Luận văn thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi nuôi tại trại công ty khai thác khoáng sản thiên thuận tường thành phố cẩm phả

Luận văn trình bày quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trại công ty Thiên Thuận Tường, Cẩm Phả.

• Tác giả: Vương Thị Nga
• Người hướng dẫn: TS. Trương Hữu Dũng
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Chăn nuôi Thú y
• Đề tài: Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng, trị bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi nuôi tại Công ty Khai Thác Khoáng Sản Thiên Thuận Tường TP Cẩm Phả - Quảng Ninh
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp đại học
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI NÓI ĐẦU
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• DANH MỤC CÁC TỪ, CỤM TỪ VIẾT TẮT
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Đặt vấn đề
• 1.2. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề
• 1.2.1. Mục đích
• 1.2.2. Yêu cầu
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 2.1. Điều kiện cơ sở nơi thực tập
• 2.1.1. Điều kiện trang trại
• 2.1.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.1.2. Điều kiện khí hậu
• 2.1.1.3. Điều kiện địa hình, đất đai
• 2.1.2. Giao thông vận tải
• 2.1.3. Cơ cấu tổ chức của trại
• 2.1.4. Cơ sở vật chất của trại
• 2.1.5. Tình hình sản xuất của trang trại
• 2.1.5.1. Công tác chăn nuôi
• 2.1.6. Thuận lợi và khó khăn của trại
• 2.1.6.1. Thuận lợi
• 2.1.6.2. Khó khăn
• 2.2. Tổng quan tài liệu
• 2.2.1. Cơ sở khoa học của chuyên đề
• 2.2.1.1. Đặc điểm sinh lý của lợn con giai đoạn từ sơ sinh tới 21 ngày tuổi
• 2.2.1.1.1. Đặc điểm về sinh trưởng, phát triển của lợn con
• 2.2.1.1.2. Đặc điểm phát triển của cơ quan tiêu hóa
• 2.2.1.1.3. Đặc điểm cơ năng điều tiết thân nhiệt
• 3. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quy trình chăm sóc lợn con

Quy trình chăm sóc lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại Công ty Khai Thác Khoáng Sản Thiên Thuận Tường được thực hiện bài bản và khoa học. Giai đoạn này đòi hỏi sự chú ý đặc biệt về dinh dưỡng lợn con, sức khỏe lợn con, và kỹ thuật nuôi lợn. Lợn con được nuôi dưỡng trong môi trường sạch sẽ, đảm bảo nhiệt độ và độ ẩm phù hợp. Chăm sóc động vật được thực hiện thông qua việc theo dõi sát sao tình trạng sức khỏe và tăng trưởng của lợn con. Các biện pháp phòng bệnh cho lợn cũng được áp dụng ngay từ giai đoạn sơ sinh để hạn chế các bệnh thường gặp ở lợn con.

1.1. Chăm sóc lợn con sơ sinh

Lợn con sơ sinh cần được giữ ấm ngay sau khi sinh để tránh mất nhiệt. Việc bú sữa đầu từ lợn mẹ trong vòng 24 giờ đầu là cực kỳ quan trọng để cung cấp kháng thể tự nhiên. Chăm sóc lợn con trong giai đoạn này bao gồm việc đảm bảo môi trường chuồng trại sạch sẽ, thoáng mát, và kiểm soát nhiệt độ chuồng nuôi. Các biện pháp phòng bệnh lợn con như tiêm phòng và vệ sinh chuồng trại được thực hiện nghiêm ngặt.

1.2. Dinh dưỡng cho lợn con

Dinh dưỡng lợn con được đảm bảo thông qua việc bú sữa mẹ và bổ sung thức ăn sớm từ ngày thứ 5-7. Thức ăn được chọn lọc kỹ lưỡng, giàu protein và dễ tiêu hóa. Kỹ thuật nuôi lợn hiện đại giúp tối ưu hóa quá trình hấp thụ dinh dưỡng, đảm bảo lợn con phát triển khỏe mạnh. Các biện pháp phòng bệnh cho lợn cũng được tích hợp trong quá trình chăm sóc dinh dưỡng để ngăn ngừa các bệnh liên quan đến tiêu hóa.

II. Phòng bệnh cho lợn con

Phòng bệnh lợn con là một phần không thể thiếu trong quy trình chăm sóc tại Công ty Khai Thác Khoáng Sản Thiên Thuận Tường. Các biện pháp phòng bệnh bao gồm tiêm phòng, vệ sinh chuồng trại, và kiểm soát môi trường nuôi. Chăm sóc thú y được thực hiện thường xuyên để phát hiện sớm các dấu hiệu bệnh. Các bệnh thường gặp ở lợn con như tiêu chảy, viêm phổi, và bệnh đường hô hấp được quản lý chặt chẽ. Quản lý trang trại lợn hiệu quả giúp giảm thiểu nguy cơ lây lan dịch bệnh.

2.1. Tiêm phòng và vệ sinh

Phòng bệnh cho lợn được thực hiện thông qua lịch tiêm phòng định kỳ, bao gồm các loại vắc-xin phòng bệnh phổ biến. Vệ sinh chuồng trại được thực hiện hàng ngày, sử dụng các chất sát trùng an toàn để đảm bảo môi trường nuôi sạch sẽ. Chăm sóc thú y bao gồm việc kiểm tra sức khỏe định kỳ và xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh.

