Luận văn thạc sĩ hay một số biện pháp tăng cường sử dụng thí nghiệm vật lí khi dạy các kiến thức về điện học cho học sinh trường trung học cơ sở chdcnd lào

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu hay một số biện pháp tăng cường sử dụng thí nghiệm vật lí khi dạy các kiến thức về điện học cho học, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Buayavong Khamtanh
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Khải
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Lý luận và phương pháp dạy học bộ môn vật lí
• Đề tài: Một số biện pháp tăng cường sử dụng thí nghiệm vật lí khi dạy các kiến thức về điện học cho học sinh trường trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA BIỆN PHÁP TĂNG CƯỜNG SỬ DỤNG THÍ NGHIỆM VẬT LÍ KHI DẠY CÁC KIẾN THỨC VỀ ĐIỆN HỌC CHO HỌC SINH TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ (CHDCND LÀO)
• 1.1. Tổng quan về các vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Phương pháp thực nghiệm vật lí
• 1.3. Các nghiên cứu về sử dụng phương pháp thực nghiệm trong dạy học vật lí ở trường phổ thông
• 1.4. Thí nghiệm trong dạy học vật lí ở trường phổ thông
• 1.5. Khái niệm thí nghiệm vật lí
• 1.6. Vai trò của thí nghiệm trong dạy học vật lí ở trường phổ thông
• 1.7. Các chức năng của thí nghiệm trong dạy học vật lí
• 1.8. Các giai đoạn của phương pháp thực nghiệm trong dạy học vật lí
• 1.9. Các loại thí nghiệm được sử dụng trong dạy học vật lí
• 1.10. Chất lượng dạy học vật lí ở trường trung học cơ sở
• 1.11. Về kiến thức
• 1.12. Khảo sát thực trạng sử dụng thí nghiệm trong dạy học vật lí phần điện học ở trường trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• 1.12.1. Mục đích khảo sát
• 1.12.2. Đối tượng khảo sát
• 1.12.3. Phương pháp khảo sát
• 1.12.4. Kết quả khảo sát và đánh giá
• 1.13. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: MỘT SỐ BIỆN PHÁP TĂNG CƯỜNG SỬ DỤNG THÍ NGHIỆM TRONG DẠY HỌC PHẦN ĐIỆN HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ CỞ (CHDCND LÀO)
• 2.1. Phân tích mục tiêu, chương trình phần điện học trường trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• 2.2. Phân tích nội dung chương trình Phần Điện học trường Trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• 2.3. Đề xuất một số biện pháp tăng cường sử dụng thí nghiệm trong dạy học phần điện học ở trường trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• 2.3.1. Biện pháp 1: Tăng cường sử dụng thí nghiệm vật lí ở các giai đoạn của bài học xây dựng kiến thức mới
• 2.3.2. Biện pháp 2: Tổ chức cho học sinh làm các thí nghiệm thực tập
• 2.3.3. Biện pháp 3: Hướng dẫn học sinh tự làm các thí nghiệm đơn giản và quan sát ở nhà
• 2.4. Tổ chức một số hoạt động dạy học phần điện học theo hướng tăng cường sử dụng thí nghiệm ở trường trung học cơ sở (CHDCND Lào)
• 2.4.1. Xây dựng tiến trình bài học xây dựng kiến thức mới
• 2.4.2. Tổ chức cho học sinh làm các thí nghiệm thực tập Phần Điện học
• 2.4.3. Tổ chức cho học sinh tự làm các thí nghiệm đơn giản Phần Điện học
• 2.5. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC NGHIỆM SƯ PHẠM
• 3.1. Mục đích thực nghiệm sư phạm
• 3.2. Đối tượng và thời gian tiến hành thực nghiệm sư phạm
• 3.3. Phương pháp tiến hành thực nghiệm sư phạm
• 3.4. Đánh giá kết quả thực nghiệm sư phạm
• 3.4.1. Đánh giá định tính
• 3.4.2. Đánh giá định lượng
• 3.5. Chọn đối tượng TNSP
• 3.6. Chọn bài giảng
• 3.7. Kết quả và xử lý kết quả TNSP
• 3.7.1. Kết quả đánh giá tính tích cực của HS trong giờ học
• 3.7.2. Kết quả thực nghiệm bài 1
• 3.7.3. Kết quả thực nghiệm lần 2
• 3.8. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN CHUNG VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về thí nghiệm vật lý trong dạy điện học cho học sinh THCS

