Luận án tiến sĩ về quản lý nhà nước đối với thanh niên tại thành phố Hồ Chí Minh

Luận án tiến sĩ nghiên cứu quản lý nhà nước về thanh niên tại thành phố Hồ Chí Minh, phân tích thực tiễn và đề xuất giải pháp hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Lê Trọng Tâm
• Người hướng dẫn: PGS. Đinh Ngọc Vượng
• Trường học: Học viện Khoa học xã hội
• Chuyên ngành: Luật hiến pháp và luật hành chính
• Đề tài: Quản Lý Nhà Nước Về Thanh Niên Từ Thực Tiễn Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu đề tài
• 1.2. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.3. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam
• 1.4. Đánh giá tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Luận án
• 1.5. Những ưu điểm, những kết quả nghiên cứu mà Luận án sẽ tiếp tục kế thừa, phát triển
• 1.6. Về những vấn đề còn chưa được giải quyết thấu đáo hoặc cần phải tiếp tục nghiên cứu
• 1.7. Cơ sở lý luận và hướng tiếp cận nghiên cứu của đề tài
• 1.8. Khung phân tích để làm rõ lý thuyết
• 1.9. Kết luận chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THANH NIÊN
• 2.1. Khái niệm, đặc điểm, vai trò của quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.2. Khái niệm thanh niên, quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.3. Đặc điểm của quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.4. Vai trò của quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.5. Nội dung, chủ thể quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.6. Nội dung quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.7. Chủ thể quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.8. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về thanh niên
• 2.9. Chính sách của Nhà nước về thanh niên
• 2.10. Yếu tố kinh tế
• 2.11. Hội nhập quốc tế và khu vực
• 2.12. Kết luận chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THANH NIÊN TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 3.1. Những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh
• 3.2. Tình hình kinh tế - xã hội tại thành phố Hồ Chí Minh
• 3.3. Tình hình thanh niên tại thành phố Hồ Chí Minh
• 3.4. Tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về thanh niên tại thành phố Hồ Chí Minh
• 3.5. Thực tiễn quản lý Nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh
• 3.6. Xây dựng chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật về thanh niên
• 3.7. Xây dựng và tổ chức thực hiện chiến lược, chương trình, kế hoạch phát triển thanh niên
• 3.8. Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác quản lý nhà nước về thanh niên
• 3.9. Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục chính sách, pháp luật về thanh niên
• 3.10. Kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại, tố cáo trong việc thực hiện chính sách, pháp luật về thanh niên
• 3.11. Hợp tác quốc tế về thanh niên
• 3.12. Đánh giá chung về thực tiễn quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh
• 3.13. Những kết quả đạt được trong quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh
• 3.14. Hạn chế và nguyên nhân của hạn chế trong quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh
• 3.15. Kết luận chương 3
• 4. CHƯƠNG 4: DỰ BÁO TÌNH HÌNH THANH NIÊN, QUAN ĐIỂM VÀ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ THANH NIÊN TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY
• 4.1. Dự báo tình hình thanh niên Việt Nam và quan điểm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên
• 4.2. Bối cảnh đất nước và tình hình thanh niên Việt Nam
• 4.3. Quan điểm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên
• 4.4. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên trong giai đoạn hiện nay
• 4.5. Nhận thức đúng, đầy đủ hơn về vai trò của thanh niên và quản lý nhà nước về thanh niên
• 4.6. Nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý nhà nước về thanh niên
• 4.7. Hoàn thiện pháp luật về thanh niên, quản lý nhà nước về thanh niên
• 4.8. Nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến chính sách, pháp luật về thanh niên
• 4.9. Tiếp tục kiện toàn bộ máy quản lý nhà nước về thanh niên để đáp ứng với nhiệm vụ được giao
• 4.10. Phát huy tốt cơ chế phối hợp liên ngành giữa các bộ, ngành trung ương và chính quyền địa phương, đảm bảo tính thống nhất, khoa học, hiệu quả trong quá trình xây dựng, thực thi chính sách, pháp luật về thanh niên
• 4.11. Đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác quốc tế thanh niên
• 4.12. Kết luận chương 4
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan tình hình nghiên cứu

Nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với thanh niên đã thu hút sự quan tâm của nhiều học giả trong và ngoài nước. Tại nước ngoài, các công trình nghiên cứu chủ yếu tập trung vào quyền của thanh niên và chính sách liên quan. Tuy nhiên, việc dịch thuật và phổ biến các tài liệu này tại Việt Nam còn hạn chế. Các nghiên cứu như cuốn 'The International Law of Youth Rights' đã cung cấp cái nhìn sâu sắc về quyền thanh niên trên bình diện quốc tế. Trong khi đó, ở Việt Nam, các nghiên cứu về chính sách thanh niên đã được thực hiện nhưng vẫn còn thiếu sót trong việc tổng hợp và phân tích thực tiễn. Luận án này sẽ kế thừa và phát triển những kết quả nghiên cứu trước đó, đồng thời chỉ ra những khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu.

1.1 Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài

Các nghiên cứu quốc tế về thanh niên đã chỉ ra rằng, thanh niên là lực lượng quan trọng trong sự phát triển của mỗi quốc gia. Cuốn sách 'The International Law of Youth Rights' đã nêu rõ các tiêu chuẩn quốc tế về quyền thanh niên, đồng thời kêu gọi các quốc gia thực hiện các biện pháp bảo vệ quyền lợi của thanh niên. Những nghiên cứu này không chỉ giúp nâng cao nhận thức về quản lý nhà nước mà còn cung cấp cơ sở lý luận cho việc xây dựng chính sách phù hợp với thực tiễn tại Việt Nam.

1.2 Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam

Tại Việt Nam, nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với thanh niên đã được chú trọng, đặc biệt là sau khi Luật Thanh niên được ban hành. Tuy nhiên, nhiều vấn đề lý luận và thực tiễn vẫn chưa được giải quyết thấu đáo. Các nghiên cứu hiện có chủ yếu tập trung vào khía cạnh pháp lý mà chưa đi sâu vào thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển thanh niên. Luận án này sẽ phân tích và đánh giá thực trạng quản lý nhà nước về thanh niên tại TP.HCM, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.

II. Những vấn đề lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên

Quản lý nhà nước về thanh niên bao gồm nhiều khía cạnh như khái niệm, đặc điểm và vai trò của thanh niên trong xã hội. Chính sách thanh niên cần được xây dựng dựa trên những đặc điểm riêng của nhóm tuổi này. Đặc biệt, thanh niên không chỉ là đối tượng thụ hưởng chính sách mà còn là lực lượng chủ động tham gia vào quá trình phát triển kinh tế - xã hội. Việc hiểu rõ vai trò của thanh niên trong quản lý nhà nước sẽ giúp các cơ quan chức năng xây dựng các chương trình, kế hoạch phù hợp, từ đó nâng cao hiệu quả công tác quản lý.

