Luận văn thạc sĩ về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường ...

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu vnu ls một số khía cạnh của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Đoàn Thị Lan Anh
• Người hướng dẫn: GS.TS Nguyễn Đăng Dung
• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Học
• Đề tài: Một Số Khía Cạnh Pháp Lý Của Quản Lý Nhà Nước Đối Với Doanh Nghiệp Nhà Nước Trong Nền Kinh Tế Thị Trường Ở Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: VAI TRÒ VÀ NỘI DUNG CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC
• 1.1. Vai trò của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước
• 1.1.1. Lý luận về quản lý nhà nước
• 1.1.2. Vai trò của quản lý nhà nước
• 1.1.3. Doanh nghiệp nhà nước
• 1.1.4. Nội dung của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước
• 1.1.4.1. Nhà nước thành lập doanh nghiệp nhà nước để hoạt động đáp ứng nhu cầu thị trường và hoàn thành sứ mệnh chính trị
• 1.1.4.2. Nhà nước xây dựng pháp luật làm cơ sở cho doanh nghiệp nhà nước hoạt động
• 1.1.4.3. Nhà nước quản lý cán bộ hoạt động trong doanh nghiệp nhà nước
• 1.1.4.4. Nhà nước quản lý nguồn vốn nhà nước tại doanh nghiệp nhà nước
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG VIỆC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC TẠI CÁC DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY
• 2.1. Doanh nghiệp nhà nước hoạt động thiếu sự cạnh tranh
• 2.2. Việc quản lý cán bộ tại doanh nghiệp nhà nước lỏng lẻo và không hiệu quả
• 2.3. Không phân biệt chức năng quản lý nhà nước và hoạt động kinh tế
• 2.4. Việc quản lý nguồn vốn nhà nước tại doanh nghiệp nhà nước không hiệu quả
• 2.5. Một số bất cập khác
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG CỦA DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC
• 3.1. Phương hướng và yêu cầu đổi mới doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam
• 3.2. Phương hướng đổi mới doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam
• 3.3. Yêu cầu đổi mới quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam
• 3.4. Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước trong thời gian tới ở Việt Nam
• 3.4.1. Tiếp tục hoàn thiện pháp luật về đổi mới và quản lý doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.2. Hoàn thiện cơ chế quản lý doanh nghiệp nhà nước trong thời gian tới
• 3.4.3. Tăng cường sự chỉ đạo thực hiện đổi mới quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.4. Chỉ đạo thực hiện đúng pháp luật trong quá trình sắp xếp, đổi mới doanh nghiệp nhà nước và đổi mới quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.5. Đổi mới phương thức quản lý nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả hoạt động quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.6. Thực hiện mạnh mẽ việc cải cách thủ tục hành chính nhằm phục vụ sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp
• 3.4.7. Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và phòng, chống tham nhũng trong quá trình đổi mới doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.8. Tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước
• 3.4.9. Phát huy vai trò của các tổ chức chính trị, chính trị - xã hội trong các doanh nghiệp sau đổi mới
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước

Quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường Việt Nam là một chủ đề quan trọng, phản ánh sự tương tác giữa nhà nước và các doanh nghiệp. Trong bối cảnh nền kinh tế thị trường, vai trò của nhà nước không chỉ là quản lý mà còn là định hướng phát triển cho các doanh nghiệp nhà nước. Điều này bao gồm việc xây dựng các chính sách kinh tế, pháp luật và cơ chế quản lý nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững và hiệu quả cho các doanh nghiệp này.

1.1. Khái niệm và vai trò của doanh nghiệp nhà nước

Doanh nghiệp nhà nước là một phần quan trọng trong nền kinh tế quốc dân, đóng góp vào sự phát triển kinh tế và xã hội. Chúng không chỉ thực hiện các chức năng kinh tế mà còn có vai trò chính trị và xã hội, giúp thực hiện các mục tiêu phát triển của nhà nước.

1.2. Đặc điểm của quản lý nhà nước trong nền kinh tế thị trường

Quản lý nhà nước trong nền kinh tế thị trường có những đặc điểm riêng biệt, bao gồm sự chuyển đổi từ quản lý hành chính sang quản lý theo cơ chế thị trường. Điều này đòi hỏi nhà nước phải có những chính sách linh hoạt và hiệu quả để hỗ trợ doanh nghiệp nhà nước hoạt động trong môi trường cạnh tranh.

II. Thách thức trong quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước

Mặc dù có nhiều chính sách hỗ trợ, nhưng doanh nghiệp nhà nước vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức trong quản lý. Những thách thức này bao gồm sự thiếu minh bạch trong quản lý, sự cạnh tranh không công bằng và việc quản lý nguồn vốn nhà nước không hiệu quả. Những vấn đề này cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước.

