Chương 1: Tổng quan của vấn đề nghiên cứu. Chương 2: Cơ sở lý luận của quản trị rủi ro trong quy trình giao hàng xuất khẩu bằng đường hàng không Chương 3: Thực trạng quản trị rủi ro trong quy trình giao hàng xuất khẩu bằng đường không của Công ty TNHH KGL Việt Nam. Chương 4: Đề xuất giải pháp hoàn thiện quản trị rủi ro trong quy trình giao hàng xuất khẩu bằng đường hàng không của Công ty TNHH KGL Việt Nam. 16 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN CỦA QUẢN TRỊ RỦI RO TRONG QUY TRÌNH GIAO HÀNG XUẤT KHẨU BẰNG ĐƯỜNG HÀNG KHÔNG.
Một số khái niệm cơ bản 2. Khái niệm về rủi ro, nguy cơ rủi ro và tổn thất 2. Khái niệm về rủi ro “Rủi ro là những sự kiện bất ngờ ngoài mong đợi của con người và gây ra những thiệt hại cho con người trong các hoạt động của mình. Mặc dù rủi ro là sự kiện khách quan, xảy ra ngoài ý muốn của con người, nhưng con người lại hoàn toàn có thể kiểm soát được rủi ro ở những mức độ khác nhau, từ đó có những biện pháp hạn chế tối đa những tổn thất rủi ro mang đến.TS Doãn Kể Bôn, 2009, Giáo trình quản trị tác nghiệp thương mại quốc tế, Trang 334).
Cho đến nay chưa có được định nghĩa thống nhất về rủi ro, những trường phái khác nhau, tác giả khác nhau đưa ra những định nghĩa rủi ro khác nhau. Những định nghĩa này rất đa dạng, phong phú, nhưng tựu trung lại có thể chia làm 2 trường phái lớn là trường phái truyền thống (hay còn gọi là trường phái tiêu cực) và trường phái trung hòa. Trường phái tiêu cực: rủi ro được coi là sự không may mắn, sự tổn thất, mất mát, nguy hiểm, …. Thuộc trường phái này, ta có thể thấy các định nghĩa: - Theo Từ điển Tiếng Việt do Trung tâm từ điển học Hà Nội xuất bản năm 1995 thì "Rủi ro là điều không lành, không tốt, bất ngờ xảy đến".
- Theo cố GS. Nguyễn Lân thì "Rủi ro (đồng nghĩa với rủi) là sự không may" (Từ điển từ và ngữ Việt Nam, năm 1998, tr 1540). - Theo từ điển Oxford "Rủi ro là khả năng gặp nguy hiểm hoặc bị đau đớn, thiệt hại, …". - Trong lĩnh vực kinh doanh, "Rủi ro là những bất trắc ngoài ý muốn xảy ra trong quá trình sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, tác động xấu đến sự tồn tại và phát triển của doanh nghiệp".
17 Tóm lại, theo cách nghĩ truyền thống thì “Rủi ro là những thiệt hại, mất mát, nguy hiểm hoặc các yếu tố liên quan đến nguy hiểm, khó khăn, hoặc điều không chắc chắn có thể xảy ra cho con người” b. Trường phái trung hòa: Theo trường phái này: - Theo Frank Knight "Rủi ro là sự bất trắc có thể đo lường được". - Theo Irving Preffer "Rủi ro là một tổng hợp những ngẫu nhiên có thể đo lường được bằng xác suất". - Diễn giải đầy đủ hơn về rủi ro, trong cuốn "Risk management and insurance", các tác giả C.
Arthur William, Jr. Smith đã viết: "Rủi ro là sự biến động tiềm ẩn ở những kết quả. Rủi ro có thể xuất hiện trong hầu hết mọi hoạt động của con người. Khi có rủi ro, người ta không thể dự đoán được chính xác kết quả.
Sự hiện diện của rủi ro gây nên sự bất định. Nguy cơ rủi ro phát sinh bất cứ khi nào 1 hành động dẫn đến khả năng được hoặc mất không thể đoán trước". Như vậy, theo trường phái trung hòa, "Rủi ro là sự bất trắc có thể đo lường được". Rủi ro có tính hai mặt: vừa có tính tích cực, vừa có tính tiêu cực.
