Luận văn: Quản lý rủi ro tín dụng tại công ty cho thuê tài chính Vietinbank

Luận văn quản lý rủi ro tín dụng tại công ty cho thuê tài chính Vietinbank. Phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp. Tải file word đầy đủ.

Trường đại học

Học viện Ngân hàng

Chuyên ngành

Tài chính ngân hàng

Người đăng

Ẩn danh

Thể loại

Luận văn Thạc sĩ Kinh tế

2017

115
0
0

Phí lưu trữ

35 Point

Mục lục chi tiết

MỞ ĐẦU

1. CHƯƠNG 1: QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH CỦA CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH

1.1. TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH

1.1.1. Nguồn gốc hình thành và phát triển hoạt động cho thuê tài chính

1.1.2. Quan điểm và đặc điểm của hoạt động cho thuê tài chính

1.1.3. Phân loại hoạt động cho thuê tài chính

1.1.4. Rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

1.2. QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH

1.2.1. Quan điểm quản lý rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

1.2.2. Sự cần thiết và mục tiêu quản lý rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

1.2.3. Nội dung quản lý rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

1.2.4. Các chỉ tiêu phản ánh rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

1.3. CÁC NHÂN TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH

2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NHTMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

2.1. KHÁI QUÁT CHUNG VỀ CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

2.1.1. Lịch sử hình thành và phát triển

2.1.2. Lĩnh vực hoạt động và mô hình tổ chức

2.1.3. Kết quả hoạt động

2.2. THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

2.2.1. Cơ cấu dư nợ cho thuê tài chính

2.2.2. Rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính

2.3. THỰC TRẠNG VỀ QUẢN LÝ RỦI RO CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

2.3.1. Mô hình tổ chức quản lý rủi ro của công ty

2.3.2. Quy trình thực hiện cho thuê tài chính

2.3.3. Nội dung quản lý rủi ro tại công ty cho thuê tài chính TNHH MTV NHTMCP Công Thương Việt Nam

2.4. ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ QUẢN LÝ RỦI RO CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

2.4.1. Kết quả đạt được

2.4.2. Nguyên nhân các hạn chế

3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NHTMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

3.1. MỤC TIÊU, ĐỊNH HƯỚNG VÀ CÁC CHỈ TIÊU PHÁT TRIỂN CỦA CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

3.1.1. Mục tiêu định hướng phát triển chung của công ty

3.1.2. Một số chỉ tiêu phát triển cụ thể trong giai đoạn 2017-2020

3.2. GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH TẠI CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH TNHH MTV NGÂN HÀNG TMCP CÔNG THƯƠNG VIỆT NAM

3.2.1. Hoàn thiện chính sách quản lý rủi ro

3.2.2. Hoàn thiện mô hình tổ chức quản lý rủi ro phù hợp với tiến trình phát triển

3.2.3. Nâng cao chất lượng kiểm tra, giám sát rủi ro

3.2.4. Phát triển nguồn nhân lực quản lý rủi ro

3.2.5. Hoàn thiện các chỉ tiêu đánh giá rủi ro cho thuê tài chính và hệ thống chấm điểm khách hàng

3.2.6. Xây dựng hệ thống thông tin quản lý rủi ro cho thuê tài chính

3.2.7. Một số giải pháp khác

3.3. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ

3.3.1. Kiến nghị với nhà nước

3.3.2. Kiến nghị đối với Ngân hàng nhà nước

3.3.3. Kiến nghị với Hiệp hội cho thuê tài chính Việt Nam

3.3.4. Kiến nghị với Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ

Tóm tắt

I. Quản lý Rủi Ro Tín Dụng Cho Thuê Tài Chính Tầm Quan Trọng và Định Nghĩa Hiện Đại

Trong bối cảnh nền kinh tế hội nhập, hoạt động cho thuê tài chính đóng vai trò ngày càng thiết yếu như một kênh dẫn vốn hiệu quả cho các doanh nghiệp, đặc biệt là trong việc đổi mới trang thiết bị, máy móc. Tuy nhiên, đặc thù của hình thức cấp tín dụng này cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro tín dụng cần được kiểm soát chặt chẽ. Quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính không chỉ giúp các tổ chức tín dụng bảo vệ nguồn vốn mà còn duy trì sự ổn định, nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường. Việc nhận diện, đo lường, kiểm soát và giảm thiểu các loại rủi ro là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển bền vững của các công ty cho thuê tài chính.

Theo luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017), hoạt động cho thuê tài chính dù đã phát triển lâu đời trên thế giới nhưng tại Việt Nam vẫn còn khá non trẻ, ra đời từ năm 1996. Sự non trẻ này cùng với đặc thù kinh doanh đã khiến hoạt động cho thuê tài chính đối mặt với rủi ro cao. Chính vì thế, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã và đang yêu cầu các ngân hàng thương mại cơ cấu lại các công ty con trong lĩnh vực này. Một hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả là xương sống để các công ty như Vietinbank Leasing không chỉ phát triển kinh doanh mà còn kiểm soát tốt các rủi ro, đảm bảo sự an toàn và hiệu quả. Mục tiêu cuối cùng là bảo vệ lợi ích của cả bên cho thuê, bên thuê và toàn bộ nền kinh tế.

Đề tài nghiên cứu về quản lý rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính không chỉ dừng lại ở việc khái quát lý thuyết mà còn đi sâu phân tích thực trạng tại các công ty cụ thể, từ đó đề xuất các giải pháp tăng cường. Việc hiểu rõ các định nghĩa và tầm quan trọng của quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính là bước đầu tiên để xây dựng một chiến lược vững chắc, giúp các tổ chức tín dụng vững vàng trước những biến động của thị trường và nâng cao chất lượng danh mục tài sản cho thuê.

