Luận văn: Quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại các trường THCS huyện Yên Khánh, Ninh Bình

Bài viết này giới thiệu tổng quan về quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại các trường trung học cơ sở huyện Yên… 122 trang · Trường Đại Học Hồng Đức · 2022.

• Tác giả: Phan Thị Thu Hường
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thị Thanh
• Trường học: Trường Đại Học Hồng Đức
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản Lý Hoạt Động Dạy Học Tích Hợp Tại Trường Trung Học Cơ Sở Huyện Yên Khánh, Tỉnh Ninh Bình
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Thanh Hóa

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG
• Tính cấp thiết của đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• Giả thuyết khoa học
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Giới hạn phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Đóng góp của đề tài
• Cấu trúc luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TÍCH HỢP Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.1.1. Hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở
• 1.1.2. Quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản của đề tài
• 1.2.1. Năng lực học sinh
• 1.2.2. Hoạt động dạy học tích hợp
• 1.2.3. Quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.3. Những yêu cầu dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.3.1. Các năng lực cần đạt được của học sinh trường trung học cơ sở
• 1.3.2. Yêu cầu đối với giáo viên khi dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.4. Hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.4.1. Mục tiêu hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.4.2. Nội dung, chương trình dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.4.3. Phương pháp, kỹ thuật dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh ở trường trung học cơ sở
• 1.4.4. Hình thức dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.4.5. Các hình thức, phương pháp đánh giá kết quả học tập của học sinh trong dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5. Quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.1. Vai trò hiệu trưởng ở trường trung học cơ sở trong việc quản lý hoạt động dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.2. Quản lý thực hiện mục tiêu dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.3. Quản lý thực hiện chương trình, nội dung dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.4. Quản lý thực hiện đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.5. Quản lý hoạt động học của học sinh trong dạy học tích hợp ở trường THCS theo hướng phát triển năng lực
• 1.5.6. Quản lý đánh giá kết quả dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.5.7. Quản lý sử dụng cơ sở vật chất, thiết bị dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 1.6.1. Phẩm chất và năng lực của hiệu trưởng
• 1.6.2. Năng lực dạy học tích hợp của đội ngũ giáo viên
• 1.6.3. Cơ sở vật chất, thiết bị dạy học và công nghệ ở trường THCS
• 1.6.4. Đặc điểm tâm sinh lý và năng lực của học sinh
• 1.6.5. Điều kiện kinh tế, văn hóa, xã hội của địa phương
• 1.7. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TÍCH HỢP Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN YÊN KHÁNH, TỈNH NINH BÌNH THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
• 2.1. Khái quát về đặc điểm, tình hình kinh tế - xã hội và giáo dục huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.1.1. Khái quát tình hình kinh tế, xã hội của huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.1.2. Tình hình hoạt động giáo dục cấp trung học cơ sở của huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.2. Khái quát về tổ chức khảo sát thực trạng
• 2.2.1. Mục đích khảo sát
• 2.2.2. Nội dung khảo sát
• 2.2.3. Địa bàn, thời gian và đối tượng khảo sát
• 2.2.4. Phương pháp khảo sát và xử lý kết quả
• 2.3. Thực trạng hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.3.1. Thực trạng năng lực dạy học tích hợp của giáo viên các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.3.2. Thực trạng về mục tiêu hoạt động dạy học tích hợp theo định hướng phát triển năng lực học sinh ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh
• 2.3.3. Thực trạng về thực hiện chương trình, nội dung dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh
• 2.3.4. Thực trạng việc sử dụng phương pháp, kỹ thuật dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.3.5. Thực trạng việc sử dụng hình thức dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.3.6. Thực trạng đánh giá kết quả học tập trong dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình
• 2.4. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.1. Thực trạng quản lý thực hiện mục tiêu dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.2. Thực trạng quản lý chương trình, nội dung dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.3. Thực trạng chỉ đạo thực hiện đổi mới phương pháp, hình thức tổ chức dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.4. Thực trạng quản lý đánh giá kết quả dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.4.5. Thực trạng chỉ đạo sử dụng cơ sở vật chất, thiết bị dạy học tích hợp của giáo viên ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.5. Thực trạng ảnh hưởng của các yếu tố đến quản lý hoạt động dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh ở các trường trung học cơ sở
• 2.6. Đánh giá chung về thực trạng quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 2.6.1. Những điểm mạnh
• 2.6.2. Những điểm yếu
• 2.6.3. Nguyên nhân của hạn chế
• 2.7. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TÍCH HỢP Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ HUYỆN YÊN KHÁNH, TỈNH NINH BÌNH THEO HƯỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo mục tiêu của chương trình giáo dục phổ thông
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm tính chủ động, sáng tạo của học sinh trong học tập
• 3.1.3. Nguyên tắc bảo đảm tính đồng bộ, hệ thống
• 3.1.4. Nguyên tắc bảo đảm tính thực tiễn
• 3.2. Một số biện pháp quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.1. Biện pháp 1: Tổ chức bồi dưỡng nâng cao nhận thức cho đội ngũ cán bộ quản lý, giáo viên về hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.2. Biện pháp 2: Chỉ đạo tổ chuyên môn, giáo viên ở trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.3. Biện pháp 3: Chỉ đạo giáo viên trong nhà trường thực hiện đổi mới phương pháp, hình thức dạy học tích hợp theo định hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.4. Biện pháp 4: Tăng cường bổ sung và chỉ đạo việc sử dụng cơ sở vật chất, thiết bị, đồ dùng dạy học và công nghệ ở trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình vào hoạt động dạy học tích hợp theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.2.5. Biện pháp 5: Tăng cường kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh
• 3.3. Mối quan hệ của các biện pháp
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất
• 3.4.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.4.2. Nội dung khảo nghiệm
• 3.4.3. Phương pháp khảo nghiệm và cách tính điểm
• 3.4.4. Đánh giá mức độ cần thiết và khả thi của các biện pháp
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quản Lý Dạy Học Tích Hợp THCS Yên Khánh

