Thơ Nguyễn Khoa Điềm Dưới Góc Nhìn Văn Hóa

Khám phá luận văn thạc sĩ về thơ Nguyễn Khoa Điềm qua lăng kính văn hóa, phân tích sâu sắc giá trị nghệ thuật và tư tưởng trong tác phẩm.

• Tác giả: Nguyễn Thị Sao
• Người hướng dẫn: GS.TS Lê Văn Lân
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Văn học Việt Nam
• Đề tài: Thơ Nguyễn Khoa Điềm: Khám Phá Văn Hóa Huế Qua Tác Phẩm
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Giới thiệu Khám phá vẻ đẹp Văn hóa Huế qua Thơ Nguyễn Khoa Điềm

Bài viết này khám phá vẻ đẹp văn hóa Huế thông qua lăng kính thơ ca của Nguyễn Khoa Điềm. Nguyễn Khoa Điềm là một trong những nhà thơ tiêu biểu của thế hệ chống Mỹ, và thơ ông gắn bó mật thiết với mảnh đất Huế. Bài viết sẽ phân tích cách văn hóa Huế được thể hiện trong thơ ông, từ phong cảnh, con người đến những giá trị truyền thống. Văn học Huế có một vị trí đặc biệt trong văn học Việt Nam và Nguyễn Khoa Điềm là một phần quan trọng của di sản này. Thơ Nguyễn Khoa Điềm không chỉ là thơ ca mà còn là một bức tranh sống động về Huế.

1.1. Tổng quan về sự nghiệp Thơ Nguyễn Khoa Điềm và Huế

Nguyễn Khoa Điềm là nhà thơ trưởng thành trong kháng chiến chống Mỹ. Thơ ông mang đậm chất trữ tình chính trị, thể hiện tình yêu quê hương đất nước sâu sắc. Huế là nguồn cảm hứng lớn trong thơ ông, với những hình ảnh sông Hương, núi Ngự quen thuộc. Theo tài liệu gốc, Nguyễn Khoa Điềm “đã đóng góp cho nền thơ ca nước nhà một số thành tựu đáng kể”. Những tác phẩm như Đất ngoại ô, Mặt đường khát vọng và Ngôi nhà có ngọn lửa ấm đã khẳng định vị trí của ông trong nền văn học Việt Nam. Thơ ca cách mạng Nguyễn Khoa Điềm đóng góp lớn vào dòng văn học yêu nước.

1.2. Ý nghĩa của việc nghiên cứu Văn hóa Huế qua Tác phẩm Nguyễn Khoa Điềm

Nghiên cứu văn hóa Huế qua tác phẩm Nguyễn Khoa Điềm giúp hiểu sâu sắc hơn về vùng đất cố đô. Thơ ông không chỉ phản ánh lịch sử Huế mà còn lưu giữ những giá trị tinh thần, phong tục tập quán của người dân nơi đây. “Sáng tạo văn học là một hoạt động văn hoá”, nên việc phân tích thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc độ văn hóa giúp ta thấy rõ hơn vai trò của văn học trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa. Thơ ca Nguyễn Khoa Điềm là một nguồn tư liệu quý giá để tìm hiểu về Huế.

II. Phân tích Phong cách thơ Nguyễn Khoa Điềm Văn hóa Huế

Thơ Nguyễn Khoa Điềm mang đậm phong cách thơ Nguyễn Khoa Điềm trữ tình, giàu suy tư. Ông thường sử dụng những hình ảnh giản dị, gần gũi để thể hiện những cảm xúc sâu sắc về quê hương. Văn hóa Huế được thể hiện qua ngôn ngữ thơ, qua những địa danh, những phong tục tập quán đặc trưng. Cảm nhận về thơ Nguyễn Khoa Điềm cho thấy sự kết hợp hài hòa giữa yếu tố truyền thống và hiện đại. Huế trong thơ Nguyễn Khoa Điềm không chỉ là một địa danh mà còn là một phần tâm hồn của nhà thơ.

2.1. Chất trữ tình và suy tư trong Thơ Nguyễn Khoa Điềm

Thơ Nguyễn Khoa Điềm kết hợp nhuần nhuyễn giữa yếu tố trữ tình và suy tư. Bên cạnh những cảm xúc mãnh liệt về quê hương, đất nước, thơ ông còn chứa đựng những triết lý sâu sắc về cuộc đời, về con người. Vũ Tuấn Anh chỉ ra tiến trình vận động thơ Nguyễn Khoa Điềm từ thời chiến sang thời bình. Tư tưởng trong thơ Nguyễn Khoa Điềm thể hiện sự quan tâm sâu sắc đến những vấn đề xã hội và nhân sinh. Thơ ca kháng chiến Nguyễn Khoa Điềm là một minh chứng cho điều này.

