Nghiên cứu tác động qua lại giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính tại các nước ASEAN

Nghiên cứu tác động qua lại giữa nền kinh tế ngầm và phát triển tài chính tại các nước ASEAN, cung cấp cái nhìn sâu sắc về vấn đề này.

• Tác giả: Nguyen Hoang Phu
• Người hướng dẫn: Dr. Pham Thi Thu Tra
• Trường học: University of Economics
• Chuyên ngành: Development Economics
• Đề tài: Tác Động Qua Lại Giữa Kinh Tế Ngầm Và Phát Triển Tài Chính
• Loại tài liệu: Thesis
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Ho Chi Minh City

Mục lục chi tiết

• 1. Chapter 1: Introduction
• 1.1. Scope of the study
• 1.2. Structure of the thesis
• 2. Chapter 2: Literature review
• 2.1. Review of theory
• 2.2. The theory of shadow economy
• 2.3. The review on financial development theories
• 2.4. Review of empirical studies on the relationship between financial development theory and shadow economy theory
• 3. Chapter 3: Research methodology
• 3.1. Variables and sampling
• 4. Chapter 4: Research results
• 4.1. Overview of the research topic
• 4.2. Regression results and discussions
• 4.3. Limits of the study
• LIST OF APPENDICES
• Appendix 1: Shadow economy estimation using POLS
• Appendix 2: Shadow economy estimation using FEM
• Appendix 3: Shadow economy estimation using SGMM
• Appendix 4: Shadow economy estimation using REM
• Appendix 5: Hausman Test
• Appendix 6: Breusch & Pagan Lagrangian multiplier test for random effects
• Appendix 7: Stationary test for shadow size estimated by POLS
• Appendix 8: Stationary test for first difference of shadow size estimated by POLS
• Appendix 9: Stationary test for shadow size estimated by FEM
• Appendix 10: Stationary test for first difference of shadow size estimated by FEM
• Appendix 11: Stationary test for shadow size estimated by REM
• Appendix 12: Stationary test for first difference of shadow size estimated by REM
• Appendix 13: Stationary test for shadow size estimated by SGMM
• Appendix 14: Stationary test for first difference of shadow size estimated by SGMM
• Appendix 15: Stationary test for financial development measured by Credit for private sectors
• Appendix 16: Stationary test for first difference of financial development measured by Credit for private sectors
• Appendix 17: Stationary test for financial development measured by Credit from financial sectors
• Appendix 18: Stationary test for first difference of financial development measured by Credit from financial sectors
• Appendix 19: Stationary test for money supply ratio
• Appendix 20: Stationary test for first difference of money supply ratio
• Appendix 21: Stationary test for natural logarithm of GDP per capita
• Appendix 22: Stationary test for first difference of natural logarithm of GDP per capita
• DECLARATION
• ACKNOWLEDGEMENT
• ABSTRACT
• LIST OF TABLES
• LIST OF CHARTS
• ABBREVIATIONS

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính

Kinh tế ngầm, hay còn gọi là kinh tế ngầm, là một phần quan trọng trong nền kinh tế của nhiều quốc gia, đặc biệt là ở các nước đang phát triển. Nó không chỉ ảnh hưởng đến phát triển tài chính mà còn tác động đến nhiều khía cạnh khác của nền kinh tế. Nghiên cứu này sẽ phân tích mối quan hệ qua lại giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính, từ đó đưa ra những hiểu biết sâu sắc về cách thức mà hai yếu tố này tương tác với nhau.

1.1. Định nghĩa và vai trò của kinh tế ngầm

Kinh tế ngầm được định nghĩa là các hoạt động kinh tế không được ghi nhận trong các báo cáo chính thức. Nó đóng vai trò quan trọng trong việc cung cấp việc làm và thu nhập cho nhiều người, nhưng cũng gây ra nhiều vấn đề cho chính phủ trong việc thu thuế và quản lý kinh tế.

1.2. Khái niệm phát triển tài chính và tầm quan trọng

Phát triển tài chính đề cập đến sự mở rộng và cải thiện của các dịch vụ tài chính trong nền kinh tế. Nó rất quan trọng vì nó giúp tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho các doanh nghiệp, từ đó thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và giảm thiểu sự phát triển của kinh tế ngầm.

II. Vấn đề và thách thức trong mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính

Mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính không phải lúc nào cũng tích cực. Có nhiều thách thức mà các quốc gia phải đối mặt khi cố gắng quản lý kinh tế ngầm trong khi vẫn thúc đẩy phát triển tài chính. Những thách thức này bao gồm việc thiếu thông tin chính xác, sự không đồng nhất trong chính sách và các yếu tố xã hội khác.