Thí nghiệm vật lý đóng vai trò quan trọng trong việc dạy học điện học cho học sinh trung học cơ sở. Việc áp dụng thí nghiệm giúp học sinh hiểu rõ hơn về các khái niệm lý thuyết, từ đó nâng cao khả năng tư duy và sáng tạo. Theo nghiên cứu, việc sử dụng thí nghiệm trong dạy học không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức một cách hiệu quả mà còn kích thích sự hứng thú trong học tập.

1.1. Vai trò của thí nghiệm vật lý trong giáo dục

Thí nghiệm vật lý giúp học sinh trải nghiệm thực tế, từ đó hình thành các khái niệm và định luật vật lý một cách sinh động. Học sinh có thể quan sát và thực hành, giúp củng cố kiến thức lý thuyết.

1.2. Lợi ích của việc tăng cường thí nghiệm trong dạy học

Việc tăng cường thí nghiệm trong dạy học giúp học sinh phát triển kỹ năng thực hành, tư duy phản biện và khả năng giải quyết vấn đề. Điều này cũng giúp giáo viên đánh giá được mức độ hiểu biết của học sinh.

II. Những thách thức trong việc áp dụng thí nghiệm vật lý ở trường THCS

Mặc dù thí nghiệm vật lý mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc áp dụng trong dạy học vẫn gặp nhiều thách thức. Thiếu thiết bị thí nghiệm, không gian học tập hạn chế và sự thiếu hụt kiến thức của giáo viên về phương pháp thực nghiệm là những vấn đề cần được giải quyết.

2.1. Thiếu thiết bị và tài liệu thí nghiệm

Nhiều trường học không có đủ thiết bị thí nghiệm cần thiết để thực hiện các bài học thực hành. Điều này làm giảm khả năng tiếp cận và thực hành của học sinh.

2.2. Khó khăn trong việc đào tạo giáo viên

Giáo viên cần được đào tạo bài bản về phương pháp dạy học tích cực và cách sử dụng thí nghiệm trong giảng dạy. Thiếu kiến thức và kỹ năng sẽ ảnh hưởng đến chất lượng dạy học.

III. Phương pháp tăng cường thí nghiệm vật lý trong dạy học điện học

Để nâng cao hiệu quả dạy học, cần áp dụng các phương pháp tăng cường thí nghiệm vật lý. Việc tổ chức các hoạt động thực hành, thí nghiệm nhóm và hướng dẫn học sinh tự làm thí nghiệm sẽ giúp cải thiện chất lượng học tập.

3.1. Tổ chức thí nghiệm nhóm trong lớp học

Thí nghiệm nhóm khuyến khích học sinh làm việc cùng nhau, trao đổi ý tưởng và giải quyết vấn đề. Điều này không chỉ giúp học sinh học hỏi lẫn nhau mà còn phát triển kỹ năng làm việc nhóm.

3.2. Hướng dẫn học sinh tự làm thí nghiệm tại nhà

Giáo viên có thể giao bài tập thí nghiệm đơn giản để học sinh thực hiện tại nhà. Điều này giúp học sinh tự khám phá và củng cố kiến thức đã học.

IV. Ứng dụng thực tiễn của thí nghiệm vật lý trong dạy học điện học

Việc áp dụng thí nghiệm vật lý trong dạy học điện học không chỉ giúp học sinh hiểu rõ hơn về lý thuyết mà còn có thể áp dụng vào thực tiễn. Các thí nghiệm đơn giản có thể được thực hiện trong cuộc sống hàng ngày, từ đó giúp học sinh nhận thức rõ hơn về vai trò của điện trong đời sống.