2.2. Kiểm soát môi trường nuôi

Quản lý trang trại lợn bao gồm việc kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm, và thông gió trong chuồng nuôi. Kỹ thuật nuôi lợn hiện đại giúp tạo ra môi trường lý tưởng cho sự phát triển của lợn con. Các biện pháp phòng bệnh lợn con cũng được tích hợp trong quá trình kiểm soát môi trường để ngăn ngừa các bệnh liên quan đến thời tiết và khí hậu.

III. Kết quả và đánh giá

Quy trình chăm sóc lợn và phòng bệnh cho lợn con tại Công ty Khai Thác Khoáng Sản Thiên Thuận Tường đã mang lại hiệu quả cao. Tỷ lệ sống của lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi đạt trên 95%, chứng tỏ sự thành công của các biện pháp chăm sóc động vật và phòng bệnh lợn con. Lợn con khỏe mạnh và phát triển đồng đều là kết quả của việc áp dụng phương pháp chăm sóc lợn khoa học và hiện đại. Công ty chăn nuôi này đã trở thành mô hình tiêu biểu trong ngành chăn nuôi lợn tại Việt Nam.

3.1. Tỷ lệ sống và phát triển

Tỷ lệ nuôi sống lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi đạt trên 95%, chứng tỏ hiệu quả của quy trình chăm sóc lợn. Lợn con khỏe mạnh và phát triển đồng đều là kết quả của việc áp dụng phương pháp chăm sóc lợn khoa học. Dinh dưỡng lợn con và phòng bệnh cho lợn được thực hiện nghiêm ngặt, góp phần nâng cao chất lượng đàn lợn.

3.2. Đánh giá hiệu quả kinh tế

Công ty Khai Thác Khoáng Sản Thiên Thuận Tường đã tối ưu hóa chi phí chăn nuôi thông qua việc áp dụng kỹ thuật nuôi lợn hiện đại. Quản lý trang trại lợn hiệu quả giúp giảm thiểu chi phí phòng và chữa bệnh. Lợn con khỏe mạnh và phát triển tốt đã mang lại lợi nhuận cao cho công ty, khẳng định vị thế của công ty chăn nuôi này trong ngành.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong cơ cấu ngành nông nghiệp Việt Nam, ngành chăn nuôi lợn giữ vai trò trọng yếu trong việc cung cấp thực phẩm cho xã hội và đóng góp đáng kể vào tăng trưởng kinh tế quốc dân. Cùng với xu thế chăn nuôi tập trung quy mô công nghiệp, số lượng đầu con và mật độ nuôi nhốt trong các trang trại ngày càng gia tăng. Sự thay đổi bất lợi của các yếu tố ngoại cảnh như thời tiết, khí hậu nhiệt đới gió mùa nóng ẩm, nguồn nước và độ thông thoáng chuồng nuôi đã khiến diễn biến dịch bệnh trở nên phức tạp, khó kiểm soát. Trong toàn bộ chu kỳ sản xuất lợn giống và lợn thịt, giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi là thời kỳ sinh lý mẫn cảm nhất, quyết định trực tiếp đến tỷ lệ sống, khả năng tăng trọng và sức đề kháng của lợn ở các giai đoạn nuôi sau này. Nhằm hạn chế hao hụt đầu con và nâng cao hiệu quả kinh tế, việc chuẩn hóa quy trình chăm sóc nuôi dưỡng kết hợp các biện pháp an toàn sinh học, tiêm phòng vắc xin và can thiệp điều trị lâm sàng kịp thời là yêu cầu kỹ thuật cấp thiết tại các cơ sở chăn nuôi.

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Vương Thị Nga được thực hiện nhằm giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể sau:

1. Đánh giá tình hình chăn nuôi lợn tại trang trại Công ty Cổ phần Khai thác Khoáng sản Thiên Thuận Tường, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh qua 3 năm (2017 đến tháng 11/2019).
2. Thực hiện và hoàn thiện quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại.
3. Điều tra tình hình nhiễm bệnh, xác định các hội chứng bệnh truyền nhiễm và tiêu hóa phổ biến, từ đó áp dụng các biện pháp phòng ngừa và phác đồ điều trị cho đàn lợn con nuôi tại trại.

