Quản Lý Xây Dựng Trường Trung Học Cơ Sở Đạt Chuẩn Quốc Gia Ở Huyện Lục Ngạn, Tỉnh Bắc Giang

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu quản lý xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia ở huyện lục ngạn tỉnh bắc giang, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Giáp Hồng Hiệu
• Người hướng dẫn: PGS.TS Hà Thế Truyền
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Xây Dựng Trường Trung Học Cơ Sở Đạt Chuẩn Quốc Gia Tại Lục Ngạn, Bắc Giang
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• Trang phụ bìa
• Lời cam đoan
• Danh mục các ký hiệu, các chữ viết tắt
• Danh mục các bảng
• Danh mục các biểu đồ, sơ đồ
• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Giới hạn phạm vi nghiên cứu của đề tài
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Đóng góp mới của đề tài
• Cấu trúc luận văn
• 1. Chương 1: Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 1.1. Sơ lược lịch sử nghiên cứu vấn đề
• 1.1.1. Những nghiên cứu ở trong nước
• 1.2. Một số khái niệm, thuật ngữ có liên quan đến vấn đề nghiên cứu
• 1.2.1. Quản lý nhà trường
• 1.2.2. Quản lý xây dựng trường chuẩn quốc gia
• 1.2.3. Giáo dục THCS trong hệ thống giáo dục Quốc dân
• 1.2.4. Mục tiêu của giáo dục THCS
• 1.2.5. Hiệu trưởng và vai trò của Hiệu trưởng trường THCS
• 1.2.5.1. Khái niệm Hiệu trưởng
• 1.2.5.2. Vai trò của Hiệu trưởng trường THCS
• 1.3. Những tiêu chuẩn của trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 1.4. Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 1.4.1. Những yếu tố về quản lý nhà nước
• 1.4.2. Những yếu tố về kinh tế - xã hội, truyền thống văn hóa, phong tục tập quán, tâm lý xã hội
• 1.4.3. Các yếu tố về quản lý nhà trường
• 1.4.4. Các yếu tố khác
• 1.5. Kết luận chương 1
• 2. Chương 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia của hiệu trưởng ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.1. Khái quát về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.2. Kinh tế - Xã hội
• 2.2. Khái quát chung về giáo dục và đào tạo của huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.2.1. Đặc điểm tình hình
• 2.2.2. Thực trạng về tình hình giáo dục trên địa bàn huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.3. Thực trạng xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.4. Thực trạng quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia của hiệu trưởng ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.5. Đánh giá biện pháp quản lý xây dựng trường chuẩn quốc gia của hiệu trưởng các trường THCS ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 2.7. Kết luận chương 2
• 3. Chương 3: Biện pháp quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia của hiệu trưởng ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Đảm bảo tính kế thừa
• 3.2. Các biện pháp quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang
• 3.2.1. Nâng cao nhận thức trong cấp uỷ, chính quyền, các lực lượng xã hội, cán bộ, giáo viên, cha mẹ học sinh và nhân dân về ý nghĩa và tầm quan trọng của công tác xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 3.2.2. Chỉ đạo và tổ chức xây dựng quy hoạch phát triển nhà trường
• 3.2.3. Phát triển đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên đạt chuẩn và trên chuẩn đáp ứng yêu cầu đổi mới về giáo dục trong giai đoạn hiện nay
• 3.2.4. Tăng cường quản lý đổi mới phương pháp dạy học của giáo viên
• 3.2.5. Tham mưu với cấp ủy, chính quyền địa phương, ngành giáo dục cung ứng các điều kiện vật chất, thiết bị đảm bảo yêu cầu xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 3.2.6. Huy động sức mạnh tổng hợp của các lực lượng xã hội tham gia vào công tác xã hội hóa giáo dục để xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.4. Khảo sát tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
• 3.5. Kết luận chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về Quản Lý Xây Dựng Trường Trung Học Cơ Sở Đạt Chuẩn Quốc Gia

Quản lý xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia tại Lục Ngạn, Bắc Giang là một nhiệm vụ quan trọng trong hệ thống giáo dục. Đề tài này không chỉ nhằm nâng cao chất lượng giáo dục mà còn góp phần phát triển toàn diện nguồn nhân lực cho địa phương. Việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp quản lý và cộng đồng.

1.1. Ý nghĩa của việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia

Việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia không chỉ nâng cao chất lượng giáo dục mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho học sinh phát triển toàn diện. Điều này giúp cải thiện môi trường học tập và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng.