2.2. Hình ảnh Huế và Con người Huế trong thơ

Hình ảnh Huế trong thơ Nguyễn Khoa Điềm hiện lên với vẻ đẹp nên thơ, trữ tình. Sông Hương, núi Ngự, những mái nhà cổ kính… tất cả được tái hiện một cách sống động qua ngòi bút tài hoa của nhà thơ. Con người Huế trong thơ Nguyễn Khoa Điềm cũng được khắc họa rõ nét với những phẩm chất cần cù, chịu thương chịu khó, giàu lòng yêu nước. Theo Võ Văn Trực, “tâm hồn Huế vẫn dịu dàng ở phía sau mỗi dòng thơ” của Nguyễn Khoa Điềm. Ông đã thành công trong việc tái hiện tinh thần và lịch sử Huế.

III. Phương pháp Phân tích Thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc độ văn hóa

Phương pháp phân tích thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc độ văn hóa tập trung vào việc khám phá những yếu tố văn hóa Huế được thể hiện trong tác phẩm. Từ ngôn ngữ, hình ảnh đến những giá trị tinh thần, phong tục tập quán, tất cả được xem xét trong mối tương quan với bối cảnh văn hóa xã hội. Góc nhìn văn hóa trong thơ Nguyễn Khoa Điềm giúp ta hiểu sâu sắc hơn về văn học Huế và những đóng góp của Nguyễn Khoa Điềm cho nền văn học Việt Nam.

3.1. Nghiên cứu ngôn ngữ và hình ảnh mang đậm chất Văn hóa Huế

Ngôn ngữ thơ Nguyễn Khoa Điềm mang đậm chất văn hóa Huế, với những từ ngữ địa phương, những cách diễn đạt đặc trưng. Hình ảnh thơ cũng gắn liền với những địa danh, phong cảnh quen thuộc của Huế. “Trong văn hóa Huế, có một tiếng Huế rất dịu dàng, dễ thương…”, điều này ảnh hưởng lớn đến ngôn ngữ thơ của Nguyễn Khoa Điềm. Việc phân tích ngôn ngữ và hình ảnh giúp ta hiểu rõ hơn về sự ảnh hưởng của văn hóa Huế đến thi pháp Nguyễn Khoa Điềm.

3.2. Tìm hiểu các giá trị tinh thần và phong tục tập quán trong thơ

Thơ Nguyễn Khoa Điềm không chỉ tái hiện hình ảnh Huế mà còn thể hiện những giá trị tinh thần và phong tục tập quán của người dân nơi đây. Lòng yêu nước, tinh thần đoàn kết, sự hiếu học… là những phẩm chất được nhà thơ ca ngợi. Những nét đặc trưng về ẩm thực Huế trong thơ cũng được thể hiện một cách tinh tế, góp phần làm nên bức tranh văn hóa Huế đa dạng và phong phú. Giá trị nhân văn trong thơ Nguyễn Khoa Điềm rất sâu sắc.

3.3 Liên hệ Thơ Nguyễn Khoa Điềm với các loại hình văn hóa dân gian

Thơ Nguyễn Khoa Điềm có sự liên hệ mật thiết với các loại hình văn hóa dân gian của Huế, như ca dao Huế, dân ca Huế. “Thơ ca Nguyễn Khoa Điềm chứa đựng nhiều chất hiện thực và văn hóa dân gian”, theo Nguyễn Quang Thiều. Việc phân tích sự liên hệ này giúp ta thấy rõ hơn sự ảnh hưởng của văn hóa dân gian đến phong cách thơ Nguyễn Khoa Điềm.

IV. Ứng dụng Giá trị bảo tồn di sản Văn hóa Huế từ Thơ Nguyễn Khoa Điềm

Thơ Nguyễn Khoa Điềm có giá trị lớn trong việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Huế. Những tác phẩm của ông giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về lịch sử, văn hóa của quê hương, từ đó nâng cao ý thức bảo vệ và phát huy những giá trị truyền thống. Thơ ca Nguyễn Khoa Điềm là một nguồn tài liệu quý giá để nghiên cứu về di sản văn hóa Huế.