Về đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Đàn lợn nái sinh sản và đàn lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi (theo mẹ và cai sữa).
• Phạm vi không gian: Trại chăn nuôi lợn nái sinh sản của Công ty Cổ phần Khai thác Khoáng sản Thiên Thuận Tường, đặt tại tổ 2, khu 1, phường Cửa Ông, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh. Trang trại có tổng diện tích khoảng 6,5 ha, được đầu tư hệ thống chuồng khép kín tự động theo công nghệ Đan Mạch, quy mô nuôi gần 500 nái ngoại thuần và thương phẩm gồm các giống Landrace, Yorkshire, Duroc, Pietrain; hợp tác kỹ thuật và sử dụng thức ăn hoàn chỉnh của Công ty TNHH De Heus.
• Phạm vi thời gian: Quá trình theo dõi, thực nghiệm kỹ thuật và thu thập số liệu lâm sàng diễn ra trực tiếp từ ngày 18/05/2019 đến ngày 25/11/2019 (kèm dữ liệu thống kê tổng đàn giai đoạn 2017 - 11/2019).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Cơ sở khoa học của chuyên đề được xây dựng dựa trên các đặc điểm sinh lý học chuyên biệt của lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi:

• Đặc điểm sinh trưởng và dinh dưỡng: Khối lượng lợn con tăng trưởng nhanh nhưng không đồng đều. Lúc 10 ngày tuổi, khối lượng tăng gấp 2 lần và lúc 21 ngày tuổi tăng gấp 4 lần so với sơ sinh. Khả năng tích lũy protein của lợn con sau 3 tuần tuổi đạt 9 - 14 g/kg thể trọng/ngày (cao vượt trội so với mức 0,3 - 0,4 g/kg thể trọng/ngày ở lợn trưởng thành). Sau 21 ngày, lượng sữa của lợn mẹ bắt đầu suy giảm kết hợp với sự thiếu hụt hàm lượng Hemoglobin trong máu dẫn đến giai đoạn khủng hoảng kéo dài khoảng 2 tuần, đòi hỏi phải áp dụng kỹ thuật tập ăn sớm bằng thức ăn công nghiệp có hàm lượng protein thô đạt từ 20 - 22%.
• Đặc điểm cơ quan tiêu hóa: Lợn sơ sinh có dung tích dạ dày nhỏ (chỉ nặng 6 - 8 g, chứa 35 - 50 g sữa). Đặc biệt, dịch vị lợn con dưới 1 tháng tuổi chưa có axit clohydric (HCl) tự do (hiện tượng hypohydric) mà chỉ ở dạng liên kết với chất nhầy, khiến men pepsinogen không thể hoạt hóa thành men pepsin để phân giải protein thức ăn. Việc tập ăn sớm bằng thức ăn hạt lúc 5 - 7 ngày tuổi kích thích tế bào vách dạ dày tiết dịch vị và sản sinh HCl tự do từ 14 ngày tuổi, đồng thời hạn chế sự phát triển của hệ vi khuẩn lên men thối rữa và vi khuẩn gây bệnh như Escherichia coli, Salmonella spp.
• Đặc điểm điều tiết thân nhiệt: Cơ thể lợn sơ sinh chứa tới 82% nước, lớp mỡ dưới da mỏng, lông thưa và diện tích bề mặt cơ thể lớn so với khối lượng. Trong 30 phút đầu sau sinh, lượng nước cơ thể giảm 1,5 - 2% khiến thân nhiệt giảm từ 5 - 10°C. Cơ năng điều tiết thân nhiệt của vỏ đại não chưa hoàn chỉnh khiến lợn con rất dễ bị stress nhiệt và nhiễm lạnh trong điều kiện khí hậu ẩm lạnh của miền Bắc.
• Đặc điểm miễn dịch thụ động: Lợn sơ sinh hoàn toàn không có kháng thể trong máu mà phụ thuộc vào việc hấp thu gamma-globulin qua niêm mạc ruột non bằng cơ chế ẩm bào từ sữa đầu của lợn mẹ. Cơ chế này đạt hiệu quả cao nhất trong 24 giờ đầu sau sinh nhờ chất ức chế men trypsin trong sữa đầu và khoảng cách giữa các tế bào vách ruột còn rộng (hàm lượng gamma-globulin đạt 20,3 mg/100 ml máu sau 24 giờ bú mẹ, đạt khoảng 24 mg/100 ml máu lúc 3 tuần tuổi so với 65 mg/100 ml máu ở lợn trưởng thành).
• Bệnh lý khảo cứu: Tổng quan các nghiên cứu thực tế về hội chứng tiêu chảy (do E. coli, Salmonella, virus PED), bệnh suyễn và viêm phổi địa phương do Mycoplasma hyopneumoniae kết hợp tạp khuẩn (Pasteurella multocida, Streptococcus spp.), viêm khớp do Streptococcus suis.

Phương pháp nghiên cứu và can thiệp kỹ thuật được triển khai gồm:

• Phương pháp thu thập dữ liệu chăn nuôi: Hồi cứu sổ sách theo dõi của trang trại qua các năm 2017, 2018 và 11 tháng năm 2019; phỏng vấn trực tiếp cán bộ quản lý, kỹ sư của hãng De Heus và công nhân kỹ thuật.
• Phương pháp thao tác kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng: Thực hiện quy trình chuẩn bị chuồng đẻ, dội nước vôi, phun sát trùng; áp dụng chế độ cho ăn nái đẻ theo định mức De Heus; đỡ đẻ, lau dịch nhờn đường hô hấp, cho bú sữa đầu trong vòng 10 - 36 giờ; ghép đàn; cắt đuôi bằng máy chuyên dụng (cách mông 2 cm); mài 1/3 răng nanh; bấm thẻ tai nhận diện; thiến dịch hoàn lợn đực lúc 4 ngày tuổi; tập ăn bằng cám De Heus 3800 từ ngày thứ 5 (cho ăn 6 - 8 lần/ngày, thời gian lưu cám trong máng không quá 6 giờ); phẫu thuật thoát vị bẹn (hecni) lúc 15 - 17 ngày tuổi; cai sữa lúc 21 - 24 ngày tuổi khi đạt trọng lượng từ 5 - 7 kg/con.
• Phương pháp thú y phòng bệnh: Sát trùng vệ sinh cơ sở (phun sát trùng, rắc vôi bột lối đi); tiêm phòng theo lịch dịch tễ (Spectinomycin phòng phân trắng lúc 1 ngày tuổi; tiêm sắt Nova Fe + B12 lúc 2 ngày tuổi; uống Nova-coc 5% phòng cầu trùng lúc 3 ngày tuổi; tiêm vắc xin Mycoplasma + Glasser mũi 1 lúc 1 tuần tuổi; tiêm vắc xin tai xanh PRRS lúc 2 tuần tuổi; tiêm Mycoplasma + Glasser mũi 2 lúc 3 tuần tuổi).
• Phương pháp chẩn đoán và điều trị: Khám lâm sàng qua quan sát vận động, màu sắc da lông, tính chất phân; kiểm tra thân nhiệt bằng mu bàn tay và nhiệt kế trực tràng 43°C (giữ 5 - 10 phút; thân nhiệt bình thường 38 - 40°C, sốt 41 - 42°C). Ứng dụng phác đồ điều trị tiêu chảy bằng kháng sinh Tiamulin 10% kết hợp Atropin và Han-tophan; phác đồ điều trị viêm phổi bằng Hanflor LA kết hợp Bromhexin 0,3% và thuốc bổ Han-tophan.
• Phương pháp xử lý số liệu: Thống kê mô tả và tính toán tỷ lệ phần trăm bằng máy tính cầm tay Casio.

Nội dung chính theo từng chương

Phần 1: Mở đầu

Tác giả nêu bật tính cấp thiết của việc áp dụng đồng bộ quy trình chăn dưỡng và thú y đối với lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi trong bối cảnh chăn nuôi trang trại tập trung chịu áp lực dịch bệnh lớn. Xác định rõ mục đích nghiên cứu là đánh giá hiện trạng cơ sở Thiên Thuận Tường, thực hiện quy trình kỹ thuật chăn dưỡng và điều tra, phòng trị các bệnh thường gặp nhằm nâng cao năng suất đàn lợn giống.

Phần 2: Tổng quan nghiên cứu

Phần này hệ thống hóa các cơ sở khoa học chuyên ngành: phân tích sinh lý sinh trưởng, hệ tiêu hóa thiếu axit HCl tự do, cơ chế điều nhiệt chưa hoàn chỉnh và quá trình hấp thu kháng thể thụ động qua sữa đầu của lợn non. Đồng thời, tác giả tổng hợp tài liệu về các bệnh truyền nhiễm và nội khoa điển hình (tiêu chảy phân trắng, tiêu chảy cấp PED, viêm phổi do Mycoplasma, viêm khớp do liên cầu khuẩn) cùng kết quả nghiên cứu phòng trị bằng vắc xin, kháng sinh và các giải pháp tiểu khí hậu chuồng nuôi của các tác giả trong và ngoài nước.

Phần 3: Đối tượng, nội dung và phương pháp tiến hành

Xác định đối tượng là đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trang trại Thiên Thuận Tường trong thời gian từ tháng 5/2019 đến tháng 11/2019. Mô tả chi tiết các bước kỹ thuật: vệ sinh sát trùng chuồng đẻ, định mức dinh dưỡng cho nái trước và sau đẻ, kỹ thuật đỡ đẻ, cho bú sữa đầu, mài nanh, cắt đuôi, bấm số tai, kỹ thuật thiến đực lúc 4 ngày tuổi, phương pháp mổ hecni và cai sữa. Trình bày các chỉ tiêu theo dõi, công thức tính tỷ lệ mắc bệnh, tỷ lệ khỏi bệnh và quy trình chẩn đoán lâm sàng qua nhiệt độ, hành vi.

Phần 4: Kết quả và thảo luận

Chương này phản ánh toàn bộ dữ liệu thực nghiệm thu thập được qua 6 tháng thực tập:

• Thống kê biến động cơ cấu đàn lợn của trang trại qua các năm 2017 - 2019: tổng đàn giảm từ 14.116 con (năm 2017) xuống 11.962 con (năm 2019), trong đó lợn con chiếm tỷ lệ áp đảo (>95%) và lợn nái sinh sản duy trì ở mức 416 - 492 con (chiếm 3,45% - 3,49%).
• Ghi nhận khối lượng công việc tác giả trực tiếp thực hiện: chăm sóc 187 lợn nái đẻ và 2.060 lợn con theo mẹ, nuôi dưỡng 1.034 lợn con cai sữa; đỡ đẻ cho 776 con (đạt 99,74%); thiến 468 lợn đực (đạt 98,50%); mài nanh, cắt đuôi, tiêm sắt cho 1.025 con (đạt 100%); cho uống thuốc phòng cầu trùng 1.430 con (đạt 100%).
• Đánh giá tỷ lệ nuôi sống lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi đạt 98,64% (2.032 con sống trên tổng số 2.060 con theo dõi).
• Đánh giá công tác phòng bệnh: việc vệ sinh chuồng trại đạt 98,33%, phun sát trùng đạt 95,56%, rắc vôi bột lối đi đạt 97,78%, tổng vệ sinh trang trại đạt 100%. Lịch tiêm phòng vắc xin và sử dụng thuốc phòng bệnh trên đàn lợn con đạt tỷ lệ an toàn tuyệt đối (100%).
• Chẩn đoán lâm sàng xác định 493/2.060 lợn con mắc bệnh (tỷ lệ 23,93%), gồm 2 bệnh chính: hội chứng tiêu chảy với 275 con mắc (13,35%) và bệnh viêm phổi với 218 con mắc (10,58%).
• Đánh giá hiệu quả điều trị: phác đồ sử dụng Tiamulin 10% điều trị hội chứng tiêu chảy đạt tỷ lệ khỏi 96,63% (265/275 con); phác đồ sử dụng Hanflor LA điều trị viêm phổi đạt tỷ lệ khỏi 98,16% (214/218 con).

Phần 5: Kết luận và đề nghị

Tổng hợp các chỉ tiêu kỹ thuật đã đạt được trong chăm sóc, nuôi dưỡng, phòng bệnh và điều trị. Tác giả kiến nghị trang trại cần siết chặt hơn nữa quy trình vệ sinh phòng dịch, tiếp tục bảo dưỡng, nâng cấp cơ sở vật chất chuồng nuôi và đề nghị Nhà trường duy trì chương trình đưa sinh viên thực tập chuyên sâu tại các doanh nghiệp chăn nuôi.

Kết quả và đóng góp

Nghiên cứu đã cung cấp chuỗi số liệu thực tế về cơ cấu đàn, hiệu quả thao tác kỹ thuật, tỷ lệ nuôi sống và kết quả điều trị bệnh trên đàn lợn tại doanh nghiệp:

Năm	Lợn nái sinh sản (con / %)	Lợn nái hậu bị (con / %)	Lợn đực khai thác (con / %)	Lợn đực hậu bị (con / %)	Lợn con (con / %)	Tổng đàn (con)
2017	492 (3,49%)	31 (0,22%)	32 (0,23%)	31 (0,22%)	13.530 (95,85%)	14.116
2018	442 (3,45%)	67 (0,53%)	24 (0,19%)	63 (0,49%)	12.215 (95,34%)	12.811
2019	416 (3,48%)	48 (0,41%)	18 (0,15%)	40 (0,33%)	11.440 (95,64%)	11.962

Bảng: Tình hình cơ cấu đàn lợn tại Công ty CP Thiên Thuận Tường giai đoạn 2017 - 11/2019

STT	Nội dung công việc kỹ thuật	Số con trực tiếp thực hiện	Kết quả đạt được (con)	Tỷ lệ thành công (%)
1	Đỡ đẻ lợn con	776	774	99,74%
2	Thiến lợn đực (4 ngày tuổi)	468	461	98,50%
3	Cắt đuôi, mài nanh, tiêm sắt	1.025	1.025	100,00%
4	Cho uống thuốc phòng cầu trùng	1.430	1.430	100,00%

Bảng: Kết quả thực hiện các thao tác kỹ thuật can thiệp trên đàn lợn con

Tháng theo dõi	Số con theo dõi (con)	Số con sống đến 21 ngày tuổi (con)	Tỷ lệ nuôi sống (%)
Tháng 9/2019	1.012	1.009	99,70%
Tháng 10/2019	1.048	1.044	99,61%
Tổng cộng	2.060	2.032	98,64%

Bảng: Tỷ lệ nuôi sống lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trại

Tên bệnh	Số con mắc bệnh (con)	Tỷ lệ mắc (%)	Phác đồ thuốc điều trị chính	Liều lượng và thời gian	Số con khỏi (con)	Tỷ lệ khỏi (%)
Hội chứng tiêu chảy	275	13,35%	Tiamulin 10% + Atropin + Han-tophan	2 - 3 ml/20 kg TT, tiêm bắp 3 - 5 ngày	265	96,63%
Viêm phổi	218	10,58%	Hanflor LA + Bromhexin 0,3% + Han-tophan	1 ml/20 kg TT, tiêm bắp 3 - 5 ngày	214	98,16%
Tổng số	493	23,93%	-	-	479	97,16%

Bảng: Tình hình mắc bệnh và hiệu quả can thiệp điều trị trên đàn lợn con

Về giải pháp và khuyến nghị kỹ thuật:

• Chuẩn hóa chế độ ăn cho nái: Thực hiện biểu đồ giảm cám trước ngày đẻ (giảm từ 3,5 kg xuống 1,5 kg đối với nái cơ bản, từ 2,5 kg xuống 1,0 kg đối với nái hậu bị) và tăng dần khẩu phần sau đẻ (đạt mức 6,0 kg/ngày đối với nái cơ bản và 5,0 kg/ngày đối với nái hậu bị vào ngày thứ 5 sau đẻ) để phòng ngừa hội chứng viêm vú, mất sữa (MMA) và tối ưu hóa lượng sữa đầu.
• Can thiệp chăm sóc non bộ: Khống chế nhiệt độ úm theo từng tuần tuổi (tuần 1: 37 - 39°C, tuần 2: 33 - 35°C, tuần 3: 28 - 31°C); cho lợn con bú sữa đầu ngay trong 10 phút sau sinh; rút ngắn thời điểm thiến lợn đực thương phẩm xuống 4 ngày tuổi (sớm hơn khuyến cáo thông thường 7 - 10 ngày tuổi) nhằm giảm thiểu chảy máu, giảm stress và rút ngắn thời gian liền sẹo.
• An toàn sinh học và tiêm phòng: Giữ vững tần suất vệ sinh chuồng trại hàng ngày (đạt 98,33%), rắc vôi bột (97,78%) và thực hiện đúng lịch tiêm phòng suyễn, tai xanh, tiêm bổ sung sắt hữu cơ Nova Fe + B12 (2 ml lúc 2 ngày tuổi) để triệt tiêu nguyên nhân thiếu máu gây tiêu chảy phân trắng.

Đóng góp thực tiễn của khóa luận: Khóa luận đã kiểm chứng hiệu quả thực địa của quy trình chăn nuôi lợn con công nghiệp chuyển giao từ hãng De Heus tại địa bàn tỉnh Quảng Ninh. Tác giả tự thực hiện và chứng minh tỷ lệ sống của lợn con đến 21 ngày tuổi đạt 98,64% (vượt mục tiêu định mức của trang trại là 95%), đồng thời chứng minh hiệu lực điều trị đạt trên 96% của hai phác đồ kháng sinh Tiamulin 10% và Hanflor LA trong điều kiện sản xuất quy mô lớn.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Theo văn bản khóa luận, các hạn chế và khó khăn tồn tại tại cơ sở gồm:

• Biến động dịch tễ và thị trường: Thị trường thịt lợn giai đoạn khảo sát biến động mạnh, giá bán giảm thấp trong khi giá thức ăn chăn nuôi gia tăng gây áp lực chi phí; dịch bệnh trong vùng diễn biến phức tạp làm tăng kinh phí phòng chống.
• Hạn chế về nhân lực và cơ sở vật chất: Đội ngũ công nhân trực tiếp tại trang trại còn thiếu hụt về mặt số lượng, gây ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ công việc vệ sinh và chăm sóc cục bộ. Một số hạng mục chuồng trại và trang thiết bị qua quá trình vận hành đã có biểu hiện xuống cấp, cần được bảo trì, cải tạo đồng bộ.
• Giới hạn chuyên môn: Nghiên cứu được thực hiện tại một cơ sở chăn nuôi cụ thể trong thời gian 6 tháng; việc chẩn đoán bệnh lý mới dừng lại ở cấp độ quan sát triệu chứng lâm sàng và mổ khám bệnh tích cơ bản, chưa tiến hành phân lập xác định kiểu gen vi khuẩn hoặc xét nghiệm PCR chuyên sâu đối với các chủng virus gây bệnh đường ruột và hô hấp.

Hướng nghiên cứu và can thiệp tiếp theo:

• Doanh nghiệp cần bố trí bổ sung công nhân kỹ thuật, tiến hành sửa chữa, cải tiến cơ sở vật chất chuồng nuôi nái và chuồng úm lợn con.
• Tiếp tục theo dõi các chỉ tiêu sinh trưởng của đàn lợn giai đoạn sau cai sữa (từ 22 ngày tuổi trở đi) để đánh giá đầy đủ tác động tồn lưu của quy trình tập ăn sớm và phác đồ phòng bệnh bằng vắc xin.

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận có giá trị tham khảo ứng dụng thực hành cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Chăn nuôi, Thú y: Tài liệu cung cấp bản mô tả chi tiết từng bước kỹ thuật đỡ đẻ, các thao tác tiểu phẫu lâm sàng (thiến lợn đực 4 ngày tuổi, phẫu thuật khâu thoát vị bẹn hecni 15 - 17 ngày tuổi) và phương pháp xác định triệu chứng bệnh thực địa.
• Kỹ thuật viên và cán bộ quản lý trang trại lợn công nghiệp: Cung cấp thông số định mức chi tiết về khẩu phần thức ăn cho nái trước/sau đẻ của De Heus, bảng lịch trình tiêm vắc xin và dùng thuốc phòng bệnh cho lợn con theo từng ngày tuổi (1, 2, 3 ngày tuổi và 1, 2, 3 tuần tuổi).
• Người làm đề tài nghiên cứu tương tự: Có thể tham khảo bảng chỉ tiêu theo dõi lâm sàng, biểu mẫu ghi chép ca bệnh và cách xây dựng các phác đồ phối hợp kháng sinh, thuốc giảm đau, thuốc long đờm và điện giải trong điều trị tiêu chảy, viêm phổi ở gia súc non.