1.1. Khái niệm cho thuê tài chính và vai trò quản lý rủi ro trong kinh doanh

Theo Nghị định số 39/2014/NĐ-NHNN ngày 07/05/2014 của Chính phủ, cho thuê tài chính được định nghĩa là hoạt động cấp tín dụng trung hạn, dài hạn dựa trên hợp đồng cho thuê tài chính. Trong đó, bên cho thuê cam kết mua tài sản cho thuê theo yêu cầu của bên thuê và giữ quyền sở hữu trong suốt thời gian thuê, còn bên thuê sử dụng tài sản và thanh toán tiền thuê. Vai trò của quản lý rủi ro trong bối cảnh này là cực kỳ quan trọng. Nó giúp nhận diện, đánh giá, kiểm soát và giảm thiểu các mối đe dọa tiềm ẩn có thể gây ra tổn thất tín dụng hoặc ảnh hưởng đến khả năng thu hồi vốn. Một hệ thống quản lý rủi ro tốt là công cụ chiến lược, không chỉ bảo vệ tài sản và thu nhập mà còn nâng cao uy tín, tạo lợi thế cạnh tranh cho tổ chức tín dụng trên thị trường.

1.2. Phân loại rủi ro tín dụng và rủi ro tài sản cho thuê trong hoạt động cho thuê tài chính

Trong hoạt động cho thuê tài chính, rủi ro bao gồm nhiều loại như rủi ro thanh khoản, hoạt động, thị trường. Tuy nhiên, rủi ro tín dụngrủi ro tài sản cho thuê là hai loại đặc trưng và đáng lo ngại nhất. Rủi ro tín dụng phát sinh khi bên thuê không thể trả tiền thuê đúng hạn, có thể do tình hình tài chính doanh nghiệp yếu kém, khả năng sản xuất kinh doanh suy giảm hoặc thậm chí có ý định lừa đảo. Rủi ro này trực tiếp ảnh hưởng đến khả năng thu hồi vốn và kế hoạch kinh doanh của bên cho thuê. Mặt khác, rủi ro tài sản cho thuê liên quan đến giá trị còn lại của tài sản, có thể bị lỗi thời, hư hỏng, mất mát hoặc bị thổi phồng giá trị do thông đồng giữa nhà cung cấp và bên thuê. Việc hiểu rõ từng loại rủi ro giúp xây dựng chiến lược kiểm soát rủi ro phù hợp.

II. Thách Thức Khi Đánh Giá Tín Dụng và Kiểm Soát Rủi Ro Cho Thuê Tài Chính

Hoạt động cho thuê tài chính mang lại nhiều lợi ích, nhưng đồng thời cũng đối mặt với không ít thách thức, đặc biệt trong công tác đánh giá tín dụngkiểm soát rủi ro. Các tổ chức tín dụng phải liên tục cập nhật và hoàn thiện các phương pháp phân tích tín dụng để thích ứng với sự thay đổi của môi trường kinh doanh và hành vi của bên thuê. Một trong những thách thức lớn nhất là việc thu thập thông tin đầy đủ và chính xác về khách hàng, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ, vốn có hệ thống báo cáo tài chính chưa hoàn thiện. Luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017) đã chỉ rõ, các yếu tố khách quan như chính sách kinh tế vĩ mô, môi trường pháp lý, tình hình kinh tế, chính trị, xã hội và thậm chí là môi trường tự nhiên đều có thể tác động mạnh mẽ đến khả năng trả nợ của bên thuê và giá trị của tài sản cho thuê.

Bên cạnh đó, các nhân tố chủ quan từ nội tại công ty cho thuê tài chính cũng tạo ra không ít khó khăn. Khẩu vị rủi ro không rõ ràng, hệ thống thông tin giám sát và quản lý rủi ro kém hiệu quả, chất lượng nguồn nhân lực chưa đạt yêu cầu, thiếu đạo đức nghề nghiệp, hoặc chính sách cho thuê tài chính chưa hợp lý có thể làm gia tăng đáng kể nguy cơ nợ xấutổn thất tín dụng. Việc thẩm định tín dụng không chặt chẽ, định giá tài sản cho thuê sai lệch, hay thiếu cơ chế kiểm soát rủi ro trong suốt vòng đời hợp đồng là những nguyên nhân trực tiếp dẫn đến những tổn thất không mong muốn. Để vượt qua những thách thức này, các công ty cho thuê tài chính cần đầu tư mạnh vào công nghệ, đào tạo nhân sự và xây dựng một văn hóa quản lý rủi ro toàn diện, linh hoạt, đảm bảo sự minh bạch và tuân thủ các quy định pháp luật tín dụng.

Khả năng phục hồi của tài chính doanh nghiệp của bên thuê trong bối cảnh khó khăn kinh tế cũng là một yếu tố trọng yếu. Sự yếu kém trong quản trị hoặc tác động từ bên ngoài có thể khiến doanh nghiệp mất khả năng thanh toán, dẫn đến việc thu hồi nợ trở nên phức tạp. Do đó, việc không ngừng nâng cao chất lượng đánh giá tín dụng và phát triển các công cụ quản lý rủi ro tiên tiến là yêu cầu cấp thiết để bảo vệ lợi ích của tổ chức tín dụng và duy trì sự lành mạnh của thị trường cho thuê tài chính.

2.1. Các yếu tố rủi ro tín dụng ảnh hưởng đến bên cho thuê và bên thuê

Các yếu tố rủi ro tín dụng trong cho thuê tài chính rất đa dạng. Từ phía bên thuê, rủi ro có thể đến từ tình hình tài chính doanh nghiệp suy yếu, khả năng quản trị kém, hoặc môi trường kinh doanh bất lợi. Thậm chí, ý định lừa đảo hoặc cố tình không trả nợ cũng là một nguyên nhân đáng lo ngại, gây ra tổn thất tín dụng nghiêm trọng. Đối với bên cho thuê, các yếu tố như chính sách quản lý rủi ro lỏng lẻo, quy trình đánh giá tín dụng không hiệu quả, hoặc sự thiếu hụt thông tin về bên thuê đều làm gia tăng nguy cơ. Ngoài ra, các yếu tố vĩ mô như biến động lãi suất, tỷ giá, hay tình hình kinh tế chung cũng ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thanh toán của bên thuê và chất lượng danh mục cho thuê của bên cho thuê, dẫn đến tiềm năng phát sinh nợ xấu.