2.1. Thiếu thông tin và khó khăn trong quản lý

Một trong những thách thức lớn nhất là việc thiếu thông tin chính xác về quy mô và hoạt động của kinh tế ngầm. Điều này làm cho chính phủ khó khăn trong việc thiết lập các chính sách hiệu quả để quản lý và kiểm soát nó.

2.2. Sự không đồng nhất trong chính sách tài chính

Chính sách tài chính không đồng nhất giữa các quốc gia có thể dẫn đến sự phát triển không đồng đều của kinh tế ngầm. Các quốc gia có chính sách tài chính chặt chẽ thường gặp khó khăn trong việc kiểm soát kinh tế ngầm, trong khi các quốc gia có chính sách linh hoạt hơn có thể quản lý tốt hơn.

III. Phương pháp nghiên cứu mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính

Để nghiên cứu mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính, nhiều phương pháp khác nhau đã được áp dụng. Nghiên cứu này sẽ sử dụng phương pháp hồi quy và phân tích dữ liệu từ nhiều quốc gia trong khu vực ASEAN để đưa ra những kết luận chính xác.

3.1. Phương pháp hồi quy và phân tích dữ liệu

Phương pháp hồi quy sẽ được sử dụng để xác định mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính. Dữ liệu sẽ được thu thập từ các nguồn chính thức và không chính thức để đảm bảo tính chính xác.

3.2. Sử dụng mô hình P VAR để phân tích

Mô hình P-VAR sẽ được áp dụng để phân tích mối quan hệ động giữa hai yếu tố này. Phương pháp này cho phép xem xét tác động qua lại giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính theo thời gian.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về kinh tế ngầm và phát triển tài chính

Nghiên cứu này sẽ cung cấp những ứng dụng thực tiễn cho các nhà hoạch định chính sách trong việc quản lý kinh tế ngầm và thúc đẩy phát triển tài chính. Kết quả nghiên cứu sẽ chỉ ra những yếu tố nào có tác động lớn nhất đến mối quan hệ này.

4.1. Kết quả từ nghiên cứu thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng kinh tế ngầm có thể ảnh hưởng tiêu cực đến phát triển tài chính. Tuy nhiên, khi có các chính sách hỗ trợ, phát triển tài chính có thể giúp giảm thiểu quy mô của kinh tế ngầm.

4.2. Ứng dụng chính sách từ kết quả nghiên cứu

Các nhà hoạch định chính sách có thể sử dụng kết quả nghiên cứu này để thiết lập các chính sách tài chính hiệu quả hơn, nhằm giảm thiểu tác động của kinh tế ngầm và thúc đẩy phát triển tài chính.

V. Kết luận và tương lai của nghiên cứu về kinh tế ngầm và phát triển tài chính

Nghiên cứu này đã chỉ ra rằng mối quan hệ giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính là rất phức tạp. Tương lai của nghiên cứu trong lĩnh vực này cần tiếp tục được mở rộng để hiểu rõ hơn về các yếu tố ảnh hưởng và cách thức quản lý hiệu quả.

5.1. Tóm tắt các phát hiện chính

Các phát hiện chính từ nghiên cứu cho thấy rằng kinh tế ngầm có thể gây ra nhiều vấn đề cho phát triển tài chính. Tuy nhiên, các chính sách hợp lý có thể giúp cải thiện tình hình.

5.2. Hướng nghiên cứu trong tương lai

Hướng nghiên cứu trong tương lai nên tập trung vào việc phát triển các mô hình chính sách mới để quản lý kinh tế ngầm và thúc đẩy phát triển tài chính một cách bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Kinh tế ngầm là một hiện tượng kinh tế - xã hội phổ biến trên toàn cầu, đặc biệt tại các quốc gia đang phát triển nơi các hoạt động sản xuất phi chính thức ước tính chiếm tới khoảng 75% sản lượng, so với mức chỉ khoảng 10% tại các nền kinh tế phát triển. Sự tồn tại và mở rộng của khu vực kinh tế ngầm gây thất thu ngân sách nghiêm trọng, làm sai lệch các chỉ số kinh tế vĩ mô và suy giảm hiệu lực điều hành chính sách của chính phủ. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là xác định quy mô khu vực kinh tế ngầm và làm rõ mối quan hệ tác động tương hỗ hai chiều giữa kinh tế ngầm và mức độ phát triển tài chính.