1.2. Các tiêu chí đánh giá trường đạt chuẩn quốc gia

Các tiêu chí đánh giá trường đạt chuẩn quốc gia bao gồm cơ sở vật chất, đội ngũ giáo viên, chương trình giảng dạy và kết quả học tập của học sinh. Những tiêu chí này cần được thực hiện đồng bộ để đảm bảo chất lượng giáo dục.

II. Thách thức trong Quản Lý Xây Dựng Trường Trung Học Cơ Sở Tại Lục Ngạn

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng việc quản lý xây dựng trường trung học cơ sở tại Lục Ngạn vẫn gặp nhiều thách thức. Những khó khăn này bao gồm thiếu hụt nguồn lực, sự không đồng đều trong chất lượng giáo dục giữa các trường và sự thiếu hụt trong công tác quản lý.

2.1. Thiếu hụt nguồn lực và cơ sở vật chất

Nhiều trường học tại Lục Ngạn vẫn chưa đáp ứng đủ tiêu chuẩn về cơ sở vật chất. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giảng dạy và học tập của học sinh.

2.2. Sự không đồng đều trong chất lượng giáo dục

Chất lượng giáo dục giữa các trường không đồng đều, đặc biệt là giữa các khu vực thành phố và nông thôn. Điều này tạo ra sự chênh lệch trong cơ hội học tập của học sinh.

III. Phương Pháp Quản Lý Xây Dựng Trường Đạt Chuẩn Quốc Gia

Để xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia, cần áp dụng các phương pháp quản lý hiệu quả. Những phương pháp này bao gồm việc nâng cao nhận thức của cộng đồng, phát triển đội ngũ giáo viên và cải thiện cơ sở vật chất.

3.1. Nâng cao nhận thức cộng đồng về giáo dục

Cần tổ chức các buổi hội thảo, tọa đàm để nâng cao nhận thức của phụ huynh và cộng đồng về tầm quan trọng của việc xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia.

3.2. Đào tạo và phát triển đội ngũ giáo viên

Đầu tư vào đào tạo và phát triển đội ngũ giáo viên là rất cần thiết. Giáo viên cần được trang bị kiến thức và kỹ năng để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn và Kết Quả Nghiên Cứu Tại Lục Ngạn

Các biện pháp quản lý đã được áp dụng tại Lục Ngạn đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Sự phối hợp giữa các cấp quản lý và cộng đồng đã giúp nâng cao chất lượng giáo dục tại các trường trung học cơ sở.

4.1. Kết quả đạt được từ các biện pháp quản lý

Nhiều trường đã đạt chuẩn quốc gia, chất lượng giáo dục được cải thiện rõ rệt. Học sinh có cơ hội học tập tốt hơn và phát triển toàn diện.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học kinh nghiệm từ việc quản lý xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia tại Lục Ngạn có thể áp dụng cho các địa phương khác. Sự tham gia của cộng đồng là yếu tố quyết định.

V. Kết Luận và Tương Lai của Quản Lý Xây Dựng Trường Tại Lục Ngạn

Quản lý xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia tại Lục Ngạn cần tiếp tục được cải thiện. Tương lai của giáo dục tại đây phụ thuộc vào sự đầu tư và cam kết từ các cấp quản lý và cộng đồng.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

Cần có các chính sách hỗ trợ và đầu tư mạnh mẽ hơn cho giáo dục, đặc biệt là trong việc xây dựng cơ sở vật chất và phát triển đội ngũ giáo viên.