2.2. Vấn đề nợ xấu và tổn thất tín dụng trong danh mục cho thuê tài chính

Nợ xấutổn thất tín dụng là hai hệ quả nghiêm trọng nhất của rủi ro tín dụng trong hoạt động cho thuê tài chính. Khi bên thuê không thực hiện nghĩa vụ thanh toán, các khoản cho thuê sẽ trở thành nợ quá hạn, sau đó có thể chuyển thành nợ xấu nếu không được xử lý nợ xấu kịp thời. Điều này không chỉ làm giảm lợi nhuận mà còn ảnh hưởng đến khả năng luân chuyển vốn, uy tín của tổ chức tín dụng. Luận văn (Nguyễn Thị Mai Lý, 2017) nhấn mạnh sự cần thiết của việc trích lập dự phòng rủi ro để bù đắp các tổn thất tín dụng có thể xảy ra. Tuy nhiên, việc trích lập quá lớn cũng sẽ ảnh hưởng tiêu cực đến kết quả kinh doanh. Do đó, việc xây dựng một hệ thống mô hình rủi rohệ thống quản lý rủi ro chặt chẽ để giảm thiểu nợ xấu ngay từ đầu là ưu tiên hàng đầu.

III. Hướng Dẫn Xây Dựng Hệ Thống Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Toàn Diện

Để tối ưu hóa quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính, việc xây dựng một hệ thống toàn diện là vô cùng cần thiết. Hệ thống này bao gồm các bước từ nhận diện, đo lường, giám sát đến kiểm soát và giảm thiểu rủi ro xuyên suốt quy trình cấp tín dụng. Theo nghiên cứu của Nguyễn Thị Mai Lý (2017), một hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả không chỉ giúp tổ chức tín dụng nhận diện sớm các dấu hiệu rủi ro tín dụng mà còn cung cấp cơ sở để đưa ra các quyết định cho thuê tài chính chính xác và kịp thời. Việc này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ phận, từ phòng ban kinh doanh đến bộ phận thẩm định tín dụngkiểm soát rủi ro.

Công tác nhận biết rủi ro bắt đầu từ việc phân tích danh mục cho thuê để đánh giá quy mô, cơ cấu ngành nghề và mức độ tập trung. Khi một công ty cho thuê tài chính tập trung quá nhiều vào các ngành nghề có nguy cơ suy thoái, rủi ro sẽ gia tăng đáng kể. Sau đó là đánh giá tín dụng khách hàng một cách chi tiết, bao gồm thu thập và phân tích tình hình tài chính của khách hàng thông qua các chỉ tiêu về khả năng thanh toán, đòn bẩy tài chính, khả năng hoạt động, tăng trưởng và sinh lời. Việc xử lý thông tin sau khi thu thập là bước quan trọng để xác định nguy cơ rủi ro và điều kiện cho thuê tài chính.

Ngoài ra, việc xây dựng một hệ thống chấm điểm xếp hạng tín dụng khoa học là công cụ hữu hiệu để định lượng rủi ro và phân loại khách hàng theo mức độ. Hệ thống này không chỉ dựa trên các chỉ tiêu tài chính mà còn cả các yếu tố phi tài chính như trình độ quản lý, lịch sử giao dịch với tổ chức tín dụng, và triển vọng ngành nghề của tài chính doanh nghiệp. Cuối cùng, việc thiết lập hạn mức cho thuê tài chính phù hợp cho từng khách hàng và nhóm khách hàng, cùng với việc giám sát quá trình thiết lập chính sách tín dụng và các thủ tục cho thuê tài chính, sẽ giúp bên cho thuê kiểm soát rủi ro từ giai đoạn sớm nhất. Một chính sách tín dụng rõ ràng, cùng các công cụ quản lý rủi ro hiệu quả, là nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững của hoạt động cho thuê tài chính.

3.1. Quy trình cấp tín dụng thẩm định tín dụng và phân tích tín dụng hiệu quả

Một quy trình cấp tín dụng chặt chẽ là yếu tố cốt lõi trong quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính. Thẩm định tín dụng bao gồm việc thu thập hồ sơ, báo cáo tài chính, và các tài liệu liên quan để phân tích tình hình tài chính của khách hàng. Các chỉ tiêu như khả năng thanh toán, cơ cấu vốn, khả năng sinh lời, và dòng tiền được phân tích kỹ lưỡng. Sau đó, công ty cho thuê tài chính tiến hành đánh giá định lượng rủi ro bằng cách xây dựng hệ thống chấm điểm xếp hạng tín dụng, giúp phân loại khách hàng và xác định hạn mức cho thuê tài chính phù hợp. Ngoài ra, việc tìm hiểu thông tin từ bên thứ ba như Trung tâm Thông tin Tín dụng (CIC) và thẩm định thực tế hoạt động sản xuất kinh doanh của bên thuê là cực kỳ quan trọng để đảm bảo tính chính xác của dữ liệu và đưa ra quyết định cho thuê tài chính an toàn.

