Sách giáo khoa Giáo dục thể chất 7 - Kết nối tri thức với cuộc sống

Tổng hợp nội dung sách giáo khoa Giáo dục thể chất 7 Kết nối tri thức với cuộc sống. Hướng dẫn chi tiết các bài học, kỹ thuật vận động và rèn luyện thể lực.

• Tác giả: Nguyễn Duy Quyết
• Trường học: Nhà Xuất Bản Giáo Dục Việt Nam
• Chuyên ngành: Giáo dục thể chất
• Đề tài: Giáo dục thể chất 7
• Loại tài liệu: Sách giáo khoa

Tóm tắt

I. Tổng quan về sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức hiện nay

Sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức do Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam phát hành theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Cuốn sách do Giáo sư Nguyễn Duy Quyết làm Tổng Chủ biên cùng Tiến sĩ Hồ Đắc Sơn làm Chủ biên. Nội dung biên soạn theo định hướng phát triển phẩm chất và năng lực thể chất. Cấu trúc mỗi bài học gồm bốn hoạt động cơ bản: Mở đầu, Kiến thức mới, Luyện tập và Vận dụng. Hệ thống ký hiệu hướng dẫn động tác rõ ràng. Các sơ đồ đường chuyển động giúp học sinh dễ dàng tiếp thu. Tài liệu kết hợp chặt chẽ giữa lý thuyết vệ sinh thể thao và thực hành vận động. Mục tiêu cốt lõi là hình thành thói quen rèn luyện thể lực thường xuyên. Học sinh nắm vững các kỹ năng vận động nền tảng để bảo vệ sức khỏe suốt đời.

1.1. Cấu trúc chương trình học và mục tiêu đào tạo

Chương trình môn học gồm ba phần chính: Kiến thức chung, Vận động cơ bản và Thể thao tự chọn. Phần kiến thức chung tập trung vào việc khai thác yếu tố tự nhiên trong luyện tập. Phần vận động cơ bản rèn luyện các kỹ thuật chạy cự li ngắn, chạy trung bình, nhảy xa kiểu ngồi và thể dục liên hoàn 30 nhịp. Phần thể thao tự chọn giới thiệu các môn bóng đá, bóng rổ và cầu lông. Mục tiêu đào tạo hướng tới việc nâng cao tố chất sức nhanh, sức mạnh, sức bền và độ khéo léo. Học sinh hình thành lối sống lành mạnh và tinh thần đồng đội tích cực qua từng tiết học.

1.2. Đội ngũ tác giả và triết lý biên soạn sách

Cuốn sách quy tụ đội ngũ chuyên gia giáo dục thể chất hàng đầu Việt Nam. Các tác giả xây dựng giáo trình dựa trên nguyên tắc khoa học, sư phạm và thực tiễn. Triết lý biên soạn tập trung vào việc kết nối kiến thức thể thao với đời sống hàng ngày của học sinh lớp 7. Mỗi bài học đều chú trọng an toàn thân thể và kỹ năng tự phòng tránh chấn thương. Tranh minh họa trực quan giúp học sinh tự học tại nhà hiệu quả. Tinh thần cuốn sách khuyến khích tinh thần tự giác rèn luyện và xây dựng thói quen vận động văn minh.

II. Phân tích nội dung cốt lõi sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức

Sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức giải quyết trực tiếp thách thức về thể lực học đường. Lối sống thụ động khiến nhiều học sinh suy giảm thể lực và sai lệch tư thế. Cuốn sách phân tích chi tiết kỹ thuật từng động tác nhằm khắc phục triệt để nhược điểm này. Các bài tập nhảy xa kiểu ngồi đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa chạy đà, giậm nhảy, bay trên không và tiếp đất. Nội dung chạy cự li trung bình hướng dẫn kỹ thuật phân phối sức bền và điều hòa nhịp thở khoa học. Bài thể dục liên hoàn 30 nhịp giúp cải thiện tính linh hoạt và độ mềm dẻo của cơ thể. Sách cũng chỉ rõ những lỗi sai kỹ thuật thường gặp trong quá trình vận động. Nhờ đó, giáo viên có thể dễ dàng sửa sai và hạn chế nguy cơ chấn thương thể thao cho người học.