5.2. Tầm quan trọng của sự hợp tác

Sự hợp tác giữa các cơ quan, tổ chức và cộng đồng là rất quan trọng để đạt được mục tiêu xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia là chủ trương chiến lược của Đảng và Nhà nước nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện, chuẩn hóa cơ sở vật chất và phát triển nguồn nhân lực. Tại huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang, tính đến năm học 2012-2013, toàn huyện đã có 24 trên tổng số 32 trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia, chiếm tỷ lệ 75,0%. Tuy nhiên, công tác xây dựng trường chuẩn đang đối mặt với sự phân hóa sâu sắc khi 21 trường đạt chuẩn tập trung ở vùng thuận lợi, trong khi 8 trường chưa đạt chuẩn đều nằm tại các xã vùng cao có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, nơi tỷ lệ hộ nghèo lên tới 24,12% và đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 49,0% dân số.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm là giải quyết mâu thuẫn giữa yêu cầu khắt khe của Bộ tiêu chuẩn quốc gia theo Thông tư số 47/2012/TT-BGDĐT với thực trạng thiếu thốn nguồn lực tại địa phương, đặc biệt là sự thiếu hụt 176 phòng học bộ môn và phòng chức năng. Mục tiêu cụ thể của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý giáo dục, khảo sát toàn diện thực trạng 32 trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện Lục Ngạn và đề xuất hệ thống 6 biện pháp quản lý khả thi dành cho hiệu trưởng. Nghiên cứu giới hạn phạm vi khảo sát trong giai đoạn 2011-2013 và định hướng triển khai đến năm 2015, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia của toàn huyện lên 90,6% (đạt 29 trên 32 trường). Kết quả nghiên cứu đóng vai trò là khung tham chiếu quản lý thực tiễn cho các trường học vùng miền núi, dân tộc thiểu số.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu xây dựng trên nền tảng thuyết quản lý hành chính của Henri Fayol và lý thuyết quản lý giáo dục hiện đại của tác giả Trần Kiểm, tập trung vào 4 chức năng cốt lõi: lập kế hoạch, tổ chức, chỉ đạo và kiểm tra - đánh giá. Luận văn vận dụng mô hình hệ thống sư phạm của Nguyễn Thị Tính để phân tích trường học như một cấu trúc liên kết hữu cơ giữa mục tiêu giáo dục, đội ngũ nhân sự và điều kiện cơ sở vật chất. Ngoài ra, đề tài đối chiếu khung Tiêu chuẩn phân loại giáo dục quốc tế ISCED-1997 của UNESCO và Chuẩn quốc gia hiệu trưởng trường phổ thông của Vương quốc Anh gồm 6 thành tố năng lực lãnh đạo để làm sáng tỏ vai trò dẫn dắt của người đứng đầu nhà trường.

Ba khái niệm trung tâm được chuẩn hóa trong luận văn bao gồm:

• Quản lý nhà trường: Hệ thống các tác động có mục đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý nhằm vận hành tối ưu quá trình dạy học và giáo dục.
• Quản lý xây dựng trường chuẩn quốc gia: Quá trình chỉ đạo, huy động và tối ưu hóa các nguồn lực xã hội và nội tại để đáp ứng 5 tiêu chuẩn theo quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo.
• Hiệu trưởng trường trung học cơ sở: Người đứng đầu đơn vị trường học, chịu trách nhiệm pháp lý và chuyên môn cao nhất trong việc tổ chức thực hiện đường lối giáo dục của Đảng và Nhà nước.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp phương pháp định lượng và định tính để thu thập và xử lý thông tin:

• Cỡ mẫu và kỹ thuật chọn mẫu: Khảo sát diện rộng thông qua bảng hỏi đối với 238 cán bộ quản lý và giáo viên tại 32 trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện Lục Ngạn. Khảo sát chuyên sâu 72 cán bộ quản lý trực tiếp điều hành tại các trường. Phỏng vấn sâu 5 chuyên viên thuộc Phòng Giáo dục Trung học thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Bắc Giang cùng 7 cán bộ lãnh đạo, chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Lục Ngạn. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp ngẫu nhiên đảm bảo tính đại diện cho cả vùng thuận lợi và 12 xã vùng cao khó khăn.
• Nguồn dữ liệu: Báo cáo thống kê chính thức của ngành giáo dục giai đoạn 2011-2013, hồ sơ kiểm định chất lượng của 32 trường và phiếu trưng cầu ý kiến chuyên gia.
• Phương pháp phân tích: Sử dụng toán thống kê để tính điểm trung bình, độ lệch chuẩn, tần số xuất hiện và xếp hạng thứ bậc về tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp quản lý. Lý do lựa chọn phương pháp này nhằm loại bỏ các đánh giá cảm tính, mang lại độ tin cậy khoa học cao cho các đề xuất quản lý.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích dữ liệu thực tế tại 32 trường trung học cơ sở huyện Lục Ngạn năm học 2012-2013 ghi nhận các kết quả cụ thể:

Thứ nhất, về đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên, toàn huyện có 1.040 cán bộ, giáo viên cấp trung học cơ sở. Tỷ lệ cán bộ quản lý và giáo viên đạt chuẩn chuyên môn trở lên đạt 99,71% (1.037 người), trong đó trình độ trên chuẩn đạt 54,04% (562 người). Tỷ lệ giáo viên chưa đạt chuẩn chỉ còn 0,28% (3 người). Đây là chỉ số rất khả quan so với mặt bằng chung toàn tỉnh Bắc Giang.

Thứ hai, về chất lượng giáo dục hai mặt của 15.398 học sinh toàn huyện:

• Hạnh kiểm: Xếp loại Tốt đạt 62,60% (9.641 học sinh), loại Khá đạt 32,31% (4.974 học sinh), tỷ lệ Khá và Tốt gộp chung đạt 94,91%; loại Trung bình chiếm 5,04% (777 học sinh) và loại Yếu chỉ chiếm 0,05% (8 học sinh).
• Học lực: Loại Giỏi đạt 7,49% (1.153 học sinh), loại Khá đạt 38,34% (5.904 học sinh), tỷ lệ Khá và Giỏi đạt 45,83%; loại Trung bình chiếm 50,59% (7.789 học sinh), loại Yếu chiếm 3,58% (552 học sinh) và không có học sinh xếp loại Kém (0%).