2.1 Khái niệm và đặc điểm của thanh niên

Thanh niên được định nghĩa là nhóm người trong độ tuổi từ 15 đến 30, là giai đoạn chuyển tiếp quan trọng trong cuộc đời. Đặc điểm của thanh niên bao gồm tính năng động, sáng tạo và khả năng thích ứng nhanh với thay đổi. Những đặc điểm này cần được xem xét khi xây dựng chính sách thanh niên nhằm phát huy tối đa tiềm năng của họ trong phát triển xã hội.

2.2 Vai trò của quản lý nhà nước về thanh niên

Quản lý nhà nước về thanh niên đóng vai trò quan trọng trong việc định hướng và phát triển nguồn nhân lực trẻ. Chính sách cần tạo điều kiện cho thanh niên tham gia vào các hoạt động xã hội, từ đó nâng cao ý thức công dân và trách nhiệm xã hội. Việc xây dựng một môi trường thuận lợi cho thanh niên phát triển không chỉ giúp họ hoàn thiện bản thân mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của đất nước.

III. Thực trạng quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh

Thực trạng quản lý nhà nước về thanh niên tại TP.HCM cho thấy nhiều kết quả tích cực nhưng cũng tồn tại không ít hạn chế. Các chính sách đã được ban hành nhưng chưa thực sự đồng bộ và hiệu quả. Tình hình kinh tế - xã hội tại TP.HCM có ảnh hưởng lớn đến phát triển thanh niên. Thanh niên tại đây đang đối mặt với nhiều thách thức như việc làm, giáo dục và các vấn đề xã hội khác. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng để nâng cao hiệu quả quản lý.

3.1 Tình hình thanh niên tại TP.HCM

Thanh niên tại TP.HCM chiếm tỷ lệ lớn trong lực lượng lao động. Họ có trình độ học vấn ngày càng cao và ý thức công dân được nâng cao. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thanh niên gặp khó khăn trong việc tìm kiếm việc làm và phát triển bản thân. Các chương trình hỗ trợ thanh niên cần được triển khai mạnh mẽ hơn để đáp ứng nhu cầu thực tế.

3.2 Hạn chế trong quản lý nhà nước về thanh niên

Mặc dù có nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng quản lý nhà nước về thanh niên tại TP.HCM vẫn còn nhiều hạn chế. Các cấp chính quyền chưa nhận thức đầy đủ về vai trò của thanh niên, dẫn đến việc triển khai chính sách chưa đồng bộ. Sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng còn thiếu chặt chẽ, gây khó khăn trong việc thực hiện các chương trình phát triển thanh niên.

IV. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên, cần có những giải pháp đồng bộ và toàn diện. Trước hết, cần nâng cao nhận thức của các cấp chính quyền về vai trò của thanh niên trong phát triển kinh tế - xã hội. Thứ hai, cần hoàn thiện hệ thống pháp luật về thanh niên, đảm bảo tính đồng bộ và khả thi. Cuối cùng, cần tăng cường sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và tổ chức xã hội để tạo ra môi trường thuận lợi cho thanh niên phát triển.

4.1 Nâng cao nhận thức về vai trò của thanh niên

Cần tổ chức các chương trình tuyên truyền nhằm nâng cao nhận thức của xã hội về vai trò của thanh niên. Điều này không chỉ giúp thanh niên tự tin hơn trong việc tham gia vào các hoạt động xã hội mà còn tạo điều kiện cho họ phát huy khả năng sáng tạo và năng lực của mình.

4.2 Hoàn thiện hệ thống pháp luật về thanh niên

Cần rà soát và hoàn thiện các văn bản pháp luật liên quan đến thanh niên để đảm bảo tính đồng bộ và khả thi. Các chính sách cần được xây dựng dựa trên nhu cầu thực tế của thanh niên, từ đó tạo ra cơ sở pháp lý vững chắc cho việc thực hiện các chương trình phát triển thanh niên.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Luận án tiến sĩ luật học "Quản lý nhà nước về thanh niên từ thực tiễn Thành phố Hồ Chí Minh" thuộc ngành Luật hiến pháp và luật hành chính (mã số: 9 38 01 02), do nghiên cứu sinh Nguyễn Lê Trọng Tâm thực hiện tại Học viện Khoa học xã hội - Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam năm 2023, dưới sự hướng dẫn khoa học của PGS. Đinh Ngọc Vượng và TS. Phan Thanh Hà.

Tính cấp thiết và khoảng trống nghiên cứu

Trong mọi giai đoạn phát triển, thanh niên luôn giữ vị trí lực lượng xã hội xung kích. Tại Việt Nam, quan điểm của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong "Thư gửi các bạn thanh niên" ngày 17 tháng 8 năm 1947 khẳng định thanh niên là người chủ tương lai của đất nước, nước nhà thịnh hay suy một phần lớn do thanh niên. Quan điểm này tiếp tục được khẳng định trong Báo cáo chính trị tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam. Thể chế hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước đã ban hành Luật Thanh niên cùng nhiều văn bản quy phạm pháp luật nhằm quản lý và phát triển thanh niên.

Tuy nhiên, bối cảnh toàn cầu hóa và kinh tế thị trường đặt ra nhiều thách thức: biến đổi cơ cấu xã hội, địa vị kinh tế, tư tưởng chính trị, tâm lý, lối sống; tình trạng vi phạm pháp luật và tệ nạn xã hội trong thanh niên có chiều hướng gia tăng; sự lôi kéo của các thế lực xấu; khó khăn trong tập hợp thanh niên nông thôn và vùng đặc biệt khó khăn. Tại Thành phố Hồ Chí Minh — trung tâm kinh tế, văn hóa, khoa học - kỹ thuật lớn nhất phía Nam — lao động thanh niên chiếm phần lớn lực lượng lao động xã hội và đang chuyển dịch cơ cấu giảm nông nghiệp, tăng công nghiệp và dịch vụ. Dù thanh niên thành phố có chuyển biến tích cực về ý thức công dân và trình độ, thực tiễn quản lý nhà nước về thanh niên tại địa phương vẫn bộc lộ bất cập: chính quyền địa phương chưa nhận thức đầy đủ, có nơi coi đây là nhiệm vụ riêng của Đoàn Thanh niên hay Hội Liên hiệp Thanh niên; phối hợp liên ngành lồng ghép chương trình còn chồng chéo; chính sách và pháp luật chưa đồng bộ. Do đó, luận án lựa chọn nghiên cứu toàn diện chủ đề này để hoàn thiện cơ sở pháp lý và nâng cao hiệu quả quản lý.

