Chương 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIEN CUA DE TÀI 1. Lịch sử vấn đề nghiên cứu Hiện nay, với sự phát triển của mang internet, việc tim kiếm các Website phục vụ cho việc học tập không khó đối với nhiều học sinh. Tuy nhiên đại đa số các Website về hóa học thường chứa đựng rất nhiêu thông tin ở rất nhiều lĩnh vực do đó còn gây trở ngại lớn cho việc tim kiếm tri thức của học sinh. Bên cạnh đó, số lượng dé tai về thiết kế Website tự học hóa học ma đặc biệt là hướng dẫn học sinh làm bai tập hoá học vẫn chưa nhiều.
Sau đây lả một số khỏa luận va luận văn tốt nghiệp chuyên ngành hóa trường Đại học sư phạm TP. - Hi A Mỏi(2005), Thiết kế Website tự học hóa học lớp 11 chương trình phân ban thí điểm, khóa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP HCM. - Pham Duong Hoang Anh (2006), Phối hợp phần mềm Macromedia Dreamweaver MX va Macromedia Flash MX 2004 dé thiết kế Website hỗ trợ cho việc học tập và cúng cố kiến thức môn hóa học phân Hidrocacbon không no mạch hở dành cho HS THPT, khóa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP. - Nguyễn Thị Thanh Hà (2006), ứng dụng phan mềm Macromedia Flash và Macromedia Dreaweaver dé thiết kế Website về lịch sử hóa học 10 góp phan nâng cao chat lượng dạy học, khóa luận tốt nghiệp, DHSP TP.
- Phạm Duy Nghĩa (2006) , thiết kế Website phục vụ cho việc học tập va ôn tập chương nguyên tử cho học sinh lớp 10 bằng phan mém Flash va dreamweaver, khóa luận tốt nghiệp, DHSP TP HCM. - Nguyễn Ngọc Anh Thư (2006), phối hợp phan mém Macromedia Dreamweaver MX và Macromedia Flash MX 2004 dé tạo trang web hỗ trợ cho học sinh trong việc tự học môn hóa học lớp 11 nhóm Nito chương trình phân ban thí điểm, khỏa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP HCM. Trang 9 Thiết kế Website hỗ trợ tự học hóa học thông qua giải bai - Phạm Thị Phương Uyên (2006), pndi hợp mem Macromedia Dreamweaver MX và Macromedia Flash MX 2004 đẻ thiết kế Website hỗ trợ cho việc học tập va củng có kiến thức cho học sinh môn hóa học nhóm oxi lưu huỳnh chương trình cải cách, khóa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP HCM. - Đỗ Thị Việt Phương (2006) ứng dụng phần mềm Macromedia Dreamweaver MX va Macromedia Flash MX 2004 dé thiết kế Website hỗ trợ cho hoạt động tự học hóa học của học sinh phô thông trong chương halogen lớp 10, khóa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP HCM.
- Lê Thị Xuân Hương (2007) thiết kế Website hỗ trợ việc dạy vả tự học chương halogen lớp 10 THPT, khóa luận tốt nghiệp, DHSP TP HCM. - Trịnh Lê Héng Phương (2008), Thiết kế học liệu điện tử chương oxi- lưu huỳnh lớp 10 hỗ trợ hoạt động tự học hóa học cho học sinh THPT, khóa luận tốt nghiệp, ĐHSP TP HCM. Các Website này đều được thiết ké rất chuyên nghiệp, chứa đựng nhiều nội dung phong phú hap dẫn. La công cụ giúp học sinh tự học một cách hiệu quả.
Tuy nhiên, các tác giả vẫn chưa quan tâm đến một số nội dung sau đây: - Phan bai tập chưa cung cap đủ các dạng câu hỏi lí thuyết cũng như đáp án cho từng đơn vị bài học. Chưa có quan tâm đến dạng toán tự luận mặc dù hai khối lớp 10, 11 vẫn còn kiểm tra theo hình thức tự luận, phần nhiều chỉ tập trung vao trắc nghiệm. Nội dung trắc nghiệm lại chỉ thường tập trung cho cả chương mà chưa có những phan riêng cho mỗi bài học gây khó khăn cho học sinh trong việc muôn tìm bài tập tham khảo sau khi học xong mỗi bài. - Phan lí thuyết thường rất được chú trong còn phan bai tập thì chỉ có dé va dap án chứ chưa có lí giải hướng dẫn học sinh giải chỉ tiết.
