lời mở đầu, tài liệu tham khảo và danh mục các bảng, đồ thị, bài nghiên cứu gồm 5 phần: (i) Giới thiệu chung; (ii) Tóm tắt các bài nghiên cứu trước kia; (iii) Phương pháp và dữ liệu; (iv) Nội dung và kết quả nghiên cứu; (v) Những hạn chế của bài nghiên cứu và kiến nghị. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Tổng quan các nghiên cứu trước đây: 2. Nguồn gốc của lạm phát mục tiêu: Về lạm phát mục tiêu (sau đây viết tắt là LPMT), từ khi được áp dụng lần đầu tiên tại New Zealand vào tháng 4 năm 1990, đã được nhiều nhà nghiên cứu khác nhau tranh luận và nhiều lý thuyết khác nhau được đưa ra.
Đây là một khái niệm không mới, nó đã xuất hiện từ nhiều năm trước. Tuy nhiên điều đó không làm cho nó kém hấp dẫn đối với các nhà nghiên cứu mà trái lại, nó lại là một đề tài được các nhà khoa học nghiên cứu, tranh luận, đặt biệt là trong những giai đoạn lạm phát ở mức cao. Sau đó một năm, Canada cũng đã áp dụng chính sách này vào 26/02/1991, họ đã thực thi một chính sách lạm phát mục tiêu rất linh hoạt và hết sức thành công cho đến tận ngày nay. Từ đó, Israel cũng chấp nhận chính sách này vào tháng 12/1991, nước Anh (10/1992), Thuỵ Điển và Phần Lan (1993), Mexico (1994),.
Đặc biệt, vào ngày 01/01/1999, Ngân hàng Trung ương Châu Âu ECB ra đời, cũng là thời điểm đưa ra quyết định áp dụng chính sách lạm phát mục tiêu, và ECB trở thành ngân hàng TW lớn nhất áp dụng chính sách này. Định nghĩa Theo Ngân hàng Trung ương Châu âu ECB, lạm phát mục tiêu là một chiến lược chính sách tiền tệ nhằm duy trì việc ổn định giá cả bằng cách tập trung vào độ lệch dự báo lạm phát từ một mức lạm phát đã được công bố. Bernanke cho rằng “ LPMT là một khuôn khổ của chính sách tiền tệ được biểu thị bằng cách công bố rộng rãi con số mục tiêu của tỷ lệ lạm phát hay một khung mục tiêu dựa trên một hoặc nhiều dự báo”. Svensson thì cho rằng “LPMT là một chiến lược chính sách tiền tệ mà đặc trưng là việc công bố một con số LPMT, thực hiện chính sách tiền tệ nhằm chủ yếu vào dự LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 báo lạm phát và được gọi là dự báo mục tiêu, với một độ minh bạch và trách nhiệm cao”.
Trước và sau các bài nghiên cứu của Bernanke và Mishkin, có nhiều ý kiến đưa ra về vấn đề này, nhưng các ý kiến đó điều có những điểm tương đồng, đó là: - LPMT là một trong những khuôn khổ chính sách tiền tệ mà theo đó, Ngân hàng Trung ương (NHTW) hoặc Chính phủ thông báo một số mục tiêu trung hạn về lạm phát và NHTW cam kết đạt được những mục tiêu này. - LPMT được tính toán kĩ lưỡng về mọi mặt, dựa trên cân đối với tốc độ tăng trưởng nữa và được Quốc hội thông qua. Đó là chỉ số lạm phát mà chính phủ muốn hướng đến nhất để vừa đạt được mục tiêu tăng trưởng kinh tế vừa có thể kiểm soát được lạm phát. Điều kiện áp dụng Lạm phát mục tiêu: LPMT bao gồm năm thành tố: (theo Mishkin năm 2000) (1) Công bố rộng rãi về những mục tiêu lạm phát trong trung hạn bằng những con số cụ thể; (2) Cam kết bằng thể chế (tức là cam kết của các cơ quan chức năng có quyền lực) về việc coi bình ổn giá cả là mục tiêu hàng đầu của chính sách tiền tệ, còn các mục tiêu khác xếp sau về thứ tự quan trọng; (3) Có chiến lược tập trung thông tin, trong đó nhiều biến số (không chỉ là các số liệu về cung ứng tiền hoặc tỉ giá) được xem xét để quyết định sử dụng các công cụ chính sách; (4) Tăng cường tính minh bạch của chính sách tiền tệ thông qua đối thoại với công chúng, với thị trường về các kế hoạch, mục tiêu và quyết định của các cơ quan quản lý tiền tệ.
LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 7 (5) Tăng cường trách nhiệm của Ngân hàng Trung ương trong việc hướng tới các mục tiêu lạm phát. Svenssion đề nghị những bước để đi theo hướng nâng cao sự minh bạch, trách nhiệm và chất lượng của ngân hàng: - Sự mở rộng biên độ LPMT, từ 0-2% đến 0-3%. - Sự kéo dài kì hạn mà nhờ đó chính sách phản ứng lại áp lực lạm phát một cách trực tiếp, từ 6-12 tháng kéo dài thành từ 12-24 tháng. Điều này có nghĩa là nhận định lạm phát mục tiêu trung hạn, sự điều chỉnh mức giá ngắn hạn thì được chấp nhận mà không có sự phản ứng chính sách.
Theo IMF (International Monetary Fund (2005, chapt. 4) và Batini và Laxton (2007)) các điều kiện tiên quyết bao gồm: Sự độc lập của NHTW; sự phát triển cơ sở hạ tầng trong dự báo; mô hình và dữ liệu có giá trị; một nền kinh tế không quá nhạy cảm với giá cả hàng hóa và tỷ giá và tối thiểu hiện tượng đô la hóa; và một hệ thống tài chính lành mạnh với các ngân hàng mạnh và thị trường vốn phát triển tốt. Tuy nhiên bằng chứng cho thấy không có nước nào theo LPMT có hết tất cả điều kiện trước khi áp dụng. Đặc biệt các nước mới nổi không nhất thiết phải có các điều kiện này để thực hiện thành công LPMT.
Thay vào đó, các nước mới này nên tập trung vào kế hoạch và chính sách hướng vào mục tiêu trong và sau khi thực hiện LPMT để tối đa hóa lợi ích của nó. Ông thấy rằng, tuy không cần thiết thực hiện đầy đủ các điều kiện nhưng có những yếu tố cần thiết để giúp cho việc thực hiện lạm phát mục tiêu dễ dàng thành công hơn. Đó là: i) Cố định mục tiêu chính sách tiền tệ; ii) Không có sự thống trị tài khóa; LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 8 iii) Độc lập của NHTW; iv) Thống nhất về mục tiêu lạm phát trong nước; v) Một số hiểu biết cơ bản các cơ chế truyền dẫn, và khả năng tác động đến lãi suất ngắn hạn; vi) Khả năng hoạt động tốt của thị trường tài chính. Ông cho rằng, những điều kiện trên được xem là những điều kiện chi phối sự thành công của LPMT.
“Không có một lộ trình nào là hiệu quả nhất để hướng tới vệc đạt được LPMT. Sẽ là sai lầm nếu nghĩ rằng bắt buộc phải đạt được toàn bộ tất cả điều kiện đó trước khi thực hiện chính sách LPMT. Như kinh nghiệm các nước cho thấy, rất nhiều nước thành công LPMT không có một số điều kiện, và các nhà điều hành thực hiện chính sách để dần đạt được trong quá trình thực hiện. Cũng sẽ là sai lầm nếu cho rằng những điều kiện đó là tự động tới.