Mục tiêu và nhiệm vụ nghiên cứu

Mục đích nghiên cứu của luận án là trên cơ sở làm rõ các vấn đề lý luận và khảo sát thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh, đề xuất hệ thống giải pháp phát huy kết quả, khắc phục hạn chế trong quản lý nhà nước về thanh niên ở Thành phố Hồ Chí Minh và cả nước. Để hoàn thành mục đích đó, văn bản xác định bốn nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

1. Tổng hợp, đánh giá tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài, làm rõ các nội dung đã được giải quyết và khoảng trống cần tiếp tục nghiên cứu.
2. Luận giải những vấn đề lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên: khái niệm, đặc điểm, vai trò, nội dung và các yếu tố ảnh hưởng.
3. Phân tích, đánh giá thực tiễn quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh; chỉ ra kết quả đạt được, hạn chế và nguyên nhân của hạn chế.
4. Dự báo tình hình thanh niên; xác định quan điểm và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên trong điều kiện xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa và hội nhập quốc tế.

Câu hỏi và giả thuyết nghiên cứu

Luận án xây dựng ba câu hỏi nghiên cứu gắn liền với ba giả thuyết:

• Câu hỏi 1: Những vấn đề lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên là gì? Nội dung của quản lý nhà nước về thanh niên?
  • Giả thuyết 1: Cơ sở lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên mới được nghiên cứu bước đầu, chưa mang tính hệ thống toàn diện và thiếu tổng kết thực tiễn. Đề tài làm rõ khái niệm: quản lý nhà nước về thanh niên là quá trình tác động có mục đích của cơ quan nhà nước có thẩm quyền bằng chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện có hiệu quả, hiệu lực trên thực tế đối với thanh niên theo các nguyên tắc, phương pháp quản lý nhằm bảo đảm quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của thanh niên; đồng thời xác định bảy nội dung cơ bản của hoạt động này.
• Câu hỏi 2: Quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh hiện nay đã đạt được những kết quả và có những hạn chế như thế nào?
  • Giả thuyết 2: Quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh đạt được thành tựu nhất định trong việc bảo vệ, tạo điều kiện phát triển cho thanh niên, nhưng trước biến đổi kinh tế - xã hội vẫn bộc lộ hạn chế, chưa đáp ứng yêu cầu mới; cần đánh giá khách quan thực trạng và nguyên nhân.
• Câu hỏi 3: Cần làm gì để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên, phát huy tốt nhất vai trò của thanh niên trong điều kiện mới?
  • Giả thuyết 3: Để nâng cao hiệu quả quản lý và phát huy tiềm năng thanh niên, cần thực hiện hệ thống giải pháp đồng bộ: nâng cao sự lãnh đạo của Đảng, hoàn thiện chính sách pháp luật, kiện toàn bộ máy và tăng cường phối hợp liên ngành.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Các chính sách, pháp luật về thanh niên; chủ thể và đối tượng quản lý nhà nước về thanh niên; thực tiễn quản lý nhà nước về thanh niên của cơ quan nhà nước thông qua ban hành và tổ chức thực thi chính sách, pháp luật, chương trình, chiến lược phát triển thanh niên.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Không gian: Tập trung vào vấn đề lý luận chung và khảo sát thực tiễn tại địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh.
  • Thời gian: Nghiên cứu giai đoạn hiện nay, trọng tâm từ thời điểm Luật Thanh niên năm 2005 được ban hành đến nay.

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các hướng nghiên cứu trước trong và ngoài nước

Tác giả phân loại và điểm luận các công trình nghiên cứu theo hai nhóm không gian học thuật:

Nghiên cứu ở nước ngoài:

• Luật quốc tế về quyền thanh niên: Cuốn The International Law of Youth Rights do Jorge Cardona, Giuseppe Porcaro, Jaakko Weuro, Giorgio Zecca biên tập (NXB Brill) hệ thống hóa nghiên cứu của William Angel (1966), phân tích lịch sử xây dựng các tiêu chuẩn quốc tế bảo vệ quyền thanh niên và hành động của các tổ chức quốc tế.
• Giáo dục thanh niên theo chủ nghĩa Mác - Lênin: Cuốn Những nguyên lý lêninnít về giáo dục thanh niên của M. Lê-pê-kin (1975, NXB Lêningrat) luận giải vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô và Đoàn Thanh niên Cộng sản Lênin Liên Xô; cuốn Bàn về thanh niên của tác giả M. chỉ ra đặc điểm tâm lý lứa tuổi và phương pháp vận động thanh niên, tránh mệnh lệnh hành chính khô cứng.
• Chính sách hòa nhập và so sánh quốc tế: Cuốn Youth Policy and Social Inclusion: Critical Debates with Young People của Monica Barry phân tích yếu tố thúc đẩy hoặc cản trở sự hòa nhập xã hội và khả năng tiếp cận quyền của người trẻ; bài viết Comparative Analysis of National Youth Policy in Different Countries (2014) của Indira Rystina và Zhaniya Kussainova phân tích các tiêu chuẩn quốc tế về chính sách quốc gia về thanh niên và so sánh kinh nghiệm thực thi ở các nước đang phát triển.
• Văn kiện pháp lý quốc tế: Công ước về quyền trẻ em (1989), Tuyên ngôn thế giới về quyền con người, Chương trình Hành động Thế giới về Thanh niên (WPAY), Kế hoạch Hành động Khối thịnh vượng chung Trao quyền cho Thanh niên (PAYE), Hiến chương Thanh niên châu Phi, Hiến chương châu Âu về sự tham gia của thanh niên, cùng các chiến lược thanh niên của UNDP và UNFPA.

Nghiên cứu ở Việt Nam:

• Đề tài khoa học: Đặng Văn Nhân (2013) nghiên cứu giải pháp thi hành Luật Thanh niên của Đoàn Thanh niên; Nguyễn Long Hải (2015, 2017) nghiên cứu sửa đổi Luật Thanh niên 2005 theo hướng tiếp cận phát triển và thực trạng chính sách phát triển thanh niên; Nguyễn Thị Quỳnh Hoa (2017) nghiên cứu tình hình thanh niên giai đoạn 2012-2017 và dự báo giai đoạn 2017-2022; Đỗ Thị Thu Hằng (2014, 2019) nghiên cứu cơ sở sửa đổi Luật Thanh niên và giải pháp bảo vệ quyền lợi hợp pháp của thanh niên; Nguyễn Đắc Vinh (2014) nghiên cứu đổi mới công tác thanh vận.
• Sách chuyên khảo và báo cáo: Nguyễn Hồng Tung (2011) với công trình Thanh niên và lối sống của thanh niên Việt Nam trong quá trình đổi mới và hội nhập quốc tế; Báo cáo quốc gia về thanh niên Việt Nam (2015) của Bộ Nội vụ và Quỹ Dân số Liên Hợp quốc (UNFPA); công trình Quản lý nhà nước về thanh niên thời kỳ công nghiệp hóa, hiện đại hóa (2016) của TS. Vũ Đăng Minh; Báo cáo nghiên cứu thế hệ trẻ Việt Nam (8/2020) của British Council; tập văn kiện báo cáo chuyên đề của Ban Chấp hành Đoàn Thành phố Hồ Chí Minh (10/2022).
• Bài báo khoa học và tạp chí: Bài viết của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng (2013) trên Tạp chí Cộng sản khẳng định vị trí sống còn của công tác thanh niên; nghiên cứu của Đỗ Thị Thu Hằng và Nguyễn Tuấn Dũng (2019) về khung tiếp cận phát triển của Luật Thanh niên; bài viết kinh nghiệm pháp luật Hàn Quốc về thanh thiếu niên của Ban Công tác đại biểu (2020); các bài viết của Trần Anh Tuấn (2020) trên Tạp chí Nghiên cứu Lập pháp và Tạp chí Tổ chức Nhà nước; bài nghiên cứu của Phòng Công tác Thanh niên - Sở Nội vụ tỉnh Vĩnh Phúc.
• Luận án, luận văn: Luận án tiến sĩ của Lê Thị Hà (2017), Lê Văn Ri (2017), Hoàng Minh Tuấn (2017); luận văn thạc sĩ của Nguyễn Minh Trí (2011) về Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh lãnh đạo công tác thanh niên, Đàm Thị Thư (2014), Trần Ngọc Hương (2015) về Hà Nội, Nguyễn Quốc Huy (2016) về Quảng Ngãi.

Khoảng trống luận án lựa chọn giải quyết

Các công trình trong nước chủ yếu tiếp cận thanh niên dưới góc độ công tác vận động quần chúng của Đoàn thể, giáo dục lối sống hoặc chính sách phát triển chuyên ngành. Về phương diện quản lý nhà nước, nghiên cứu toàn diện gần nhất là của TS. Vũ Đăng Minh xuất bản năm 2016. Từ đó đến nay, hệ thống pháp luật đã có sự thay đổi căn bản, đặc biệt là sự ra đời của Luật Thanh niên năm 2020 thay thế Luật Thanh niên năm 2005. Chưa có công trình khoa học nào nghiên cứu chuyên sâu, có hệ thống cả về lý luận và thực tiễn quản lý nhà nước về thanh niên dưới góc độ khoa học Luật hiến pháp và luật hành chính trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh. Luận án giải quyết khoảng trống này bằng việc hệ thống hóa khung lý luận, phân tích thực trạng tổ chức bộ máy và thực thi chính sách tại Thành phố Hồ Chí Minh, từ đó đề xuất hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Cơ sở lý thuyết và khung phân tích

Luận án được xây dựng dựa trên thế giới quan và phương pháp luận duy vật biện chứng của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về thanh niên, nhà nước và pháp luật; chủ trương, đường lối của Đảng Cộng sản Việt Nam. Bên cạnh đó, tác giả sử dụng hai lý thuyết nền tảng:

• Lý thuyết về quản lý nhà nước: Tiếp cận quản lý nhà nước theo nghĩa hẹp là hoạt động chấp hành và điều hành của hệ thống cơ quan hành chính nhà nước nhằm thực thi quyền lực công, sử dụng pháp luật và chính sách để điều chỉnh hành vi của cá nhân, tổ chức.
• Lý thuyết tiếp cận dựa trên quyền con người (Human rights-based approach): Tiếp cận thanh niên là chủ thể mang quyền chứ không đơn thuần là đối tượng thụ hưởng thụ động; xác định Nhà nước giữ nghĩa vụ tôn trọng, bảo vệ và bảo đảm các quyền phát triển của thanh niên.

Phương pháp nghiên cứu

Luận án sử dụng phương pháp tiếp cận liên ngành khoa học xã hội kết hợp tiếp cận lịch sử cụ thể, không sử dụng mô hình kinh tế lượng hay thống kê suy diễn. Các phương pháp nghiên cứu định tính và phương pháp nghiên cứu pháp lý được phân bổ theo từng chương:

• Chương 1: Phương pháp thống kê, tổng hợp tài liệu và phân tích lý thuyết nhằm phân loại các công trình học thuật trong và ngoài nước, chỉ ra khoảng trống nghiên cứu.
• Chương 2: Phương pháp phân tích, tổng hợp khái niệm, phương pháp so sánh pháp luật và so sánh thể chế nhằm chuẩn hóa khái niệm thanh niên, phân biệt quản lý nhà nước về thanh niên với quản lý nhà nước về công tác thanh niên, xác lập các đặc điểm, vai trò và nội dung quản lý.
• Chương 3: Phương pháp thống kê mô tả, phương pháp hệ thống hóa văn bản quy phạm pháp luật, phương pháp tổng kết thực tiễn nhằm đánh giá thực trạng bộ máy và các mảng công tác quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh.
• Chương 4: Phương pháp phân tích - dự báo, phương pháp so sánh và phương pháp lịch sử nhằm dự báo biến đổi của thanh niên, xây dựng quan điểm và luận giải hệ thống giải pháp.

Nguồn tư liệu và dữ liệu

Nguồn dữ liệu của luận án bao gồm: hệ thống văn kiện của Đảng; văn bản quy phạm pháp luật (Hiến pháp, Luật Thanh niên năm 2005, Luật Thanh niên năm 2020 và các nghị định hướng dẫn thi hành); các điều ước quốc tế mà Việt Nam tham gia; báo cáo thống kê quốc gia về thanh niên của Bộ Nội vụ và UNFPA; báo cáo tổng kết thực tiễn của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và Thành đoàn Thành phố Hồ Chí Minh.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu

Chương 1 khái quát các ấn phẩm học thuật trong và ngoài nước về quyền thanh niên, giáo dục thanh niên, chính sách thanh niên và quản lý nhà nước về thanh niên. Tác giả chỉ ra rằng các nghiên cứu quốc tế chủ yếu tập trung vào khía cạnh quyền con người và chính sách xã hội, trong khi nghiên cứu trong nước giai đoạn trước năm 2020 phần lớn tập trung vào công tác thanh vận của tổ chức Đoàn hoặc đánh giá thi hành Luật Thanh niên năm 2005. Tác giả khẳng định tính cần thiết của việc xây dựng một công trình chuyên khảo nghiên cứu quản lý nhà nước về thanh niên dưới góc độ luật học tại đô thị đặc biệt như Thành phố Hồ Chí Minh.

