Đặt vấn đề Ngành chăn nuôi lợn có một vị trí quan trọng trong ngành chăn nuôi gia súc ở các nước trên thế giới cũng như nước ta, vì đó là một nguồn cung cấp thực phẩm với tỷ trọng cao và chất lượng tốt cho con người, là nguồn cung cấp phân bón rất lớn cho ngành trồng trọt và là nguồn cung cấp các sản phẩm phụ như da, mỡ,… cho ngành công nghiệp chế biến. Với vị trí quan trọng hàng đầu trong việc cung cấp thực phẩm cho người dân, nền chăn nuôi nói chung và chăn nuôi lợn nói riêng đang được Đảng và Nhà nước ta hết sức quan tâm và hướng đến phát triển bền vững. Bên cạnh đó việc áp dụng phương thức chăn nuôi theo hướng công nghiệp, quy mô chăn nuôi lớn, áp dụng các biện pháp kỹ thuật chăm sóc, nuôi dưỡng tiên tiến, chế biến thức ăn với chất lượng cao, các loại thức ăn thay thế, thức ăn bổ sung, phối hợp khẩu phần ăn có đầy đủ các chất dinh dưỡng. Mục đích của việc chăn nuôi lợn nái và lợn con giai đoạn theo mẹ là áp dụng các biện pháp khoa học kỹ thuật để đàn lợn con sau khi sinh ra đạt tỷ lệ cao, khỏe mạnh là cơ sở để tạo giống tốt và giúp chúng ta nâng cao được sức sống của đàn con.
Hiện nay, tình hình dịch bệnh đang diễn ra hết sức phức tạp đặc biệt là trên đàn lợn con theo mẹ ở rất nhiều trang trại với quy mô lớn. Tình hình dịch bệnh diễn ra hết sức phức tạp ảnh hưởng đến kinh tế, năng suất và chất lượng đàn lợn. Do đó, yêu cầu cấp thiết đặt ra lúc này là phải có những nghiên cứu áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng, trị bệnh cho đàn lợn con. Xuất phát từ thực tế trên, chúng tôi tiến hành đề tài: "Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho đàn lợn nái và lợn con theo mẹ tại trang trại Đặng Đình Dũng, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ”.
Mục tiêu và yêu cầu của đề tài 1. Mục tiêu - Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trang trại Đặng Đình Dũng, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ - Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn nái và lợn con nuôi tại trại. - Xác định tình hình mắc bệnh, áp dụng và đánh giá hiệu quả của quy trình phòng, trị bệnh sinh sản cho đàn lợn nái, một số bệnh trên đàn lợn con nuôi tại trại. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại trang trại Đặng Đình Dũng, huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ.
- Áp dụng quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn nái và lợn con nuôi tại trại đạt hiệu quả cao. - Xác định được tình hình mắc bệnh, áp dụng và đánh giá hiệu quả của quy trình phòng, trị bệnh cho đàn lợn nuôi tại trại. h 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2.
Vị trí địa lý Trại lợn của ông Đặng Đình Dũng được xây dựng năm 2015, đưa vào hoạt động từ năm 2016 là trang trại gia công của công ty cổ phần Mavin Austfeed với quy mô 1200 nái. Trang trại được xây dựng trên địa bàn xã Tinh Nhuệ thuộc huyện Thanh Sơn của tỉnh Phú Thọ. Thanh Sơn là một huyện miền núi nằm ở phía Nam tỉnh Phú Thọ với diện tích khoảng 62. Cách thành phố Việt Trì khoảng 65km.
Phía Đông giáp huyện Thanh Thủy và tỉnh Hòa Bình, phía Tây giáp huyện Tân Sơn, phía Bắc giáp 2 huyện Tam Nông và Yên Lập, phía Nam giáp tỉnh Hòa Bình. Địa hình xã Thanh Sơn phức tạp, bị chia cắt bởi nhiều dãy núi cao và sông suối, nghiêng từ Tây sang Đông, vùng núi cao tập trung ở phía Tây, vùng núi thấp ở giữa, vùng gò đồi tập trung ở phía Đông và những thung lũng chạy dọc theo các con sông, độ cao trung bình từ 500 - 700 m. Điều kiện khí hậu Thanh Sơn nằm trong khu vực khí hậu nhiệt đới gió mùa, nhưng do chịu tác động của địa hình nên các yếu tố khí hậu biến đổi mạnh mẽ trong không gian và theo thời gian. Nhiệt độ thay đổi rõ rệt theo mùa.