2.1. Yếu tố môi trường tự nhiên trong rèn luyện

Môi trường tự nhiên tác động trực tiếp đến hiệu quả rèn luyện thể thao. Học sinh cần hiểu rõ ảnh hưởng của không khí, ánh nắng, nguồn nước và địa hình. Nhiệt độ và độ ẩm quá cao dễ gây mất nước và kiệt sức nhanh chóng. Tia tử ngoại mặt trời có thể gây hại cho da nếu tập luyện vào giờ nắng gắt. Ngược lại, tập luyện trong điều kiện không khí trong lành buổi sớm giúp tăng cường trao đổi chất. Sách cung cấp kiến thức nền tảng để học sinh biết cách chọn địa điểm và thời gian tập an toàn, bảo vệ cơ thể tối đa.

2.2. Khó khăn khi tiếp thu các kỹ thuật vận động

Học sinh lớp 7 thường gặp khó khăn trong việc phối hợp động tác phức tạp. Giai đoạn giậm nhảy và rơi xuống cát trong môn nhảy xa đòi hỏi kỹ năng căn chỉnh bước đà chuẩn xác. Bài tập thể dục 30 nhịp yêu cầu sự tập trung cao độ để ghi nhớ đúng thứ tự và nhịp điệu. Việc phân phối sức trong chạy cự li trung bình cũng là trở ngại lớn đối với người mới tập. Nếu không có phương pháp hướng dẫn trực quan, học sinh rất dễ nản lòng hoặc thực hiện sai kỹ thuật, làm giảm hiệu quả rèn luyện thể chất.

III. Phương pháp giảng dạy sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức

Phương pháp giảng dạy sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức lấy người học làm trung tâm. Giáo viên kết hợp linh hoạt giữa thị phạm mẫu và hướng dẫn lý thuyết. Quá trình luyện tập chia thành nhiều hình thức đa dạng: luyện tập cá nhân, luyện tập cặp đôi và luyện tập nhóm. Các trò chơi vận động như 'Ai chạm bóng nhiều lần' hoặc 'Lò cò tập thể' giúp giờ học sôi nổi và hứng thú hơn. Việc chia nhỏ động tác từ đơn giản đến phức tạp giúp học sinh dễ dàng tiếp thu. Học sinh luân phiên đếm nhịp và quan sát đánh giá lẫn nhau. Quy trình này nâng cao tính tự giác và tinh thần tập thể. Ứng dụng công nghệ qua video trực quan cũng hỗ trợ việc phân tích động tác chậm. Nhờ vậy, học sinh nhanh chóng chỉnh sửa kỹ thuật và nâng cao thành tích.

3.1. Tổ chức luyện tập phân hóa và trò chơi bổ trợ

Giáo viên cần phân loại học sinh theo thể trạng để giao khối lượng vận động phù hợp. Những học sinh có tố chất tốt được khuyến khích nâng cao độ khó của bài tập. Học sinh có thể lực hạn chế được hướng dẫn tập luyện với nhịp độ vừa phải. Việc lồng ghép các trò chơi vận động như lò cò tiếp sức hay bật nhảy chạm bóng kích thích tinh thần thi đua. Trò chơi vận động vừa giải tỏa căng thẳng vừa rèn luyện sức mạnh bộc phát cho đôi chân. Phương pháp này tạo không khí vui tươi, cuốn hút mọi học sinh tham gia học tập.