Mục tiêu cụ thể của luận văn tập trung vào hai nhiệm vụ: thứ nhất, ước lượng quy mô kinh tế ngầm xuất phát từ áp lực gánh nặng thuế thông qua phương pháp cầu tiền mặt; thứ hai, phân tích động thái phản ứng tương hỗ giữa khu vực kinh tế ngầm và hệ thống tài chính khi xuất hiện các cú sốc vĩ mô. Phạm vi không gian của nghiên cứu bao gồm 8 quốc gia thành viên thuộc khối ASEAN, bao gồm Brunei, Campuchia, Indonesia, Malaysia, Myanmar, Philippines, Thái Lan và Việt Nam, với chuỗi dữ liệu thời gian kéo dài từ năm 1990 đến năm 2015.

Ý nghĩa học thuật và thực tiễn của đề tài được thể hiện qua việc lượng hóa cụ thể mức độ tổn thất nguồn lực công và cung cấp bằng chứng thực nghiệm về kênh truyền dẫn tín dụng. Luận văn chứng minh rằng việc hoàn thiện hệ thống tài chính có thể giúp kiểm soát quy mô kinh tế ngầm, đồng thời mở rộng quy mô tín dụng chính thức nhằm thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững trong khu vực ASEAN.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết kinh tế học tội phạm và hành vi duy lý của Becker (1968), trong đó doanh nghiệp thực hiện phân tích đánh đổi giữa lợi ích của việc trốn thuế trong khu vực ngầm với chi phí rủi ro bị phát hiện và xử phạt. Bên cạnh đó, luận văn tích hợp mô hình lý thuyết về rào cản tài chính của Straub (2005) và Capasso - Jappelli (2013). Các lý thuyết này chỉ ra rằng hệ thống tài chính phát triển sẽ làm tăng chi phí cơ hội của việc hoạt động phi chính thức thông qua việc cung cấp nguồn vốn giá rẻ, ưu đãi lãi suất và yêu cầu minh bạch hóa dòng tiền thế chấp. Ngược lại, lý thuyết đàn áp tài chính của McKinnon và Shaw (1973) giải thích nguyên nhân trần lãi suất và hạn mức tín dụng khắt khe thúc đẩy khu vực ngầm hình thành.

Các khái niệm chính được sử dụng xuyên suốt bao gồm:

• Kinh tế ngầm: Tập hợp các hoạt động sản xuất hàng hóa và dịch vụ hợp pháp dựa trên thị trường nhưng bị che giấu có chủ đích nhằm trốn thuế hoặc né tránh quy định pháp lý.
• Phát triển tài chính: Quá trình nâng cao quy mô, hiệu quả và khả năng tiếp cận các dịch vụ trung gian tài chính của nền kinh tế.
• Gánh nặng thuế: Tỷ lệ tổng nguồn thu thuế trên tổng thu nhập quốc dân, là động lực thúc đẩy chủ thể kinh tế dịch chuyển sang khu vực phi chính thức.
• Tín dụng khu vực tư nhân: Khối lượng vốn do các tổ chức tài chính cung cấp cho khu vực kinh tế tư nhân tính theo tỷ lệ phần trăm GDP.
• Cầu tiền mặt: Lượng tiền mặt lưu thông ngoài hệ thống ngân hàng được sử dụng để thanh toán nhằm che giấu doanh thu.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được trích xuất từ các định chế quốc tế uy tín bao gồm Ngân hàng Thế giới (World Bank - WDI), Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB), Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và EuroMonitor trong giai đoạn 1990 - 2015. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm 8 quốc gia ASEAN đang phát triển với tổng cộng 150 quan sát vĩ mô tổng quát và từ 88 đến 93 quan sát hoàn chỉnh trong các mô hình hồi quy ước lượng. Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu có chủ đích dựa trên sự tương đồng về đặc điểm thể chế, mức độ mở cửa kinh tế và tính sẵn có của dữ liệu thống kê.