Thứ ba, về hạ tầng cơ sở vật chất, toàn huyện có 761 phòng học và phòng chức năng. Phòng học văn hóa có 361 phòng với tỷ lệ kiên cố hóa đạt 96,3% (348 phòng kiên cố, 13 phòng cấp bốn, không còn phòng tạm). Tuy nhiên, toàn huyện vẫn thiếu 136 phòng học dẫn đến việc phải bố trí học 2 ca/ngày, đồng thời thiếu hụt nghiêm trọng 176 phòng chức năng và phòng học bộ môn theo quy chuẩn Thông tư 47/2012/TT-BGDĐT.

Thứ tư, về tiến độ trường chuẩn, tỷ lệ trường đạt chuẩn đạt 75,0% (24/32 trường). Sự chênh lệch thể hiện rõ nét khi 100% trong số 8 trường chưa đạt chuẩn đều rơi vào 12 xã vùng cao đặc biệt khó khăn như Sơn Hải, Hộ Đáp, Kim Sơn, Tân Sơn.

Thảo luận kết quả

Thực trạng phân hóa trên bắt nguồn từ rào cản địa lý với diện tích tự nhiên rộng 1.012,23 km2, địa hình đồi núi chia cắt, giao thông cách trở và mật độ dân số thấp ở vùng cao. Thu nhập bình quân đầu người thấp khiến công tác xã hội hóa giáo dục gặp nhiều khó khăn. Về phía chủ quan, năng lực quản trị chiến lược của một số hiệu trưởng còn hạn chế, chưa chủ động tham mưu cấp ủy hoặc lúng túng trong xây dựng lộ trình từng tiêu chí.

So sánh với các công trình nghiên cứu của tác giả Hà Thế Truyền và Lưu Đức Hạnh, kết quả tại Lục Ngạn khẳng định tính tương đồng: tiêu chuẩn cơ sở vật chất và chất lượng đội ngũ luôn là hai nút thắt lớn nhất tại các địa bàn miền núi. Dữ liệu khảo sát được biểu diễn thông qua bảng đối chiếu 5 tiêu chuẩn chuẩn quốc gia và hệ thống biểu đồ cột so sánh tiến độ thực hiện giữa vùng thấp và vùng cao, làm nổi bật khoảng cách phát triển giáo dục giữa các tiểu vùng trong huyện.

Đề xuất và khuyến nghị

Căn cứ vào kết quả nghiên cứu thực tiễn, luận văn đề xuất 6 nhóm biện pháp quản lý mang tính đột phá dành cho hiệu trưởng:

1. Nâng cao nhận thức chính trị - xã hội: Tổ chức 100% các hội nghị chuyên đề quán triệt Thông tư 47/2012/TT-BGDĐT cho cán bộ, giáo viên và phụ huynh. Tăng cường tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh xã định kỳ 2 lần mỗi tháng nhằm thay đổi tư tưởng trông chờ, ỷ lại của người dân vùng cao. Thời gian thực hiện thường xuyên từ năm 2014 đến 2015 do Hiệu trưởng chủ trì phối hợp với Đảng ủy xã.

2. Đổi mới quy trình lập kế hoạch chiến lược: Xây dựng lộ trình trường chuẩn chi tiết 5 năm, chia nhỏ mục tiêu theo từng học kỳ. Tiến hành rà soát định kỳ 5 tiêu chuẩn 2 lần mỗi năm học, xác định rõ các tiêu chí ưu tiên cần hoàn thành trước. Thời gian thực hiện từ tháng 8 hàng năm do Ban chỉ đạo trường chuẩn cấp trường phụ trách.

3. Chuẩn hóa và bồi dưỡng nâng cao trình độ đội ngũ: Đặt mục tiêu nâng tỷ lệ giáo viên trung học cơ sở có trình độ trên chuẩn từ 54,04% lên trên 65,0% vào năm 2015; xóa bỏ hoàn toàn 0,28% giáo viên chưa đạt chuẩn thông qua việc cử đi đào tạo nâng chuẩn tại Đại học Sư phạm Thái Nguyên. Chủ thể thực hiện là Hiệu trưởng phối hợp với Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện.