3.2. Quy trình khởi động và an toàn khi tập luyện

Khởi động là bước bắt buộc trước mọi buổi tập thể dục thể thao. Quy trình khởi động gồm hai phần: khởi động chung và khởi động chuyên môn. Học sinh xoay kỹ các khớp cổ tay, cổ chân, vai, hông và đầu gối. Các bài chạy bước nhỏ, nâng cao đùi và chạy đạp sau làm nóng cơ bắp hiệu quả. Giáo viên luôn kiểm tra kỹ sân bãi, hố cát và dụng cụ trước khi thực hành. Học sinh phải nắm vững kỹ thuật giảm chấn động khi tiếp đất bằng cách gập gối hoãn xung. Điều này bảo vệ tối đa hệ xương khớp.

IV. Ứng dụng thực tiễn sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức

Sách giáo khoa GDTC 7 Kết nối tri thức mang giá trị thực tiễn sâu sắc đối với lứa tuổi thanh thiếu niên. Học sinh có thể dễ dàng vận dụng bài thể dục liên hoàn 30 nhịp vào việc tập thể dục buổi sáng tại nhà. Các kỹ năng chạy cự li ngắn và bật nhảy giúp phát triển chiều cao tối ưu trong giai đoạn dậy thì. Kiến thức về môi trường giúp người học biết chọn thời điểm thể dục ngoài trời phù hợp. Môn thể thao tự chọn tạo nền tảng cho việc sinh hoạt tại các câu lạc bộ trường học. Cuốn sách không chỉ phục vụ mục đích thi cử mà còn định hình phong cách sống năng động. Việc duy trì rèn luyện thường xuyên giúp tăng cường hệ miễn dịch và giải tỏa áp lực học tập. Đây chính là hành trang vững chắc cho sự phát triển toàn diện cả về thể chất lẫn tinh thần.

4.1. Tự rèn luyện thể lực hàng ngày tại gia đình

Học sinh có thể chủ động áp dụng các bài tập trong sách vào lịch sinh hoạt mỗi ngày. Việc thực hiện bài thể dục liên hoàn vào mỗi buổi sáng giúp kích hoạt tuần hoàn máu và đánh thức các nhóm cơ bắp. Các bài tập bật nhảy tại chỗ và gập bụng hỗ trợ phát triển sức mạnh đôi chân cùng cơ lõi. Học sinh có thể rèn luyện cùng người thân để xây dựng không khí gia đình tích cực và năng động. Việc duy trì thói quen tập luyện khoa học mang lại hiệu quả nâng cao tầm vóc, sức bền và độ dẻo dai rõ rệt qua từng tháng.

4.2. Xây dựng lối sống lành mạnh và tinh thần thể thao

Nội dung sách giáo khoa GDTC 7 hướng học sinh tới lối sống văn minh, năng động và lành mạnh. Tinh thần đồng đội trong các trò chơi vận động bồi dưỡng kỹ năng giao tiếp và tinh thần trách nhiệm tập thể. Việc tuân thủ luật thi đấu thể thao rèn luyện tính trung thực, kỷ luật cá nhân và sự kiên trì. Học sinh học được cách kiểm soát cảm xúc khi thắng cũng như khi thua trong các hoạt động thi đấu. Những phẩm chất này hình thành nhân cách vững vàng và lối sống tích cực cho tương lai của mỗi học sinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu ÊỀ Kiến thức mới 0 Luyén tap @ Vận dụng QUY UOC CHU’ VIET TAT VA Ki HIEU DUNG TRONG SACH TDTT Thé duc thé thao TTCB Tu thé chuan bi Khoảng cách di chuyên của người và dụng cụ — Đường di chuyên, hướng cử động của người hoặc bộ phận cơ thê ——> Đường chuyễn động của dụng cụ =p Thứ tự thực hiện của động tác A Nam pF Cờ N J Hãy bảo quản, giữ gin sách: giáo khoa đề dành tặng cic em hoc sinh lép sau! LỜI NÓI ĐẦU Các em học sinh thân mến! Sách giáo khoa Giáo dục thể chất 7 giúp các em tiếp tục khám phá về khả năng vận động của bản thân và hướng dẫn các em: Cách lựa chọn, sử dụng các yếu tố của môi trường tự nhiên có lợi cho sức khoẻ để rèn luyện thân thẻ. Biết một só điều luật của các môn thẻ thao thuộc nội dung học tập đề luyện tập và vận dụng. Thực hiện được các giai đoạn của kĩ thuật chạy cự li ngắn, chạy cự li trung bình, nhảy xa kiểu ngôi. Thực hiện và hô đúng nhịp bài tập thê dục liên hoàn.

