Quản trị rủi ro tài chính của công ty tnhh bê tông vá xây lắp petrolimex luận văn thạc sĩ kinh tế

Nghiên cứu quản trị rủi ro tài chính Công ty TNHH Bê tông và Xây lắp Petrolimex. Luận văn thạc sĩ kinh tế đưa ra kiến nghị tối ưu.

• Tác giả: Phạm Quang Hiệu
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Minh Thảo
• Trường học: Trường Đại Học Thương Mại
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Quản Trị Rủi Ro Tài Chính Của Công Ty TNHH Bê Tông Vá Xây Lắp - Petrolimex
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan luận văn quản trị rủi ro tài chính Petrolimex

Luận văn thạc sĩ kinh tế về “Quản trị rủi ro tài chính của Công ty TNHH Bê tông và Xây lắp - Petrolimex” cung cấp một cái nhìn chuyên sâu và hệ thống về một trong những hoạt động quản trị quan trọng nhất của doanh nghiệp. Trong bối cảnh thị trường xây dựng và bất động sản nhiều biến động, việc đảm bảo an toàn tài chính doanh nghiệp trở thành yếu tố sống còn. Nghiên cứu này không chỉ hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản trị rủi ro mà còn đi sâu phân tích thực trạng tại một doanh nghiệp cụ thể, từ đó đề xuất các giải pháp thực tiễn. Mục tiêu chính là xây dựng một quy trình quản trị rủi ro hiệu quả, giúp doanh nghiệp giảm thiểu biến động thu nhập, bảo vệ dòng tiền và nâng cao giá trị cho chủ sở hữu. Một chính sách quản lý rủi ro tốt giúp củng cố niềm tin của nhà đầu tư, đối tác và cải thiện mức độ tín nhiệm của công ty trên thị trường.

1.1. Cơ sở lý luận về quản trị rủi ro và rủi ro tài chính

Luận văn tiếp cận khái niệm rủi ro theo quan điểm trung hòa, định nghĩa rủi ro là một sự kiện không chắc chắn có thể tác động tích cực hoặc tiêu cực đến mục tiêu của doanh nghiệp. Đặc biệt, rủi ro tài chính (RRTC) được xác định là những rủi ro phát sinh khi doanh nghiệp huy động và sử dụng vốn nợ. Theo tác giả Phạm Quang Hiệu, các loại RRTC chính bao gồm rủi ro thanh khoản, rủi ro thị trường (tỷ giá, lãi suất, giá hàng hóa), và rủi ro tín dụng. Việc hiểu rõ bản chất các loại rủi ro này là bước đầu tiên và quan trọng nhất trong việc xây dựng một mô hình quản trị rủi ro tài chính hiệu quả, giúp doanh nghiệp chủ động đối phó thay vì phản ứng thụ động trước các sự kiện bất lợi.

1.2. Tầm quan trọng của hiệu quả hoạt động tài chính

Đối với các doanh nghiệp trong rủi ro ngành xây dựng, hiệu quả hoạt động tài chính có ý nghĩa quyết định đến khả năng cạnh tranh và tăng trưởng bền vững. Một hệ thống quản trị rủi ro tài chính hiệu quả không chỉ giúp giảm thiểu tổn thất tiềm ẩn mà còn tạo ra lợi thế cạnh tranh. Nó giúp ổn định dòng tiền, giảm chi phí vốn, hỗ trợ việc lập báo cáo tài chính chính xác và tăng cường khả năng ra quyết định chiến lược. Khi doanh nghiệp kiểm soát tốt rủi ro, các bên liên quan như nhà đầu tư và chủ nợ sẽ có cái nhìn tích cực hơn, từ đó tạo điều kiện thuận lợi cho việc huy động vốn và mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh trong tương lai.