Bai tập chưa được minh họa một cách sinh động va hap dẫn, chưa bật lên được tam quan trọng vả lợi ich của việc lam bai tập. - Chưa cung cấp cho học sinh các phương pháp giải nhanh các bài toán hóa học phù hợp trình độ khối lớp. Trang 10 Thiết kế Website hỗ trợ tự học hóa học thông qua giải bài tậ 1. Bài tập hóa học 1.
Khái niệm bài tập hóa học Bài tập hóa học là một dạng bài làm gồm những bài toán, những câu hỏi hay đồng thời cả bài toán và câu hỏi thuộc về hóa học mà trong khi hoàn thành chúng, học sinh nắm được một tri thức hay kĩ năng nhất định. Câu hỏi là những bai lam ma trong quá trình hoàn thành chúng, học sinh phải tiên hành một hoạt động tái hiện. Trong các câu hỏi, giáo viên thường yêu cau học sinh phải nhớ lại nội dung của các định luật, quy tắc, khái niệm, trình bảy lại một mục trong sách giáo khoa,.còn bài toán là những bài làm mà khi hoàn thành chúng, học sinh phải tiến hành một hoạt động sáng tạo gồm nhiều thao tác và nhiều bước. Như vậy, chính các bai tập hóa học gồm bai toán hay câu hỏi, 1a phương tiện cực kỳ quan trọng để phát triển tư duy học sinh.
Người ta thường lựa chọn những bài toán và câu hỏi đưa vào một bài tập là có tính toán đến một mục đích day học nhất định, là nắm hay hoản thiện một dang tri thức hay kỹ năng nao đó. Việc hoàn thảnh và phát triển kỹ năng giải các bài toán hóa học cho phép thực hiện những mỗi liên hệ qua lại mới giữa các tri thức thuộc cùng một trình độ của cùng một năm học và thuộc những trình độ khác nhau của những năm học khác nhau cũng như giữa tri thức va kỹ năng. Tam quan trong của bai tập hóa học Bài tập hóa học giữ vai trò rất quan trọng trong việc thực hiện mục tiêu đào tạo chung và mục tiêu riêng của môn hóa học. Bài tập hóa học vừa là mục đích, vừa là nội dung, lại vừa là phương pháp dạy học hiệu nghiệm.
Lý luận dạy học coi bai tập là một phương pháp dạy học cụ thé, được áp dụng phô biến vả thường xuyên ở các cap học vả các loại trường khác nhau, được sử dụng ở tất cả các khâu của quá trình dạy học : nghiên cứu tải liệu mới, cúng cố, vận dụng, khái quát hóa - hệ thống hóa và kiểm tra, đánh giá kiến thức, kỹ năng, kỳ xảo của học sinh. Nó cung cấp cho Trang 11 niem vui sướng của sự phát hiện, của việc tìm ra đáp SỐ. Bài tập hóa học có nhiều ứng dụng trong dạy học với tư cách là một phương pháp dạy học phỏ biến, quan trọng và hiệu nghiệm. Như vậy, bài tập hóa học có công dụng rộng rãi, có hiệu quả sâu sắc trong việc thực hiện mục tiêu dao tạo, trong việc hình thành phương pháp chung của việc tự học hợp lý, trong việc ren luyện kỹ năng tự lực, sang tạo.
Bai tập hóa học 1a phương tiện cơ bản dé day học sinh tập van dụng các kiến thức đã học vảo thực tế đời sống, sản xuất vả tập nghiên cứu khoa học. Kiến thức học sinh tiếp thu được chỉ có ích khi sử dung nó. Phương pháp luyện tập thông qua việc sử dụng bai tập là một trong các phương pháp quan trọng nhất dé nâng cao chất lượng dạy học bộ môn. Đối với học sinh, việc giải bải tập là một phương pháp dạy học tích cực.