4. Đổi mới phương pháp dạy học và ứng dụng công nghệ thông tin: Chỉ đạo 100% tổ chuyên môn sinh hoạt định kỳ 2 tuần/lần; yêu cầu mỗi giáo viên thực hiện tối thiểu 2 tiết dạy bằng giáo án điện tử mỗi học kỳ; đặt mục tiêu giảm tỷ lệ học sinh học lực yếu từ 3,58% xuống dưới 2,0% vào năm 2015. Chủ thể triển khai là Phó Hiệu trưởng chuyên môn và các tổ trưởng bộ môn.

5. Tham mưu tăng cường cơ sở vật chất và thiết bị dạy học: Hiệu trưởng chủ động phối hợp với Ủy ban nhân dân xã lập tờ trình đề nghị Ủy ban nhân dân huyện cấp kinh phí xây mới bổ sung 176 phòng học bộ môn và thay thế 13 phòng học cấp bốn còn tồn đọng giai đoạn 2014-2015.

6. Đẩy mạnh xã hội hóa giáo dục: Thành lập Ban vận động xã hội hóa, huy động các doanh nghiệp, tổ chức xã hội và phụ huynh đóng góp công lao động, vật liệu để tôn tạo cảnh quan sư phạm, phấn đấu huy động nguồn lực ngoài ngân sách đạt 15% đến 20% tổng chi phí sửa chữa trường lớp hàng năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn cung cấp hàm lượng thông tin thực tiễn và giải pháp quản lý chuyên sâu, đặc biệt hữu ích cho 4 nhóm đối tượng:

1. Cán bộ quản lý trường trung học cơ sở: Hiệu trưởng và Phó Hiệu trưởng các trường miền núi sử dụng tài liệu làm cẩm nang hướng dẫn xây dựng đề án trường chuẩn, phương pháp phân công nhân sự và kỹ năng quản lý kiểm tra nội bộ.

2. Cán bộ chỉ đạo tại Sở và Phòng Giáo dục và Đào tạo: Chuyên viên quản lý giáo dục trung học sử dụng số liệu thực tế tại 32 trường học để hoạch định chính sách điều động giáo viên, phân bổ ngân sách trang thiết bị phù hợp với đặc thù vùng sâu, vùng xa.

3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Tài liệu cung cấp khung lý thuyết chuẩn hóa, phương pháp thiết kế bộ công cụ khảo sát 238 mẫu và quy trình xử lý dữ liệu thống kê quản lý giáo dục.

4. Lãnh đạo cấp ủy, chính quyền địa phương cấp huyện và xã: Giúp lãnh đạo địa phương nắm rõ thực trạng giáo dục, từ đó ban hành nghị quyết chuyên đề về giải phóng mặt bằng, cấp quỹ đất và bố trí nguồn vốn đầu tư công cho giáo dục.

Câu hỏi thường gặp

Xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia tại huyện Lục Ngạn gặp khó khăn lớn nhất ở tiêu chuẩn nào? Tiêu chuẩn số 4 về cơ sở vật chất và thiết bị dạy học là rào cản lớn nhất. Mặc dù tỷ lệ phòng học kiên cố đạt 96,3%, toàn huyện vẫn thiếu tới 176 phòng bộ môn và phòng chức năng, đòi hỏi nguồn vốn đầu tư xây dựng rất lớn vượt quá khả năng ngân sách tự cân đối của các xã vùng cao.

Tại sao có sự chênh lệch lớn về tỷ lệ trường chuẩn giữa vùng thuận lợi và vùng cao tại Lục Ngạn? Trong 24 trường đã đạt chuẩn, có 21 trường thuộc khu vực kinh tế phát triển và dân trí cao. Ngược lại, 8 trường chưa đạt chuẩn đều nằm ở các xã vùng cao có tỷ lệ hộ nghèo 24,12%, giao thông cách trở và tỷ lệ đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 49%, gây cản trở lớn cho công tác huy động nguồn lực xã hội hóa.

Trình độ đội ngũ giáo viên trung học cơ sở tại Lục Ngạn có đáp ứng được yêu cầu đổi mới không? Đội ngũ giáo viên hoàn toàn đáp ứng tốt về chuẩn trình độ với 99,71% đạt chuẩn trở lên, trong đó 54,04% đạt trên chuẩn đại học. Luận văn đã vạch ra giải pháp bồi dưỡng chuyên môn định kỳ để nâng tỷ lệ trên chuẩn lên trên 65% nhằm đáp ứng tốt chương trình giáo dục phổ thông.

Chỉ số chất lượng học tập của học sinh trung học cơ sở huyện Lục Ngạn phản ánh điều gì? Số liệu năm học 2012-2013 cho thấy tỷ lệ học sinh khá và giỏi đạt 45,83%, nhưng tỷ lệ học sinh trung bình và yếu còn chiếm tới 54,17% (trong đó yếu chiếm 3,58%). Điều này phản ánh chất lượng giáo dục đại trà ở các xã vùng cao cần được phụ đạo và bồi dưỡng phương pháp học tập tích cực.