Phương pháp phân tích được thực hiện qua hai giai đoạn liên hoàn:

• Giai đoạn 1: Ước lượng quy mô kinh tế ngầm bằng phương pháp cầu tiền tệ dựa trên mô hình chuẩn của Tanzi (1983) và hiệu chỉnh bởi Alm - Embaye (2013). Tác giả so sánh đồng thời 4 kỹ thuật hồi quy dữ liệu bảng gồm mô hình bình phương bé nhất gộp (POLS), mô hình tác động cố định (FEM), mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) và phương pháp mô men tổng quát hệ thống (SGMM). Việc sử dụng SGMM nhằm triệt tiêu hiện tượng nội sinh bắt nguồn từ biến trễ bậc 1 của cầu tiền tệ.
• Giai đoạn 2: Đánh giá mối quan hệ động hai chiều bằng mô hình véc-tơ tự hồi quy dữ liệu bảng (P-VAR) với độ trễ tối ưu bậc 1. Mô hình P-VAR được lựa chọn vì tính chất không áp đặt giả định tiên nghiệm về biến ngoại sinh, cho phép đo lường trực tiếp hàm phản ứng xung (Impulse Response Function - IRF) khi có các cú sốc phát sinh. Tính dừng của chuỗi dữ liệu được kiểm định nghiêm ngặt qua kiểm định nghiệm đơn vị Fisher trước khi đưa vào hệ thống phương trình sai phân bậc 1.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, kết quả hồi quy hàm cầu tiền tệ xác nhận áp lực thuế suất có mối tương quan dương có ý nghĩa thống kê ở mức 1% đến 5% đối với tỷ lệ tiền mặt trong lưu thông trên tổng cung tiền M2. Điều này chứng minh thuế là một trong những nguyên nhân trực tiếp thúc đẩy các chủ thể chuyển dịch giao dịch sang tiền mặt nhằm tránh sự kiểm soát của nhà nước.

Thứ hai, kết quả đo lường cho thấy quy mô kinh tế ngầm trung bình tại 8 quốc gia ASEAN dao động trong khoảng từ 2% đến 3% GDP đối với các mô hình tĩnh. Giá trị cực đại của quy mô kinh tế ngầm đạt mức 28,48% GDP theo phương pháp POLS, 16,37% GDP theo phương pháp FEM và 18,42% GDP theo phương pháp REM. Đặc biệt, khi kiểm soát tính chất động và độ trễ bằng mô hình SGMM, quy mô kinh tế ngầm ước tính đạt giá trị tối đa lên tới 47,91% tổng GDP.

Thứ ba, phân tích phản ứng xung từ mô hình P-VAR chỉ ra rằng khi xuất hiện một cú sốc dương từ tín dụng khu vực tài chính, quy mô kinh tế ngầm lập tức có phản ứng âm rõ rệt. Ngược lại, cú sốc dương từ nguồn tín dụng tư nhân đơn thuần lại có xu hướng tạo phản ứng dương ngắn hạn đối với kinh tế ngầm và thời gian duy trì phản ứng này kéo dài hơn trong các mô hình ước lượng tĩnh so với mô hình động.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của hiện tượng quy mô kinh tế ngầm giảm khi hệ thống tài chính mở rộng là do chi phí cơ hội của việc hoạt động phi chính thức tăng cao. Khi các tổ chức tín dụng cung cấp nguồn vốn dồi dào với chi phí hợp lý, doanh nghiệp buộc phải công khai báo cáo tài chính và minh bạch nguồn thu để đáp ứng tiêu chuẩn thế chấp, từ đó tự nguyện rời bỏ khu vực ngầm. Kết quả này hoàn toàn nhất quán với khung phân tích của Capasso - Jappelli (2013), cũng như các bằng chứng thực nghiệm của Bose và cộng sự (2012) tại 137 quốc gia và Bittencourt và cộng sự (2014) tại 150 quốc gia.

Tuy nhiên, việc gia tăng tín dụng tư nhân đôi khi kích thích khu vực ngầm trong ngắn hạn có thể bắt nguồn từ việc dòng vốn bị phân bổ sai lệch vào các thực thể chưa chính thức hóa hoàn toàn hoặc năng lực giám sát sau vay còn hạn chế. Về mặt trình bày dữ liệu, các phát hiện này được minh họa tối ưu qua biểu đồ cột so sánh giá trị trung bình và cực đại của quy mô kinh tế ngầm giữa 4 mô hình POLS, FEM, REM, SGMM, kết hợp cùng đồ thị đường biểu diễn hàm phản ứng xung (IRF) với dải tin cậy 95% nhằm trực quan hóa tốc độ triệt tiêu của các cú sốc vĩ mô theo thời gian.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, tối ưu hóa chính sách thuế và cắt giảm chi phí tuân thủ thủ tục hành chính. Bộ Tài chính và Tổng cục Thuế tại các quốc gia ASEAN cần rà soát biểu thuế suất, giảm mức độ phức tạp trong kê khai nhằm hạ thấp chi phí tuân thủ từ 15% đến 20% trong giai đoạn 2026 - 2028. Mục tiêu cụ thể là kéo giảm quy mô khu vực phi chính thức khoảng 3% đến 5% GDP thông qua việc khuyến khích các hộ kinh doanh cá thể tự giác đăng ký mã số thuế.