Chương 2: Những vấn đề lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên

Chương này tập trung xác lập hệ thống khái niệm khoa học, phân tích đặc điểm, vai trò, nội dung và các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về thanh niên:

Khái niệm và độ tuổi thanh niên: Văn bản tổng thuật các cách tiếp cận từ từ điển Duden (Đức), từ điển Oxford (Anh), Từ điển tiếng Việt, tiếp cận xã hội học (Nguyễn Hồng Tung) và tiếp cận tâm - sinh lý. Về mặt pháp lý, tác giả tổng hợp số liệu khảo sát về độ tuổi thanh niên tại 196 quốc gia và khu vực ASEAN:

Tiêu chí phân loại độ tuổi	Số lượng quốc gia / Phạm vi quy định	Chi tiết các quốc gia tiêu biểu
Tuổi tối thiểu của thanh niên (khảo sát 196 quốc gia)	95/196 quốc gia quy định 15 tuổi 39/196 quốc gia quy định 16 tuổi 62/196 quốc gia quy định dưới 15 tuổi	Hàn Quốc, Bỉ, Bhutan quy định dưới 15 tuổi
Tuổi tối đa của thanh niên (khảo sát 196 quốc gia)	136/148 quốc gia phổ biến dưới 30 tuổi 48/196 quốc gia quy định dưới 26 tuổi Một số quốc gia quy định trên 30 tuổi	Brunei (40 tuổi), Zimbabwe (35 tuổi), Afghanistan (35 tuổi)
Độ tuổi thanh niên trong khu vực ASEAN	Khung thống nhất chung khu vực: 15 – 35 tuổi 8/11 quốc gia quy định tối thiểu 15 tuổi 6/11 quốc gia quy định tối đa không quá 30 tuổi	Brunei, Malaysia (không quá 40 tuổi); Singapore (không quá 35 tuổi); Thái Lan (không quá 25 tuổi); Myanmar (không quá 18 tuổi)
Chuẩn mực quốc tế và quy định tại Việt Nam	Liên Hợp quốc (Năm Quốc tế Thanh niên 1985): 15 – 24 tuổi Công ước Quyền trẻ em 1989: dưới 18 tuổi (Điều 1), 15 tuổi (Điều 38)	Luật Thanh niên năm 2020: 16 – 30 tuổi Đoàn TNCS Hồ Chí Minh: 16 – 30 tuổi Hội LHTN Việt Nam: 16 – 35 tuổi

Tác giả đưa ra định nghĩa khái quát: Thanh niên là nhóm dân số đặc thù, ở một độ tuổi nhất định, có mặt trong tất cả các dân tộc, giai cấp, tầng lớp xã hội; có đặc điểm chung về tâm - sinh lý và giữ vai trò quan trọng đối với sự phát triển của quốc gia.

Phân biệt Quản lý nhà nước về thanh niên và Quản lý nhà nước về công tác thanh niên:

Tiêu chí phân biệt	Quản lý nhà nước về thanh niên	Quản lý nhà nước về công tác thanh niên
Chủ thể quản lý	Các cơ quan trong bộ máy nhà nước thực hiện chức năng quản lý bằng chính sách, pháp luật.	Các cơ quan trong bộ máy nhà nước quản lý thông qua cơ chế, tổ chức bộ máy và thể chế phối hợp.
Đối tượng tác động	Tác động trực tiếp đến thanh niên cụ thể với tư cách là công dân mang quyền và nghĩa vụ.	Tác động gián tiếp đến thanh niên (với tư cách lực lượng xã hội) và các chủ thể xã hội làm công tác thanh vận.
Phương pháp quản lý	Chủ yếu sử dụng phương pháp mệnh lệnh hành chính mang tính quyền lực bắt buộc và phương pháp thuyết phục.	Kết hợp mệnh lệnh với phương pháp vận động, thuyết phục, tư vấn, hỗ trợ, điều phối và huy động các lực lượng xã hội.

Bảy nội dung cơ bản của quản lý nhà nước về thanh niên:

1. Xây dựng chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật về thanh niên.
2. Xây dựng và tổ chức thực hiện chiến lược, chương trình, kế hoạch phát triển thanh niên.
3. Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức làm công tác quản lý nhà nước về thanh niên.
4. Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục chính sách, pháp luật về thanh niên.
5. Kiểm tra, thanh tra, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại, tố cáo trong việc thực hiện chính sách, pháp luật về thanh niên.
6. Hợp tác quốc tế về thanh niên.
7. Ban hành chính sách hỗ trợ, khuyến khích tổ chức, cá nhân tham gia thực hiện chính sách đối với thanh niên.

Các yếu tố ảnh hưởng: Chính sách của Nhà nước, điều kiện kinh tế - xã hội, xu thế hội nhập quốc tế và khu vực.

Chương 3: Thực trạng quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh

Chương 3 phân tích thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh dựa trên cấu trúc các nội dung quản lý đã xác lập:

• Yếu tố bối cảnh: Đặc điểm kinh tế - xã hội năng động, cơ cấu lao động thanh niên chuyển dịch mạnh mẽ sang công nghiệp và dịch vụ, trình độ học vấn và tính tích cực xã hội cao của thanh niên thành phố bên cạnh các tệ nạn xã hội phức tạp của đô thị lớn.
• Bộ máy quản lý: Phân tích tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về thanh niên của Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và Sở Nội vụ, các phòng chuyên trách cấp quận/huyện.
• Thực hiện các nội dung quản lý: Luận án đánh giá kết quả ban hành kế hoạch triển khai chiến lược phát triển thanh niên, tổ chức đào tạo cán bộ, tuyên truyền phổ biến pháp luật và các hoạt động hợp tác quốc tế thanh niên.
• Đánh giá chung:
  • Kết quả đạt được: Tạo môi trường pháp lý cho thanh niên khởi nghiệp, tham gia xây dựng đô thị, bảo vệ quyền lợi hợp pháp.
  • Hạn chế và nguyên nhân: Cấp ủy, chính quyền một số nơi nhận thức chưa đầy đủ, còn khoán trắng công tác thanh niên cho tổ chức Đoàn; cơ chế phối hợp liên ngành giữa các sở, ban, ngành còn thiếu chặt chẽ, dẫn đến tình trạng chồng chéo hoặc bỏ sót nhiệm vụ; đội ngũ cán bộ làm công tác thanh niên còn thiếu ổn định; hệ thống văn bản hướng dẫn chưa đồng bộ.