Mục tiêu xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn của huyện Lục Ngạn đến năm 2015 là gì? Theo kế hoạch của Ủy ban nhân dân huyện và phân tích của luận văn, toàn huyện phấn đấu đạt lũy kế 29 trên 32 trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia vào năm 2015, nâng tỷ lệ đạt chuẩn từ 75,0% lên 90,6%, xóa dần khoảng cách giáo dục giữa các vùng miền.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường trung học cơ sở đạt chuẩn quốc gia theo 5 tiêu chuẩn của Bộ Giáo dục và Đào tạo, làm rõ vai trò quyết định của hiệu trưởng trong tổ chức thực hiện.
• Phân tích toàn diện thực trạng giáo dục cấp trung học cơ sở tại Lục Ngạn năm học 2012-2013 với quy mô 32 trường, 497 lớp, 15.398 học sinh và tỷ lệ đạt chuẩn đạt 75,0%.
• Đề xuất 6 nhóm biện pháp quản lý đồng bộ từ nâng cao nhận thức, lập kế hoạch, phát triển đội ngũ, đổi mới phương pháp dạy học, đầu tư cơ sở vật chất đến huy động xã hội hóa.
• Xác định lộ trình thực hiện đến năm 2015 nhằm đưa thêm 5 trường vùng cao về đích chuẩn quốc gia, nâng tỷ lệ chung toàn huyện lên 90,6%.
• Kính mời các nhà quản lý giáo dục, hiệu trưởng và cán bộ nghiên cứu tham khảo, ứng dụng các giải pháp của luận văn vào thực tiễn quản trị nhà trường để nâng cao chất lượng giáo dục tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu - Nội dung ba chương, trong đó: + Chƣơng 1: Cơ sở lý luận về quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia + Chƣơng 2: Thực trạng quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia của hiệu trưởng ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang + Chƣơng 3: Biện pháp quản lý xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia của hiệu trưởng ở huyện Lục Ngạn, tỉnh Bắc Giang. - Danh mục tài liệu tham khảo - Phụ lục. 6 Chƣơng 1 S ĐẠT CHUẨN QUỐC GIA 1. Sơ lƣợc lịch sử nghiên cứu vấn đề a) Tiêu chuẩn quốc tế phân loại giáo dục (ISCED) được thiết kế bởi UNESCO vào đầu những năm 1970 để phục vụ như một công cụ thích hợp để lắp ráp, lập và trình bày số liệu thống kê của giáo dục cá nhân cả trong nước và quốc tế.

Nó đã được sự chấp thuận của Hội nghị Quốc tế về giáo dục (Geneva, 1975). Sau đó đã được xác nhận bởi UNESCO (Paris, 1978). Việc phân loại hiện nay, được gọi là ISCED 1997 đã được Hội nghị UNESCO thông qua tại kỳ họp thứ 29 (tháng 11 năm 1997). Việc phân loại đã được chuẩn bị chu đáo và là kết quả sự tham vấn rộng rãi của đại diện các nước trên thế giới.

ISCED 1997 bao gồm chủ yếu là phân loại hai biến số: cấp và các lĩnh vực giáo dục. Bộ sưu tập chương trình của UNESCO luôn được điều chỉnh để có các tiêu chuẩn phù hợp. Các nước thành viên được mời để áp dụng trong các báo cáo thống kê giáo dục để tăng tính so sánh quốc tế, tăng cường sự phối hợp giữa các quốc gia. Tiêu chuẩn quốc tế phân loại giáo dục thành 7 bậc: - Bậc 0: Trước tuổi học (Pre-priPrimary education) - Bậc 1: Tiểu học (Primary education) - Bậc 2: Trung học cơ sở (Lower secondary education) - Bậc 3: Trung học bậc cao (Upper secondary education) - Bậc 4: Sau trung học (Post-Secondary education) - Bậc 5: Giai đoạn đầu của giáo dục đại học (First stage of education), chủ yếu theo hướng giáo dục thực hành, kĩ thuật công nghệ.

- Bậc 6: Giai đoạn hai của giáo dục đại học (Second stage of tertiary education), chủ yếu đào tạo chuyên gia có trình độ cao theo hướng nghiên cứu. 7 Ở mỗi bậc học đều có tiêu chí phân loại. Đối với THCS chuẩn xây dựng các tiêu chí như sau: - Các tiêu chí chính: + Hình thành các môn học, học sinh học tập theo các môn học và sử dụng nhiều giáo viên theo các chuyên môn khác nhau. + Nhà trường hoàn thành đầy đủ các kĩ năng cơ bản và tạo nền tảng giáo dục suốt đời cho người học.