Thứ hai, mở rộng khả năng tiếp cận tín dụng chính thức và đa dạng hóa sản phẩm tài chính. Ngân hàng Nhà nước và hệ thống các ngân hàng thương mại cần thiết lập các gói tín dụng vi mô với lãi suất ưu đãi, nâng tỷ trọng tín dụng khu vực tư nhân đạt tối thiểu 65% đến 70% GDP trước năm 2030. Cần phát triển cơ chế cho vay dựa trên dòng tiền và xếp hạng tín nhiệm thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào tài sản thế chấp truyền thống.

Thứ ba, đẩy mạnh số hóa nền kinh tế và lộ trình không dùng tiền mặt. Chính phủ và Ngân hàng Trung ương cần triển khai đồng bộ hạ tầng thanh toán điện tử quốc gia, nâng tỷ lệ giao dịch không dùng tiền mặt lên trên 85% tổng lưu chuyển tiền tệ vào năm 2028. Việc giảm thiểu lưu thông tiền mặt vật chất sẽ trực tiếp triệt tiêu phương thức thanh toán chủ yếu của khu vực kinh tế ngầm.

Thứ tư, xây dựng hệ thống chia sẻ dữ liệu liên thông giữa cơ quan thuế và hệ thống ngân hàng. Cơ quan quản lý thị trường tài chính và các tổ chức tín dụng cần hoàn thiện nền tảng giám sát thông tin dòng tiền trong vòng 2 năm tới, giúp giảm mức độ bất đối xứng thông tin xuống dưới 10%, từ đó nâng cao tính minh bạch của các giao dịch kinh tế.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Các nhà hoạch định chính sách kinh tế vĩ mô và tài chính công: Luận văn cung cấp căn cứ định lượng về độ co giãn của cầu tiền theo thuế suất, hỗ trợ tính toán mức thuế suất tối ưu và dự báo thất thu ngân sách khi thiết kế chính sách tài khóa.
• Cơ quan quản lý ngân hàng và các tổ chức tín dụng: Nghiên cứu mang lại góc nhìn chuyên sâu về rào cản tín dụng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, giúp các nhà quản trị rủi ro thiết kế tiêu chuẩn cho vay linh hoạt nhằm thu hút khách hàng từ khu vực phi chính thức.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học chuyên ngành Kinh tế học: Tài liệu là tài liệu tham khảo giá trị về kỹ thuật xử lý kinh tế lượng nâng cao, đặc biệt là quy trình kết hợp giữa phương pháp cầu tiền tệ Tanzi với mô hình P-VAR trong nghiên cứu kinh tế lượng ứng dụng.
• Chuyên gia tư vấn chiến lược và các hiệp hội doanh nghiệp: Cung cấp khung phân tích chi phí - lợi ích giúp doanh nghiệp nhận diện rõ lợi thế dài hạn của việc chính thức hóa hoạt động kinh doanh để tiếp cận vốn ngân hàng và mở rộng thị trường.

Câu hỏi thường gặp

Phương pháp cầu tiền mặt (Currency Demand Approach) đo lường kinh tế ngầm như thế nào? Phương pháp này dựa trên giả định rằng các giao dịch kinh tế ngầm chủ yếu sử dụng tiền mặt để tránh bị giám sát. Bằng cách ước lượng hàm cầu tiền theo thuế suất và các biến vĩ mô, tác giả so sánh lượng tiền mặt thực tế với lượng tiền mặt ước tính trong điều kiện gánh nặng thuế bằng 0 để suy ra quy mô kinh tế ngầm.

Tại sao phát triển tài chính lại có thể làm thu hẹp khu vực kinh tế ngầm? Hệ thống tài chính phát triển cung cấp nguồn vốn dồi dào với chi phí thấp hơn cho các doanh nghiệp chính thức. Để tiếp cận các khoản vay này, doanh nghiệp bắt buộc phải công khai báo cáo tài chính và minh bạch hóa giao dịch, làm cho chi phí cơ hội của việc trốn thuế trong khu vực ngầm tăng lên đáng kể.