4.1. Thí nghiệm điện đơn giản trong cuộc sống

Học sinh có thể thực hiện các thí nghiệm đơn giản như làm mạch điện, kiểm tra tính dẫn điện của các vật liệu. Những thí nghiệm này giúp học sinh thấy được ứng dụng của điện trong thực tế.

4.2. Đánh giá kết quả học tập qua thí nghiệm

Giáo viên có thể sử dụng kết quả từ các thí nghiệm để đánh giá mức độ hiểu biết và khả năng áp dụng kiến thức của học sinh. Điều này giúp cải thiện phương pháp dạy học.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai trong dạy học điện học

Việc tăng cường thí nghiệm vật lý trong dạy học điện học cho học sinh trung học cơ sở là cần thiết. Cần có sự đầu tư vào thiết bị, tài liệu và đào tạo giáo viên để nâng cao chất lượng dạy học. Tương lai, việc áp dụng công nghệ vào thí nghiệm sẽ mở ra nhiều cơ hội mới cho giáo dục.

5.1. Đầu tư vào thiết bị thí nghiệm

Cần có sự đầu tư mạnh mẽ vào thiết bị thí nghiệm để đảm bảo học sinh có thể thực hành và trải nghiệm thực tế.

5.2. Đào tạo giáo viên về phương pháp dạy học tích cực

Đào tạo giáo viên về phương pháp dạy học tích cực và cách sử dụng thí nghiệm trong giảng dạy là rất quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nền giáo dục phổ thông 12 năm tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào đang trải qua giai đoạn chuyển mình quan trọng theo tinh thần đổi mới toàn diện nhằm nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Tuy nhiên, việc giảng dạy các môn khoa học tự nhiên, đặc biệt là môn Vật lí cấp trung học cơ sở, vẫn đối mặt với nhiều rào cản kỹ thuật. Thực trạng điều tra cho thấy có tới 77,8% giáo viên chưa sử dụng hoặc hiếm khi đưa thí nghiệm vào tiết học, dẫn đến việc học sinh tiếp thu kiến thức một cách thụ động, thiếu kỹ năng thực hành và tư duy khoa học thực nghiệm.

Trước yêu cầu cấp thiết đó, luận văn của tác giả Buayavong Khamtanh, thực hiện năm 2016 dưới sự hướng dẫn của Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Văn Khải tại Trường Đại học Sư phạm thuộc Đại học Thái Nguyên, đã tập trung giải quyết bài toán nâng cao chất lượng dạy học. Mục tiêu trọng tâm của đề tài là xây dựng và triển khai 3 nhóm biện pháp sư phạm nhằm tăng cường sử dụng thí nghiệm trong dạy học chương Điện tích và Dòng điện một chiều thuộc chương trình Vật lí lớp 8.

Phạm vi nghiên cứu được triển khai thực nghiệm trực tiếp tại 2 cơ sở giáo dục đại diện là Trường Trung học cơ sở Tỉnh Lị và Trường Trung học cơ sở Bản Bo tại Lào trong năm học 2015-2016. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi trực tiếp nâng cao tỷ lệ học sinh đạt loại khá, giỏi từ mức khoảng 35% ban đầu lên trên 75% sau thực nghiệm, đồng thời gia tăng mức độ hứng thú học tập của học sinh lên trên 85%.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Cơ sở khoa học của đề tài được xây dựng vững chắc dựa trên 2 nền tảng lý thuyết lớn: lý thuyết nhận thức thực nghiệm của Galile khởi xướng từ thế kỷ XVII và lý thuyết dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề trong giáo dục hiện đại. Mô hình nghiên cứu vận dụng trọn vẹn chu trình sáng tạo khoa học 4 giai đoạn gồm: quan sát sự kiện khởi đầu, xây dựng mô hình giả thuyết, suy luận hệ quả logic và tiến hành kiểm tra bằng thực nghiệm.