II. Thách thức trong quản trị rủi ro tài chính ngành xây lắp

Công ty TNHH Bê tông và Xây lắp - Petrolimex, cũng như nhiều doanh nghiệp khác trong ngành, phải đối mặt với nhiều thách thức cố hữu. Các rủi ro ngành xây dựng mang tính đặc thù cao, đòi hỏi một hệ thống quản trị nhạy bén và linh hoạt. Những biến động vĩ mô như chính sách thắt chặt tín dụng của ngân hàng, sự đóng băng của thị trường bất động sản, hay sự thay đổi trong chính sách pháp luật đều tạo ra áp lực lớn lên an toàn tài chính doanh nghiệp. Nghiên cứu chỉ ra rằng công ty phải đối mặt với rủi ro từ tỉ lệ nợ trên tổng vốn cao, khó khăn trong việc sử dụng đòn bẩy tài chính và xử lý nợ khó đòi. Đây là những vấn đề cốt lõi mà một quy trình quản trị rủi ro hiệu quả cần phải giải quyết triệt để.

2.1. Rủi ro từ biến động giá nguyên vật liệu và thị trường

Một trong những rủi ro lớn nhất là phân tích rủi ro thị trường, đặc biệt là sự biến động giá nguyên vật liệu. Giá thép, xi măng, và các vật tư khác có thể thay đổi đột ngột, ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí dự toán và biên lợi nhuận của các dự án. Bên cạnh đó, phòng ngừa rủi ro tỷ giá cũng là một thách thức khi công ty phải nhập khẩu máy móc, thiết bị. Sự thay đổi tỷ giá có thể làm tăng chi phí đầu vào, trong khi việc kiểm soát rủi ro lãi suất trở nên phức tạp hơn trong môi trường lãi suất biến động, tác động trực tiếp đến chi phí vay vốn cho các dự án dài hạn.

2.2. Vấn đề quản lý rủi ro tín dụng và thu hồi công nợ

Quản lý rủi ro tín dụng là một bài toán nan giải trong ngành xây lắp. Đặc thù của ngành là các khoản phải thu lớn và thời gian thanh toán kéo dài. Việc thu hồi công nợ ngành xây lắp thường gặp nhiều khó khăn, dẫn đến nguy cơ nợ xấu cao, ảnh hưởng trực tiếp đến dòng tiền và đo lường rủi ro thanh khoản. Luận văn của Phạm Quang Hiệu chỉ ra rằng tình hình các khoản phải thu tại công ty có nhiều biến động, đòi hỏi phải có chính sách tín dụng khách hàng chặt chẽ hơn và các biện pháp thu hồi nợ quyết liệt để đảm bảo dòng tiền hoạt động ổn định.

III. Phương pháp nhận diện và phân tích rủi ro tài chính

Để quản trị hiệu quả, bước đầu tiên là phải nhận diện chính xác các rủi ro. Luận văn đề xuất một quy trình nhận diện có hệ thống, kết hợp nhiều phương pháp khác nhau. Đây không phải là một hoạt động một lần mà là một quá trình liên tục, giúp doanh nghiệp luôn cập nhật và lường trước các mối nguy tiềm tàng. Việc nhận diện đúng và đủ là nền tảng để xây dựng các kịch bản ứng phó, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động tài chính. Các phương pháp này giúp chuyển hóa những rủi ro mơ hồ thành các vấn đề cụ thể, có thể đo lường và quản lý được. Quá trình này đòi hỏi sự tham gia của nhiều phòng ban, từ tài chính, kinh doanh đến kỹ thuật, để có cái nhìn toàn diện nhất về rủi ro hoạt động doanh nghiệp.

3.1. Kỹ thuật nhận diện qua phân tích báo cáo tài chính

Phương pháp phân tích báo cáo tài chính là công cụ cơ bản và mạnh mẽ nhất để nhận diện rủi ro. Bằng cách phân tích các chỉ số tài chính quan trọng như hệ số thanh toán, hệ số nợ, và các chỉ số về khả năng sinh lời (ROA, ROE), nhà quản trị có thể phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường. Ví dụ, một hệ số thanh toán ngắn hạn dưới 1 cho thấy nguy cơ về đo lường rủi ro thanh khoản. Tương tự, việc phân tích cơ cấu vốn của công ty xây dựng qua tỷ lệ Nợ/Vốn chủ sở hữu sẽ chỉ ra mức độ phụ thuộc vào vốn vay và rủi ro từ đòn bẩy tài chính.