Chương 4: Quan điểm và giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thanh niên trong giai đoạn hiện nay

Chương 4 đưa ra dự báo biến đổi của thanh niên trong giai đoạn mới và xác lập hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước:

• Dự báo và quan điểm: Phân tích xu hướng biến động về cơ cấu việc làm, chuyển đổi số, hội nhập quốc tế; quán triệt quan điểm thanh niên là rường cột quốc gia, đặt phát triển thanh niên là trung tâm của chính sách xã hội.
• Bảy nhóm giải pháp cụ thể:
  1. Nâng cao nhận thức đúng, đầy đủ hơn về vị trí của thanh niên và chức năng quản lý nhà nước về thanh niên trong hệ thống chính trị.
  2. Nâng cao vai trò lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý nhà nước về thanh niên.
  3. Hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật về thanh niên, đồng bộ hóa các văn bản quy định chi tiết Luật Thanh niên.
  4. Đổi mới và nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục chính sách, pháp luật cho các đối tượng thanh niên.
  5. Tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về thanh niên từ cấp thành phố đến cơ sở, chuẩn hóa chức danh và bồi dưỡng chuyên môn cho đội ngũ công chức.
  6. Hoàn thiện và vận hành hiệu quả cơ chế phối hợp liên ngành giữa các cơ quan hành chính nhà nước với Đoàn Thanh niên và các tổ chức chính trị - xã hội.
  7. Đổi mới, mở rộng và nâng cao hiệu quả công tác hợp tác quốc tế về thanh niên, tiếp thu kinh nghiệm xây dựng chính sách của các quốc gia trong khu vực và quốc tế.

Kết quả và những đóng góp mới

Luận án tự xác định ba đóng góp mới về mặt khoa học:

• Về mặt lý luận: Bổ sung và phát triển lý luận về quản lý nhà nước về thanh niên; chuẩn hóa khái niệm, đặc điểm, bảy nội dung cơ bản; phân biệt rành mạch giữa quản lý nhà nước về thanh niên và quản lý nhà nước về công tác thanh niên; luận giải các yếu tố kinh tế, xã hội, hội nhập tác động đến hoạt động quản lý.
• Về mặt thực tiễn: Đánh giá toàn diện thực trạng tổ chức bộ máy và hoạt động quản lý nhà nước về thanh niên tại địa bàn đặc thù là Thành phố Hồ Chí Minh; chỉ ra những điểm nghẽn trong nhận thức quản lý, cơ chế phối hợp liên ngành và thực thi chính sách ở cơ sở.
• Về mặt giải pháp: Xây dựng hệ thống giải pháp toàn diện gồm bảy nhóm nhiệm vụ, kết hợp giữa giải pháp trước mắt về tổ chức cán bộ với giải pháp chiến lược dài hạn về hoàn thiện thể chế pháp luật, đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Về không gian, luận án tập trung khảo sát thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh nên chưa bao quát đầy đủ các đặc thù của thanh niên nông thôn, vùng sâu vùng xa trên phạm vi toàn quốc. Về thời gian, luận án tập trung phân tích giai đoạn thực thi Luật Thanh niên năm 2005 đến thời điểm Luật Thanh niên năm 2020 mới có hiệu lực, do đó dữ liệu thực thi dài hạn của đạo luật mới chưa được tích lũy toàn diện.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng nghiên cứu so sánh cơ chế quản lý nhà nước về thanh niên giữa các đô thị trực thuộc trung ương với các vùng nông thôn, miền núi; đánh giá tác động thực tiễn của Luật Thanh niên năm 2020 sau một chu kỳ áp dụng 5-10 năm.

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo học thuật và thực tiễn hữu ích:

• Đối với công tác nghiên cứu và đào tạo: Cung cấp khung lý luận, tài liệu tham khảo chuyên khảo cho nghiên cứu sinh, học viên cao học, giảng viên chuyên ngành Luật hiến pháp và luật hành chính, Quản lý công, Chính sách công tại các cơ sở đào tạo luật và hành chính.
• Đối với cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Cung cấp luận cứ thực tiễn cho Bộ Nội vụ, Sở Nội vụ các tỉnh, thành phố, đặc biệt là Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh trong việc xây dựng kế hoạch phát triển thanh niên, bố trí nhân sự và hoàn thiện quy chế phối hợp liên ngành.
• Đối với các tổ chức chính trị - xã hội: Hỗ trợ Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh và Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam các cấp nhận diện rõ vai trò phản biện xã hội và cơ chế phối hợp với các cơ quan hành chính nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án định nghĩa quản lý nhà nước về thanh niên như thế nào?

Theo luận án, quản lý nhà nước về thanh niên là quá trình tác động có mục đích của cơ quan nhà nước có thẩm quyền bằng chính sách, pháp luật và tổ chức thực hiện có hiệu quả, hiệu lực chính sách, pháp luật trên thực tế tác động trực tiếp đến thanh niên theo những nguyên tắc và phương pháp quản lý nhằm bảo đảm thực hiện quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm của thanh niên theo quy định của Hiến pháp và pháp luật.

2. Sự khác nhau cơ bản giữa "quản lý nhà nước về thanh niên" và "quản lý nhà nước về công tác thanh niên" là gì?

Văn bản chỉ rõ sự khác biệt ở ba khía cạnh:

• Chủ thể và phương thức: Quản lý nhà nước về thanh niên tác động trực tiếp đến từng thanh niên với tư cách công dân; quản lý nhà nước về công tác thanh niên tác động tới thanh niên như một lực lượng xã hội thông qua tổ chức, cơ chế và các chủ thể xã hội.
• Đối tượng quản lý: Đối tượng trực tiếp của quản lý nhà nước về thanh niên là thanh niên; đối tượng của quản lý nhà nước về công tác thanh niên là các tổ chức, chủ thể xã hội làm công tác vận động, giáo dục thanh niên.
• Phương pháp quản lý: Quản lý nhà nước về thanh niên sử dụng chủ yếu phương pháp quyền lực mệnh lệnh và thuyết phục; quản lý nhà nước về công tác thanh niên chú trọng phương pháp vận động, tư vấn, hỗ trợ, điều phối và huy động nguồn lực xã hội.

3. Độ tuổi thanh niên được pháp luật Việt Nam và chuẩn mực quốc tế ghi nhận ra sao?

Theo khảo sát của luận án:

• Pháp luật Việt Nam: Luật Thanh niên năm 2020 quy định thanh niên là công dân Việt Nam từ đủ 16 tuổi đến 30 tuổi (Điều lệ Đoàn quy định 16 – 30 tuổi; Hội Liên hiệp Thanh niên quy định 16 – 35 tuổi).
• Quốc tế: Đại hội đồng Liên Hợp quốc quy định độ tuổi thanh niên từ 15 đến 24 tuổi; ASEAN thống nhất khung chung từ 15 đến 35 tuổi; trong khảo sát 196 quốc gia, tuổi tối thiểu phổ biến là 15 tuổi (95 nước) và tối đa phổ biến dưới 30 tuổi (136 nước).

4. Luận án xác định quản lý nhà nước về thanh niên gồm những nội dung cơ bản nào?

Quản lý nhà nước về thanh niên bao gồm bảy nội dung chính: (1) Xây dựng và tổ chức thực hiện chính sách, pháp luật; (2) Xây dựng và tổ chức thực hiện chiến lược, chương trình, kế hoạch phát triển thanh niên; (3) Xây dựng đội ngũ công chức quản lý; (4) Tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật; (5) Thanh tra, kiểm tra, xử lý vi phạm, giải quyết khiếu nại tố cáo; (6) Hợp tác quốc tế về thanh niên; (7) Ban hành chính sách khuyến khích, hỗ trợ xã hội hóa công tác thanh niên.