3.2. Chính sách tín dụng và công cụ quản lý rủi ro giảm thiểu rủi ro trước khi cho thuê tài chính

Để giảm thiểu rủi ro trước khi cho thuê tài chính, các tổ chức tín dụng cần xây dựng một chính sách tín dụng rõ ràng và áp dụng các công cụ quản lý rủi ro hiệu quả. Chính sách tín dụng phải xác định rõ quyền hạn của các cấp phê duyệt, lĩnh vực cho thuê tài chính, giới hạn an toàn, và chính sách khách hàng nhất quán. Các công cụ quản lý rủi ro bao gồm việc áp dụng các điều kiện đảm bảo cho khoản vay như yêu cầu trả trước, ký cược, đăng ký giao dịch bảo đảm và mua bảo hiểm cho tài sản cho thuê. Những biện pháp này tạo cơ sở kinh tế và pháp lý vững chắc để bên cho thuê có thể thu hồi nợ khi rủi ro xảy ra, đồng thời tăng cường trách nhiệm của bên thuê trong việc bảo quản và sử dụng tài sản cho thuê.

IV. Phương Pháp Xử Lý Nợ Xấu và Thu Hồi Nợ Hiệu Quả Trong Cho Thuê Tài Chính Sau Cấp Duyệt

Sau khi cho thuê tài chính được cấp duyệt, việc quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính tiếp tục diễn ra thông qua việc kiểm tra, giám sát khoản cho thuê và đặc biệt là xử lý nợ xấu khi phát sinh. Đây là giai đoạn then chốt để hạn chế tổn thất tín dụng và bảo vệ nguồn vốn của tổ chức tín dụng. Khi bên thuê không trả được nợ đúng hạn, bên cho thuê cần có các biện pháp can thiệp kịp thời và dứt khoát. Luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017) đã nêu bật các phương pháp đa dạng để đối phó với tình hình này, từ việc cơ cấu lại nợ đến việc phải áp dụng các biện pháp mạnh hơn như thu hồi tài sản hoặc khởi kiện.

Một trong những biện pháp đầu tiên là thực hiện cơ cấu lại thời hạn trả nợ tiền thuê tài chính hoặc gia hạn nợ nếu bên thuê gặp khó khăn khách quan nhưng vẫn có khả năng phục hồi. Tuy nhiên, việc này cần dựa trên đánh giá tín dụng kỹ lưỡng về khả năng trả nợ thực tế của khách hàng. Trong trường hợp bên thuê không có khả năng trả nợ trong một khoảng thời gian nhất định và không được chấp thuận cơ cấu lại, khoản nợ sẽ được chuyển nợ quá hạn, và bên thuê phải chịu lãi suất quá hạn. Để hỗ trợ khách hàng và giảm thiểu tổn thất tín dụng, công ty cho thuê tài chính có thể xem xét miễn giảm lãi tiền thuê trong các trường hợp đặc biệt như gặp sự kiện bất khả kháng.

Khi nợ xấu được đánh giá là không còn khả năng thu hồi, các biện pháp mạnh hơn cần được triển khai. Đầu tiên là đôn đốc thu nợ theo kế hoạch và cử cán bộ đến làm việc trực tiếp với khách hàng. Nếu không hiệu quả, việc thu hồi tài sản cho thuê để xử lý là cần thiết. Tài sản cho thuê sau khi thu hồi sẽ được định giá và bán hoặc cho thuê lại để bù đắp khoản nợ. Nếu vẫn không đủ, công ty sẽ sử dụng dự phòng rủi ro đã trích lập. Trong những trường hợp bên thuê cố tình không trả nợ hoặc có hành vi lừa đảo, khởi kiện khách hàng thuê tài chính ra tòa án là lựa chọn cuối cùng. Ngoài ra, việc bán khoản nợ xấu cho công ty mua bán nợ cũng là một giải pháp khả thi để nhanh chóng thu hồi vốn và làm sạch bảng cân đối kế toán. Toàn bộ quá trình này đòi hỏi sự chuyên nghiệp, quyết đoán và tuân thủ các quy định pháp luật tín dụng hiện hành.

4.1. Dự phòng rủi ro và biện pháp cơ cấu nợ miễn giảm lãi

Dự phòng rủi ro là khoản tiền mà công ty cho thuê tài chính trích lập để phòng ngừa các tổn thất tín dụng có thể xảy ra. Việc trích lập dự phòng rủi ro được thực hiện trên dư nợ gốc và theo kết quả phân loại nợ. Khi bên thuê gặp khó khăn tạm thời, công ty có thể áp dụng các biện pháp như cơ cấu lại thời hạn trả nợ hoặc gia hạn nợ để tạo điều kiện cho khách hàng phục hồi và tiếp tục thực hiện nghĩa vụ. Trong các trường hợp đặc biệt, việc miễn giảm lãi tiền thuê cũng được cân nhắc nhằm giảm bớt gánh nặng cho bên thuê, giúp công ty cho thuê tài chính có thể thu hồi nợ gốc. Các giải pháp này đòi hỏi sự phân tích tín dụng kỹ lưỡng và linh hoạt để đạt được hiệu quả tối ưu trong quản lý rủi ro.

4.2. Các giải pháp tăng cường quản lý rủi ro tài sản cho thuê tài chính khi xảy ra sự cố

Quản lý rủi ro tài sản cho thuê tài chính là một phần không thể thiếu trong giai đoạn sau cấp duyệt. Rủi ro về tài sản cho thuê có thể phát sinh do chất lượng tài sản giảm sút, mất mát hoặc bị bán trái phép. Các giải pháp tăng cường quản lý rủi ro bao gồm việc kiểm tra, giám sát tình trạng sử dụng tài sản cho thuê định kỳ hoặc đột xuất, đặc biệt đối với khách hàng gặp khó khăn. Việc yêu cầu bên thuê mua bảo hiểm đầy đủ cho tài sản cho thuê và đăng ký giao dịch bảo đảm là biện pháp phòng ngừa quan trọng. Khi sự cố xảy ra (ví dụ: tài sản bị bán trái phép), công ty cho thuê tài chính cần quyết liệt yêu cầu thanh toán toàn bộ hợp đồng hoặc khởi kiện khách hàng thuê tài chính. Nếu tài sản bị giảm giá trị, cần làm việc với khách hàng về kế hoạch bảo trì và có thể yêu cầu tăng cường tài sản đảm bảo để giảm thiểu rủi ro.