3.2. Sử dụng bảng kê khảo sát và tham vấn ý kiến chuyên gia

Ngoài phân tích số liệu, luận văn còn nhấn mạnh tầm quan trọng của các phương pháp định tính. Việc thiết lập bảng kê các rủi ro tiềm ẩn, tiến hành khảo sát nội bộ tại các phòng ban và tham vấn ý kiến chuyên gia là những cách hiệu quả để phát hiện các rủi ro chưa thể hiện rõ trên báo cáo. Đặc biệt, ý kiến từ các chuyên gia trong ngành hoặc các nhà tư vấn có thể mang lại góc nhìn khách quan và kinh nghiệm quý báu, giúp công ty xây dựng một mô hình quản trị rủi ro tài chính toàn diện và phù hợp với thực tiễn hoạt động kinh doanh.

IV. Bí quyết đo lường và kiểm soát rủi ro tài chính hiệu quả

Sau khi nhận diện, việc đo lường và kiểm soát là bước tiếp theo trong quy trình quản trị rủi ro. Mục tiêu là lượng hóa tác động tiềm tàng của rủi ro và xây dựng các biện pháp phòng ngừa, giảm thiểu hoặc chuyển giao rủi ro. Một hệ thống kiểm soát hiệu quả giúp doanh nghiệp không chỉ đối phó với khủng hoảng mà còn chủ động nắm bắt cơ hội. Luận văn đã phân tích các chỉ tiêu cụ thể mà Công ty Petrolimex Xây lắp đang sử dụng và đề xuất các phương pháp tiên tiến hơn. Việc áp dụng các công cụ và kỹ thuật phù hợp sẽ giúp doanh nghiệp cân bằng giữa rủi ro và lợi nhuận, hướng tới mục tiêu tăng trưởng bền vững và đảm bảo an toàn tài chính doanh nghiệp.

4.1. Cách đo lường rủi ro thanh khoản và rủi ro lãi suất

Để đo lường rủi ro thanh khoản, các chỉ số như hệ số thanh toán ngắn hạn, hệ số thanh toán nhanh và hệ số thanh toán tức thời được sử dụng phổ biến. Nghiên cứu cho thấy khả năng thanh toán của công ty trong giai đoạn 2018-2020 có nhiều biến động. Đối với kiểm soát rủi ro lãi suất, doanh nghiệp cần phân tích độ nhạy của lợi nhuận trước những thay đổi của lãi suất thị trường, đặc biệt khi có các khoản vay lớn. Các công cụ như hợp đồng kỳ hạn lãi suất hoặc hoán đổi lãi suất có thể được xem xét như những giải pháp tài chính cho doanh nghiệp.

4.2. Xây dựng chiến lược xử lý rủi ro Né tránh giảm thiểu chấp nhận

Không phải tất cả rủi ro đều cần được loại bỏ. Một chiến lược xử lý rủi ro thông minh bao gồm bốn hướng tiếp cận chính: né tránh, chuyển giao, giảm thiểu và chấp nhận. Doanh nghiệp có thể né tránh rủi ro bằng cách không tham gia vào các hoạt động quá mạo hiểm. Chuyển giao rủi ro có thể thực hiện qua bảo hiểm hoặc các điều khoản hợp đồng. Giảm thiểu rủi ro bằng cách cải tiến quy trình quản trị rủi ro nội bộ. Cuối cùng, chấp nhận rủi ro đối với những tác động nhỏ và dự phòng một khoản tài chính để xử lý, giúp tối ưu hóa việc sử dụng nguồn lực.

V. Phân tích thực trạng quản trị rủi ro tại Petrolimex Xây lắp

Chương 2 của luận văn tập trung phân tích báo cáo tài chính và thực trạng quản trị tại Công ty TNHH Bê tông và Xây lắp - Petrolimex giai đoạn 2018-2020. Dữ liệu cho thấy, dù doanh thu có sự biến động, công ty vẫn duy trì được đà tăng trưởng lợi nhuận nhờ quản lý tốt giá vốn. Tuy nhiên, các rủi ro tiềm ẩn vẫn tồn tại. Cơ cấu vốn của công ty xây dựng này cho thấy tỷ trọng nợ phải trả còn cao, khoảng 67% tổng nguồn vốn, tạo áp lực lên khả năng thanh toán. Bên cạnh những kết quả đạt được, nghiên cứu cũng chỉ ra các hạn chế trong quy trình quản trị rủi ro hiện tại, làm cơ sở cho việc đề xuất các giải pháp ở chương sau.