5. Hạn chế cốt lõi trong quản lý nhà nước về thanh niên tại Thành phố Hồ Chí Minh là gì?

Luận án chỉ ra hai hạn chế cốt lõi: một số cấp chính quyền cơ sở chưa nhận thức đầy đủ, xem quản lý thanh niên là nhiệm vụ riêng của Đoàn Thanh niên; cơ chế phối hợp liên ngành giữa các sở ngành còn thiếu chặt chẽ, dẫn đến tình trạng chồng chéo và trùng lắp trong triển khai các chương trình thanh niên.

Kết luận

Luận án tiến sĩ của Nguyễn Lê Trọng Tâm là công trình chuyên khảo nghiên cứu có hệ thống về quản lý nhà nước về thanh niên dưới góc độ khoa học Luật hiến pháp và luật hành chính. Tác giả đã chuẩn hóa khái niệm, cấu trúc nội dung và phân định rõ quản lý nhà nước về thanh niên với quản lý công tác thanh vận. Phân tích thực tiễn tại Thành phố Hồ Chí Minh đã làm sáng tỏ những kết quả đạt được cùng các điểm nghẽn về thể chế và phối hợp liên ngành. Hệ thống bảy nhóm giải pháp được đề xuất cung cấp cơ sở khoa học và thực tiễn phục vụ công tác hoàn thiện pháp luật, kiện toàn tổ chức bộ máy quản lý thanh niên trong giai đoạn hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1. Tình hình nghiên cứu đề tài 1. Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài Vấn đề về thanh niên, quyền của thanh niên, chính sách, pháp luật về thanh niên đã được các nước trên thế giới quan tâm nhưng việc dịch thuật và phổ biến các công trình viết về những nội dung này của các nước trên thế giới ở Việt Nam còn hạn chế nên các tư liệu mà tác giả được tiếp cận chủ yếu thông qua một số cuốn sách tiêu biểu, một số bài viết của các học giả và thông qua các công ước nhân quyền chung thiết lập các quyền đặc biệt quan trọng đối với thanh niên. - Cuốn The International Law of Youthe Rights (Luật quốc tế về quyền thanh niên) của Jorge Cardona, Giuseppe Porcaro, Jaakko Weuro, and Giorgio Zecca (biên tập), phiên bản sửa đổi lần hai, Nhà xuất bản Brill [98].

Cuốn sách giới thiệu nghiên cứu tiên phong, độc đáo của William Angel (1966) về nguồn gốc, sự phát triển và các đặc điểm cơ bản của Luật quốc tế về quyền của thanh niên. Bao gồm cả tài liệu nguồn và các bình luận về các xu hướng lịch sử để xây dựng và hệ thống hóa các công cụ và tiêu chuẩn quốc tế trong lĩnh vực này cũng như những hành động của các tổ chức chính phủ, liên chính phủ và phi chính phủ để thúc đẩy và bảo vệ các quyền của thanh niên. Đồng thời, đưa ra lời kêu gọi sử dụng công cụ quốc tế để giám sát, thúc đẩy và bảo vệ tốt hơn quyền thanh niên trên toàn cầu. Phiên bản này sửa đổi, cập nhật và mở rộng với mục đích duy trì và cập nhật nghiên cứu lịch sử mang tính bước ngoặt do William Angel thực hiện và giới thiệu cho mọi người; giới thiệu thông tin cập nhật, phân tích tình trạng của Luật quốc tế về quyền thanh niên và cung cấp một bản tổng hợp các nguồn luật dễ sử dụng cho các nhà nghiên cứu và các nhà thực tiễn hoạt động trong lĩnh vực này.

Quan trọng là cuốn sách này cung cấp 9 một lộ trình cho người đọc để kết thúc các nguồn của Luật quốc tế về quyền thanh niên và là tài liệu tham khảo để thấy được các văn bản pháp luật liên quan có hiệu lực; thúc đẩy nghiên cứu pháp lý, chính trị và xã hội học sâu hơn trong lĩnh vực học thuật, cũng như hỗ trợ các hành động vận động mạnh mẽ hơn để nâng cao quyền của những người trẻ tuổi. - Cuốn Những nguyên lý lêninnít về giáo dục thanh niên của X. Lê-pê- kin (Phó tiến sĩ sử học M.Lê-pê-kin (1975), NXB Lêningrat [100]. Trên cơ sở học thuyết Mác – Lênin về vai trò lãnh đạo của Đảng đối với việc giáo dục thanh niên, tác giả đã luận giải những nội dung của nguyên lý Lêninnít về giáo dục thanh niên; phương pháp, hình thức và kinh nghiệm trong công tác giáo dục đoàn viên, thanh niên của Đoàn Thanh niên Cộng sản Lênin Liên Xô.

Trong đó, tác giả cũng phân tích sâu sắc những nguyên tắc cơ bản về sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Liên Xô đối với Đoàn Thanh niên Cộng sản Liên Xô. - Cuốn Bàn về thanh niên của M. Với những kinh nghiệm trong công tác thanh niên, tác giả đã đưa ra những kinh nghiệm quý báu trong công tác giáo dục thanh niên, đồng thời, tác giả cũng đưa ra những yêu cầu cụ thể về phẩm chất, năng lực, phương pháp, tác phong công tác của cán bộ làm công tác thanh niên nói chung, cán bộ đoàn nói riêng. Theo tác giả: Trong công tác thanh niên, không được sao chép một cách thiếu suy nghĩ những phương pháp của “người lớn tuổi”, cũng không dùng mệnh lệnh hành chính mà chúng ta thường gặp trong các tổ chức kinh tế… “Điều quan trọng ở đây là phải tính đến những đặc điểm của lứa tuổi thanh niên, đến tính nhạy cảm đặc biệt của họ, đến lòng khao khát của họ vươn tới những lý tưởng cao đẹp…”, “việc coi thường những đặc điểm của lứa tuổi chỉ có thể làm cho công tác đoàn bị khô héo, cằn cỗi đi, chỉ có thể làm cho thanh niên khiếp sợ và xa lánh Đoàn” [44, tr.