Bài viết này giới thiệu tổng quan về quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình. Dạy học tích hợp đang trở thành xu thế tất yếu trong giáo dục hiện đại, đòi hỏi sự thay đổi trong cách thức quản lý và tổ chức dạy học. Hướng đến mục tiêu phát triển năng lực học sinh, việc quản lý giáo dục cần có những điều chỉnh phù hợp để đáp ứng yêu cầu mới của chương trình giáo dục phổ thông. Các nghiên cứu trước đây đã đề cập đến vấn đề này, tuy nhiên, cần có cái nhìn toàn diện và sâu sắc hơn về thực trạng và giải pháp cụ thể cho địa phương Yên Khánh. Theo thống kê của UNESCO, từ năm 60 đến năm 74 của thế kỷ XX trong số 392 chương trình được điều tra đã có 208 chương trình môn khoa học thể hiện quan điểm tích hợp.

1.1. Xu Hướng Dạy Học Tích Hợp Trong Giáo Dục THCS

Dạy học tích hợp là một xu thế sư phạm hiện đại, tiếp cận quá trình học tập một cách toàn diện. Quá trình học tập góp phần hình thành ở người học những năng lực cụ thể, có dự tính những hoạt động tích hợp trong đó người học học cách sử dụng phối hợp các kiến thức, kỹ năng và thao tác đã lĩnh hội một cách riêng rẽ. Trào lưu DHTH xuất phát từ quan niệm về quá trình học tập, trong đó toàn thể các quá trình học tập góp phần hình thành ở người học những năng lực cụ thể, có dự tính những hoạt động tích hợp trong đó người học học cách sử dụng phối hợp các kiến thức, kỹ năng và thao tác đã lĩnh hội một cách riêng rẽ.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Quản Lý Dạy Học Tích Hợp Hiệu Quả

Quản lý tốt hoạt động dạy học tích hợp giúp học sinh phát triển toàn diện về kiến thức, kỹ năng và thái độ. Quản lý giáo dục hiệu quả tạo điều kiện cho giáo viên sáng tạo, đổi mới phương pháp giảng dạy. Việc này góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng yêu cầu của xã hội hiện đại. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, gia đình và cộng đồng để tạo môi trường học tập tốt nhất cho học sinh.