5.1. Đánh giá hiệu quả hoạt động tài chính qua các chỉ số

Giai đoạn 2018-2020, lợi nhuận sau thuế của công ty tăng trưởng đều, từ 3,9 tỷ đồng (2018) lên 4,3 tỷ đồng (2020). Điều này cho thấy nỗ lực kiểm soát chi phí đã mang lại hiệu quả hoạt động tài chính tích cực. Tuy nhiên, các chỉ số về khả năng thanh toán cho thấy những thách thức. Hệ số thanh toán ngắn hạn và nhanh cần được cải thiện để đảm bảo khả năng chi trả các khoản nợ đến hạn. Việc phân tích sâu các chỉ số này giúp ban lãnh đạo có cái nhìn rõ nét về sức khỏe tài chính và những điểm yếu cần khắc phục.

5.2. Hạn chế trong quy trình và các nhân tố ảnh hưởng

Luận văn chỉ ra rằng quy trình quản trị rủi ro tài chính tại công ty vẫn còn mang tính thụ động và chưa được hệ thống hóa. Công tác nhận diện và đo lường rủi ro chủ yếu dựa vào kinh nghiệm của ban lãnh đạo thay vì các công cụ, mô hình chuyên nghiệp. Các nhân tố bên trong như năng lực quản lý và chính sách tài chính, cùng với các nhân tố bên ngoài như môi trường pháp lý và cạnh tranh thị trường, đều ảnh hưởng đến hoạt động này. Việc thiếu một bộ phận chuyên trách về quản trị rủi ro cũng là một hạn chế lớn cần được giải quyết.

VI. Hướng dẫn giải pháp tài chính cho doanh nghiệp xây lắp

Trên cơ sở phân tích lý luận và thực trạng, luận văn đã đề xuất một hệ thống các giải pháp đồng bộ nhằm nâng cao hiệu quả quản trị rủi ro tài chính tại Công ty Petrolimex Xây lắp. Các giải pháp này không chỉ tập trung vào việc hoàn thiện các bước trong quy trình quản trị mà còn đề cập đến việc nâng cao nhận thức và năng lực của đội ngũ quản lý. Mục tiêu cuối cùng là xây dựng một văn hóa quản trị rủi ro chủ động, giúp doanh nghiệp phát triển bền vững. Đây là những kinh nghiệm quý báu không chỉ cho Petrolimex Xây lắp mà còn cho các doanh nghiệp khác trong ngành, đồng thời mở ra hướng nghiên cứu cho các khóa luận tốt nghiệp kinh tế trong tương lai.

6.1. Hoàn thiện quy trình nhận diện đo lường và kiểm soát rủi ro

Giải pháp trọng tâm là cần phải chuẩn hóa quy trình quản trị rủi ro. Cụ thể, công ty cần xây dựng một sơ đồ quy trình rõ ràng, từ bước nhận diện, phân tích, đo lường đến kiểm soát và theo dõi. Cần áp dụng đa dạng các công cụ định lượng và định tính để đo lường rủi ro thanh khoản và các rủi ro khác một cách chính xác hơn. Đồng thời, cần thành lập một bộ phận hoặc cử một cán bộ chuyên trách về quản trị rủi ro để đảm bảo quy trình được thực thi một cách nhất quán và hiệu quả trên toàn công ty.