Thực hiện được một số kĩ thuật cơ bản của môn thể thao tự chọn (Cầu lông, Bóng rỏ, Bóng đá). Phương pháp thực hành trò chơi, bài tập vận động để tự rèn luyện thân thể và vui chơi, giải trí. Cách vận dụng môn thê thao yêu thích để phát triển kĩ năng vận động và các tố chat thé lực. Mong rằng cuốn sách giáo khoa Giáo dục thể chất 7 sẽ là người bạn đồng hành thân thiết của các em trong quá trình rèn luyện những phẩm chất và năng lực góp phần xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Chúc các em thành công! Nhóm tác giả PHAN MOT KIEN THUC CHUNG LỰA CHỌN VÀ SỬ DỤNG _. CAC YEU TO CUA MOI TRUONG TU NHIEN TRONG LUYEN TAP Muc tiéu, yéu cau can dat Biết lựa chọn và sử dụng các yếu tố của môi trường tự nhiên có lợi cho sức khoẻ để luyện tập. I— MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN VÀ CÁC YÊU TỔ CỦA MÔI TRƯỜNG TỰ NHIÊN Môi trường tự nhiên rất đa dạng và phong phú, bao gồm tất cả các yếu tố tự nhiên trên Trái Đất như không khí, ánh sáng mặt trời, đất, nước,. là điều kiện thường xuyên, cần thiết đối với sự tồn tại, phát triển của con người và sinh vật.

Các yếu tố và diễn biến của môi trường tự nhiên có liên quan mật thiết đến sự sống và sức khoẻ của con người bao gồm: Các yếu tố của môi trường không khí: Nhiệt độ, độ ẩm, chuyển động (gió). Các yếu tố của ánh sáng mặt trời: Tia hồng ngoại, tia tử ngoại (còn gọi là tia UV), ánh sáng đơn sắc (có thẻ nhìn thấy bằng mắt thường) và các dạng sóng năng lượng khác. Các yếu tố của môi trường nước: Độ trong, màu sắc, mùi vị, nhiệt độ, tính chất hoá học, đặc điểm vệ sinh của nguồn nước,. Các yêu tố của môi trường đất: Địa hình, cấu tạo và tính chất của đất,.

Môi trường tự nhiên chứa đựng trong đó cả yếu tố có lợi và có hại đối với sức khoẻ con người. Vì vậy, các em cần lựa chọn và sử dụng hợp lí các yếu tố của môi trường tự nhiên để nâng cao hiệu quả rèn luyện thân thê. II- LỰA CHỌN VÀ SỬ DỤNG CÁC YÊU TỔ CỦA MỒI TRƯỜNG TỰ NHIÊN ĐÈ LUYỆN TẬP 1. Lựa chọn và sử dụng các yếu tố của môi trường không khí đề luyện tập Không khí cần thiết cho cơ thê sống để hô hấp, có vai trò to lớn trong quá trình trao đổi chất và nhiệt, là điều kiện đảm bảo để hoạt động thẻ lực nói chung và hoạt động TDTT nói riêng đạt hiệu quả.

a) Nhiệt độ không khí —_ Trong những ngày nắng nóng: Nên luyện tập ở những nơi có nhiều bóng mát của cây xanh, vào thời điểm không khí dịu mát như sáng sớm hoặc cuối buổi chiều. Luyện tập với các bài tập có vận động nhẹ nhàng; rút ngắn thời gian luyện tập. Sử dụng trang phục mỏng, nhẹ, dễ thắm mò hôi. Thả lỏng và hồi phục tích cực sau luyện tập.