Trong quy trình sư phạm, tiến trình dạy học được cụ thể hóa thành 5 giai đoạn chặt chẽ: tạo tình huống làm nảy sinh vấn đề, định hướng học sinh xây dựng giả thuyết, suy diễn hệ quả có thể kiểm chứng, đề xuất và tiến hành phương án thí nghiệm, cuối cùng là rút ra kết luận khoa học và ứng dụng. Đề tài làm rõ 4 khái niệm then chốt gồm: phương pháp thực nghiệm, thí nghiệm biểu diễn của giáo viên, thí nghiệm thực tập theo nhóm của học sinh và thí nghiệm tự tạo bằng vật liệu đơn giản tại nhà.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được thu thập thông qua khảo sát thực trạng toàn diện và thực nghiệm sư phạm đối chứng. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 5 giáo viên giảng dạy Vật lí và 80 học sinh lớp 8, được chia đều thành 2 nhóm: 40 học sinh thuộc lớp thực nghiệm và 40 học sinh thuộc lớp đối chứng tại 2 trường Trung học cơ sở Tỉnh Lị và Bản Bo. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho cả khu vực trung tâm đô thị lẫn khu vực bán nông thôn của Lào.

Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp chặt chẽ giữa định tính và định lượng qua 3 đợt kiểm tra đánh giá độc lập. Việc lựa chọn phương pháp thống kê toán học giáo dục (tính toán điểm trung bình, phương sai, độ lệch chuẩn và lập bảng phân phối tần suất) giúp loại bỏ sai số chủ quan, kiểm định chính xác độ tin cậy của giả thuyết khoa học. Đồng thời, bảng quan sát định tính 7 tiêu chí được áp dụng để đánh giá toàn diện sự biến chuyển về kỹ năng và thái độ của người học trong suốt timeline nghiên cứu từ cuối năm 2015 đến tháng 4 năm 2016.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Quá trình điều tra thực trạng và triển khai thực nghiệm sư phạm đã mang lại 4 phát hiện quan trọng:

1. Phương pháp dạy học truyền thống chiếm ưu thế áp đảo: 100% giáo viên được khảo sát thừa nhận phương pháp chủ đạo vẫn là diễn giảng minh họa một chiều. Có tới 77,8% giáo viên không sử dụng thí nghiệm trong dạy học do thiếu thiết bị hoặc chưa được bồi dưỡng thao tác thực hành chuyên sâu.
2. Khả năng tự lực và hứng thú của học sinh ở mức rất thấp: Khoảng 38,75% học sinh hoàn toàn không có hứng thú với môn học, 72,5% chỉ học vẹt dựa trên việc ghi chép thụ động từ bảng và sách giáo khoa, 0% học sinh có thói quen học tập theo tư duy phân tích bản chất.
3. Sự bứt phá rõ rệt về kết quả học tập ở nhóm thực nghiệm: Qua 3 bài kiểm tra định lượng, tỷ lệ học sinh đạt điểm khá và giỏi ở lớp thực nghiệm tăng trưởng vượt bậc từ 35% lên 75,0%, trong khi lớp đối chứng chỉ duy trì mức dao động từ 32,5% đến 37,5%. Tỷ lệ học sinh yếu kém ở lớp thực nghiệm giảm mạnh từ 22,5% xuống dưới 2,5%.
4. Hình thành kỹ năng thực hành và tư duy khoa học: Hơn 85% học sinh nhóm thực nghiệm đã tự tin trình bày mục đích thí nghiệm, vẽ đúng sơ đồ mạch điện và tự lực tiến hành đo đạc các thông số cường độ dòng điện, hiệu điện thế.

Thảo luận kết quả

Sự vượt trội của nhóm thực nghiệm bắt nguồn từ việc các hiện tượng tĩnh điện và mạch điện một chiều vốn trừu tượng đã được cụ thể hóa thành hình ảnh trực quan sinh động. Khi được tự tay cọ xát thanh nhựa, quan sát lá kim loại của điện nghiệm xòe ra hay theo dõi số chỉ ampe kế biến đổi theo định luật Ôm, học sinh chuyển hóa từ việc ghi nhớ máy móc sang nhận thức bản chất.