Mùa hè nóng ẩm, mưa nhiều (từ tháng 4 đến tháng 8); mùa đông lạnh, khô (từ tháng 10 dến tháng 2 năm sau). Nhiệt độ trung bình khoảng 22,5 - 23,5℃. Mùa mưa nhiều từ tháng 4 đến tháng 10 tập trung đến 80% lượng mưa cả năm. Mùa ít mưa từ tháng 11 đến tháng 3 năm sau với lượng mưa trung bình vào các tháng khoảng 20 - 40 m.
h 4 Độ ẩm tương đối trung bình hàng năm khoảng 80 - 85%, biến đổi không lớn trong khu vực. Tuy nhiên độ ẩm cũng biến đổi theo mùa, độ ẩm tương đối cao ở mùa mưa và tương đối thấp ở mùa khô. Mùa hè gió có hướng Đông và hướng Đông Nam với tần suất 60 - 70%. Mùa đông gió có hướng Đông Bắc và hướng Bắc với tần suất 45 - 48%.
Với điều kiện như vậy tương đối thuận lợi cho ngành chăn nuôi phát triển. Tình hình sản xuất tại cơ sở thực tập 2. Cơ cấu tổ chức trại Cơ cấu tổ chức gồm 3 nhóm: + Nhóm quản lý: 1 chủ trại, 1 quản lý, 1 bảo vệ + Nhóm kỹ thuật: 2 kỹ sư chính của công ty + Nhóm công nhân: 15 công nhân, 3 sinh viên thực tập thực hiện công việc chuyên môn. Cơ sở vật chất tại trại Trang trại có tổng diện tích khoảng 9 ha, trong đó 4 ha sử dụng cho công việc sản xuất, còn 5ha xây dựng các công trình phụ như khu công nhân, nhà sát trùng,.
Trang trại nằm trên địa bàn xã Tinh Nhuệ, có địa hình chủ yếu là đồi núi đá vôi nhưng đường giao thông đã được nâng cấp, thuận tiện cho việc đi lại, vận chuyển. Để đảm bảo công tác phát triển sản xuất chăn nuôi và sinh hoạt của công nhân, trại được trang bị đầy đủ cơ sở vật chất kỹ thuật gồm: Khu nhà điều hành, khu nhà ở cho công nhân, bếp ăn tập thể, các công trình phục vụ cho công nhân và các hoạt động khác của trại. Khu chăn nuôi có hàng rào bao bọc và có cổng vào riêng. Chuồng trại được quy hoạch, bố trí xây dựng phù hợp với hướng chăn nuôi công nghiệp, hệ thống chuồng nuôi lồng, nền sàn bê tông cho lợn nái và lợn đực, sàn nhựa h 5 cho lợn con cùng với hệ thống nước tự động và máng ăn.
Chuồng nuôi được xây dựng đảm bảo đủ cho 1200 nái cơ bản, bao gồm: + 3 chuồng nái đẻ: Mỗi chuồng gồm khu A và B, mỗi khu gồm 2 dãy, mỗi dãy có 29 ô chuồng được thiết kế sàn nhựa cho lợn con và sàn bê tông cho lợn mẹ. + 2 chuồng nái chửa: Chuồng 1 và chuồng 2, mỗi chuồng gồm 6 dãy, mỗi dãy có 100 ô để nuôi và chăm sóc lợn nái trong thời kỳ mang thai, được sắp xếp theo các kỳ mang thai khác nhau. + 1 chuồng đực giống: Bao gồm 34 ô để nuôi lợn đực và 1 ô để khai thác tinh. + 1 chuồng cách ly: Dùng để nuôi lợn hậu bị được nhập từ các trại gia công lợn hậu bị của Công ty Cổ phần Mavin Austfeed.