6.2. Đề xuất các giải pháp tài chính khác nhằm nâng cao an toàn

Bên cạnh việc hoàn thiện quy trình, các giải pháp tài chính cho doanh nghiệp khác cũng được đề xuất. Cụ thể, công ty cần tái cơ cấu nguồn vốn theo hướng giảm tỷ trọng nợ vay, tăng vốn chủ sở hữu để cải thiện an toàn tài chính doanh nghiệp. Tăng cường quản lý dòng tiền dự án thông qua việc lập kế hoạch dòng tiền chi tiết và theo dõi sát sao. Xây dựng chính sách tín dụng thương mại chặt chẽ hơn để đẩy nhanh thu hồi công nợ ngành xây lắp, giảm thiểu rủi ro nợ xấu. Đây là những bước đi cần thiết để củng cố nền tảng tài chính vững chắc.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN TRỊ RỦI RO TÀI CHÍNH TRONG DOANH NGHIỆP 1. Các vấn đề cơ bản về rủi ro tài chính trong doanh nghiệp 1. Khái niệm chung về rủi ro Hoạt động kinh tế - xã hội của loài người ngày càng đa dạng và phong phú, kết quả các hoạt động chịu sự tác động của ngày càng nhiều yếu tố vì vậy rủi ro luôn tiềm ẩn trong xã hội loài người.

Tuy nhiên, khái niệm về rủi ro nói chung, rủi ro trong lĩnh vực kinh doanh nói riêng hiện vẫn còn nhiều tranh cãi. Nếu có một tổ chức Quốc tế nào đứng ra để định nghĩa về khái niệmrủi ro thì chắc hẳn họ là một tổ chức can đảm và đông đảo thành viên.Bởi vì quan điểm về rủi ro dựa trên những cái nhìn chủ quan của mỗitrường phái khác nhau, mỗi trường phái lại chia thành tập hợp các gócnhìn khác nhau, mỗi tập hợp lại bao gồm các cá nhân có khẩu vị riêngvề rủi ro. Vì vậy để bàn về rủi ro với một sự thống nhất về mặt địnhnghĩa có vẻ như là điều bất khả thi, nhưng hãy cùng nhìn lại quá khứđể xem những chuyên gia nói về rủi ro thế nào, từ đó chúng ra sẽ cócái nhìn tổng quan hơn về nó. Hiện nay có nhiều quan điểm khác nhau về rủi ro:  Quan điểm truyền thống (Theo trường phái tiêu cực): - Theo từ điển Oxford: “ Rủi ro là khả năng gặp nguy hiểm hoặc bị đau đớn, thiệt hại”.

Một số từ điển khác cũng đưa ra khái niệm tương tự: “ rủi ro là sự bất trắc, gây ra mất mát hay hư hỏng”, hay “ rủi ro là yếu tố liên quan đến sự nguy hiểm, sự khó khăn hoặc điều không chắc chắn’ 8 - Tiêu chuẩn quản lý rủi ro được chính thức ban hành vào năm 1991 tại Na uy, trong đó định nghĩa “ rủi ro là hiện thân mối nguy hiểm không dự đoán được” - Một số tổ chức hiệp hội ở một số nước trước đây như: Hiệp hội tiêu chuẩn Canada, Hiệp hội nghiên cứu và thông tin xây dựng Anh quốc, tổ chức viễn thông và máy tính trung tâm Anh quốc, … định nghĩa rủi ro là khả năng xuất hiện của các sự kiện, tình huống hiểm hoạ, mất mát và các hậu quả không dự đoán trước được của nó” - Ở Việt nam, khái niệm rủi ro cũng được hiểu theo nghĩa là mất mát, thiệt hại, khó khăn, nguy hiểm hoặc điều kiện không chắc chắn có thể xảy ra cho con người. Theo từ điển tiếng Việt do Trung tâm từ điển học Hà nội xuất bản năm 1995 thì “ rủi ro là điều không lành, không tốt, bất ngờ xảy đến” - Theo quan điểm truyền thống, khi đề cập tới rui ro, người ta liên tưởng đến tính tiêu cực của rủi ro. Rủi ro được hiểu đó là sự mất mát, thiệt hại. Rủi ro là không thể nhận dạng và đo lường được.