Câu hỏi thường gặp

1. Khẩu phần ăn của lợn nái trước và sau khi đẻ được trang trại điều chỉnh như thế nào? Theo quy chuẩn kỹ thuật De Heus áp dụng tại trại, khẩu phần được cắt giảm dần trước đẻ và tăng dần sau đẻ. Cụ thể: đối với nái cơ bản, trước đẻ 4 ngày ăn 3,5 kg/ngày, giảm dần còn 2,0 kg trước đẻ 1 ngày và ngày đẻ chỉ ăn 1,5 kg (chia 3 bữa); sau khi đẻ, lượng ăn tăng dần từ 1,5 kg (sau đẻ 1 ngày) lên 3,0 kg (sau 2 ngày), 4,0 kg (sau 3 ngày), 5,0 kg (sau 4 ngày) và đạt 6,0 kg/ngày vào sau đẻ 5 ngày. Đối với nái hậu bị, mức ăn tương ứng giảm từ 2,5 kg trước đẻ 4 ngày xuống 1,0 kg trong ngày đẻ, sau đó tăng lên 5,0 kg/ngày vào sau đẻ 5 ngày.

2. Lịch dùng thuốc và vắc xin phòng bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại trại được thiết lập ra sao? Lịch phòng bệnh được thực hiện cụ thể:

• 1 ngày tuổi: Cho uống Spectinomycin 5% (liều 3 ml) phòng ỉa chảy phân trắng.
• 2 ngày tuổi: Tiêm bắp thuốc bổ sung sắt Nova Fe + B12 (liều 2 ml).
• 3 ngày tuổi: Cho uống thuốc Nova-coc 5% (liều 1 ml) phòng bệnh cầu trùng.
• 1 tuần tuổi: Tiêm bắp vắc xin phòng bệnh suyễn kết hợp Glasser lần 1 (liều 2 + 2 ml).
• 2 tuần tuổi: Tiêm bắp vắc xin phòng hội chứng rối loạn hô hấp và sinh sản (tai xanh - PRRS, liều 2 ml).
• 3 tuần tuổi: Tiêm bắp vắc xin phòng bệnh suyễn kết hợp Glasser lần 2 (liều 2 + 2 ml).

3. Thao tác thiến lợn đực và phẫu thuật hecni được thực hiện ở thời điểm nào với quy trình ra sao?

• Thiến lợn đực: Tiến hành vào ngày tuổi thứ 4 (sớm hơn mức thông thường 7 - 10 ngày). Tiêm trước 1 ml Amox, kẹp cố định đầu dốc xuống, rạch hai vết đứt chính giữa dịch hoàn, bộc lộ và dùng panh giật đứt dây bao dịch hoàn, lau sạch và bôi cồn iod sát trùng.
• Phẫu thuật hecni: Tiến hành khi lợn đạt 15 - 17 ngày tuổi. Cố định dốc ngược đầu, rạch đường 1,5 cm giữa núm vú thứ 1 và thứ 2 lệch ra ngoài 1 cm, dùng ngón tay cái móc bọc hecni, thắt nút dây chỉ đẩy ruột vào xoang bụng, đặt ngón tay chặn lỗ hecni rồi khâu phục hồi, bôi sát trùng và tiêm 1 ml Amox LA 10%.

4. Đàn lợn con theo dõi mắc những bệnh nào nhiều nhất và hiệu quả điều trị thực tế ra sao? Trong tổng số 2.060 lợn con theo dõi, có 493 con mắc bệnh (tỷ lệ 23,93%). Trong đó, hội chứng tiêu chảy chiếm tỷ lệ cao nhất với 275 con (13,35%), tiếp theo là bệnh viêm phổi với 218 con (10,58%). Khi điều trị:

• Tiêu chảy: Dùng kháng sinh Tiamulin 10% (tiêm bắp 2 - 3 ml/20 kg TT trong 3 - 5 ngày) kết hợp Atropin và truyền Han-tophan với dung dịch mặn đẳng trương 0,9%; chữa khỏi 265/275 con, đạt tỷ lệ 96,63%.
• Viêm phổi: Dùng Hanflor LA (tiêm bắp 1 ml/20 kg TT trong 3 - 5 ngày) kết hợp Bromhexin 0,3% và Han-tophan; chữa khỏi 214/218 con, đạt tỷ lệ 98,16%.