4.1. Giáo dục thế hệ trẻ về Lịch sử và Văn hóa Huế

Thơ Nguyễn Khoa Điềm có thể được sử dụng như một công cụ giáo dục hiệu quả để giúp thế hệ trẻ hiểu rõ hơn về lịch sử và văn hóa Huế. Những bài thơ của ông mang đậm tính giáo dục, khơi gợi lòng yêu nước, tự hào dân tộc. Việc đưa thơ Nguyễn Khoa Điềm vào chương trình giảng dạy giúp học sinh tiếp cận văn hóa Huế một cách gần gũi và sinh động.

4.2. Quảng bá Văn hóa Huế đến bạn bè quốc tế

Thơ Nguyễn Khoa Điềm có thể được dịch sang nhiều thứ tiếng để giới thiệu văn hóa Huế đến bạn bè quốc tế. Những tác phẩm của ông chứa đựng những giá trị nhân văn sâu sắc, có sức lan tỏa mạnh mẽ, góp phần nâng cao vị thế của văn học Việt Nam trên trường quốc tế. Thơ Nguyễn Khoa Điềm là một đại sứ văn hóa của Huế.

V. Nghiên cứu Kết quả Đóng góp từ Thơ Nguyễn Khoa Điềm

Nghiên cứu thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc độ văn hóa đã mang lại những kết quả đáng ghi nhận. Bài viết đã làm rõ sự ảnh hưởng của văn hóa Huế đến phong cách thơ Nguyễn Khoa Điềm. Đồng thời, bài viết cũng khẳng định giá trị của thơ Nguyễn Khoa Điềm trong việc bảo tồn và phát huy di sản văn hóa Huế. Phân tích thơ Nguyễn Khoa Điềm giúp chúng ta hiểu rõ hơn về con người và vùng đất Huế.

5.1. Tổng kết những khám phá về Văn hóa Huế trong Thơ

Qua phân tích thơ Nguyễn Khoa Điềm, bài viết đã khám phá ra những yếu tố văn hóa Huế đặc sắc được thể hiện trong tác phẩm. Từ phong cảnh, con người đến những giá trị tinh thần, phong tục tập quán, tất cả được tái hiện một cách sinh động qua ngòi bút tài hoa của nhà thơ. Thơ Nguyễn Khoa Điềm là một kho tàng văn hóa vô giá của Huế.

5.2. Đánh giá đóng góp của Nguyễn Khoa Điềm cho Văn học Huế

Nguyễn Khoa Điềm đã có những đóng góp to lớn cho văn học Huế. Thơ ông không chỉ phản ánh lịch sử Huế mà còn lưu giữ những giá trị tinh thần, phong tục tập quán của người dân nơi đây. Nguyễn Khoa Điềm là một trong những nhà thơ tiêu biểu của Huế, góp phần làm nên diện mạo văn học độc đáo của vùng đất cố đô. Ông xứng đáng là một đại diện tiêu biểu của Văn học Huế.

VI. Kết luận Giá trị trường tồn của Thơ Nguyễn Khoa Điềm về Huế

Thơ Nguyễn Khoa Điềm sẽ mãi là một phần quan trọng của văn học Việt Nam. Những tác phẩm của ông không chỉ có giá trị nghệ thuật mà còn có giá trị văn hóa to lớn. Thơ Nguyễn Khoa Điềm là một minh chứng cho sức sống trường tồn của văn hóa Huế và tình yêu quê hương đất nước sâu sắc.

6.1. Nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tiếp tục nghiên cứu Thơ

Việc tiếp tục nghiên cứu thơ Nguyễn Khoa Điềm là vô cùng quan trọng để hiểu sâu sắc hơn về văn hóa Huế và những đóng góp của nhà thơ cho nền văn học Việt Nam. Hy vọng rằng, trong tương lai sẽ có thêm nhiều công trình nghiên cứu chuyên sâu về thơ Nguyễn Khoa Điềm, góp phần làm sáng tỏ hơn những giá trị nghệ thuật và văn hóa của tác phẩm.