2.1. Thiếu minh bạch trong quản lý

Thiếu minh bạch trong quản lý nhà nước dẫn đến sự nghi ngờ và không tin tưởng từ phía các nhà đầu tư và công chúng. Điều này ảnh hưởng đến khả năng thu hút đầu tư và phát triển bền vững của doanh nghiệp nhà nước.

2.2. Cạnh tranh không công bằng

Sự cạnh tranh không công bằng giữa doanh nghiệp nhà nước và các doanh nghiệp tư nhân có thể dẫn đến sự kém hiệu quả trong hoạt động kinh doanh. Nhà nước cần có các biện pháp để đảm bảo sự công bằng trong cạnh tranh.

III. Phương pháp cải cách quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước, cần thực hiện các phương pháp cải cách mạnh mẽ. Những cải cách này bao gồm việc hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp này.

3.1. Hoàn thiện khung pháp lý

Cần xây dựng và hoàn thiện các quy định pháp luật liên quan đến doanh nghiệp nhà nước để tạo ra một môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng. Điều này sẽ giúp các doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn.

3.2. Tăng cường giám sát và đánh giá

Việc tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước là cần thiết để phát hiện và khắc phục kịp thời các vấn đề phát sinh trong quá trình hoạt động.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về doanh nghiệp nhà nước

Nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực cũng như những vấn đề cần khắc phục. Các ứng dụng thực tiễn từ nghiên cứu này có thể giúp cải thiện hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp trong tương lai.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ các mô hình doanh nghiệp

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng các mô hình doanh nghiệp nhà nước hoạt động hiệu quả hơn khi có sự can thiệp hợp lý từ nhà nước. Các mô hình này cần được nhân rộng và áp dụng rộng rãi.

4.2. Ứng dụng các giải pháp cải cách

Các giải pháp cải cách đã được áp dụng thành công tại một số doanh nghiệp nhà nước, giúp nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm thiểu thất thoát nguồn vốn nhà nước.

V. Kết luận và tương lai của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước

Quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường Việt Nam đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức. Tương lai của quản lý nhà nước sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng và cải cách của các doanh nghiệp này trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu.

5.1. Tương lai của doanh nghiệp nhà nước

Doanh nghiệp nhà nước cần phải đổi mới và cải cách để tồn tại và phát triển trong môi trường cạnh tranh khốc liệt. Sự hỗ trợ từ nhà nước là rất cần thiết để đảm bảo sự phát triển bền vững.