 Quan điểm trung hòa - Hiệp hội quản lý dự án Anh quốc cho rằng “ rủi ro là một sự kiện không chắc chắn hoặc tập hợp các hoàn cảnh tác động làm thay đổi các mục tiêu của dự án” - Viện tiêu chuẩn Anh quốc định nghĩa: “ rủi ro là sự kiện không chắc chắn tác động đến các kết quả kinh doanh hoặc mục tiêu của dự án”. - Tiêu chuẩn quản lý rủi ro của Úc và New Zealand cũng đưa ra định nghĩa: “Rủi ro là khả năng gây sự kiện tác động ảnh hưởng đến các mục tiêu”. Các quan điểm này đều thống nhất rủi ro là sự kiện không chắc chắn, tác động làm thay đổi mục tiêu của dự án. Tuy nhiên bản chất của tác động không được chỉ rõ là tác động tiêu cực hay tích cực, như vậy có thể hiểu tác động này bao gồm cả tác động tích cực và tiêu cực và cũng không đề cập tới mức độ cũng như khả năng xảy ra như thế nào.

 Quan điểm hiện đại 9 Ngày nay, một số học giả trên thế giới cho rằng rủi ro là có thể đo lường được, và nói đến rủi ro là bao hàm cả thiệt hại cũng như các lợi ích do các tác động ngẫu nhiên mang lại. - Rủi ro là sự bất trắc có thể đo lường được (Frank Knight)[21] - Rủi ro là một sự tổng hợp những sự ngẫu nhiên có thể đo lường được bằng xác suất (Irving Preffer)[23]. - Rủi ro là một tình trạng trong đó các biến cố xảy ra trong tương lai có thể xác định được (Marilu Hurt McCarty) [22] - Rủi ro là tình hình sự việc phát triển theo một xác suất nhất định hoặc một sự việc lớn hay nhỏ được bố trí theo một xác suất (Nguyễn Văn Tiến, 2014)[9]. - Rủi ro là biến động tiềm ẩn của kết quả (Đoàn Thị Hồng Vân, 2007) [11] - Khái niệm rủi ro gắn liền với khả năng xảy ra của một số biến cố không lường trước được hay đúng hơn là một biến số mà ta hoàn toàn không chắc chắn.

(Geogers Hirsch) [24] Bài luận văn sẽ đi theo quan điểm trung hòa để định nghĩa rằng rủi ro bao gồm cả yếu tố tích cực và tiêu cực: “Rủi ro là một sự kiện không chắc chắn hoặc tập hợp các hoàn cảnh tác động làm thay đổi các mục tiêu của dự án” 1. Khái niệm rủi ro tài chính Rủi ro tài chính của doanh nghiệp là những rủi ro phát sinh khi doanh nghiệp huy động và sử dụng nguồn vốn nợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Chu trình hoạt động của doanh nghiệp bắt đầu từ việc lựa chọn ngành nghề kinh doanh việc lựa chọn ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh nào sẽ chịu rủi ro kinh doanh mang tính đặc thù của lĩnh vực đó, tiếp đến doanh nghiệp đứng trước lựa chọn mức độ sử dụng các tài sản có chi phí cố định kinh doanh khác nhau hay nói cách khác là việc quyết định lựa chọn đầu tư vào tài sản cố định có giá trị lớn, hiện đại hay đầu tư vào tài sản cố định có giá trị vừa phải. Quyết định đầu tư càng nhiều vào tài sản có chi phí cố định kinh doanh khi đó quan điểm đưa ra là doanh nghiệp đang chịu rủi ro hoạt động ở mức cao.

Mặt khác, việc bố trí nguồn vốn phục vụ cho hoạt động kinh 10 doanh của doanh nghiệp như thế nào, tỷ lệ trên tổng vốn cao hay thấp điều này phần nào phản ánh mức độ rủi ro tài chính của doanh nghiệp. Theo cách tiếp cận này “Rủi ro tài chính là biến cố rủi ro khi công ty huy động nợ phục vụ cho hoạt động kinh doanh tuy nhiên việc sử dụng nợ không đạt hiệu quả như mong đợi ảnh hưởng tới khả năng thanh toán và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp”. Chu trình hoạt động của doanh nghiệp bắt đầu từ việc lựa chọn ngành nghề kinh doanh việc lựa chọn ngành nghề, lĩnh vực kinh doanh nào sẽ chịu rủi ro kinh doanh mang tính đặc thù của lĩnh vực đó, tiếp đến doanh nghiệp đứng trước lựa chọn mức độ sử dụng các tài sản có chi phí cố định kinh doanh khác nhau hay nói cách khác là việc quyết định lựa chọn đầu tư vào tài sản cố định có giá trị lớn, hiện đại hay đầu tư vào tài sản cố định có giá trị vừa phải. Quyết định đầu tư càng nhiều vào tài sản có chi phí cố định kinh doanh khi đó quan điểm đưa ra là doanh nghiệp đang chịu rủi ro hoạt động ở mức cao.