6.2. Di sản Văn hóa Thơ ca Nguyễn Khoa Điềm cho tương lai

Di sản văn hóa mà Nguyễn Khoa Điềm để lại qua những vần thơ ca là vô giá, cần được trân trọng và phát huy cho thế hệ tương lai. Thơ Nguyễn Khoa Điềm không chỉ là những bài thơ mà còn là những câu chuyện về Huế, về con người Việt Nam, về tình yêu và lòng tự hào dân tộc. Đó là một di sản văn hóa tinh thần vô giá.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: THƠ NGUYỄN KHOA ĐIỀM TRONG MẠCH NGUỒN VĂN HOÁ HUẾ 1. Vài nét về văn hoá Huế Thuận Hóa - Phú Xuân - Huế có một quá trình lịch sử hình thành và phát triển khoảng gần 7 thế kỷ (tính từ năm 1306). Trong khoảng thời gian khá dài, Huế đã tích hợp được những giá trị vật chất và tinh thần quý báu để tạo nên một truyền thống văn hóa Huế. Truyền thống ấy vừa mang tính đặc thù - bản địa của một vùng đất vừa không tách rời những đặc điểm chung của truyền thống văn hóa dân tộc Việt Nam.

Suốt tiến trình hình thành văn hóa Huế có sự tác động của văn hóa Đông Sơn do các lớp cư dân từ phía Bắc mang vào trước thế kỷ II và sau thế kỷ XIII hỗn dung với thành phần văn hóa Sa Huỳnh tạo nên nền văn hóa Việt – Chăm cùng sự ảnh hưởng của các luồng văn hóa khác các nước trong khu vực Đông Nam Á, Trung Quốc, Ấn Độ, phương Tây. Là một vùng văn hóa mang đậm sắc thái truyền thống của Việt Nam, Huế ẩn chứa trong lòng mình những giá trị văn hóa độc đáo, thể hiện sinh động một thời phát triển của vùng đất kinh kỳ, nơi hội tụ tinh hoa văn hóa của cả nước. Văn hóa Huế được tạo nên bởi sự đặc sắc về tinh thần, đa dạng về loại hình, phong phú và độc đáo về nội dung, được thể hiện trên nhiều lĩnh vực như: văn học, âm nhạc, sân khấu, mỹ thuật, phong tục tập quán, lễ hội, lề lối ứng xử, ăn - mặc - ở, phong cách giao tiếp, phong cách sống. Ngôn ngữ là một sản phẩm và là một thành phần của văn hoá.

Trong văn hóa Huế, có một tiếng Huế rất dịu dàng, "dễ thương", cùng nằm trong miền phương ngữ Trung Bộ song không giống tiếng Quảng Bình - Quảng Trị, mà là một thứ tiếng Việt độc đáo, đối sánh với "tiếng Hà Nội", "tiếng Sài Gòn". Giữa hai vùng Nghệ Tĩnh và Quảng Nam - nơi có tiếng nói mạnh dạn, nhiều nam tính, nhiều âm đỉnh và âm vực đối chọi nhau, tiếng Huế như tách ra bởi sự nhỏ nhẹ, bồng bềnh, ríu rít đầy nữ tính. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 8 Nguyễn Thị Sao – Cao học Văn 2007 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc nhìn văn hoá --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Cũng trong phương diện ngôn ngữ, mỗi địa phương do truyền thống của nó tạo nên một ngôn ngữ đối thoại có màu sắc riêng. GS Hoàng Thị Châu có sự so sánh: “Khẩu ngữ Hà Nội lịch sự và tế nhị, văn hoa nhưng không khỏi kiểu cách.

Khẩu ngữ Huế ở ngôn ngữ hoàng phái mang sắc thái đài các, nhưng thiếu tính chân thực, còn ở khẩu ngữ nhân dân thì đậm đà, duyên dáng nhưng không khỏi mộc mạc. Khẩu ngữ Nam Bộ thì bốp chát, nhưng chí tình, khỏe mạnh và mang một đặc điểm rất mới mà các khẩu ngữ khác không có, đó là ý thức về giá trị cá nhân”[9, tr. Ca Huế là một hệ thống bài bản phong phú gồm khoảng 60 tác phẩm thanh nhạc và khí nhạc theo hai điệu thức lớn là điệu Bắc, điệu Nam và một hệ thống "hơi" diễn tả nhiều sắc thái tình cảm đặc trưng. Điệu Bắc gồm những bài ca mang âm điệu tươi tắn, trang trọng.