Các phát hiện này hoàn toàn tương đồng với các công trình nghiên cứu trước đây của các nhà khoa học giáo dục về việc ứng dụng thiết bị trực quan trong giảng dạy tại các trường phổ thông miền núi. Toàn bộ dữ liệu định lượng có thể được trình bày một cách tường minh qua biểu đồ cột so sánh điểm số trung bình giữa 2 nhóm thực nghiệm và đối chứng qua 3 lần đánh giá. Bên cạnh đó, việc sử dụng bảng phân phối tần suất kết hợp đường đồ thị tích lũy cho thấy rõ đường cong phân phối điểm của lớp thực nghiệm dịch chuyển hẳn về phía thang điểm 8 đến 10, minh chứng cho tính ưu việt vượt trội của phương pháp thực nghiệm.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả nghiên cứu thành công, luận văn đề xuất 4 giải pháp hành động cụ thể:

1. Chuẩn hóa quy trình thiết kế bài học 4 bước gắn liền với thí nghiệm: Giáo viên bộ môn Vật lí tại các trường trung học cơ sở cần áp dụng đồng bộ quy trình: phân loại kiến thức, xây dựng tiến trình logic, tổ chức hoạt động giải quyết vấn đề và đánh giá định lượng. Mục tiêu đạt 100% tiết dạy phần Điện học đều có thí nghiệm biểu diễn hoặc mô phỏng trực quan ngay từ học kỳ tiếp theo.
2. Tổ chức hình thức thí nghiệm thực hành theo nhóm nhỏ từ 4 đến 6 học sinh: Ban giám hiệu nhà trường cần sắp xếp lại thời khóa biểu và phòng bộ môn để học sinh được trực tiếp lắp ráp mạch điện nối tiếp và song song. Đặt mục tiêu nâng tỷ lệ học sinh làm chủ kỹ năng đo lường điện lên 90% trong vòng 3 tháng đầu triển khai.
3. Phát động phong trào tự tạo dụng cụ thí nghiệm đơn giản từ phế liệu: Giáo viên bộ môn hướng dẫn học sinh tận dụng ống hút nhựa, vải len, bóng bay, dây đồng để chế tạo điện nghiệm và nguồn pin đơn giản tại nhà. Phấn đấu 100% học sinh hoàn thành ít nhất 2 bài tập thí nghiệm tự làm mỗi học kỳ.
4. Tổ chức bồi dưỡng kỹ năng thực hành thực nghiệm cho toàn bộ giáo viên Vật lí: Bộ Giáo dục và Thể thao Lào phối hợp cùng các trường Đại học Sư phạm triển khai khóa tập huấn chuyên đề 40 tiết trong kỳ nghỉ hè năm học 2016-2017 nhằm nâng cao năng lực thao tác thiết bị cho 100% giáo viên trung học cơ sở trên toàn quốc.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu này mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Giáo viên Vật lí bậc trung học cơ sở: Khai thác trực tiếp các giáo án mẫu chi tiết (bài Điện tích - Định luật Cu-lông và bài Định luật Ôm đối với toàn mạch) cùng hệ thống phiếu học tập định hướng hoạt động nhóm để làm mới tiết dạy trên lớp.
• Cán bộ quản lý giáo dục và chuyên viên phòng đào tạo: Sử dụng các số liệu khảo sát từ 80 học sinh và 5 giáo viên làm căn cứ thực tiễn để xây dựng kế hoạch đầu tư trang thiết bị phòng thí nghiệm theo chuẩn chương trình 12 năm mới.
• Học viên cao học và sinh viên sư phạm Vật lí: Tiếp cận một khung phương pháp luận hoàn chỉnh về phương pháp thực nghiệm, từ cách xây dựng thang đo 7 tiêu chí định tính đến kỹ thuật xử lý dữ liệu thực nghiệm sư phạm qua 3 đợt đánh giá.
• Tác giả biên soạn chương trình và sách giáo khoa: Tham khảo hệ thống thí nghiệm tự làm tại nhà bằng vật liệu dễ tìm để đưa vào các hoạt động trải nghiệm sáng tạo trong sách hướng dẫn học sinh.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn giải quyết bài toán thiếu thốn trang thiết bị thí nghiệm tại các trường học như thế nào? Tác giả đề xuất giải pháp kết hợp linh hoạt giữa thí nghiệm ảo, video trực quan và đặc biệt là hệ thống thí nghiệm tự làm từ vật liệu rẻ tiền như ống hút, mảnh len, giấy vụn với chi phí gần như 0 đồng, giúp 100% học sinh đều có cơ hội tự tay làm thí nghiệm.