- Các tiêu chí hỗ trợ: + Nhập học sau 6 năm ở tiểu học đã hoàn thành chương trình tiểu học. + Kết thúc bậc học sau 9 năm học kể từ khi bắt đầu học tiểu học. + Kết thúc giai đoạn giáo dục bắt buộc (phổ cập) + Giáo viên dạy theo các môn học chuyên môn. b) Hệ thống giáo dục Singapore.

Hệ thống giáo dục Singapore được phát triển trên cơ sở mỗi HS đều có năng khiếu đặc biệt và sở thích riêng biệt. Hệ thống giáo dục ở đây áp dụng cách tiếp cận linh hoạt để giúp HS phát triển hết tài năng của bản thân. Sự nghiệp giáo dục được xem là yếu tố then chốt cho sự tăng trưởng và phát triển của đất nước Singapore. Bước vào thế kỷ XXI, khi nền kinh tế tri thức là động lực chính cho toàn cộng đồng thì giáo dục lại càng quan trọng hơn trong việc định hình cho tương lai của một quốc gia.

Đồng thời thông qua giáo dục mỗi cá nhân có thể nhận biết tiềm năng của mình để góp phần mang lại lợi ích cho cộng đồng, cho đất nước và hướng tới một cuộc sống cá nhân đầy đủ. Giáo dục Singapore hội đủ các tiêu chuẩn sau: - Chuẩn mực giáo dục cao - Môi trường học tập năng động, sáng tạo, được sự hỗ trợ của GV - Có thể học chuyển tiếp hay học tại Singapore vẫn lấy được các bằng cấp của Mỹ, Anh, Úc, Canada. Đội ngũ giáo viên, giảng viên giỏi, có bằng cấp quốc tế và rất nhiệt tâm 8 với học sinh, sinh viên. Các chương trình học: - Ở bậc trung học: Chương trình học ở bậc trung học của Singapore nổi danh trên thế giới về khả năng phát triển cho học sinh lối tư duy sâu và các kỹ năng trí tuệ.

Học sinh nước ngoài được chấp nhận theo học chương trình trung học công lập hoặc tư thục và phải thi đầu vào. - Bậc cao đẳng: Các trường cao đẳng đều có các khóa học đa dạng như kinh doanh, công nghệ thông tin, cơ khí, truyền thong đại chúng, thiết kế, viễn thông. Sinh viên tốt nghiệp từ các trường cao đẳng được các nhà tuyển dụng săn tìm, vì họ có thể hòa nhập ngay vào môi trường làm việc nhờ được trang bị kỹ năng thực hành và kinh nghiệm liên quan. - Bậc đại học: các trường đại học công lập tại Singapore được đánh giá rất cao trên thế giới.

Ngoài ra, Singapore còn có hệ thống các trường đại học quốc tế phong phú giúp sinh viên có nhiều lựa chọn phù hợp cho riêng mình. c) Giáo dục nước Anh có chuẩn quốc gia hiệu trưởng trường phổ thông. Chuẩn quốc gia hiệu trưởng trường học nước Anh phản ánh quan điểm của Chính phủ Anh về phát triển CBQL trường phổ thông, về vai trò lãnh đạo trường học trong thế kỷ XXI. Chuẩn này chỉ rõ vai trò quan trọng của hiệu trưởng trong việc thực hiện chính sách giáo dục của Chính phủ và triển khai các chính sách này trong trường học nhằm đạt được mục tiêu phát triển của mọi trẻ em với các nhu cầu, nguyện vọng của chúng.

Chuẩn quốc gia hiệu trưởng trường phổ thông được xây dựng trên ba nguyên tắc chính: - Học tập làm trung tâm; - Tập trung vào quan hệ lãnh đạo; - Phản ánh cao nhất chuẩn nghiệp vụ quản lý trường học. Các thành phần chính của chuẩn quốc gia hiệu trưởng trường phổ thông bao gồm 6 nội dung: 9 - Xác định tầm nhìn và xây dựng kế hoạch chiến lược của nhà trường (hoạch định tương lai - Shaping the future). - Quản lý việc dạy và học (Leading learning and teaching). - Tự phát triển bản thân và phối hợp công tác (Developing self and working with others).

- Quản lý tổ chức (Managing the organization). - Báo cáo kết quả hoạt động của nhà trường (Securing accountability). - Xây dựng và củng cố mối quan hệ với cộng đồng địa phương (Strengthening community). Trong từng thành phần này có các yêu cầu về kiến thức, chất lượng nghiệp vụ (các kỹ năng, các năng lực quản lý) và các hành động cần thiết để các hiệu trưởng đạt được các nhiệm vụ trọng tâm [24].