Tác dụng bài tập hóa học * Bài tap hoa học có tác dung làm cho hoc sinh hiểu sâu hơn và làm chính xác hóa các khai niệm đã hoc, Học sinh có thé học thuộc lòng các định nghĩa của các khái niệm, học thuộc lòng các định luật, nhưng nếu không qua việc giải bài tập, học sinh chưa thé nao nắm vững những cái ma học sinh đã thuộc lòng. Bai tập Hóa học sẽ rèn luyện cho học sinh kỹ năng vận dụng được các kiến thức đã học, biến những kiến thức tiếp thu được qua các bai giảng của thầy thành kiến thức của chính mình. Khi vận dụng được một kiến thức nao đó, kiến thức đó sẽ được nhớ lau. * Bài tập hóa học đào sâu mở rộng sự hiểu biết một cách sinh động phong phú không làm nặng né khối lượng kiến thức của học sinh * Bài tập hoa học củng cổ kiến thức cũ một cách thưởng xuyên và hệ thông hóa các kiến thức đã học : Kiến thức cũ nếu chỉ đơn thuân là nhắc lại sẽ làm cho học sinh chán vi không có gì mới và hap dẫn.
Bai tập hóa học sẽ ôn tập, cúng cd và hệ thông Trang I2 Thiết kế Website hỗ trợ tự học hỏa học thông qua giải bai tập chương nhỏm oxi lớp 10 nang cao. nóa kiến thưc một cách thuận lợi nhất. Một số đáng kẻ bai tập đòi hỏi học sinh phải vận dụng tông hợp kiến thức của nhiều nội dung, nhiều chương, nhiều bài khác nhau. Qua việc giải các bải tập hóa học nảy, học sinh sẽ tìm ra mỗi liên hệ giữa các nội dung của nhiều bài, chương khác nhau từ đó sẽ hệ thông hóa kiến thức đã học.
Các dạng bai tập vẻ phân biệt, tách chất, điều chế hoặc bài toán hóa học cùng có ý nghĩa lớn đổi với tác dụng nảy. * Bài tập hóa học thúc day thường xuyên sự rèn luyện các kỹ năng kỹ xảo về hóa học : Các kĩ năng, kĩ xảo vẻ hóa học như kĩ năng sử dụng ngôn ngữ hóa học, lập công thức, cân bằng phương trình hóa học; các tính toán đại số: qui tắc tam suất, giải phương trình va hệ phương trình; kĩ nang nhận biết các hóa Qua việc thường xuyên giải các bải tập hỗn hợp, lâu dần học sinh sẽ thuộc các kí hiệu hóa học, nhớ hóa trị, số oxi hóa của các nguyên tỔ,. * Bài tập hóa học tao điều kiện dé tư duy học sinh phát triển: Bài tập hóa học phát triển năng lực nhận thức, rèn luyện trí thông minh cho học sinh. Khi giải một bải tập, học sinh được rèn luyện các thao tác tư duy như phân tích, tổng hợp, so sánh, diễn dịch, qui nạp.
Một bải toán có thẻ có nhiều cách giải khác nhau: có cách giải thông thường, theo các bước quen thuộc, nhưng cũng có cách giải ngắn gọn mà lại chính xác. Qua việc giải nhiều cách khác nhau, học sinh sẽ tìm ra được cách giải ngắn mà hay, điều đó sẽ rèn luyện được trí thông minh cho các em. Từ nhiêu cách giải như vậy học sinh sẽ chọn ra cho mình một phương pháp giải thích hợp nhất nhờ vậy mà tư duy các em phát triển. *® Tác dụng giáo duc tư tưởng: Khi giải bài tập hóa học, học sinh được rèn luyện vẻ tính kiên nhãn, tính trung thực trong lao động học tập, tính độc lập, sáng tạo khi xử trí các vấn dé xảy ra.