10 - Cuốn Youth Policy and Social Inclusion: Critical Debates with Young People (Chính sách thanh niên và hòa nhập xã hội: cuộc tranh luận quan trọng với thanh niên của Monica Barry) [99]. Với cách tiếp cận toàn diện và đa ngành, tác giả đã xác định và phân tích các yếu tố thúc đẩy hoặc cản trở sự hòa nhập xã hội của những người trẻ tuổi trong xã hội ngày nay. Tác giả đã tìm kiếm câu hỏi về khả năng sẵn sàng để được tham gia vào các hoạt động xã hội của những người trẻ tuổi trong các điều khoản của chính sách và thực tiễn; khám phá mức độ mà những người trẻ tuổi có quyền truy cập vào địa vị, quyền và trách nhiệm cũng như người trưởng thành thực sự. - Bài viết Comparative Analysis of National Youth Policy in Different Countrie (Phân tích, so sánh về Chính sách Quốc gia Thanh niên ở các nước khác nhau trên thế giới) của Indira Rystina, Zhaniya Kussainova (2014) [97].

Từ thực trạng thanh niên các nước trên thế giới, nhất là các nước đang phát triển, tác giả đã khuyến khích thanh niên thực hiện các quyền của mình trong những điều kiện, hoàn cảnh phù hợp. Tác giả cũng đưa ra các tiêu chuẩn quốc tế về Chính sách quốc gia về thanh niên; phân tích toàn cầu về hành động để thúc đẩy chính sách quốc gia thanh niên; phân tích, so sánh các quốc gia đã thực hiện Chính sách quốc gia thanh niên. Ngoài ra, tác giả đưa ra các tiêu chuẩn, điều kiện và các bước cho việc thực hiện các chính sách về thanh niên. Bên cạnh đó, luận án cũng tiếp cận các văn bản quan trọng của pháp luật quốc tế và khu vực liên quan đến thanh niên, trong đó chủ yếu là các công ước nhân quyền chung thiết lập các quyền đặc biệt đối với thanh niên, cụ thể như: Công ước quốc tế về quyền trẻ em, bảo vệ trẻ em và thanh thiếu niên đến 18 tuổi, có tính đến các yếu tố dễ bị tổn thương ảnh hưởng đặc biệt đến tuổi tác của họ; Tuyên ngôn thế giới về quyền con người, trong đó có quyền về sức khỏe và thông tin đã tạo cơ sở cho việc thúc đẩy sức khỏe sinh sản và tình dục của thanh niên.

Các tuyên bố chính trị quốc tế, các khuyến nghị, nghị quyết và 11 các tài liệu khác về các chủ để liên quan đến thanh niên, tuy không tạo thành luật ràng buộc về mặt pháp lý mà chính phủ phải thông qua nhưng chúng vẫn đóng một vai trò quan trọng trong việc thiết lập các tiêu chuẩn và thông lệ tốt liên quan đến việc xây dựng và thực hiện chính sách thanh niên ở cấp quốc gia. Một mặt, các tài liệu này cung cấp cho chính phủ các tiêu chuẩn để hợp pháp hóa việc vận động của họ; mặt khác, các điều khoản của chúng có thể được chuyển thành các mục tiêu chương trình và các biện pháp can thiệp cụ thể. Điển hình như Chương trình Hành động Thế giới về Thanh niên, đó là một tập hợp các mục tiêu hoặc nguyên tắc mà các chính phủ đã đồng ý thực hiện để hỗ trợ thanh niên. Hay Hiến chương Thanh niên châu Phi và Hiến chương châu Âu về sự tham gia của thanh niên vào đời sống địa phương và khu vực, Hiệp ước Thanh niên châu Âu kể từ khi được tuyên bố đã thúc đẩy hành động của Liên minh châu Âu trong lĩnh vực thanh niên… Ở cấp độ toàn cầu, các vấn đề liên quan đến thanh niên được các quốc gia đặc biệt quan tâm.

Vị trí Người đại diện của Tổng thư ký Liên Hợp quốc về thanh niên đã được thành lập vào năm 2013, 190 quốc gia có cơ quan trung ương chịu trách nhiệm về thanh niên và các hội nghị thượng đỉnh của thanh niên như: Diễn đàn Thanh niên của ECOSOC, UNESCO, Diễn đàn Thanh niên khối thịnh vượng chung và Hội nghị Thanh niên thế giới… đã trở thành nền tảng có ảnh hưởng trên thế giới. Những hoạt động này được dựa trên các khuôn khổ chính sách thanh niên quốc tế lâu dài như Chương trình hành động Thế giới của Liên Hợp quốc dành cho thanh niên WPAY và Kế hoạch Hành động Khối thịnh vượng chung Trao quyền cho Thanh niên PAYE. Các cơ quan chính của Liên Hợp quốc đã xây dựng các chiến lược định hướng công việc của họ đối với thanh niên. Chiến lược Thanh niên của UNDP và Chiến lược của UNFPA về thanh thiếu niên đặt ra các ưu tiên của họ trong phát triển thanh niên, bao gồm tăng cường trao quyền kinh tế, cam kết và sự 12 tham gia cộng đồng, xây dựng khả năng phục hồi, sức khỏe tình dục và sinh sản, chú trọng đến những thanh niên bị cách ly và thiệt thòi, đặc biệt là thanh niên nữ.

Từ tổng quan tình hình nghiên cứu ở ngoài nước cho thấy, những công trình nghiên cứu trên mới chỉ tập trung nghiên cứu về công tác giáo dục thanh niên, luật quốc tế về thanh niên, quyền của thanh niên, chính sách đối với thanh niên, các hoạt động của các tổ chức chính phủ, liên chính phủ và phi chính phủ trong việc sử dụng công cụ pháp lý để thúc đẩy và bảo vệ các quyền thanh niên…, nghiên cứu thanh niên với tư cách là chủ thể của chính sách chứ chưa có một công trình nào nghiên cứu chuyên sâu một các hệ thống và tổng thể về quản lý nhà nước về thanh niên. Tình hình nghiên cứu ở Việt Nam Ở Việt Nam, thanh niên, chính sách, pháp luật về thanh niên, quản lý nhà nước về công tác thanh niên, quản lý nhà nước về thanh niên là nội dung đã được đề cập đến trong các công trình nghiên cứu khoa học và tổng kết thực tiễn. Những nội dung này được công bố trên các tạp chí khoa học, báo cáo khoa học, đề tài nghiên cứu, luận văn, luận án, các cuốn sách được xuất bản hoặc đăng tải trên các trang thông tin điện tử… 1. Đề tài khoa học Đặng Văn Nhân, Viện Nghiên cứu Thanh niên (2013), Nghiên cứu các giải pháp nâng cao hiệu quả công tác thi hành Luật Thanh niên của Đoàn TNCS Hồ Chí Minh.

Đề tài đã phân tích, đánh giá thực tiễn thi hành pháp luật về thanh niên, từ đó đề xuất một số nhóm giải pháp về nâng cao nhận thức, quan điểm chỉ đạo đối với công tác thi hành Luật Thanh niên và sửa đổi, bổ sung một số quy định của Luật Thanh niên làm cơ sở pháp lý để thực hiện quản lý nhà nước về thanh niên.