Tuyệt đối không dội, tắm nước lạnh trong khi luyện tập hoặc ngay sau khi dừng luyện tập. — Trong những ngày lạnh giá: Không nên luyện tập vào các thời điểm không khí có nhiệt độ xuống thấp như sáng sớm hoặc cuối buổi chiêu. Lựa chọn địa điểm và trang phục phù hợp; Khởi động kĩ trước khi luyện tập. b) Độ âm không khí —_ Trong những ngày nắng nóng, độ âm không khí giảm: Do mồ hôi bay hơi nhiều nên sự toả nhiệt của cơ thể sẽ thuận lợi.

Trong điều kiện đó cơ thể chịu nóng tốt hơn, người tập có cảm giác dễ chịu khi hoạt động TDTT. —_ Trong những ngày nắng nóng, độ ẩm không khí tăng cao: Quá trình toả nhiệt của cơ thê bị hạn chế do sự bay hơi của mồ hôi trên bề mặt da gặp khó khăn, điều đó hạn chế đáng kể khả năng chịu nóng, mức độ và thời gian hoạt động thẻ lực của cơ thẻ. Nên luyện tập TDTT vào thời điểm có thời tiết mát (sáng sớm hoặc cuối buổi chiều); thường xuyên lau mồ hôi bằng khăn sạch để cơ thể có thể dễ dàng toả nhiệt; kịp thời bù đủ lượng nước cơ thê đã mắt do mồ hôi bằng cách uống nhiều lần, uống từ từ từng ngụm nhỏ; rút ngắn thời gian luyện tập và giảm mức độ hoạt động thẻ lực. — Trong những ngày lạnh giá, độ ẩm không khí tăng cao: Độ ẩm cao khi nhiệt độ không khí thấp sẽ làm tăng cường quá trình toả nhiệt, cơ thể sẽ dễ bị cảm lạnh.

Khi luyện tập cần chú ý giữ ấm cho cơ thê (đặc biệt là vùng cổ) bằng các trang phục phù hợp (quan áo dài, đủ ấm, dễ vận động), tránh nơi bị gió lùa. c) Chuyển động của không khí (gió) —_ Trong những ngày nắng nóng, tốc độ gió cao: Quá trình toả nhiệt của cơ thể tăng nhanh do bay hơi mồ hôi. Trong điều kiện đó, mặc dù khả năng chịu nắng nóng tốt hơn nhưng cơ thể cũng đồng thời nhanh chóng bị mắt nước và giảm khả năng hoạt động thể lực. Khi luyện tập cần kịp thời bù đủ lượng nước đã mắt do mò hôi và duy trì các quãng nghỉ ngắn.

—_ Trong những ngày lạnh giá, tốc độ gió cao: Khi trời lạnh, tốc độ gió càng cao sẽ làm cho cơ thể càng mát nhiệt nhanh, dễ bị cảm lạnh và làm giảm khả năng linh hoạt của cơ, khớp, dây chẳằng. Khi luyện tập cần lựa chọn nơi không bị gió lùa, sử dụng trang phục đủ ấm cho cơ thé. Lựa chọn và sử dụng các yếu tố của ánh sáng mặt trời để luyện tập Khi hoạt động ngoài trời với thời gian và thời điểm hợp lí, ánh sáng mặt trời có nhiều tác động tích cực đối với cơ thể: Thúc đẩy quá trình hình thành và phát triển xương; tăng cường khả năng miễn dịch, ngăn ngừa một số loại ung thư, bệnh tật; tăng cường chức năng hoạt động của não bộ và hệ tim, mạch. Tuy nhiên, khi hoạt động trong điều kiện ánh sáng mặt trời có cường độ cao, thời gian kéo dài sẽ có hại cho cơ thê và sức khoẻ: Tổn hại da và mắt, gây rối loạn hoạt động của hệ thần kinh và tim mach.