Mô hình SGMM và P-VAR giải quyết vấn đề kỹ thuật nào trong luận văn? SGMM giúp xử lý hiện tượng nội sinh sinh ra từ biến trễ của cầu tiền mặt và kiểm soát đặc trưng riêng không quan sát được của từng quốc gia. Trong khi đó, mô hình P-VAR cho phép đánh giá tác động tương hỗ hai chiều giữa kinh tế ngầm và phát triển tài chính mà không bị ràng buộc bởi các giả định ngoại sinh phi thực tế.

Sự khác biệt lớn nhất về kết quả ước lượng giữa mô hình tĩnh và mô hình động là gì? Các mô hình tĩnh như POLS, FEM và REM cho kết quả quy mô kinh tế ngầm trung bình từ 2% đến 3% GDP với mức cực đại khoảng 28,48% GDP. Trong khi đó, mô hình động SGMM ghi nhận mức cực đại lên tới 47,91% GDP do mô hình động phản ánh được tính trễ và quán tính tích lũy của khu vực kinh tế ngầm qua các năm.

Doanh nghiệp vừa và nhỏ (SMEs) chịu ảnh hưởng như thế nào từ mối quan hệ này? Tại các quốc gia ASEAN, các doanh nghiệp vừa và nhỏ thường gặp khó khăn về tài sản thế chấp khi tiếp cận vốn ngân hàng. Nếu rào cản tín dụng quá cao kết hợp với thủ tục thuế phức tạp, họ sẽ có xu hướng rút lui vào khu vực phi chính thức để cắt giảm chi phí vận hành ngắn hạn.

Kết luận

• Luận văn đã định lượng thành công quy mô khu vực kinh tế ngầm tại 8 quốc gia ASEAN giai đoạn 1990 - 2015, chỉ ra mức độ chiếm dụng nguồn lực dao động từ 2% đến đỉnh điểm 47,91% GDP tùy thuộc vào mô hình ước lượng.
• Gánh nặng thuế suất được khẳng định là yếu tố thúc đẩy gia tăng lượng tiền mặt lưu thông và mở rộng khu vực phi chính thức.
• Tín dụng từ khu vực tài chính có vai trò kìm hãm quy mô kinh tế ngầm thông qua cơ chế nâng cao chi phí cơ hội của hành vi trốn thuế.
• Mối quan hệ tương hỗ hai chiều giữa phát triển tài chính và kinh tế ngầm đòi hỏi các chính sách kinh tế vĩ mô phải được phối hợp đồng bộ giữa chính sách tiền tệ và chính sách tài khóa.
• Kế hoạch tiếp theo cần tập trung mở rộng phạm vi nghiên cứu sang các yếu tố thể chế, tham nhũng và mức độ số hóa kinh tế trong giai đoạn phục hồi sau khủng hoảng.

Để tham khảo chi tiết toàn bộ khung phân tích kinh tế lượng, bảng dữ liệu thống kê và kết quả kiểm định mô hình P-VAR, độc giả có thể nghiên cứu toàn văn luận văn thạc sĩ chuyên ngành Kinh tế Phát triển nhằm ứng dụng hiệu quả vào công tác nghiên cứu và hoạch định chính sách thực tiễn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

SCHOOL OF ECONOMICS INSTITUTE OF SOCIAL STUDIES UNIVERSITY OF ECONOMICS ERASMUS UNIVERSITY ROTTERDAM HO CHI MINH CITY THE HAGUE VIETNAM THE NETHERLAND VIETNAM - THE NETHERLANDS PROGRAMME FOR M. IN DEVELOPMENT ECONOMICS THE MUTUAL EFFECTS OF SHADOW ECONOMY AND FINANCIAL DEVELOPMENT IN ASEAN COUNTRIES by Nguyen Hoang Phu A thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of Master of Art in Development Economics Ho Chi Minh city, January 2018 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] VIETNAM - THE NETHERLANDS PROGRAMME FOR M. IN DEVELOPMENT ECONOMICS THE MUTUAL EFFECTS OF SHADOW ECONOMY AND FINANCIAL DEVELOPMENT IN ASEAN COUNTRIES by Nguyen Hoang Phu A thesis submitted in partial fulfilment of the requirements for the degree of Master of Art in Development Economics Academic Supervisor: Dr. Pham Thi Thu Tra Ho Chi Minh city, January 2018 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DECLARATION I hereby declare that my dissertation entitled “THE MUTUAL EFFECTS OF SHADOW ECONOMY AND FINANCIAL DEVELOPMENT IN ASEAN COUNTRIES” is the result of my own work and includes nothing which is the outcome of work done in collaboration except as declared in the Preface and specified in the text.

