MỞ ĐẦU 1. Đặt vẫn đề Trong những năm gần đây, ngành nông nghiệp đã phát triển mạnh mẽ, nhiều thành tựu khoa học kỹ thuật mới đã được áp dụng vào ngành nông nghiệp góp phần nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm và ổn định an ninh lương thực toàn cầu. Trong ngành nông nghiệp, thì chăn nuôi đã phát triển mạnh mẽ, tăng nhanh cả về số lượng và chất lượng sản phẩm, cung cấp đủ nguồn thực phẩm có chất lượng phục vụ đời sống của người dân. Ở Việt Nam, chăn nuôi lợn đã và đang phát triển mạnh mẽ nhờ thay đổi phương thức chăn nuôi từ chăn nuôi lợn nông hộ sang chăn nuôi lợn theo quy mô trang trại công nghiệp hiện đại.
Nhiều trang trại chăn nuôi lợn với quy mô 1.400 lợn nái sinh sản, trang trại chăn nuôi lợn thịt với quy mô hàng chục nghìn con đã có ở khắp mọi nơi trên đất nước ta. Điều này đã góp phần tạo ra nhiều công ăn việc làm và tăng thu nhập cho người chăn nuôi. Mặc dù chăn nuôi lợn hiện nay đã phát triển theo quy mô trang trại công nghiệp hiện đại, nhưng chăn nuôi lợn của nước ta vẫn gặp rất nhiều khó khăn trong việc quản lý dịch bệnh, đặc biệt là những bệnh truyền nhiễm nguy hiểm, gây thiệt hại lớn về kinh tế, như bệnh lở mồm long móng, dịch tả lợn cổ điển, dịch tả lợn châu Phi. Ngoài các bệnh truyền nhiễm thì chăn nuôi lợn nái sinh sản còn gặp các bệnh sản khoa cũng gây ảnh hưởng lớn đến chất lượng đàn con và làm giảm hiệu quả chăn nuôi lợn nái.
Xuất phát từ thực tiễn nêu trên, được sự đồng ý của Ban chủ nhiệm khoa Chăn nuôi Thú y - Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên, cùng với sự giúp đỡ của thầy cô trong khoa, đặc biệt là thầy giáo hướng dẫn TS. Trần Văn Thăng và cơ sở nơi thực tập, em đã thực hiện đề tài: “Thực hiện quy trình nuôi dưỡng, chăm sóc và phòng trị bệnh cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ 2 tại trang trại Đặng Minh Linh, xã Việt Hùng, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội”. Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục tiêu của đề tài - Thực hiện quy trình nuôi dưỡng, chăm sóc lợn nái nuôi con và lợn con theo mẹ.
- Thực hiện được quy trình phòng bệnh cho lợn nái nuôi con và lợn con theo mẹ. - Đánh giá được tình hình mắc bệnh ở lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ nuôi tại trại lợn Đặng Minh Linh, xã Việt Hùng, huyện Đông Anh, Thành phố Hà Nội. - Nêu ra các biện pháp điều trị bệnh hiệu quả cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ. Yêu cầu của đề tài - Trực tiếp tham gia thực hiện quy trình nuôi dưỡng, chăm sóc, lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ.
- Chăm chỉ, tích cực học hỏi để nâng cao hiểu biết về kỹ thuật. - Nghiêm chỉnh chấp hành những nội quy riêng tại cơ sở. - Luôn học hỏi, trau dồi kiến thức chuyên môn, nâng cao tay nghề. - Ứng dụng được các biện pháp xử lý phòng và điều trị bệnh một cách có hiệu quả cho lợn nái sinh sản và lợn con theo mẹ vào thực tiễn chăn nuôi lợn tại trang trại.
3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện tự nhiên 2. Vị trí địa lý Trang trại lợn Đặng Minh Linh nằm tại xã Việt Hùng, huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội.
Huyện Đông Anh có địa giới hành chính như sau: - Phía Đông và Đông Bắc huyện Đông Anh giáp với thị xã Từ Sơn và huyện Yên Phong của tỉnh Bắc Ninh. - Phía Nam huyện Đông Anh giáp với sông Hồng, quận Bắc Từ Liêm và quận Tây Hồ. - Phía Đông Nam giáp quận Long Biên, huyện Gia Lâm qua sông Đuống. - Phía Tây huyện Đông Anh giáp với huyện Mê Linh.
