay đổi, đó là một tất yếu. Do xã hội luôn biến đổi và khoa học công nghệ không ngừng phát triển. Mặt khác, đời sống con người hiện SVTH: Nguyễn Thị Phương Thảo 8 Khóa luận Tốt Nghiệp GVHD: TS.
Phan Thị Thu Hương nay có tiến bộ, họ luôn thích những thứ mới lạ. Phần thưởng là lợi nhuận sẽ thuộc về ai nếu người đó đưa được sản phẩm mới ra thị trường và thỏa mãn được nhu cầu con người. Thứ năm, tiêu thụ sản phẩm phải đáp ứng đầy đủ nhu cầu của khách hàng về các sản phẩm, đảm bảo tính liên tục trong quá trình tiêu thụ sản phẩm. Sự cung cấp đầy đủ và liên tục sản phẩm trong quá trình tiêu thụ là rất quan trọng.
Khách hàng luôn xuất hiện nhu cầu mới và mong muốn nhu cầu đó được đáp ứng một cách lập tức, nếu một doanh nghiệp không đáp ứng được thì khách hàng sẽ tìm đến doanh nghiệp khác để mua hàng như vậy, doanh nghiệp sẽ mất khách hàng và lâu dài dễ rơi vào tình trạng phá sản khi mà khách hàng là người đem lại lợi nhuận cho công ty. Formatted: Indent: Left: 0", First line: 0", 1. Ý nghĩa của hoạt động tiêu thụ sản phẩm Outline numbered + Level: 3 + Numbering Style: 1, 2, 3, … + Start at: 1 + Alignment: Quá trình tái sản xuất đối với doanh nghiệp bao gồm các hoạt động thương mại Left + Aligned at: 1" + Indent at: 1.49", Left + Not at 0.39" đầu vào sản xuất và khâu lưu thông hàng hóa. Là cầu nối trung gian giữa một bên là người sản xuất, phân phối với một bên là người tiêu dùng.
Tiêu thụ sản phẩm là khâu cuối cùng, là bước nhảy quan trọng tiến hành quá trình tiếp theo, nó tạo điều kiện cho các doanh nghiệp có hướng sản xuất kinh doanh cho chu kỳ sau. Đồng thời tiêu thụ sản phẩm là khâu quyết định chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp, quyết định nguồn mua hàng, khả năng tài chính, dự trữ, bảo quản và mọi khả năng của doanh nghiệp, cũng nhằm mục đích thúc đẩy mạnh bán hàng ra và thu lợi nhuận. Formatted: Line spacing: Multiple 1.45 li Trong nền kinh tế tiêu thụ sản phẩm có ý nghĩa vô cùng quan trọng, người ta không thể hình dung nổi trong xã hội toàn bộ khâu tiêu thụ bị ách tắc kéo theo đó toàn bộ khâu tiêu thụ bị đình trệ, xã hội bị đình đốn mất cân đối. Mặt khác công tác tiêu thụ còn là cơ sở cho việc sản xuất tìm kiếm khai thác cho các nhu cầu mới phát sinh mà chưa được đáp ứng.
Trong các doanh nghiệp tiêu thụ sản phẩm đóng vai trò với doanh nghiệp tuỳ thuộc và từng cơ chế kinh tế. Trong cơ chế kinh tế tập trung quan liêu bao cấp , tiêu thụ sản phẩm được coi là quan trọng bởi vì doanh nghiệp sản xuất ra đến đâu thì phải cố gắng tiêu thụ hết đến đó. Xuất phát từ vị trí và vai trò của công tác này đồng thời cả trên các quốc gia khác việc tiêu thụ sản phẩm luôn luôn chiếm vị trí quan trọng trong sản xuất và kinh doanh là yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển của SVTH: Nguyễn Thị Phương Thảo 9 Khóa luận Tốt Nghiệp GVHD: TS. Phan Thị Thu Hương doanh nghiệp.
Vì thế trước hết muốn vậy, ta phải cần hiểu được về nội dung quan hoạt động của tiêu thụ sản phẩm, điều đó có nghĩa rằng phải hoàn thiện công tác tiêu thụ để tăng thu nhập và giảm đi các chi phí bảo quản hàng tồn kho. Như vậy công tác hoạt động tiêu thụ sản phẩm là vô cùng quan trọng đối với việc tồn tại và phát triển của doanh nghiệp.