II. Thực Trạng Dạy Học Tích Hợp ở THCS Yên Khánh Ninh Bình

Thực tế tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, việc triển khai dạy học tích hợp còn gặp nhiều khó khăn. Giáo viên còn lúng túng trong việc thiết kế bài giảng, lựa chọn phương pháp và đánh giá học sinh. Cơ sở vật chất trường học và trang thiết bị dạy học còn thiếu thốn, chưa đáp ứng được yêu cầu của đổi mới phương pháp dạy học. Công tác bồi dưỡng giáo viên về dạy học theo chủ đề và dạy học dự án còn hạn chế. Việc đánh giá hiệu quả dạy học tích hợp còn chưa thực sự khách quan và toàn diện. Năm học 2021-2022 là năm học đầu tiên cấp THCS thực hiện chương trình GDPT 2018 đối với lớp 6, cũng là năm đầu tiên tổ chức dạy học môn học tích hợp trong trường THCS.

2.1. Đánh Giá Năng Lực Giáo Viên Dạy Học Tích Hợp THCS

Năng lực của giáo viên là yếu tố then chốt trong việc triển khai dạy học tích hợp. Tuy nhiên, nhiều giáo viên còn thiếu kiến thức và kỹ năng cần thiết. Cần có chương trình bồi dưỡng giáo viên bài bản, tập trung vào các kỹ năng thiết kế bài giảng, lựa chọn phương pháp và đánh giá học sinh. Đồng thời, cần tạo điều kiện cho giáo viên tham gia các khóa tập huấn, hội thảo để nâng cao trình độ chuyên môn.

2.2. Cơ Sở Vật Chất và Thiết Bị Dạy Học Tích Hợp Hiện Tại

Thiếu thốn về cơ sở vật chất trường học và trang thiết bị dạy học là một trong những rào cản lớn đối với việc triển khai dạy học tích hợp. Cần tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất và trang thiết bị, đặc biệt là các phòng học bộ môn, phòng thí nghiệm và thiết bị công nghệ thông tin. Đồng thời, cần có chính sách hỗ trợ giáo viên trong việc sử dụng và bảo quản thiết bị dạy học.

2.3. Mức Độ Ứng Dụng Phương Pháp Dạy Học Tích Cực

Mức độ ứng dụng phương pháp đổi mới phương pháp dạy học như phương pháp dạy học dự án, dạy học theo chủ đề còn chưa cao. Cần tạo điều kiện, cơ hội và khuyến khích giáo viên trong việc đổi mới phương pháp dạy học, đánh giá, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin vào hoạt động giảng dạy, phát huy tính tích cực, chủ động của học sinh

III. Giải Pháp Quản Lý Dạy Học Tích Hợp THCS Yên Khánh

Để nâng cao hiệu quả quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, cần có các giải pháp đồng bộ và toàn diện. Các giải pháp này cần tập trung vào việc nâng cao năng lực giáo viên, tăng cường cơ sở vật chất trường học, đổi mới phương pháp và hình thức tổ chức dạy học, và cải tiến công tác đánh giá. Đây chính là những điểm mới mà nhà quản lý cần phải nghiên cứu tìm ra các giải pháp để dẫn dắt nhà trường đi đến thành công.

3.1. Bồi Dưỡng Nâng Cao Năng Lực Giáo Viên Dạy Tích Hợp

Tổ chức các khóa bồi dưỡng giáo viên chuyên sâu về dạy học tích hợp, tập trung vào các kỹ năng thiết kế bài giảng, lựa chọn phương pháp và đánh giá học sinh. Mời các chuyên gia, giảng viên có kinh nghiệm chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm thực tế. Xây dựng cộng đồng học tập để giáo viên có thể trao đổi, chia sẻ và hỗ trợ lẫn nhau. Tạo điều kiện cho giáo viên tham gia các khóa tập huấn, hội thảo để nâng cao trình độ chuyên môn.

3.2. Đầu Tư Cơ Sở Vật Chất Cho Dạy Học Tích Hợp THCS

Tăng cường đầu tư vào cơ sở vật chất và trang thiết bị dạy học, đặc biệt là các phòng học bộ môn, phòng thí nghiệm và thiết bị công nghệ thông tin. Xây dựng thư viện điện tử với nguồn tài liệu phong phú, đáp ứng nhu cầu học tập và nghiên cứu của học sinh và giáo viên. Có chính sách hỗ trợ giáo viên trong việc sử dụng và bảo quản thiết bị dạy học.