NHTW phải đề ra quy trình và cố gắng thực hiện cùng với chính phủ để có thể đạt được những điều kiện thực sự của nước đó”. Alina Carare, Mark Stone, Andrea Schaechter và Mark Zelmer (Establishing Initial Conditions in Support of Inflation targeting?) đề cập đến 4 nhóm điều kiện như sau: - NHTW phải có sự độc lập tương đối để theo đuổi việc thực hiện lạm phát mục tiêu; NHTW có trách nhiệm giải trình đối với mục tiêu này. - Lạm phát mục tiêu là mục tiêu cao nhất của chính sách tiền tệ. - Thị trường tài chính phải phát triển và ổn định để có thể thực hiện khuôn khổ lạm phát mục tiêu.
- Phải có các công cụ thích hợp để thực hiện lạm phát mục tiêu 2. Các tranh luận chủ yếu: Hai hướng tiếp cận chính trong các bài nghiên cứu của các nhà kinh tế: LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 9 Thứ nhất, đó là đo lường sự ảnh hưởng của LPMT đến lạm phát, đến sự biến động lạm phát, và các biến khác trong nền kinh tế vĩ mô như lãi suất, tỉ giá. Thứ hai, là tập trung vào hoạt động của NHTW và sự khác biệt về chính sách giữa nhóm các nước theo LPMT và nhóm không theo LPMT, mà đặt biệt là so sánh các nền kinh tế mới nổi theo LPMT và các nền kinh tế mới nổi khác. Các quan điểm đồng tình: Đa số các nhà nghiên cứu ủng hộ LPMT và với việc áp dụng kinh nghiệm thực tế từ các nước để phân tích và chứng minh quan điểm của mình.
Svensson cho rằng đến năm 2010 thì LPMT được áp dụng với đa số các nước mới nổi, các nước đang phát triển hơn là các nước phát triển. Nổi lên ở nhóm ủng hộ này là các bài nghiên cứu của Johnson, Mishkin , Schimidt- Hebbel , Rose, De Mello and Moccero. - Trong bài nghiên cứu vào năm 2002 Johnson tiến hành nghiên cứu dựa trên sự so sánh giữa 5 nước theo LPMT là Australia, Canada, New Zealand, Thụy Điển, Anh và 6 nước công nghiệp không theo LPMT. Ông đã tìm ra rằng những thông báo về LPMT làm giảm một cách cụ thể lạm phát kỳ vọng (kiểm soát tác động của chu kỳ kinh doanh, lạm phát trong quá khứ và những tác động hỗn hợp).
Ở các nước mới nổi có mức độ giảm lạm phát mạnh khi áp dụng LPMT với khi không áp dụng LPMT. Còn ở các nước công nghiệp phát triển thì sự khác biệt này không nhiều. - Mishkin trong bài nghiên cứu của mình năm 2004 (“Can inflation targeting work in emerging market countries ?”), ông đã tiến hành tìm hiểu các vấn đề trong thị trường các nước mới nổi trong việc thực hiện LPMT. Bắt đầu từ việc đưa ra lý do tại sao các nền kinh tế mới nổi khác với các nền kinh tế tiên tiến và sau đó thảo luận về lý do tại sao sự phát triển mạnh tài khóa, tài chính, định chế tiền tệ là rất quan trọng đối với thành công của LPMT trong thị trường các nước mới nổi.
Sau đó, tác giả đã dẫn ra 2 trường hợp điển hình áp dụng thành công LPMT là Chile và Brazil để làm rõ thêm LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 10 cho nhận định của mình. Sau đó chú trọng đặt biệt vào các vấn đề phức tạp của các ngân hàng trung ương ở các nước mới nổi cam kết thực hiện LPMT. Đó là cách giải quyết sự dao động của tỉ giá hối đoái. Tiếp đó, ông chỉ ra vai trò của IMF trong việc thúc đẩy sự thành công LPMT ở các nước mới nổi.
Và cuối cùng ông đã kết luận rằng LPMT là công cụ hiệu quả giúp cho các nước mới nổi quản lí chính sách tiền tệ.