V. Ứng Dụng Thực Tiễn Mô Hình Rủi Ro tại Công Ty Cho Thuê Tài Chính Vietinbank Leasing

Nghiên cứu thực tiễn tại Công ty Cho thuê tài chính TNHH MTV Ngân hàng TMCP Công Thương Việt Nam (Vietinbank Leasing) cung cấp cái nhìn sâu sắc về việc ứng dụng các mô hình rủi rohệ thống quản lý rủi ro trong hoạt động cho thuê tài chính. Là một trong những công ty cho thuê tài chính ra đời sớm nhất tại Việt Nam và có vốn điều lệ lớn nhất, Vietinbank Leasing đã và đang đối mặt với những thách thức đặc thù của thị trường, đồng thời xây dựng một hệ thống quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính toàn diện. Theo luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017), Vietinbank Leasing đã không ngừng hoàn thiện mô hình tổ chức, quy trình cấp tín dụng và các chính sách tín dụng để nâng cao hiệu quả kiểm soát rủi ro.

Thực trạng quản lý rủi ro tại Vietinbank Leasing cho thấy sự chú trọng vào việc đánh giá tín dụng khách hàng kỹ lưỡng trước khi phê duyệt, sử dụng các chỉ tiêu định tính và định lượng để phân tích tín dụng. Công ty đã phát triển hệ thống chấm điểm xếp hạng tín dụng để phân loại bên thuê theo mức độ rủi ro, từ đó thiết lập hạn mức cho thuê tài chính phù hợp. Việc giám sát liên tục các khoản cho thuê tài chính trong suốt thời gian hợp đồng, thông qua hệ thống thông tin quản lý rủi ro, giúp công ty nắm bắt kịp thời tình hình tài chính và hoạt động kinh doanh của bên thuê. Điều này đặc biệt quan trọng để phát hiện sớm các dấu hiệu rủi ro tín dụng và đưa ra biện pháp xử lý kịp thời, tránh phát sinh nợ xấu lớn.

Ngoài ra, Vietinbank Leasing cũng tập trung vào quản lý rủi ro tài sản cho thuê. Công ty tiến hành đánh giá nhà cung cấp và tính hợp lý của tài sản cho thuê ngay từ đầu, đảm bảo chất lượng và tính thanh khoản của tài sản. Việc yêu cầu bảo hiểm và đăng ký giao dịch bảo đảm cho tài sản cho thuê là bắt buộc để giảm thiểu rủi ro khi có sự cố. Kết quả đạt được từ việc triển khai các biện pháp này đã góp phần duy trì tỷ lệ nợ xấu ở mức thấp và nâng cao hiệu quả kinh doanh của công ty. Tuy nhiên, vẫn còn những hạn chế cần khắc phục, đặc biệt là trong việc phát triển nguồn nhân lực quản lý rủi ro chuyên sâu về kỹ thuật và tăng cường ứng dụng phần mềm quản lý rủi ro tín dụng để tự động hóa các quy trình.

5.1. Thực trạng quản lý rủi ro tín dụng và tài sản cho thuê tại Vietinbank Leasing

Tại Vietinbank Leasing, quản lý rủi ro tín dụng được triển khai thông qua mô hình tổ chức quản lý rủi roquy trình thực hiện cho thuê tài chính được chuẩn hóa. Công ty đặc biệt chú trọng khâu thẩm định tín dụng, phân tích tín dụng chuyên sâu về tài chính doanh nghiệp của khách hàng và đánh giá định lượng bằng hệ thống chấm điểm xếp hạng tín dụng. Điều này giúp công ty xác định hạn mức cho thuê tài chính phù hợp và kiểm soát rủi ro ngay từ giai đoạn trước khi cho thuê tài chính. Đối với tài sản cho thuê, Vietinbank Leasing thực hiện đánh giá nhà cung cấp và tính thanh khoản của tài sản, đồng thời áp dụng các biện pháp như bảo hiểm và đăng ký giao dịch bảo đảm để giảm thiểu rủi ro. Các báo cáo định kỳ về tình hình hoạt động của tài sản cho thuêtình hình nợ xấu cung cấp thông tin kịp thời cho ban lãnh đạo.

5.2. Kết quả đạt được và định hướng tối ưu hóa danh mục tín dụng tương lai

Nhờ vào việc áp dụng các biện pháp quản lý rủi ro chặt chẽ, Vietinbank Leasing đã đạt được những kết quả tích cực trong việc duy trì chất lượng danh mục tín dụng và hạn chế nợ xấu. Tỷ lệ nợ xấu được kiểm soát dưới 3%, đảm bảo yếu tố an toàn - hiệu quả trong hoạt động kinh doanh. Luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017) cho thấy các chỉ số như tỷ lệ dự phòng rủi ro so với nợ xấu cũng được duy trì ở mức hợp lý. Định hướng tương lai của Vietinbank Leasing là tiếp tục tối ưu hóa danh mục tín dụng bằng cách hoàn thiện chính sách quản lý rủi ro, nâng cao chất lượng kiểm tra giám sát, phát triển nguồn nhân lực quản lý rủi ro và xây dựng hệ thống thông tin quản lý rủi ro cho thuê tài chính tiên tiến hơn. Việc này sẽ giúp công ty tăng trưởng bền vững và nâng cao khả năng cạnh tranh.