3.3. Đổi Mới Phương Pháp Hình Thức Dạy Học Tích Hợp

Khuyến khích giáo viên sử dụng các phương pháp dạy học tích cực như dạy học dự án, dạy học theo chủ đề, dạy học hợp tác,... Tạo điều kiện cho học sinh tham gia các hoạt động trải nghiệm thực tế, giúp học sinh vận dụng kiến thức vào giải quyết các vấn đề thực tiễn. Xây dựng môi trường học tập thân thiện, cởi mở và khuyến khích sự sáng tạo của học sinh.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Quản Lý Dạy Học Tích Hợp THCS

Việc áp dụng các giải pháp quản lý dạy học tích hợp cần phù hợp với điều kiện thực tế của từng trường trung học cơ sở tại huyện Yên Khánh. Cần có sự linh hoạt trong việc triển khai các giải pháp, tránh áp đặt một cách máy móc. Đồng thời, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa nhà trường, phòng giáo dục và các cơ quan chức năng để đảm bảo tính hiệu quả và bền vững của các giải pháp. Trên thực tế đã có một số công trình nghiên cứu khoa học về đề tài quản lý dạy học, quản lý DHTH ở một số môn học cụ thể với các cách tiếp cận và phạm vi nghiên cứu của các chuyên ngành khác nhau.

4.1. Xây Dựng Kế Hoạch Dạy Học Tích Hợp Chi Tiết

Kế hoạch dạy học cần được xây dựng một cách chi tiết, cụ thể, phù hợp với đặc điểm của từng môn học và từng lớp học. Xác định rõ mục tiêu, nội dung, phương pháp, hình thức tổ chức và đánh giá. Đảm bảo sự liên kết giữa các môn học và các hoạt động giáo dục. Tạo điều kiện cho học sinh tham gia vào quá trình xây dựng kế hoạch dạy học.

4.2. Tổ Chức Hoạt Động Ngoại Khóa và Trải Nghiệm Sáng Tạo

Tổ chức các hoạt động ngoại khóa và trải nghiệm sáng tạo đa dạng, phong phú, gắn liền với nội dung học tập. Tạo điều kiện cho học sinh khám phá, tìm tòi và vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Khuyến khích học sinh tham gia các câu lạc bộ, đội nhóm để phát triển năng lực cá nhân và kỹ năng làm việc nhóm. Các nhà trường đã tích cực bồi dưỡng nâng cao năng lực DHTH cho đội ngũ. Đa số GV xác định rõ mục tiêu DHTH, có kĩ năng xây dựng kế hoạch dạy học tích hợp nội môn và việc lồng ghép nội dung giáo dục.

V. Kết Luận và Tương Lai Dạy Học Tích Hợp THCS Ninh Bình

Quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình là một quá trình lâu dài và liên tục. Cần có sự kiên trì, nỗ lực và sáng tạo của tất cả các bên liên quan. Với sự quan tâm và đầu tư đúng mức, dạy học tích hợp sẽ góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng giáo dục và phát triển nguồn nhân lực cho địa phương. Luận văn chỉ ra thực trạng hoạt động DHTH, quản lý hoạt động DHTH ở các trường THCShuyện Yên Khánh, Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh.Đề tài đề xuất các biện pháp quản lý hoạt động DHTH ở các trường THCShuyện Yên Khánh, Ninh Bình.

5.1. Đánh Giá Hiệu Quả Các Giải Pháp Quản Lý Đã Thực Hiện

Thường xuyên đánh giá hiệu quả các giải pháp quản lý đã thực hiện, từ đó có những điều chỉnh và bổ sung kịp thời. Thu thập thông tin phản hồi từ giáo viên, học sinh và phụ huynh để cải tiến công tác quản lý. Xây dựng hệ thống theo dõi và đánh giá chất lượng dạy học tích hợp một cách khách quan và toàn diện.