Phía Bắc giáp huyện Sóc Sơn, Hà Nội. Điều kiện khí hậu và thời tiết Huyện Đông Anh có cùng chung chế độ khí hậu và thời tiết của thành phố Hà Nội, đó là khí hậu nhiệt đới, nóng ẩm, gió mùa. Từ tháng 1 đến tháng 3 vẫn xuất hiện mưa nhỏ (mưa xuân) tạo điều kiện thích hợp cho sinh vật phát triển. Từ tháng 4 đến tháng 8 là mùa nóng thường có mưa to và bão lớn.
Tháng 9 và tháng 10 bước vào mùa thu, khí hậu dễ chịu mát mẻ. Vào hàng năm, mùa hè bắt đầu từ tháng 4 đến tháng 8. Tháng có nhiệt độ nóng nhất là tháng 6, nhiệt độ trung bình đạt tới 28°C. Có những ngày nhiệt độ có thể đạt tới 41°C.
Từ giữa tháng 11 đến hết tháng 3 năm sau bắt đầu bước vào mùa đông. Tháng 1 là tháng có nhiệt độ thấp nhất, nhiệt độ trung bình giảm xuống 12°C, nhiệt độ thấp nhất ở đây là 7°C. Là huyện có độ ẩm lớn, ngoại trừ tháng 1, vào những tháng còn lại độ ẩm đều đạt tới 80%. 4 Huyện có hai loại gió chính theo mùa: Gió mùa Đông Bắc thời gian xuất hiện vào mùa đông.
Mỗi khi có gió mùa Đông Bắc, nhiệt độ có xu hướng giảm đột ngột, gây rét đậm, có khi sương muối, rất nguy hại đến sức khỏe con người và gia súc. Điều kiện địa hình đất đai Địa hình đất đai của huyện Đông Anh nhìn chung tương đối bằng phẳng, nằm trong vùng thuộc nền văn minh lúa nước sông Hồng và đất đai phong phú đa dạng nên huyện Đông Anh đang ngày một phát triển về sản xuất nông nghiệp truyền thống. Hệ thống thủy lợi nhờ có hai con sông chảy qua là sông Hồng và sông Đuống. Điều kiện giao thông Điều kiện giao thông có quốc lộ 3 chạy qua huyện Đông Anh tạo cho cơ sở hạ tầng giao thông được mở rộng tạo điều kiện cho người dân ở đây buôn bán phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội.
Trung tâm huyện Đông Anh cách trung tâm Hà Nội 20 km và cách thành phố Thái Nguyên khoảng 70 km về phía Nam. Cơ sở vật chất và cơ cấu tổ chức trang trại Đặng Minh Linh 2. Quá trình thành lập và cơ sở vật chất của trại lợn. Cơ cấu tổ chức của trang trại Cơ cấu tổ chức của trang trại gồm: 1 chủ trại, 1 trưởng trại, 1 quản lý trại kiêm kế toán, 1 người nấu ăn, 3 công nhân, 1 kĩ thuật, 4 sinh viên thực tập.
Trại có cán bộ kỹ thuật viên giỏi chuyên môn, có nhiều năm trong nghề, giầu kinh nghiệm thực tế được phân ra làm các nhóm, tổ khác nhau như tổ chuồng đẻ, tổ chuồng nái chửa. Mỗi một khu trong quy trình chăn nuôi đều được các anh chị quản lý, đôn đốc mọi người trong công việc, giúp công nhân và trại có những thành tích, kết quả tốt hơn. 5 Cơ sở vật chất của trang trại - Là trang trại của công ty nên cơ sở vật chất cũng như đời sống sinh hoạt của công nhân khá đầy đủ gồm: + Trại lợn có diện tích khoảng 4,5 ha đất để xây dựng trang trại, nhà điều hành, nhà ở cho công nhân, bếp ăn, vườn cây ăn quả, vườn rau và các công trình phục vụ cho công nhân và các hoạt động khác của trại. + Bên ngoài khu chăn nuôi là khu văn phòng hành chính, chịu trách nhiệm tiếp đãi và làm các thủ tục ra vào của công nhân.