Để ngăn ngừa tác hại của ánh sáng mặt trời đối với cơ thể và sức khoẻ khi hoạt động TDTT ngoài trời cần: — Luyện tập nơi có nhiều bóng mát của cây xanh, lựa chọn thời điểm ánh sáng mặt trời có cường độ không cao, hạn chế thời gian tiếp xúc trực tiếp với ánh sáng mặt trời. — Sử dụng các biện pháp tránh tác hại của ánh sáng mặt trời: Bôi kem chống nắng, mặc áo quần phù hợp với hoạt động luyện tập, đeo Hình 1. Hoạt động ngoài trời _ nba đồi fRữ. với thời gian và thời điêm hop lí 3.

Lựa chọn và sử dụng các yếu tố của môi trường nước để luyện tập Nước có vai trò cực kì quan trọng đối với sự sống của con người và sinh vật. Nước sạch cung cấp các chất khoáng có lợi cho cơ thể và sức khoẻ, tham gia vào quá trình chuyên hoá các chất dinh dưỡng cho tế bào, đào thải độc tố, trao đôi nhiệt giữa cơ thê và môi trường,. Do đó, cơ thể luôn cần được cung cấp đủ lượng nước sạch để duy trì và ổn định hoạt động sống. Nước tạo ra độ ẩm trong không khí, với một tỉ lệ thích hợp, độ am trong không khí giúp cơ thể điều hoà và ỗn định thân nhiệt.

Sử dụng nguồn nước thiếu các chất khoáng cần thiết, có nhiều độc tố, bị nhiễm khuẩn không những có hại đối với sự tồn tại và phát triển của cơ thể mà còn là nguyên nhân gây nên nhiều loại bệnh tật. 6 Sử dụng môi trường nước để luyện tập: Các bài tập đi, chạy, nhảy trong nước cạn có tác dụng phát triển thê lực, đặc biệt là sức mạnh, sức bèn. Luyện tập bơi, lặn có tác dụng phát triển toàn diện các tố chất thé luc, nâng cao khả năng hoạt động của cơ hô hấp và độ sâu hô hấp. Để nước thực sự trở thành môi trường rèn luyện thân thể có hiệu quả, ngoài việc phải có kiến thức, kĩ năng phòng chống đuối nước thì không nên luyện tập trong những điều kiện sau: Khi nước có nhiệt độ thấp (dễ bị cảm lạnh, “chuột rút”); ở những nơi nguy hiểm (nước sâu, có đá ngầm, có vật sắc nhọn,.); ở những nơi nước không sạch (nước đục, có mùi của thực vật và động vật thối rữa,.

Lựa chọn, sử dụng các yếu tố của môi trường đất và địa hình để luyện tập Đặc điểm của môi trường đất và địa hình không chỉ ảnh hưởng sâu sắc đến điều kiện khí hậu, đời sống xã hội, lao động sản xuất mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ và thê chất của con người. độ cao, độ dốc, cấu tạo của đất (mức độ cứng, mềm), mức độ bằng phẳng,. là điều kiện để hình thành nên môi trường vận động: Các yếu tố của bề mặt địa hình như Chạy lên dốc rèn luyện sức mạnh đạp sau; chạy xuống dốc (với độ dốc thích hợp) rèn luyện tốc độ và độ dài bước chạy; chạy trên cát rèn luyện sức mạnh đôi chân. Sử dụng yếu tó địa hình để luyện tập Chạy trên địa hình quanh co, khúc khuỷu rèn luyện sức bền, năng lực phản xạ và tính linh hoạt trong xử lí tình huống.

Luyện tập ở vùng núi cao (nơi có lượng oxygen trong không khí thấp) rèn luyện sức bền, khả năng hô hấp. Câu hỏi gợi ý nội dung học tập và vận dụng chủ đề: Các yếu tố nào của môi trường tự nhiên có ảnh hưởng đến hoạt động luyện tập TDTT?