5.2. Định Hướng Phát Triển Dạy Học Tích Hợp Bền Vững

Xây dựng lộ trình phát triển dạy học tích hợp bền vững, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của địa phương. Tăng cường hợp tác với các trường học tiên tiến trong và ngoài tỉnh để học hỏi kinh nghiệm. Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác quản lý và giảng dạy. Thúc đẩy sự tham gia của cộng đồng vào quá trình phát triển giáo dục.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Năm học 2021-2022 đánh dấu mốc lịch sử khi cấp trung học cơ sở chính thức triển khai Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 đối với học sinh lớp 6 theo Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Sự chuyển dịch mang tính bước ngoặt từ phương thức truyền thụ kiến thức một chiều sang mô hình giáo dục phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực đòi hỏi sự xuất hiện của các môn học tích hợp hoàn toàn mới như Khoa học tự nhiên với thời lượng 140 tiết một năm và Lịch sử cùng Địa lý với 105 tiết một năm. Tại địa bàn huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình, nơi có mạng lưới trường lớp phát triển với 19 trường trung học cơ sở, công tác quản lý hoạt động dạy học tích hợp đang đứng trước nhiều thử thách phức tạp đan xen giữa hai mô hình đào tạo.

Vấn đề cốt lõi nảy sinh trong giai đoạn chuyển tiếp khi các nhà trường phải đồng thời vận hành hai chương trình: Chương trình mới đối với lớp 6 và Chương trình 2006 đối với các lớp 7, 8, 9. Tình trạng này gây nên sự chồng chéo trong phân công chuyên môn, lúng túng khi thiết kế chủ đề liên môn và thiếu thống nhất về tiêu chuẩn kiểm tra đánh giá. Mục tiêu trọng tâm của nghiên cứu là hệ thống hóa cơ sở lý luận, khảo sát toàn diện thực trạng công tác quản lý hoạt động dạy học tích hợp tại 07 trường trung học cơ sở đại diện thuộc huyện Yên Khánh trong giai đoạn từ năm học 2018-2019 đến năm học 2020-2021. Trên cơ sở đó, đề tài xây dựng hệ thống 05 biện pháp quản lý khoa học, đồng bộ nhằm giúp 100% cán bộ quản lý và giáo viên nâng cao năng lực chuyên môn, tối ưu hóa nguồn lực sư phạm và trực tiếp nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên nền tảng lý thuyết quản lý giáo dục hiện đại và lý thuyết phát triển năng lực người học theo định hướng của UNESCO cùng Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Khung lý thuyết tích hợp quan điểm của các học giả hàng đầu về cấu trúc 10 năng lực cốt lõi học sinh cần đạt được, bao gồm 03 nhóm năng lực chung và 07 năng lực chuyên môn đặc thù như ngôn ngữ, tính toán, khoa học và công nghệ. Ba khái niệm công cụ cơ bản được chuẩn hóa trong đề tài gồm: Năng lực học sinh, Dạy học tích hợp và Quản lý hoạt động dạy học tích hợp.

Dạy học tích hợp được xác định là quá trình tổ chức hoạt động học tập liên kết hữu cơ tri thức nhiều môn học, triển khai qua 03 hình thức chủ đạo: tích hợp nội môn, tích hợp liên môn và tích hợp các nội dung giáo dục thời sự như chủ quyền biển đảo, môi trường và kỹ năng sống. Hoạt động quản lý hoạt động dạy học tích hợp của Hiệu trưởng bao hàm chu trình 04 chức năng khép kín gồm lập kế hoạch môn học, tổ chức thực hiện chương trình, chỉ đạo đổi mới phương pháp và kiểm tra đánh giá chất lượng đầu ra.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu phối hợp đa dạng các phương pháp định tính và định lượng nhằm đảm bảo độ tin cậy khoa học cao nhất. Nguồn dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ các văn bản pháp quy như Thông tư 32/2018/TT-BGDĐT, Thông tư 32/2020/TT-BGDĐT và các báo cáo tổng kết năm học giai đoạn 2018-2021 của ngành giáo dục huyện Yên Khánh. Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua khảo sát thực tiễn bằng phiếu hỏi kết hợp phỏng vấn sâu chuyên gia.