Điệu Nam là những bài âm điệu buồn, nỉ non, ai oán. Bài bản ca Huế có cấu trúc chặt chẽ, nghiêm ngặt, trải qua quá trình phát triển lâu dài đã trở thành nhạc cổ điển hoàn chỉnh, mang nhiều yếu tố "chuyên nghiệp" bác học về cấu trúc, ca từ và phong cách biểu diễn. Đi liền với ca Huế là dàn nhạc Huế với bộ ngũ tuyệt Tranh, Tỳ, Nhị, Nguyệt, Tam, xen với Bầu, Sáo và bộ gõ trống Huế, sanh loan, sanh tiền. Kỹ thuật đàn và hát ca Huế đặc biệt tinh tế nhưng ca Huế lại mang đậm sắc thái địa phương, phát sinh từ tiếng nói, giọng nói của người Huế nên gần gũi với hò Huế, lý Huế; là chiếc cầu nối giữa nhạc cung đình và âm nhạc dân gian.

Lễ nhạc cung đình Huế: Bắt nguồn từ 8 loại lễ nhạc cung đình thời Lê là giao nhạc, miếu nhạc, ngũ tự nhạc, cửu nhật nguyệt giao trùng nhạc, đại triều nhạc, thường triều nhạc, đại yến cửu tấu nhạc, cung trung nhạc, đến triều Nguyễn lễ nhạc cung đình Việt Nam đã phát triển thành hai loại hình Đại nhạc và Nhã nhạc (tiểu nhạc) với một hệ thống các bài bản lớn. Cùng với nhã nhạc, vũ khúc cung đình nổi bật với trên 15 vở múa lớn, từ múa tế lễ, múa chúc tụng, múa tiếp sứ, múa yến tiệc, múa trình diễn tích tuồng. Nhiều vở múa có tính hoành tráng, quy mô diễn viên đông, phô diễn được vẻ đẹp rộn ràng, lấp lánh và kỹ thuật, kỹ xảo của múa hát cung --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 9 Nguyễn Thị Sao – Cao học Văn 2007 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc nhìn văn hoá --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- đình Việt Nam, thể hiện được sự phát triển nâng cao múa hát cổ truyền của người Việt. Mỹ thuật, mỹ nghệ Huế: Với những kiểu thức trang trí bắt nguồn từ những mẫu mực của Trung Hoa, các nghệ nhân Việt Nam đã tạo nên một bản sắc nghệ thuật trang trí với những nét độc đáo mang cá tính Huế.

Nghệ thuật trang trí mỹ thuật Huế còn tiếp thu những tinh hoa của nghệ thuật Chăm, đặc biệt là tiếp thu nghệ thuật trang trí Tây phương. Trang trí cung đình Huế còn tiếp nhận và nâng cao nghệ thuật dân gian Việt Nam. Nhiều loại hình thủ công mỹ nghệ truyền thống của Việt Nam như chạm khắc gỗ, cẩn xà cừ, cẩn tam khí ngũ khí, sơn son thếp vàng, chạm khắc xương và ngọc ngà, khảm sành sứ, làm vàng bạc, dệt, thêu, đan. đã được các tượng cục triều Nguyễn nâng lên thành những nghệ thụât tinh xảo, sang trọng.

Về hội họa, nhiều họa sĩ Huế nổi tiếng về tranh thủy mặc sơn thủy, trúc lan, tranh gương, các ấn phẩm nhất thi nhất họa đặc sắc. Về điêu khắc, cố đô Huế đã đánh dấu một thời kỳ phát triển mới, thể hiện bằng các tác phẩm điêu khắc trên đá, trên đồng, trên gỗ. Trong điêu khắc gỗ, phần khắc chạm gỗ trang trí với những bức chạm nổi, chạm lộng trên các chi tiết công trình kiến trúc đạt đến sự tinh xảo và có tính thẩm mỹ cao. Về mỹ thuật ứng dụng, ngoài việc nâng cao các loại hình thủ công mỹ nghệ truyền thống của Việt Nam, Huế còn một thời sản xuất đồ mỹ nghệ pháp lam cao cấp.

Trong văn hóa Huế có hai loại lễ hội: lễ hội cung đình và lễ hội dân gian. Lễ hội cung đình phản ánh sinh hoạt lễ nghi của triều Nguyễn, phần lớn chú trọng về "lễ" hơn "hội". Lễ hội dân gian gồm nhiều loại rất phong phú, tiêu biểu như: lễ hội Huệ Nam ở điện Hòn Chén hay còn gọi là lễ rước sắc nữ thần Thiên y A na theo tín ngưỡng của người Chăm pa, lễ hội tưởng niệm các vị khai sinh các ngành nghề truyền thống, lễ hội tưởng nhớ các vị khai canh thành lập làng. Trong những dịp tế lễ, nhiều sinh hoạt văn hóa bổ ích như đua thuyền, kéo co, đấu vật.