5.2. Định hướng phát triển trong thời gian tới

Định hướng phát triển của doanh nghiệp nhà nước trong thời gian tới cần tập trung vào việc nâng cao hiệu quả hoạt động, cải thiện quản lý và tăng cường sự minh bạch trong các hoạt động kinh doanh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT ĐOÀN THỊ LAN ANH MỘT SỐ KHÍA CẠNH PHÁP LÝ CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC HÀ NỘI - 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] ĐẠI HỌC QUỐC GIA HÀ NỘI KHOA LUẬT ĐOÀN THỊ LAN ANH MỘT SỐ KHÍA CẠNH PHÁP LÝ CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHÀ NƯỚC TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG Ở VIỆT NAM Chuyên ngành : Lý luận và lịch sử nhà nước và pháp luật Mã số : 60 38 01 LUẬN VĂN THẠC SĨ LUẬT HỌC Người hướng dẫn khoa học: GS.TS Nguyễn Đăng Dung HÀ NỘI - 2012 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Trang Trang phụ bìa Lời cam đoan Mục lục MỞ ĐẦU 1 Chương 1: VAI TRÒ VÀ NỘI DUNG CỦA QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC 5 ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NHÀ NƢỚC 1. Vai trò của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà 5 nước 1. Lý luận về quản lý nhà nước 5 1. Vai trò của quản lý nhà nước 9 1. Doanh nghiệp nhà nước 13 1. Nội dung của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà 20 nước 1. Nhà nước thành lập doanh nghiệp nhà nước để hoạt động 20 đáp ứng nhu cầu thị trường và hoàn thành sứ mệnh chính trị 1. Nhà nước xây dựng pháp luật làm cơ sở cho doanh nghiệp 22 nhà nước hoạt động 1. Nhà nước quản lý cán bộ hoạt động trong doanh nghiệp nhà 26 nước 1. Nhà nước quản lý nguồn vốn nhà nước tại doanh nghiệp nhà 27 nước Chương 2: THỰC TRẠNG VIỆC QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC TẠI 31 CÁC DOANH NGHIỆP NHÀ NƢỚC Ở VIỆT NAM HIỆN NAY 2. Doanh nghiệp nhà nước hoạt động thiếu sự cạnh tranh 31 2. Việc quản lý cán bộ tại doanh nghiệp nhà nước lỏng lẻo và 38 không hiệu quả 2. Không phân biệt chức năng quản lý nhà nước và hoạt động 42 kinh tế 2. Việc quản lý nguồn vốn nhà nước tại doanh nghiệp nhà 50 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] nước không hiệu quả 2. Một số bất cập khác 60 Chương 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO HIỆU QUẢ 66 HOẠT ĐỘNG CỦA DOANH NGHIỆP NHÀ NƢỚC 3. Phương hướng và yêu cầu đổi mới doanh nghiệp nhà nước 66 ở Việt Nam 3. Phương hướng đổi mới doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam 66 3. Yêu cầu đổi mới quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp 68 nhà nước ở Việt Nam 3. Những giải pháp nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh 69 nghiệp nhà nước trong thời gian tới ở Việt Nam 3. Tiếp tục hoàn thiện pháp luật về đổi mới và quản lý doanh 69 nghiệp nhà nước 3. Hoàn thiện cơ chế quản lý doanh nghiệp nhà nước trong 72 thời gian tới 3. Tăng cường sự chỉ đạo thực hiện đổi mới quản lý nhà nước 74 đối với doanh nghiệp nhà nước 3. Chỉ đạo thực hiện đúng pháp luật trong quá trình sắp xếp, 76 đổi mới doanh nghiệp nhà nước và đổi mới quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước 3. Đổi mới phương thức quản lý nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu 77 quả hoạt động quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước 3. Thực hiện mạnh mẽ việc cải cách thủ tục hành chính nhằm 79 phục vụ sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp 3. Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và phòng, chống tham 81 nhũng trong quá trình đổi mới doanh nghiệp nhà nước 3. Tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả hoạt động của 84 doanh nghiệp nhà nước 3. Phát huy vai trò của các tổ chức chính trị, chính trị - xã hội 85 trong các doanh nghiệp sau đổi mới KẾT LUẬN 87 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 89 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong thời gian qua, doanh nghiệp nhà nước ở nước ta được đầu tư chiếm một tỷ trọng tương đối lớn trong nền kinh tế quốc dân, được Đảng và Nhà nước đầu tư trọng điểm, được coi là trụ cột của nền kinh tế. Tuy nhiên, hiện nay, Việt Nam đang bước vào thời kỳ đổi mới và đã có những bước tiến lớn trên các lĩnh vực chính trị, kinh tế, xã hội với tốc độ tăng trưởng GDP bình quân luôn ở mức cao, đời sống cũng như các quyền lợi chính đáng của nhân dân được quan tâm, cải thiện rõ rệt. Thế giới đặc biệt quan tâm đến Việt Nam, đặc biệt sau khi chúng ta trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Sau thời điểm này hàng loạt các chương trình đầu tư từ nước ngoài đã đến với Việt Nam. Tuy nhiên, thực tế cho thấy, doanh nghiệp nhà nước sau hội nhập kinh tế càng tỏ ra hoạt động kém hiệu quả, gây thất thoát nguồn vốn nhà nước, lãng phí và đầu tư dàn trải, kinh doanh thua lỗ khiến Nhà nước phải gánh chịu những khoản nợ khổng lồ, điển hình như vụ việc xảy ra tại Tập đoàn Vinashin. Đứng trước yêu cầu đó, Đảng và Nhà nước đã yêu cầu thực hiện mạnh mẽ hàng loạt biện pháp trong đó