I also confirm that:  This thesis was done wholly while in candidature for a research degree at VNP;  Where any part of this thesis has previously been submitted for a degree or any other qualification at VNP or any other institution, this has been clearly stated;  Where I have consulted the published work of others, this is always clearly attributed;  Where I have quoted from the work of others, the source is always given.  With the exception of such quotations, this thesis is entirely my own work, and I have acknowledged all main sources of help. Date: January 02, 2018 Signature. Full name: Nguyen Hoang Phu TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ACKNOWLEDGEMENT This thesis cannot complete without the support of my supervisor, Dr.

Pham Thi Thu Tra, who has spent the value time, efforts, and energy to guide me on the thesis during the time of completing the thesis. Her dedication made me motivated when I have a chance to discuss with her, her expertise is what makes me impressive when I ask her questions about my thesis’s topic, and she also kept me in the “can – do” attitude when I faced any difficulties in doing thesis. All of these leave me with the most unforgettable memory and experience. My purpose of this acknowledgement is to express my gratitude to my supervisor.

Without her supports, I may not have a chance to pursue my dream. I would like to send my special thanks to Prof. Nguyen Trong Hoai, Dr. Pham Khanh Nam, Dr.

Truong Dang Thuy for their valuable command, guidance and support during the program. Without your support and encouragement, I may not complete the thesis as expected. Additionally, my thanks are given to all of the lectures who have been my knowledge guiders and the staff who have been my service supporters throughout the master program at University of Economics and Erasmus University Rotterdam. Without their help, never can I have an opportunity to proceed and complete my master thesis.

Last but not least, I would like to thank Mr. Nguyen Cong Thanh, Truong Thi Thu May and my family who have always been a pillar for me to rely on during the hardships of attempting to achieve the master thesis. It is their unspoken sacrifice and untiring work that bring me more spare time to be able to reach the final destination of my progress. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABSTRACT This study focuses on examining the mutual relationship between financial development and shadow economy by applying the theoretical and empirical framework.

Our research contributed to the way of calculating the size of shadow economy applied the currency demand approach with updated data from 1997 to 2015 for 8 ASIAN countries. In particular, to have a robust result, we used 4 estimation methods including POLS, FEM, REM and SGMM to calculate the value of the size of shadow economy of each country. Then, we took each received results to examine the mutual effect with the financial development using P – VAR approach. We found that when the positive shock caused by the financial sector affects the shadow economy, the shadow economy will immediately respond negatively to the shock.

On the other hand, when a positive shock caused by credit for private sector will lead to the positive responses of the shadow economy. Interestingly, in this case, the response tends to last longer with the estimated results from static model of shadow economy in comparison with dynamic model of shadow economy. Keywords: Shadow economy, financial development JEL classifications: G32, H26 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] TABLE OF CONTENTS Chapter 1: Introduction. Scope of the study.

Structure of the thesis. 15 Chapter 2: Literature review. Review of theory. The theory of shadow economy.

The review on financial development theories. Review of empirical studies on the relationship between financial development theory and shadow economy theory. 31 Chapter 3: Research methodology. Variables and sampling.

40 Chapter 4: Research results. Overview of the research topic. Regression results and discussions. Limits of the study.

65 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF TABLES Table 1: Descriptive Statistics for the whole dataset. 44 Table 2: Matrix of correlation coefficients. 44 Table 3: Estimated results of currency demand model. 46 Table 4: Optimal model selection tests.

47 Table 5: Estimated value of Shadow economy over GDP. 48 Table 6: The results of Unit Root Test. 49 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF CHARTS Figure 1: Conceptual framework of shadow economy and financial development. 31 Figure 2: The technical structure to deal with data.

34 Figure 3: The analyzed results of impulse response function when the size of shadow economic creates a shock with the estimated value of shadow economy from the static models (POLS, FEM, REM). 51 Figure 4: The analyzed results of impulse response function when the size of shadow economic creates a shock with the estimated value of shadow economy from the dynamic models (SGMM). 52 Figure 5: The analyzed results of impulse response function when the financial development creates a shock with the estimated value of shadow economy from the static models (PLOS, FEM, REM). 53 Figure 6: The analyzed results of impulse response function when the financial development creates a shock with the estimated value of shadow economy from the dynamic models (SGMM)).