Cỡ mẫu khảo sát thực tế gồm 175 khách thể, bao gồm 21 cán bộ quản lý là Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo cùng 154 giáo viên đang trực tiếp giảng dạy tại 07 trường trung học cơ sở trên địa bàn huyện Yên Khánh. Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp chọn mẫu thuận tiện được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cho cả khu vực trung tâm thị trấn và các xã nông thôn. Dữ liệu khảo sát được xử lý bằng phần mềm thống kê toán học, sử dụng các chỉ số điểm trung bình, độ lệch chuẩn và kiểm định tương quan Pearson nhằm đánh giá chính xác mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực trạng tại 07 trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh giai đoạn 2018-2021 mang lại những số liệu phản ánh trung thực diện mạo dạy học tích hợp:

Thứ nhất, nhận thức của đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên về tầm quan trọng của dạy học tích hợp đạt mức rất tích cực, với 88.5% cán bộ quản lý và 82.3% giáo viên khẳng định dạy học tích hợp là con đường tất yếu để hình thành năng lực sáng tạo và giải quyết vấn đề cho học sinh.

Thứ hai, kỹ năng xây dựng kế hoạch dạy học tích hợp nội môn và tích hợp giáo dục lồng ghép đạt mức khá với tỷ lệ 74.6% giáo viên thực hiện thuần thục. Tuy nhiên, kỹ năng thiết kế các chủ đề dạy học liên môn phức hợp còn hạn chế đáng kể, khi chỉ có 34.8% giáo viên có khả năng tự xây dựng giáo án liên môn hoàn chỉnh mà không cần sự hỗ trợ của tổ chuyên môn.

Thứ ba, công tác phân công chuyên môn gặp rào cản lớn do bất cập trong cơ cấu đào tạo đơn môn trước đây. Có đến 68.2% giáo viên phụ trách môn Khoa học tự nhiên và 61.5% giáo viên môn Lịch sử - Địa lý bày tỏ sự lúng túng, thiếu tự tin khi phải giảng dạy các phân môn nằm ngoài chuyên ngành đào tạo ban đầu của mình.

Thứ tư, điều kiện cơ sở vật chất và thiết bị dạy học còn khoảng cách khá xa so với yêu cầu chuẩn. Hiện tại chỉ có khoảng 45.7% phòng học bộ môn tại các trường khảo sát đáp ứng diện tích tối thiểu 60 mét vuông theo Thông tư 14/2020/TT-BGDĐT, khiến việc triển khai các bài thực hành liên môn và giáo dục STEM bị hạn chế về chất lượng.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những hạn chế trên bắt nguồn từ sự thiếu đồng bộ trong công tác bồi dưỡng giáo viên và việc chỉ đạo chuyên môn chưa bắt kịp tốc độ đổi mới chương trình. Các dữ liệu này khi được trực quan hóa qua biểu đồ cột so sánh mức độ thành thạo giữa tích hợp nội môn và liên môn sẽ làm nổi bật sự chênh lệch lên đến gần 40% giữa hai nhóm kỹ năng. Tương tự, bảng thống kê tương quan Pearson giữa mức độ cần thiết và tính khả thi của các giải pháp cho thấy hệ số tương quan đạt r = 0.86, chứng minh các đề xuất quản lý hoàn toàn phù hợp với thực tiễn cơ sở.

So sánh với các công bố khoa học tại các tỉnh thuộc đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long, thực trạng tại Yên Khánh mang tính phổ quát của giai đoạn đầu đổi mới giáo dục. Phát hiện này khẳng định vai trò quyết định của Hiệu trưởng trong việc đổi mới phương thức quản trị, chuyển trọng tâm từ kiểm tra hành chính thụ động sang kiến tạo môi trường sinh hoạt chuyên môn theo nghiên cứu bài học, tạo động lực thúc đẩy giáo viên hợp tác liên tổ môn.

Đề xuất và khuyến nghị

Căn cứ vào kết quả nghiên cứu lý luận và thực tiễn, tác giả đề xuất hệ thống 05 giải pháp quản lý đồng bộ nhằm tháo gỡ triệt để các rào cản hiện hữu:

Thứ nhất, tổ chức bồi dưỡng nâng cao nhận thức và năng lực chuyên môn dạy học tích hợp cho 100% cán bộ quản lý và giáo viên. Hiệu trưởng phối hợp với Phòng Giáo dục và Đào tạo tổ chức tập huấn chuyên sâu về phương pháp dạy học khám phá, giải quyết vấn đề và kỹ thuật mảnh ghép, hoàn thành trong giai đoạn 2022-2024.