+ Bên trên khu hành chính gồm khu nhà ở, nhà bếp và các công trình phục vụ cho các hoạt động vui chơi, giải trí cho công nhân. + Đến khu chăn nuôi xung quanh được bao hởi hàng rào, có cổng ra vào riêng. Chuồng trại thì được xây dựng hợp lý, có hệ thống chuồng nuôi tự động, đối với lợn nái, đực có nền sàn bằng bê tông, còn lợn con thì nền sàn được làm bằng nhựa. + Trong khu chăn nuôi lợn nái sinh sản gồm: 3 chuồng nái đẻ, 1 chuồng bầu, 1 chuồng phối, 1 chuồng cai sữa và 1 chuồng lợn thương phẩm và bên cạnh đó cũng có một số công trình phụ khác phục vụ cho chăn nuôi như: Kho cám, kho thuốc, phòng sát trùng, phòng LAB.
+ Trang thiết bị trong chuồng nuôi hiện đại, ở đầu mỗi chuồng nuôi đều có hệ thống dàn mát, cuối chuồng có quạt thông gió. + Phòng LAB được trang bị với các dụng cụ, thiết bị tiên tiến, phục vụ cho thao tác pha chế tinh, ngoài ra còn có máy siêu âm và các dụng cụ khác… + Hệ thống máng ăn, uống tự động, trải dài theo các dãy chuồng. + Đường đi lại giữa các ô chuồng đều được đổ bê tông, có hố sát trùng ở mỗi cửa ra vào. + Nguồn nước thải đều được xử lý sạch sẽ qua hệ thống biogas.
6 + Xung quanh trại trồng rau và cây ăn quả. Để tạo cho môi trường thông thoáng và sạch sẽ hơn. Đối tượng và các kết quả sản xuất của của trại lợn Công tác chăn nuôi - Đối với chăn nuôi: Trại bắt đầu đi vào hoạt động năm 2015 với quy mô trung bình với số lượng 100 nái, 2 lợn đực giống với hệ thống chuồng trại hiện đại và khá hoàn chỉnh. Công tác vệ sinh thú y Công tác về sinh phòng bệnh cho đàn lợn luôn được các kỹ thuật và các công nhân trong trại thực hiện nghiêm ngặt, chặt chẽ và luôn đảm bảo an toàn vệ sinh dịch bệnh.
- Công tác vệ sinh: Chuồng trại được xây dựng thoáng mát, sạch sẽ đúng chuẩn theo hướng chăn nuôi. Mỗi ngày đến cuối buổi công nhân được phân công đi quét dọn, thu gom rác thải, thay hố sát trùng ở đầu mỗi chuồng nuôi. Ở đường đi lại trong khu chăn nuôi được quét dọn và phun sát trùng thường xuyên. Các công nhân hay kỹ thuật trước khi muốn vào khu chăn nuôi đều phải cách ly 1 ngày ở khu cách ly, tắm sát trùng, ngâm giặt quần áo và thay quần áo lao động của trại.
- Công tác phòng bệnh: Trong khu chăn nuôi hành lang đi lại giữa các chuồng, các khu và khoảng đất bên ngoài chuồng đều được dọn dẹp, rắc vôi và phun sát trùng theo quy định. Các phương tiện đi lại ra vào trong trại trước tiên đều được rửa sạch sẽ rồi mới được phun sát trùng ngay tại cổng vào. Để hạn chế được một số bệnh không đáng có, trang trại đã có lịch tiêm vắc xin đầy đủ, đúng kỹ thuật cho từng loại lợn theo các giai đoạn khác nhau và tiêm trong trạng thái lợn khỏe mạnh, không mặc bệnh truyền nhiễm để tạo 7 được miễm dịch tốt nhất cho đàn lợn. Lịch tiêm phòng vắc xin cho đàn lợn được thể hiện cụ thể ở bảng 2.