Rủi ro có thể gây ra những tổn thất, mất mát, nguy hiểm,. nhưng cũng chính rủi ro có thể mang đến cho con người những cơ hội. Nếu tích cực nghiên cứu rủi ro, nhận dạng rủi ro, nhận dạng, đo lường rủi ro, quản trị rủi ro, người ta không chỉ tìm ra được những biện pháp phòng ngừa, né tránh những rủi ro thuần túy, hạn chế những thiệt hại do rủi ro gây ra, mà còn có thể "lật ngược tình thế", biến thủ thành công, biến bại thành thắng, biến thách thức thành những cơ hội mang lại kết quả tốt đẹp trong tương lai. Nhìn chung, rủi ro là những biến cố không chắc chắn mà con người khó có thể lường trước được.
Nếu rủi ro xảy ra có thể gây tổn thất cho con người nhưng cũng có thể mang đến cơ hội khi nhìn theo khía cạnh khác. 18 Rủi ro trong quá trình giao nhận hàng hóa bằng đường hàng không là khả năng gặp nguy hiểm có thể phát sinh từ một vài tiến trình hay từ một vài sự kiện, rủi ro chỉ phát sinh khi có một sự không chắc chắn về mất mát sẽ xảy ra. Rủi ro trong giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường hàng không là những sự cố mà cả người nhập khẩu, người xuất khẩu và người chuyên chở hàng hóa không thể dự đoán trước được, nó có thể là những sự cố liên quan đến hành trình bay, đến hàng hóa được vận chuyển bởi phương tiện này hay những rủi ro về thủ tục, chứng từ xuất nhập khẩu bằng đường hàng không.liên đến sự mất mát, tổn thất về hàng hóa xuất nhập khẩu. Những rủi ro này mang tính ngẫu nhiên và bất ngờ.
Khái niệm về nguy cơ rủi ro “Nguy cơ rủi ro là những đe dọa nguy hiểm có thể xảy ra, là hiện tượng bất lợi đối với con người, luôn tiềm ẩn và song hành cùng các hoạt động của con người" (PGS.TS Doãn Kế Bôn, 2009, Giáo trình quản trị tác nghiệp thương mại quốc tế, Trang 334). Các nguy cơ nếu là dạng bất hoạt hoặc tiềm ẩn, chỉ có xác suất gây hại về mặt lý thuyết. Một sự kiện được gây ra bởi sự tương tác với mối nguy được gọi là sự cố. Mức độ nghiêm trọng của các hậu quả không mong muốn của một sự cố liên quan đến một mối nguy, kết hợp với xác suất tạo ra tạo thành rủi ro liên quan.
Các nguy cơ có thể được phân loại theo nhiều cách. Một trong những cách này là phân loại bằng cách chỉ ra nguồn gốc của mối nguy (phân loại theo nguồn gốc mối nguy). Một khái niệm quan trọng trong việc xác định mối nguy theo nguồn gốc là sự hiện diện của năng lượng được lưu trữ trong mối nguy, khi được giải phóng, có thể gây ra thiệt hại. Khái niệm về tổn thất “Tổn thất là những thiệt hại, mất mát về tài sản, cơ hội mất hưởng về con người, tinh thần, sức khỏe và sự nghiệp của họ do những nguyên nhân từ các rủi ro gây ra.TS Doãn Kế Bôn, 2009, Giáo trình quản trị tác nghiệp thương mại quốc tế, Trang 336).
Tổn thất có thể là hữu hình (tổn thất tài sản, con người, sức khỏe) và cũng có thể là vô hình (tinh thần, đe dọa sự nghiệp,. Tổn thất vô hình hoàn toàn có thể đo lường và quy đổi ra thành tiền, và trong không ít các trường hợp tổn thất vô hình còn lớn hơn cả tổn thất hữu hình. Trong hoạt động thương mại quốc tế, thường người ta chỉ đề cập đến những tổn thất hữu hình. Rủi ro và tổn thất là hai phạm trù khác nhau cùng phản ánh một sự kiện không may xảy ra, nhưng có mối quan hệ nhân quả, theo đó rủi ro là nguyên nhân, còn tổn thất là hậu quả.