54 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LIST OF APPENDICES Appendix 1: Shadow economy estimation using POLS. 65 Appendix 2: Shadow economy estimation using FEM. 65 Appendix 3: Shadow economy estimation using SGMM. 66 Appendix 4: Shadow economy estimation using REM.

67 Appendix 5: Hausman Test. 67 Appendix 6: Breusch & Pagan Lagrangian multiplier test for random effects. 68 Appendix 7: Stationary test for shadow size estimated by POLS. 68 Appendix 8: Stationary test for first difference of shadow size estimated by POLS.

69 Appendix 9: Stationary test for shadow size estimated by FEM. 69 Appendix 10: Stationary test for first difference of shadow size estimated by FEM. 70 Appendix 11: Stationary test for shadow size estimated by REM. 71 Appendix 12: Stationary test for first difference of shadow size estimated by REM.

71 Appendix 13: Stationary test for shadow size estimated by SGMM. 72 Appendix 14: Stationary test for first difference of shadow size estimated by SGMM. 72 Appendix 15: Stationary test for financial development measured by Credit for private sectors. 73 Appendix 16: Stationary test for first difference of financial development measured by Credit for private sectors.

73 Appendix 17: Stationary test for financial development measured by Credit from financial sectors. 74 Appendix 18: Stationary test for first difference of financial development measured by Credit from financial sectors. 74 Appendix 19: Stationary test for money supply ratio. 75 Appendix 20: Stationary test for first difference of money supply ratio.

75 Appendix 21: Stationary test for natural logarithm of GDP per capita. 76 Appendix 22: Stationary test for first difference of natural logarithm of GDP per capita. 76 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ABBREVIATIONS POLS: Pooled Ordinary Least Squared FEM: Fixed Effects Model REM: Random Effects Model TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Chapter 1: Introduction 1. Problem statements According to World Economic Forum (2017), the shadow economy in some nations are bigger than the official one.

For instance, the shadow economy of Greece is about one – fifth of its total GDP and right after is Italy (based on research by Germany’s Institute for Applied Economic Research (IAW) at the University of Tübingen). Therefore, the activities related to shadow economy may exist around the world. Many governments have tried to control shadow economy by applying punishment, prosecution and even education. It is important for governor of a nation to know about shadow economy’s activities and then they could make the economy more efficient in terms of allocating resources.

However, getting precise information about shadow economy’s activities is hard, even with goods and labor working in the economy because people tend to hide their activities’ in the market. Therefore, doing the research in this area requires passion of the scientists and willing to explore “the unknown”. This is the first motivation of author to research about this area. Additionally, shadow economy is one of the main reasons that make the government revenue for public goods reduce.

Indeed, there are 75% of productions in developing countries taken place underground while it is about 10% in developed countries (Enste & Schneider, 2000). Entering the shadow economy, it means that the businesses and institutions can be out of the control of the government and it called “fly under the radar” by Enste and Schneider (2000). Thus, the shadow economy will undermine the ability of the government in building up the foundations as well as the capacity of governments to collect the taxes (government’s income) for public goods and other trading promotion programs (Enste & Schneider, 2000; Gërxhani, 2004). As a result, the study about the shadow economy will touch many other areas and it will lead to a broad research (Enste & Schneider, 2000; Gërxhani, 2004; Johnson, Kaufmann, & Shleifer, 1997; Schneider, 2005, 2011; Tanzi, 1982).

An intensive comprehension of the determinants of “secret action” will help law - makers and governors in creating powerful strategies which can fight back the uncontrollable exercises and encourage economic growth. Thus, this is the second motivation for the author to study about this area. To dig deeper in the field of this research, Enste and Schneider (2000); Gërxhani (2004); Schneider (2005) stated that many other conducted studies found out that the difficulties in accessing the credits, loans and the opportunity costs of these procedures are the main determinants of shadow economy (Enste & Schneider, 2000; Gërxhani, 2004; Schneider, 2005). Indeed, a country with strict assessments to have a loan or there are many barriers to open a new 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] business will form a kind of foundations which is the origin of the initial shadow development (Dreher, Kotsogiannis, & McCorriston, 2007; Friedman, Johnson, Kaufmann, & Zoido-Lobaton, 2000; Johnson et al., 1997; Teobaldelli, 2011; Torgler & Schneider, 2009).

These organizations (like commercial banks, financial institutions, insurance company, etc.) who will provide the securities which can help the businesses to access the credit but they usually require the collateral contract and in the case that a start – up business does not have assets, they have to deal with the lack of credits and capital to operate their business in the early stage.