có biện pháp tái cấu trúc toàn bộ Doanh nghiệp nhà nước thông qua tái cấu trúc nền kinh tế. Để có cơ sở cho việc tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước một cách hiệu quả, trong thời gian qua, nhiều công trình nghiên cứu liên quan đến doanh nghiệp nhà nước đã được công bố. Để góp phần vào mục tiêu mà Đảng và Nhà nước đã đề ra, Bộ Tài chính cũng đang xây dựng đề án tái cấu trúc Doanh nghiệp nhà nước trong đó hứa hẹn nhiều biện pháp hữu hiệu trong công tác đổi mới doanh nghiệp nhà nước. Nhận thức được ý nghĩa quan trọng đó, trên cơ sở sự hướng dẫn tận tình của GS.TS Nguyễn Đăng Dung, tác giả đã chọn đề tài "Một số khía 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] cạnh pháp lý của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường ở Việt Nam" để làm luận văn thạc sĩ Luật học. Tình hình nghiên cứu Trong thời gian qua, đã có nhiều công trình nghiên cứu và bài viết về doanh nghiệp nhà nước như đề tài của - Võ Đại Lược (Chủ biên) "Đổi mới doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam", Nxb Khoa học - Xã hội, Hà Nội, 1997; đề tài của Lê Hồng Hạnh (2004), Cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước - những vấn đề lý luận và thực tiễn, Nxb Chính trị quốc gia, Hà Nội; đề tài của giáo sư Đào Xuân Sâm "Đổi mới cơ chế quản lý với khu vực kinh tế nhà nước - Thành công, bất cập và giải pháp" được nêu tại Kỷ yếu Hội thảo (lần 3) Đề tài KX01.02 "Sở hữu Nhà nước và doanh nghiệp nhà nước trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa". Đây là đề tài nghiên cứu có phạm vi tương đối rộng và sâu sắc. Ngoài ra, luận án tiến sỹ của Nguyễn Mạnh Quân "Những vấn đề lý luận cơ bản về doanh nghiệp nhà nước và vận dụng nó vào việc tiếp tục đổi mới doanh nghiệp nhà nước ở Việt Nam" cũng đưa ra nhiều giải pháp để tiếp tục đổi mới doanh nghiệp nhà nước. Ngoài các công trình nghiên cứu trên, rất nhiều tiến sĩ kinh tế đã có nhiều bài viết và những buổi tọa đàm về doanh nghiệp nhà nước. Điển hình như Tiến sỹ Lê Đăng Doanh có buổi tọa đàm cùng các phóng viên được ghi lại trong bài viết: "TS. Lê Đăng Doanh: Việt Nam cần cải cách doanh nghiệp nhà nước" trên báo Báo mới, ngày 16/03/2012; hay Tiến sĩ Nguyễn Đình Cung với buổi tọa đàm được ghi lại bằng bài viết: "TS. Nguyễn Đình Cung: "Tái cơ cấu Doanh nghiệp nhà nước từ khâu giám sát, giải trình" trên báo Báo mới, ngày 30/11/2011. Với tinh thần học hỏi và tiếp thu, trên cơ sở những kết quả tự nghiên cứu, luận văn xin cung cấp các vấn đề lý luận và thực tế về doanh nghiệp nhà nước, quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước và đưa ra một số giải pháp cơ bản nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] thông qua việc nâng cao chất lượng quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước. Mục tiêu nghiên cứu 1. Làm rõ một số vấn đề lý luận về doanh nghiệp nhà nước, những vai trò và nội dung của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước. Đánh giá thực trạng hoạt động của doanh nghiệp nhà nước nói chung và thực trạng của việc quản lý nhà nước tại doanh nghiệp nhà nước nói riêng. Đưa ra phương hướng, giải pháp nhằm hạn chế những bất cập trong công tác quản lý nhà nước tại các doanh nghiệp nhà nước đồng thời nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước trong thời gian tới. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu: Đối tượng nghiên cứu của đề tài là một số vấn đề có tính lý luận và thực tiễn về quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trong thời gian qua. Trên cơ sở đó đưa ra những phương hướng, giải pháp để nâng cao hiệu quả của công tác quản lý nhà nước tại doanh nghiệp nhà nước, qua đó nâng cao hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp nhà nước trong thời gian tới. Phạm vi nghiên cứu: Đề tài tập trung vào việc tìm hiểu các quy định của pháp luật về bản chất Doanh nghiệp nhà nước, các quy định có liên quan đến việc quản lý nhà nước đối với các doanh nghiệp nhà nước, tìm hiểu thực trạng hoạt động của doanh nghiệp nhà nước để đưa ra những kiến nghị đổi mới công tác quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước trên cơ sở các tài liệu thu thập được về doanh nghiệp nhà nước đặc biệt trong giai đoạn từ 2000 - 2012. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Cơ sở lý luận và phƣơng pháp nghiên cứu Trên cơ sở chủ nghĩa duy vật biện chứng, quan điểm của Đảng qua các kỳ đại hội và chính sách, pháp luật của Nhà nước về Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa và về vấn đề quản lý hoạt động của doanh nghiệp nhà nước, đề tài tập trung nghiên cứu, phân tích một số vấn đề lý luận và thực tiễn xoay quanh các khía cạnh pháp lý của quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp nhà nước. Để đạt được các mục tiêu của đề tài đặt ra, tác giả sử dụng nhiều cách tiếp cận dưới những góc độ khác nhau về việc quản lý nhà nước tại các doanh nghiệp nhà nước trên cơ sở phương pháp phân tích định tính và định lượng.