Chuồng gồm 4 ô, mỗi ô có thể nuôi 30 - 40 lợn hậu bị. + 1 chuồng cai sữa: Gồm 3 khu, mỗi khu gồm 2 dãy, mỗi dãy gồm 6 ô chuồng, mỗi ô có thể nuôi 30 - 40 lợn cai sữa. Hệ thống chuồng được xây dựng khép kín hoàn toàn. Phía đầu chuồng là hệ thống giàn mát, cuối chuồng là hệ thống quạt hút gió, có hệ thống điện chiếu sáng và bóng đèn hồng ngoại để sưởi ấm, úm lợn con, đảm bảo thoáng mát về mùa Hè, ấm áp về mùa Đông bằng cách điều chỉnh hệ thống quạt, giàn mát và bóng đèn sưởi ấm trong chuồng.
Mỗi chuồng được lắp đặt máy bơm nước để tắm cho lợn và vệ sinh chuồng trại hàng ngày, cuối chuồng có hệ thống thoát phân và nước thải. Bên cạnh chuồng đực có xây dựng phòng pha chế tinh, với đầy đủ các dụng cụ thiết bị như: kính hiển vi, nhiệt kế, đèn cồn, máy ép tuýp tinh, tủ lạnh bảo quản tinh, nồi hấp, panh, kéo,.Nhìn chung điều kiện cơ sở chuồng nuôi khá đầy đủ và hợp lý thuận lợi cho việc nuôi dưỡng và chăm sóc. Tuy nhiên do trại được xây dựng trên 1 quả đồi, địa hình dốc nên việc đi lại, di chuyển lợn giữa các chuồng là có hơi khó khăn. h 6 Ngay tại cổng ra vào khu chăn nuôi có xây dựng 2 phòng tắm sát trùng cho cán bộ kỹ thuật và công nhân trước khi ra, vào chuồng chăm sóc lợn, 1 kho thuốc, 1 kho cám.
Một số thiết bị khác cũng được trang bị đầy đủ: tủ lạnh bảo quản vắc xin, tủ thuốc để bảo quản và dự trữ thuốc của trại, xe chở cám từ nhà kho xuống các dãy chuồng, máy nén khí phun sát trùng di động khu vực trong và ngoài chuồng nuôi. Tình hình sản xuất tại trại * Công tác chăn nuôi Nhiệm vụ chính của trang trại là sản xuất con giống và chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật. Trại mới được xây dựng và đưa vào sản xuất được hơn một năm nên khả năng sản xuất của trại chưa được đánh giá cụ thể. Nái đều mới bắt đầu đẻ lứa đầu tiên, lợn con theo mẹ được nuôi đến 21 ngày tuổi, chậm nhất là 26 ngày thì tiến hành cai sữa, sau khi cai sữa tiếp tục được chăm sóc ở chuồng đẻ từ 5 -7 ngày, nếu lợn con khỏe mạnh ăn tốt sẽ được chuyển xuống chuồng cai sữa nuôi đến khi đạt 10kg trở lên sẽ bắt đầu được chuyển sang các trại lợn thịt của công ty cổ phần Mavin Austfeed.
Theo đánh giá của công ty cổ phần Mavin Austfeed thì mức độ của trại vào loại khá. Trong trại có 21 con đực giống, trong đó 16 con đã có thể khai thác tinh, 4 con non mới nhập về và 1 con sử dụng làm đực thí tình cho nái. Các lợn đực giống này được nuôi nhằm mục đích kích thích động dục lợn nái và khai thác tinh để thụ tinh nhân tạo. Tinh lợn được khai thác từ 3 giống lợn là Landrace, Yorkshire và Duroc.
Lợn nái được phối lặp lại 3 lần. Thức ăn cho lợn nái, lợn đực, và lợn con là thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh có chất lượng cao, được công ty cổ phần Mavin Austfeed cung cấp cho từng đối tượng lợn của trại. h 7 * Công tác vệ sinh thú y Quy trình phòng bệnh cho đàn lợn tại trang trại sản xuất lợn giống luôn được thực hiện nghiêm ngặt, với sự giám sát chặt chẽ của kỹ thuật viên công ty cổ phần Mavin Austfeed.