Rủi ro phản ánh về mặt chất của sự kiện, bao gồm nguyên nhân, mức độ tính chất nguy hiểm, còn tổn thất phản ánh về mặt lượng của sự kiện bao gồm mức độ thiệt hại, mất mát về vật chất và tinh thần có nguyên nhân từ rủi ro gây ra, qua đó thấy được mức độ nghiêm trọng của sự kiện. Khái niệm về quản trị rủi ro “ Quản trị rủi ro là quá trình nhận dạng, phân tích (bao gồm cả đo lường và đánh giá) rủi ro, xây dựng và triển khai kế hoạch kiểm soát, tài trợ để khắc phục các hậu quả của rủi ro.TS Trần Hùng, 2017, Giáo trình quản trị rủi ro, Trang 28) Theo Linda Tucci “Quản trị rủi ro là quá trình xác định, đánh giá và kiểm soát các mối đe dọa đối với vốn và thu nhập của tổ chức. Những rủi ro này xuất phát từ nhiều nguồn khác nhau bao gồm sự không chắc chắn về tài chính, trách nhiệm pháp lý, vấn đề công nghệ, lỗi quản lý chiến lược, tai nạn và thiên tai”. Mục tiêu của quản trị rủi ro là tối ưu hóa sử dụng các nguồn lực thông qua việc tối thiểu hóa những thiệt hại do rủi ro gây ra và khai thác những cơ hội từ rủi ro.
Quản trị rủi ro không chỉ đơn thuần là hoạt động thụ động, né tránh hay phòng tránh, mà còn là những hoạt động chủ động, tích cực của nhà quản trị trong công việc dự kiến những thiệt hại, tổn thất có thể xảy ra và tìm cách làm giảm nhẹ hậu quả của chúng. 20 Quản trị rủi ro trong giao nhận hàng hóa xuất nhập khẩu bằng đường hàng không là hệ thống các nghiệp vụ nhằm nhận dạng, đánh giá, đối phó với những nguyên nhân và hậu quả của rủi ro trong quá trình tiến hành các tác nghiệp giao nhận hàng xuất nhập khẩu bằng đường không. Một chương trình quản trị rủi ro thành công giúp tổ chức xem xét toàn bộ các rủi ro mà tổ chức phải đối mặt. Quản lý rủi ro cũng xem xét mối quan hệ giữa rủi ro và tác động theo tầng mà chúng có thể có đối với các mục tiêu chiến lược của tổ chức.
Khái niệm giao hàng xuất khẩu bằng đường hàng không, hàng xuất khẩu bằng đường hàng không Theo quy tắc mẫu của FIATA về dịch vụ giao nhận: “Giao nhận vận tải là bất kỳ loại dịch vụ nào liên quan đến vận chuyển, gom hàng, lưu kho, bốc xếp, đóng gói hay phân phối hàng hóa cũng như cũng như các dịch vụ tư vấn hay có liên quan đến các dịch vụ trên, kể cả các vấn đề hải quan, tài chính, mua bảo hiểm, thanh toán, thu thập chứng từ liên quan đến hàng hoá”. Giao hàng xuất khẩu bằng đường hàng không là dịch vụ liên quan đến vận chuyển và làm thủ tục để giao hàng xuất khẩu thông qua phương thức vận chuyển bằng đường hàng không. Dịch vụ giao hàng xuất khẩu bằng đường hàng không đảm nhận hầu như toàn bộ khối lượng công việc kể từ khi nhận hàng của người bán và giao hàng cho người mua, đồng thời chuẩn bị kiểm tra toàn bộ các chứng từ hàng hóa, kiểm tra đối chiếu các quy định. Trên cơ sở đó, tham mưu khách hàng để nhận các bộ chứng từ,.
tạo điều kiện giúp công việc vận chuyển được tiến hành trôi chảy, hiệu quả.