Việc sử dụng thí nghiệm tác động cụ thể ra sao đến thái độ học tập của học sinh? Nghiên cứu chứng minh phương pháp thực nghiệm giúp kéo giảm tỷ lệ học sinh không hứng thú từ 38,75% xuống dưới 10%, đồng thời kích thích hơn 85% học sinh chủ động giơ tay phát biểu và hào hứng tham gia thảo luận nhóm trong các giờ học.

Tại sao phần kiến thức Điện tích và Dòng điện một chiều lại được chọn làm trọng tâm? Chương Điện tích và Dòng điện một chiều lớp 8 có dung lượng kiến thức trừu tượng lớn nhưng lại gắn liền mật thiết với thực tiễn kỹ thuật. Việc sử dụng thí nghiệm ở phần này mang lại hiệu quả trực quan hóa cao nhất, chiếm hơn 30% khối lượng kiến thức Vật lí thực hành cấp trung học cơ sở.

Mô hình chia nhóm học sinh từ 4 đến 6 em mang lại lợi ích gì trong giờ thực hành? Quy mô nhóm từ 4 đến 6 học sinh giúp phân định rõ ràng vai trò của từng thành viên gồm người lắp ráp, người ghi chép số liệu và người thuyết trình, vừa khắc phục tình trạng thiếu hụt bộ dụng cụ vừa giúp 100% học sinh rèn luyện kỹ năng hợp tác nhóm.

Khả năng nhân rộng kết quả của luận văn ra các trường phổ thông khác tại Lào có khả thi không? Mô hình hoàn toàn có khả năng nhân rộng trên phạm vi toàn quốc nhờ tính linh hoạt của 3 nhóm biện pháp, không đòi hỏi kinh phí đầu tư phòng lab quá lớn và đã được thẩm định thực tế thành công tại 2 trường đại diện với 80 học sinh tham gia.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về phương pháp thực nghiệm và chu trình sáng tạo khoa học trong giảng dạy Vật lí phổ thông.
• Phản ánh trung thực thực trạng sử dụng thí nghiệm qua số liệu điều tra từ 5 giáo viên và 80 học sinh tại các trường trung học cơ sở của Lào.
• Xây dựng thành công 3 nhóm biện pháp sư phạm khả thi, kết hợp linh hoạt giữa thí nghiệm biểu diễn, thí nghiệm thực tập và thí nghiệm tự tạo tại nhà.
• Minh chứng tính hiệu quả vượt trội qua thực nghiệm sư phạm, giúp nâng tỷ lệ học sinh khá giỏi lên trên 75% và tối ưu hóa năng lực tư duy thực nghiệm.
• Đề ra lộ trình triển khai đào tạo giáo viên và nhân rộng mô hình trong khung thời gian từ 12 đến 24 tháng tới trên toàn ngành giáo dục.