Mặt khác, việc bố trí nguồn vốn phục vụ cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp như thế nào, tỷ lệ trên tổng vốn cao hay thấp điều này phần nào phản ánh mức độ rủi ro tài chính của doanh nghiệp. Theo cách tiếp cận này “Rủi ro tài chính là biến cố rủi ro khi công ty huy động nợ phục vụ cho hoạt động kinh doanh tuy nhiên việc sử dụng nợ không đạt hiệu quả như mong đợi ảnh hưởng tới khả năng thanh toán và hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp’’ 1.3 Các loại rủi ro tài chính (Xem bảng 1.1 phân loại rủi ro tài chính) 11 Bảng 1.1 Phân loại rủi ro tài chính Tiêu thức Các loại rủi ro tài chính STT phân loại - Rủi ro thanh khoản: là rủi ro khi doanh nghiệp không đủ các nguồn lực thanh toán các khoản nợ tới hạn. - Nhóm rủi ro thị trường: +Rủi ro tỷ giá: Là rủi ro xảy đến do những biến động của tỷ giá gây ra +Rủi ro giá bán hàng hóa giảm: là rủi ro xảy đến khi giá bán hàng hóa của doanh nghiệp giảm so với kỳ vọng làm Theo cách giảm doanh thu và lợi nhuận thực tế giảm so với kỳ vọng. 1 tiếp cận về +Rủi ro lãi suất: Là rủi ro xảy đến khi lãi suất tăng ảnh hưởng tới chi phí vốn, khả năng thanh toán lãi vay của quản lý tài doanh nghiệp.

chính +Rủi ro chi phí tăng: là rủi ro xảy đến khi giá cả các yếu tố đầu vào biến động tăng làm tăng chi phí của doanh nghiệp dẫn tới giảm lợi nhuận so với dự kiến - Rủi ro dòng tiền: là rủi ro xảy đến từ việc quản lý dòng tiền vào ra không hợp lý hay là việc chuyển đổi các tài sản không bắt kịp với nhu cầu thanh toán các khoản nợ tới hạn. - Rủi ro đầu tư/ thoái vốn: Là rủi ro xẩy đến do quyết định đầu tư không hiệu quả dẫn tới lợi nhuận không như mong đợi - Rủi ro huy động vốn: Là rủi ro xảy đến khi số vốn huy động được không đạt như mong đợi - Rủi ro trốn nợ: là rủi ro xảy đến khi đối tác của doanh nghiệp không có khả năng thanh toán các khoản nợ đến hạn với doanh nghiệp. - Rủi ro hệ thống là những rủi ro tác động đến toàn bộ hoặc hầu hết các DN không tính đến tình trạng tài chính hay trình độ quản lý của DN. Do vậy, không thể giảm thiểu rủi ro này bằng cách đa dạng hoá.

Trên thực tế, khái niệm “rủi 2 Theo phạm ro hệ thống” và “rủi ro không thể đa dạng hoá” có thể được sử dụng thay thế cho nhau. Các rủi ro tài chính thuộc vi nhóm này gồm có: rủi ro tỷ giá, rủi ro lãi suất, rủi ro biến động giá. - Rủi ro phi hệ thống là những rủi ro chỉ tác động đến một hoặc một số DN. Các rủi ro tài chính thuộc nhóm này gồm có: rủi ro đòn bẩy tài chính, rủi ro tín dụng thương mại, rủi ro đầu tư ngoài ngành.

Các rủi ro này có thể được giảm thiểu bằng cách đa dạng hoá. Chẳng hạn, các DN lựa chọn cơ cấu vốn phù hợp để tránh gánh nặng lãi vay, đồng thời tận dụng được lợi thế của lá chắn thuế.