được tổ chức và thu hút đông đảo người xem. --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 10 Nguyễn Thị Sao – Cao học Văn 2007 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc nhìn văn hoá --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- Kiến trúc ở Huế phong phú và đa dạng: có kiến trúc cung đình và kiến trúc dân gian, kiến trúc tôn giáo và kiến trúc đền miếu, kiến trúc truyền thống và kiến trúc hiện đại. Những công trình kiến trúc công phu, đồ sộ nhất chính là Quần thể di tích Cố đô Huế hay Quần thể di tích Huế. Đó là những di tích lịch sử - văn hóa do triều Nguyễn chủ trương xây dựng trong khoảng thời gian từ đầu thế kỷ XIX đến nửa đầu thế kỷ XX trên địa bàn kinh đô Huế xưa; nay thuộc phạm vi thành phố Huế và một vài vùng phụ cận thuộc tỉnh Thừa Thiên - Huế.

Kiến trúc đô thị Huế có truyền thống trên nền kiến trúc "tạo cảnh": Với phong cách riêng và cái nhìn phong thủy, quần thể kiến trúc kinh thành, đền đài, lăng tẩm, nhà cửa nơi đây đã hoà quyện cùng ngoại cảnh thiên nhiên thơ mộng của sông suối, núi rừng, bãi đồi xứ Huế, thể hiện sự hoà hợp âm dương, tạo nên một không gian kiến trúc "tạo cảnh" mang nhiều triết lý sâu xa, huyền bí. Cũng nằm trong không gian kiến trúc "tạo cảnh", nhà vườn Huế được coi là một nét văn hoá vật thể truyền thống đặc trưng. Nhà vườn Huế thể hiện triết lý sâu xa của con người xứ Huế: hướng nội, suy tư, hoà quyện vào thiên nhiên, gửi gắm lòng mình vào cỏ cây, hoa lá. Loại kiến trúc này lấy ngôi nhà làm trung tâm, trong đó người ta đặc biệt chú ý đến cả kết cấu kiến trúc (chạm khắc, tạo dáng tỷ mỉ, tinh vi, khéo léo đến mức ngôi nhà trở thành tác phẩm của nghệ thuật điêu khắc gỗ), không gian kiến trúc (địa thế, phương vị, tiền án và vườn cây tạo cảnh xung quanh nhà), không gian xã hội (nhà nhất thiết phải gian lẻ, gian giữa là bàn thờ, hương án, hoành phi, câu đối; gian trên, chái trên dành cho đàn ông; gian dưới, chái dưới dành cho phụ nữ.

Đặc trưng tiếp theo của văn hoá vật thể là sự có mặt với mật độ dày đặc các chùa chiền, nhà thờ và các cơ sở thờ họ khác, như điện thờ, thánh thất, đền miếu. Trước hết Huế là một trung tâm Phật giáo lớn của cả nước với sự có mặt của nhiều chùa chiền cổ cách ngày nay chừng vài ba thế kỷ. Hiện nay, ở Huế có khoảng trên 100 chùa chiền lớn nhỏ, phần nhiều trong số đó nằm ở phía tây thành phố - nơi có những đồi thông ngút ngàn màu xanh. Ngoài ra, ở Huế còn có 13 nhà thờ Thiên --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- 11 Nguyễn Thị Sao – Cao học Văn 2007 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Thơ Nguyễn Khoa Điềm dưới góc nhìn văn hoá --------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------- chúa giáo, 1 thánh thất Cao đài và hàng ngàn nhà thờ, đền miếu.

Đó là những giá trị văn hoá vật thể mang dấu ấn kiến trúc tôn giáo của con người xứ Huế. Nói đến văn hóa Huế, cũng không thể không nhắc đến ẩm thực. Huế còn lưu giữ trên 1000 món ăn nấu theo lối Huế, trong đó có cả những món ăn ngự thiện của các vua triều Nguyễn. Bản thực đơn ngự thiện có trên vài chục món thuộc loại cao lương mỹ vị, được chuẩn bị và tổ chức rất công phu, tỷ mỷ, cầu kỳ.