5. Cơ sở sinh lý nào khiến lợn con dưới 14 - 20 ngày tuổi dễ mắc bệnh đường tiêu hóa và trại đã xử lý bằng giải pháp nào? Nguyên nhân do trong dịch vị lợn con dưới 1 tháng tuổi chưa có axit HCl tự do (chỉ có HCl liên kết, trạng thái hypohydric), khiến men pepsinogen không thể chuyển hóa thành men pepsin có hoạt tính phân giải protein, đồng thời dạ dày mất đi hàng rào axit diệt khuẩn tự nhiên. Để khắc phục, trang trại áp dụng kỹ thuật tập ăn sớm từ ngày thứ 5 bằng cám De Heus 3800. Thức ăn dạng viên hạt giúp kích thích cơ học lên tế bào vách dạ dày, thúc đẩy phản xạ tiết dịch vị và sản sinh axit HCl tự do sớm ngay từ 14 ngày tuổi, từ đó ổn định hệ vi sinh vật và tăng cường tiêu hóa.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của sinh viên Vương Thị Nga đã phản ánh chi tiết và trung thực quy trình chăm sóc nuôi dưỡng, công tác an toàn sinh học và phòng trị bệnh cho đàn lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi tại Công ty CP Thiên Thuận Tường. Thông qua việc kiểm soát chặt chẽ nhiệt độ úm, cho bú sữa đầu sớm, thiến đực lúc 4 ngày tuổi, tập ăn cám De Heus 3800 từ ngày thứ 5 và áp dụng nghiêm ngặt lịch tiêm phòng, tỷ lệ nuôi sống lợn con đến 21 ngày tuổi đạt mức cao 98,64%. Bên cạnh đó, các phác đồ can thiệp lâm sàng bằng kháng sinh Tiamulin 10% và Hanflor LA đã chứng minh hiệu lực điều trị dứt điểm trên 96% đối với hội chứng tiêu chảy và viêm phổi, cung cấp nguồn dữ liệu thực chứng có giá trị cho thực hành chăn nuôi lợn sinh sản quy mô công nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Trong những năm gần đây cùng với xu hướng phát triển chung của nền kinh tế, ngành chăn nuôi thú y ở nước ta cũng đang từng bước phát triển nhằm đem lại nhiều sản phẩm có chất lượng cho xã hội và đóng một vai trò quan trọng trong nền kinh tế quốc dân. Ngành chăn nuôi thú y nói chung, ngành chăn nuôi lợn nói riêng là một nghề có truyền thống lâu đời và phổ biến của nhân dân ta. Ngành chăn nuôi lợn đã và đang phát triển cả về số lượng, chất lượng đàn lợn cũng như cơ sở vật chất phục vụ chăn nuôi, tất cả vì mục đích nâng cao chất lượng sản phẩm cho nhu cầu tiêu dùng của người dân trong nước cũng như trong xuất khẩu.Tuy nhiên với số lượng đàn nuôi ngày càng lớn, mật độ lợn trong chuồng nuôi ngày càng đông cộng với ảnh hưởng liên tục từ các yếu tố khác như: thời tiết, khí hậu, nguồn nước, không khí. nên vấn đề dịch bệnh có những biến đổi khó lường, đặc biệt quá trình chăm sóc, nuôi dưỡng ở giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi ảnh hưởng rất nhiều đến sự phát triển và sinh trưởng của lợn sau này.

Biện pháp hiệu quả nhất chính là thực hiện vệ sinh, chăm sóc, nuôi dưỡng, cùng với việc sử dụng vắc xin phòng bệnh và sử dụng các loại kháng sinh để điều trị bệnh một cách kịp thời và hợp lý để đạt hiệu quả kinh tế cao. Xuất phát từ tình hình thực tế trên, được sự đồng ý của BCN khoa, giáo viên hướng dẫn và cơ sở thực tập em tiến hành thực hiện chuyên đề: “Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng và phòng trị bệnh cho lợn con từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi nuôi tại trại công ty khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường TP Cẩm Phả - Quảng Ninh”. Mục đích và yêu cầu của chuyên đề 1. Mục đích - Đánh giá tình hình chăn nuôi tại trại công ty khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường - TP Cẩm Phả - Tỉnh Quảng Ninh.

- Thực hiện quy trình chăm sóc nuôi dưỡng cho đàn lợn con nuôi tại trại. - Điều tra tình hình nhiễm bệnh và thực hiện quy trình phòng trị bệnh cho lợn con nuôi tại trại. Yêu cầu - Đánh giá được tình hình chăn nuôi tại trại công ty khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường - TP Cẩm Phả - Tỉnh Quảng Ninh. - Thực hiện được các quy trình chăm sóc, nuôi dưỡng cho đàn lợn con nuôi tại trại đạt hiệu quả cao.

- Điều tra được tình hình nhiễm bệnh và áp dụng biện pháp phòng trị bệnh cho lợn con nuôi tại trại. m 3 Phần 2 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Điều kiện cơ sở nơi thực tập 2. Điều kiện trang trại * Vị trí địa lý Trại lợn nái sinh sản của công ty CP khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường nằm trên địa phận tổ 2, khu 1, phường Cửa Ông, thành phố Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh.

Phường Cửa Ông có địa hình khá phức tạp, phía Bắc là những dải núi cao. Độ cao trung bình 600m, thuộc cánh cung bình phong Đông Triều - Móng Cái. Phía Đông giáp sông Mông Dương, huyện Vân Đồn. Phía Tây giáp phường Cẩm Phú, xã Dương Huy, thành phố Cẩm Phả.

Phía Nam giáp biển. Phía Bắc giáp phường Mông Dương. * Điều kiện khí hậu Cẩm Phả là một thành phố thuộc tỉnh Quảng Ninh, ở vùng Đông Bắc Bộ, chịu ảnh hưởng của khí hậu nhiệt đới gió mùa. Do đó, trại lợn của Công ty CP khai thác khoáng sản Thiên Thuận Tường cũng chịu ảnh hưởng chung của khí hậu vùng.

- Nhiệt độ trung bình năm là 23ºC. - Lượng mưa: lượng mưa trung bình năm là 2.