VI. Tương Lai Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng Cho Thuê Tài Chính Xu Hướng và Kiến Nghị Phát Triển

Trong bối cảnh công nghệ phát triển mạnh mẽ và môi trường kinh tế vĩ mô ngày càng phức tạp, tương lai của quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính đòi hỏi sự đổi mới liên tục và khả năng thích ứng cao. Các tổ chức tín dụng cần không ngừng cập nhật các xu hướng mới, từ việc ứng dụng công nghệ đến hoàn thiện khung pháp lý và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Theo luận văn của Nguyễn Thị Mai Lý (2017), việc phát triển hoạt động cho thuê tài chính bền vững cần đi đôi với kiểm soát rủi ro hiệu quả, đặc biệt là rủi ro tín dụngrủi ro tài sản cho thuê.

Một trong những xu hướng nổi bật là sự bùng nổ của công nghệ, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo (AI) và học máy (Machine Learning) trong việc xây dựng các mô hình rủi rohệ thống quản lý rủi ro tiên tiến. Phần mềm quản lý rủi ro tín dụng hiện đại có khả năng phân tích tín dụng dữ liệu lớn, dự báo tổn thất tín dụng chính xác hơn, và tự động hóa nhiều quy trình cấp tín dụng, giúp giảm thiểu rủi ro con người. Các công nghệ này không chỉ giúp định lượng rủi ro một cách tinh vi mà còn cung cấp cái nhìn toàn diện về danh mục tín dụng, hỗ trợ tối ưu hóa danh mục tín dụng và ra quyết định nhanh chóng.

Bên cạnh yếu tố công nghệ, việc hoàn thiện khung pháp lý và các quy định pháp luật tín dụng là cực kỳ quan trọng. Nhà nước và Ngân hàng Nhà nước cần tiếp tục rà soát, sửa đổi các văn bản pháp luật liên quan đến hoạt động cho thuê tài chính để tạo hành lang pháp lý thuận lợi, minh bạch, đồng thời tăng cường vai trò giám sát, đặc biệt trong việc xử lý nợ xấuthu hồi nợ. Sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng, bao gồm Trung tâm Thông tin Tín dụng (CIC), cũng cần được đẩy mạnh để cung cấp thông tin khách hàng đầy đủ và chính xác, hỗ trợ các tổ chức tín dụng trong công tác thẩm định tín dụng.

Cuối cùng, việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố then chốt. Đào tạo cán bộ không chỉ có chuyên môn sâu về tài chính doanh nghiệp mà còn am hiểu về kỹ thuật tài sản cho thuê và có đạo đức nghề nghiệp là điều kiện tiên quyết. Một đội ngũ nhân sự chất lượng cao sẽ giúp các công ty cho thuê tài chính không chỉ nắm bắt được các yếu tố rủi ro tín dụng mà còn đưa ra các giải pháp sáng tạo, hiệu quả để đối phó với những thách thức trong tương lai, đảm bảo sự phát triển bền vững của ngành cho thuê tài chính.

6.1. Vai trò của phần mềm quản lý rủi ro tín dụng và công nghệ mới

Công nghệ, đặc biệt là phần mềm quản lý rủi ro tín dụng, đang cách mạng hóa cách các tổ chức tín dụng đối phó với rủi ro tín dụng. Các hệ thống này tích hợp khả năng phân tích tín dụng tự động, mô hình rủi ro dự báo bằng AI, và theo dõi danh mục tín dụng theo thời gian thực. Chúng giúp tự động hóa quy trình cấp tín dụng, cải thiện đánh giá tín dụng, và cung cấp thông tin chi tiết về bên thuê cũng như tài sản cho thuê. Việc ứng dụng công nghệ giúp các công ty cho thuê tài chính ra quyết định nhanh hơn, chính xác hơn, giảm thiểu rủi ro do yếu tố con người và tối ưu hóa việc kiểm soát rủi ro toàn diện, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro tín dụng cho thuê tài chính.

6.2. Kiến nghị hoàn thiện khung pháp lý và tài chính doanh nghiệp cho tổ chức tín dụng

Để thúc đẩy sự phát triển lành mạnh của hoạt động cho thuê tài chính, việc hoàn thiện khung pháp lý là cấp thiết. Cần rà soát các quy định pháp luật tín dụng để đảm bảo tính đồng bộ, minh bạch và phù hợp với thực tiễn thị trường. Nhà nước cần có chính sách hỗ trợ tổ chức tín dụng trong việc xử lý nợ xấuthu hồi nợ, ví dụ thông qua cơ chế đấu giá, bán nợ. Đồng thời, cần nâng cao năng lực cho các tổ chức tín dụng trong việc phân tích tình hình tài chính của khách hàngđánh giá tín dụng, đặc biệt đối với tài chính doanh nghiệp vừa và nhỏ. Việc này không chỉ giúp giảm thiểu rủi ro mà còn tạo môi trường kinh doanh ổn định, khuyến khích đầu tư và phát triển.

Tóm tắt và mô tả trên trang này được tạo với sự hỗ trợ của AI từ nội dung tài liệu gốc; tài liệu do người dùng đóng góp và được kiểm duyệt trước khi xuất bản. Báo lỗi nội dung.

30/09/2025
1375 quản lý rủi ro tín tại công ty cho thuê tài chính tnhh mtv nhtm cp công thương vn thực trạng và giải pháp luận văn thạc sỹ file word

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 QUẢN LÝ RỦI RO TRONG HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH CỦA CÔNG TY CHO THUÊ TÀI CHÍNH 1. TỔNG QUAN VỀ HOẠT ĐỘNG CHO THUÊ TÀI CHÍNH Cho thuê tài chính là một trong các hình thức cấp tín dụng phổ biến trên thế giới. Được đánh giá là kênh dẫn vốn hiệu quả cho các doanh nghiệp muốn đầu tư vào máy móc, trang thiết bị để đổi mới công nghệ. Trên thế giới hiện nay, quy mô hoạt động cho thuê tài chính đã ra đời từ lâu nhưng tại thị trường Việt Nam còn khá non trẻ.