Những nghiên cứu ở trong nước Sau khi cả nước đã cơ bản hoàn thành phổ cập giáo dục tiểu học, Đảng, Nhà nước và ngành giáo dục đặc biệt quan tâm tới giáo dục trung học nhằm giữ vững và phát huy những thành tựu đã đạt được. Sự cố gắng của toàn ngành đã tạo ra sự ổn định, phát triển và nâng cao chất lượng của giáo dục trung học. Đồng thời với việc ban hành các văn bản pháp quy về giáo dục THCS và thực tế xây dựng trường trung học đạt chuẩn quốc gia, đã có một số nghiên cứu về việc xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia. Tác giả Hà Thế Truyền (Học viện QLGD) có bài “Xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia giai đoạn 2001-2010”, nội dung chủ yếu tập trung nêu rõ mục tiêu, kết quả xây dựng trường chuẩn quốc gia và giải pháp thực hiện.

Tác giả xác định xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia là một chủ trương đúng đắn nhằm từng bước xây dựng nhà trường theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, đồng thời đưa hoạt động giáo dục toàn diện của nhà trường vào kỷ cương, nền nếp nhằm nâng cao chất lượng dạy và học. Để thực hiện mục tiêu trên, ngoài việc làm tốt công tác tuyên truyền phổ biến sâu rộng trong toàn 10 ngành và xã hội về công tác xây dựng trường chuẩn quốc gia, các địa phương cần xây dựng đề án cụ thể trình UBND tỉnh, thành phố để công tác này trở thành chủ trương chính thức của các cấp chính quyền; trên cơ sở đó có quy hoạch đất và huy động các nguồn lực của địa phương đầu tư cho trường học. Mỗi Sở GD-ĐT cần có kế hoạch chỉ đạo cụ thể, tập trung xây dựng cho được một số trường chuẩn quốc gia làm mẫu và tạo đà chung, kết hợp với chương trình kiên cố hóa trường lớp để xây dựng trường chuẩn quốc gia, phấn đấu để các trường xây mới đều theo tiêu chuẩn trường chuẩn quốc gia. Tác giả đã nêu ra 7 giải pháp và 3 bài học kinh nghiệm trong quá trình xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia qua thực tế ở một số trường THCS ở các tỉnh Quảng Ninh, Vĩnh Phúc, Ninh Bình [35].

Trong bài viết “Một số vấn đề rút ra từ công tác xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia bậc trung học”, tác giả Lưu Đức Hạnh (Sở GD&ĐT tỉnh Thanh Hóa) đã tập trung đánh giá một số điểm căn bản rút ra từ công tác xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia và nêu lên một số định hướng và nội dung hoạt động cơ bản trong xây dựng trường chuẩn quốc gia. Trong nội dung đánh giá, tác giả đã đánh giá các trường trung học đạt chuẩn và chưa đạt chuẩn quốc gia theo 5 tiêu chuẩn của trường trung học đạt chuẩn quốc gia. Tác giả nêu định hướng và nội dung hoạt động cơ bản của công tác xây dựng trường THCS đạt chuẩn quốc gia, như sau: - Hai định hướng cơ bản là: + Hướng nhìn của các cấp quản lý, đơn vị, tổ chức, cá nhân trong ngành là xây dựng trường đạt chuẩn quốc gia. Gồm 3 nội dung cơ bản:.

Tất cả các nhà trường căn cứ vào hiện trạng để đặt kế hoạch xây dựng. Tập trung xây dựng đạt các tiêu chuẩn thuộc phạm vi tác động của giáo dục. Chống tư tưởng trông chờ về tiêu chuẩn cơ sở vật chất, thiết bị, chống thái độ bất lực trước chỉ tiêu về chất lượng văn hóa, chống các tác nhân phá chuẩn trong quản lý, hoạt động giáo dục. Mục tiêu của các nhà trường là kiên cố hóa, chuẩn hóa, hiện đại hóa các trường theo điều kiện để xác định bước đi cụ thể.

+ Hoàn chỉnh và thực hiện đề án xây dựng trường trung học đạt chuẩn quốc gia cấp tỉnh. - Tác giả cũng nêu hai nội dung hoạt động cơ bản, đó là: + Giáo dục phải chịu trách nhiệm thực hiện các tiêu chuẩn: Tổ chức nhà trường; CBQL, giáo viên và nhân viên; chất lượng giáo dục; quan hệ giữa nhà trường, gia đình và xã hội.