Các cơ sở giáo dục trung học cơ sở cần nhanh chóng áp dụng bộ giải pháp thực nghiệm này vào kế hoạch giảng dạy năm học tới nhằm hiện thực hóa mục tiêu đổi mới giáo dục toàn diện, chuyển mạnh từ nền giáo dục truyền thụ kiến thức sang phát triển phẩm chất và năng lực thực hành cho người học.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA BIỆN PHÁP TĂNG CƯỜNG SỬ DỤNG THÍ NGHIỆM VẬT LÍ KHI DẠY CÁC KIẾN THỨC VỀ ĐIỆN HỌC CHO HỌC SINH TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ (CHDCND LÀO) 1. Tổng quan về các vấn đề nghiên cứu 1. Phương pháp thực nghiệm vật lí Trong thực tế dạy học các môn học ở nhà trường phổ thông, nhiều phương pháp nhận thức khoa học đã được nghiên cứu vận dụng thành các phương pháp dạy học, trong đó có phương pháp thực nghiệm (PPTN) trong dạy học vật lí [5, 14, 19]. Theo Lịch sử Vật lí học [12], thời cổ đại, khoa học chưa phân ngành và chưa tách khỏi triết học, mục đích của nó là tìm hiểu và giải thích thiên nhiên một cách toàn bộ mà chưa đi vào từng lĩnh vực cụ thể.

Trong xã hội chiếm hữu nô lệ, lao động chân tay bị coi khinh vì đó là lao động của tầng lớp nô lệ, coi trọng hoạt động tinh tế của trí óc. Do đó nhiều nhà hiền triết cho rằng có thể dùng sự suy lý, sự tranh luận để tìm ra chân lý mà không coi trọng thí nghiệm. Trong cuốn “Vật lí học”, Aristote (384-322 TCN), một đại biểu tiêu biểu cho nền khoa học cổ đại, cũng không dùng thí nghiệm mà đi đến kết luận bằng cách lập luận. Sang thời trung đại, tư tưởng của Aristote trở thành những giáo điều bất khả xâm phạm.

Giáo hội Gia tô có một địa vị tối cao trong đời sống xã hội và coi "Khoa học là đẩy tới của giáo lí”. Tuy vậy, trong thời này cũng có những người muốn tìm những con đường mới hơn để đi đến nhận thức khoa học như Roger Bacon (1214 - 1294) cho rằng khoa học không chỉ có nhiệm vụ bình giải lời lẽ của những kẻ có uy tín, khoa học phải được xây đựng trên cơ sở lập luận chặt chẽ và thí nghiệm chính xác. Và vì vậy, ông bị giáo hội lên án và bị cầm tù hơn 20 năm tới khi 74 tuổi. 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Đến thế kỷ XVII, (Galile (1564-1642) đã xây dựng những cơ sờ của một nền vật lí học mới - vật lí học thực nghiệm- chân chính, thay thế cho vật lí học của Aristote bằng hàng loạt các nghiên cứu về thiên văn học, cơ học, âm học, quang học.

Galile cho rằng muốn hiểu biết thiên nhiên phải trực tiếp quan sát thiên nhiên, phải làm thí nghiệm, phải “hỏi thiên nhiên” chứ không phải hỏi Aristote hoặc kinh thánh. Trước một hiện tượng tự nhiên cần tìm hiểu, Galile bắt đầu bằng quan sát để xác định rõ vấn để cần nghiên cứu, đưa ra một cách giải thích lý thuyết có tính chất dự đoán. Từ lý thuyết đó, ông rút ra những kết luận có thể kiểm tra được bằng thực nghiệm. Sau đó, ông bố trí thí nghiệm thích hợp, tạo điều kiện thí nghiệm và phương tiện thí nghiệm tốt nhất để có thể đạt kết quả chính xác tin cậy được.

Cuối cùng, ông đối chiếu kết quả thu được bằng thực nghiệm với lý thuyết ban đầu. Phương pháp của Galile có tính hệ thống, tính khoa học, có chức năng nhận thức luận, tổng quát hóa về mặt lý thuyết những sự kiện thực nghiệm và phát hiện ra bản chất của sự vật hiện tượng. Về sau, các nhà khoa học khác đã kế thừa phương pháp đó và xây dựng cho hoàn chỉnh hơn. Những thành tựu ban đầu của vật lí học thực nghiệm đã khiến cho thế kỉ XVII trở thành thế kỉ của cuộc cách mạng khoa học thắng lợi với các đại diện tiêu biểu: Torricelli (1608 - 1662), Pascal (1623 - 1662), Otto Guericke (1602 - 1685), Boyle (1627 - 1691), Gilbeit (1540 - 1603).