Nguồn gốc hình thành và phát triển hoạt động cho thuê tài chính Hoạt động cho thuê tài chính đã xuất hiện hàng nghìn năm trước công nguyên ở những nước có nền văn minh cổ đại như Ai Cập, Hy Lạp, La Mã dưới hình thức cho thuê tài sản. Giao dịch cho thuê tài sản đầu tiên ra đời gắn với việc cho thuê công cụ sản xuất nông nghiệp, súc vật kéo, ruộng đất, nhà cửa. Người Hy Lạp cổ đại là những người đầu tiên phát triển việc cho thuê hầm mỏ, đồng thời cũng tiên phong tạo ra hình thức ngân hàng cho thuê với hoạt động chủ yếu là cho thuê các tài sản thuộc quyền sở hữu của ngân hàng đó. Với sự phát triển của khoa học kỹ thuật và nền kinh tế hàng hóa, hoạt động cho thuê tài sản đã có những thay đổi về tính chất giao dịch và xuất hiện những hình thức cho thuê tài chính đầu tiên.

Trước nhu cầu phát triển các tuyến đường sắt riêng cho mình của các công ty đường sắt, nhiều nhà đầu tư đã góp tiền mua xe lửa từ nhà sản xuất và cho thuê lại. Các thiết bị sẽ được chuyển giao cho công ty đường sắt sau khi các công ty này cam kết trả tiền nhà đầu tư. Người cho thuê sẽ nắm quyền sở hữu tài sản, chỉ chuyển cho người thuê quyền sử dụng tài sản và hàng kỳ sẽ nhận được khoản tiền thuê tính dựa trên giá mua và lãi. Những năm giữa thế kỷ XX, hoạt động cho thuê đã có những bước phát triển mạnh mẽ về chủng loại thiết bị cho thuê, đồng thời cũng đã bắt đầu phân ra thành cho thuê ngắn hạn (cho thuê vận hành ngày nay) và cho thuê dài hạn (tiền thân của cho thuê 5 tài chính).

Năm 1952,Công ty cho thuê tài chính độc lập đầu tiên trên thế giới: United State Leasing Corp ra đời đã đánh dấu một buớc phát triển vuợt bậc của loại hình dịch vụ tài chính này. Sau đó, hàng loạt các công ty cho thuê tài chính khác cũng đã nối gót ra đời nhuBoothe Leasing Corp, General Electric Credit Corp. Cùng với sự phát triển của thị truờng tài chính, dịch vụ cho thuê tài chính ngày càng lan rộng tầm ảnh huởng. Đến thập niên 80 của thế kỷ XX, dịch vụ cho thuê tài chính đã đuợc chấp nhận rộng rãi trên toàn thế giới.

Ở Việt Nam, đến năm 1995, cùng với sự gia tăng nhu cầu vốn đầu tu trung và dài hạn, nghiệp vụ cho thuê tài chính bắt đầu đuợc tổ chức thực hiện duới hình thức tín dụng thuê mua. Thống đốc Ngân hàng Nhà nuớc đã ra quyết định số 149/QĐ-NHNN ngày 27/05/1995, theo đó, các tổ chức tín dụng đuợc thành lập công ty trực thuộc hoặc phòng Tín dụng thuê mua để quản lý và giám sát hoạt động tín dụng thuê mua. Ngày 09/10/1995, Nghị định 64/CP quy định tạm thời về tổ chức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính tại Việt Nam đã đuợc ban hành. Những văn bản pháp lý này là cơ sở định huớng, huớng dẫn và cơ sở pháp lý để các ngân hàng thuơng mại thành lập thí điểm các phòng tín dụng thuê mua hoặc các công ty thuê mua trực thuộc nhằm khởi tạo và từng buớc nắm bắt loại hình dịch vụ tài chínhnày.

Tuy nhiên, mặc dù công ty cho thuê tài chính đầu tiên đuợc thành lập ở Việt Nam vào năm 1996 và hoạt động cho thuê cũng đã manh nha ở các ngân hàng thuơng mại truớc đó nhung mãi đến khi Chính Phủ ban hành Nghị định 16/2001/NĐ-CP về tổ chức và hoạt động của Công ty cho thuê tài chínhvào ngày 02/05/2001 thì hoạt động cho thuê tài chính ở Việt Nam mới thực sự đuợc hình thành. Nghị định này ra đời đã thực sự tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho sự phát triển của hoạt động cho thuê tài chính cũng nhu việc thành lập và đi vào hoạt động của các công ty cho thuê tài chính tại Việt Nam. Để khắc phục một số bất cập và hạn chế và để bám sát với tình hình thực tiễn, Chính phủ cũng đã tiếp tục ban hành Nghị định số 65/2005/NĐ-CP ngày 19/5/2005 và Nghị định số 95/2008/NĐ-CP nhằm sửa đổi và bổ sung một số điều về Nghị định 16/2001/NĐ-CP. Để các văn bản của Chính Phủ, NHNN thực sự là hành lang pháp lý, dẫn dắt hoạt động của các 6 Công ty Cho thuê tài chính, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 39/2014/NĐ-CP ngày 07/05/2014 về việc tổ chức hoạt động của các Công ty tài chính và Công ty Cho thuê tài chính, văn bản này đã thay thế toàn bộ các văn bản trên.

Công ty cho thuê tài chính cũng là một tổ chức tín dụng nên hoạt động của công ty cho thuê tài chính cũng đồng thời phải tuân thủ theo Luật các tổ chức tín dụng hiện hành và các văn bản hướng dẫn thi hành luật, các văn bản của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam có liên quan đến hoạt động của các tổ chức tín dụng.Hệ thống pháp luật về cho thuê tài chính đã không ngừng được hoàn thiện, đổi mới, tạo cơ sở và điều kiện thuận lợi cho hoạt động cho thuê tài chính ở Việt Nam. Sau một chặng đường hơn 20 năm phát triển hoạt động cho thuê tài chính tại Việt Nam, các Công ty cho thuê tài chính ở Việt Nam có sự phân hóa rõ rệt. Thời điểm phát triển nhất có 13 Công ty cho thuê tài chính cùng hoạt động trên lãnh thổ Việt Nam. Tuy nhiên, tính đến nay chỉ còn 8 đơn vị là: Công ty CTTC Nông nghiệp I, Công ty CTTC Nông nghiệp II, Công ty CTTC Đầu tư, Công ty CTTC Công thương, Công ty CTTC Ngoại thương, Công ty CTTC Á Châu, Công ty CTTC Sài Gòn Thương Tín, Công ty CTTC Vinashin.

Trong đó, 05 Công ty hoạt động bình thường và có lãi (Công ty CTTC Đầu tư, Công ty CTTC Công thương, Công ty CTTC Ngoại thương, Công ty CTTC Á Châu, Công ty CTTC Sài Gòn Thương Tín), 03 Công ty trong diện cơ cấu lại theo chỉ đạo của NHNN: Công ty CTTC Nông nghiệp I, Công ty CTTC Vinashin đang chờ quyết định của NHNN về phương án cơ cấu lại, Công ty CTTC Nông nghiệp II đang chờ quyết định của Tòa án cho phép phá sản theo luật định. Quan điểm và đặc điểm của hoạt động cho thuê tài chính 1. Quan điểm về cho thuê tài chính Hoạt động cho thuê tài chính đã ra đời, tồn tại và phát triển trong một thời gian khá dài, song trên thực tế vẫn chưa có một khái niệm, định nghĩa hay hệ thống tiêu chuẩn chung nào được tất cả các quốc gia chấp nhận một cách chính thức. Hiện nay trên thế giới, mỗi quốc gia khác nhau có quan điểm khác nhau về cho thuê tài chính.

Căn cứ Nghị định số 39/2014/NĐ-NHNN ngày 07/05/2014 của Chính Phủ về 7 hoạt động của Công ty tài chính và Công ty cho thuê tài chính, mục 7 điều 3: iiCho thuê tài chính là hoạt động cấp tín dụng trung hạn, dài hạn trên cơ sở hợp đồng cho thuê tài chính giữa bên cho thuê tài chính với bên thuê tài chính. Bên cho thuê tài chính cam kết mua tài sản cho thuê tài chính theo yêu cầu của bên thuê tài chính và năm giữ quyền sở hữu đối với tài sản cho thuê tài chính trong suốt thời gian cho thuê. Bên thuê tài chính sử dụng tài sản thuê tài chính và thanh toán tiền thuê trong suốt thời hạn thuê quy định trong hợp đồng cho thuê tài chính” 1. Đặc điểm của hoạt động cho thuê tài chính Theo Uỷ ban Tiêu chuẩn Ke toán quốc tế (IASC), bất cứ một giao dịch thuê muớn nào thoả mãn một trong 4 tiêu thức sau đây sẽ đuợc coi là giao dịch cho thuê tài chính: - Quyền sở hữu tài sản thuê đuợc chuyển giao khi kết thúc hợp đồng.

- Hợp đồng quy định quyền chọn mua tài sản thuê với giá tuợng trung tại thời điểm chấm dứt hợp đồng. - Thời hạn hợp đồng chiếm phần lớn thời hạn hữu dụng của tài sản. - Hiện giá của toàn bộ các khoản tiền thuê do nguời thuê trả tuơng đuơng hoặc lớn hơn giá thị truờng của tài sản tại thời điểm bắt đầu hợp đồng. Ở Việt Nam, căn cứ Luật các tổ chức tín dụng 2010, điều 113 “Hoạt động cho thuê tài chính” quy định: hoạt động cho thuê tài chính là việc cấp tín dụng trung dài hạn trên cơ sở hợp đồng cho thuê tài chính và phải có một trong các điều kiện sau đây: - Khi kết thúc thời hạn thuê theo hợp đồng, bên thuê đuợc chuyển quyền sở hữu tài sản thuê hoặc đuợc tiếp tục thuê theo sự thoả thuận của hai bên.

- Nội dung hợp đồng có quy định: Khi kết thúc thời hạn thuê, bên thuê đuợc quyền chọn mua tài sản thuê theo giá danh nghĩa thấp hơn giá trị thực tế của tài sản thuê tại thời điểm mua lại. - Thời hạn cho thuê một loại tài sản ít nhất phải bằng 60% thời gian cần thiết để khấu hao tài sản thuê. - Tổng số tiền thuê một loại tài sản quy định tại hợp đồng thuê phải tuơng 8 đương với giá của tài sản đó trên thị trường vào thời điểm ký kết hợp đồng. Neu xét một cách chi tiết thì hệ thống các tiêu chuẩn nhận dạng cho thuê tài chính của các tổ chức, quốc gia đưa ra là không giống nhau.

Tuy nhiên, có thể tóm tắt đặc điểm của cho thuê tài chính như sau: - Một là, hợp đồng cho thuê có bao hàm quyền mua lại tài sản với giá danh nghĩa vào cuối thời hạn thuê. - Hai là, bên cho thuê chuyển giao quyền sở hữu cho bên thuê khi kết thúc thời hạn hợp đồng thuê nếu tổng giá trị các khoản tiền thuê hiện tại là tương đương hoặc cao hơn giá trị của tài sản (tức toàn bộ số tiền thuê mà bên đi thuê đã trả đủ bù đắp giá trị tài sản mà bên cho thuê đã mua) - Ba là, việc cho thuê nhằm vào hoạt động sản xuất kinh doanh. - Bốn là, thời hạn của hợp đồng cho thuê phải có tỷ lệ tương đương với thời gian sử dụng của tài sản.

Nội dung được bảo vệ bản quyền — Tải xuống đầy đủ