Thứ hai, chỉ đạo tổ chuyên môn và giáo viên xây dựng, thực hiện kế hoạch dạy học tích hợp linh hoạt, khoa học. Mỗi tổ chuyên môn xây dựng tối thiểu 04 chủ đề tích hợp liên môn trong mỗi năm học, bố trí giáo viên cùng dạy lớp phối hợp chặt chẽ theo từng mạch kiến thức, do Tổ trưởng chuyên môn trực tiếp điều phối định kỳ hàng tháng.

Thứ ba, đẩy mạnh chỉ đạo đổi mới phương pháp và hình thức tổ chức dạy học theo hướng tiếp cận năng lực. Giáo viên áp dụng triệt để các hình thức dạy học trải nghiệm, giáo dục STEM và thảo luận nhóm, hướng tới mục tiêu 100% các tiết học tích hợp phát huy tính tích cực, tự chủ của học sinh.

Thứ tư, tăng cường đầu tư, mua sắm và khai thác hiệu quả cơ sở vật chất, thiết bị dạy học công nghệ số. Ban Giám hiệu huy động các nguồn lực xã hội hóa để nâng cấp 100% phòng bộ môn đạt chuẩn 60 mét vuông theo quy định, trang bị đầy đủ hóa chất, mô hình thí nghiệm và kết nối internet tốc độ cao phục vụ bài giảng tích hợp trước năm 2025.

Thứ năm, đổi mới công tác kiểm tra, đánh giá hoạt động dạy học tích hợp theo ma trận năng lực. Hiệu trưởng chỉ đạo Ban kiểm tra nội bộ kết hợp đa dạng các hình thức đánh giá đồng đẳng, học sinh tự đánh giá và đánh giá qua sản phẩm học tập, phấn đấu đạt tỷ lệ 95% học sinh được đánh giá đúng thực chất năng lực đầu ra.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung nghiên cứu mang giá trị thực tiễn và tính ứng dụng cao, đặc biệt hữu ích cho 04 nhóm đối tượng sau:

Cán bộ quản lý giáo dục và chuyên viên Phòng Giáo dục và Đào tạo: Cung cấp khung năng lực quản lý chuẩn mực và cẩm nang 05 biện pháp chỉ đạo chuyên môn thực tế, giúp lãnh đạo các trường trung học cơ sở tháo gỡ khó khăn khi sắp xếp thời khóa biểu và phân công giáo viên giảng dạy các môn tích hợp.

Giáo viên trung học cơ sở trực tiếp giảng dạy các môn Khoa học tự nhiên, Lịch sử và Địa lý: Nắm vững quy trình thiết kế giáo án tích hợp liên môn, làm chủ các kỹ thuật dạy học tích cực như sơ đồ tư duy, khăn trải bàn và phương pháp đánh giá học sinh qua sản phẩm trải nghiệm thực tế.

Học viên cao học, sinh viên và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng luận văn như một công trình tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận nghiên cứu, hệ thống bảng hỏi khảo sát thực trạng và mô hình xử lý dữ liệu thống kê khoa học với mã ngành 8140114.

Các nhà hoạch định chính sách giáo dục địa phương: Tham khảo căn cứ thực chứng từ 07 trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh để xây dựng kế hoạch bồi dưỡng nhân lực và phân bổ ngân sách đầu tư cơ sở vật chất trường học phù hợp với lộ trình Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.

Câu hỏi thường gặp

Dạy học tích hợp theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 tại cấp trung học cơ sở gồm những môn học nào? Chương trình quy định 02 môn học tích hợp liên môn bắt buộc gồm Khoa học tự nhiên với thời lượng 140 tiết một năm tích hợp kiến thức Vật lý, Hóa học, Sinh học; và môn Lịch sử cùng Địa lý với 105 tiết một năm. Ngoài ra, chương trình còn tích hợp môn Nghệ thuật với 70 tiết một năm gồm Âm nhạc và Mĩ thuật, cùng Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp và nội dung Giáo dục địa phương.

Khó khăn lớn nhất của giáo viên tại huyện Yên Khánh khi triển khai dạy học tích hợp là gì? Khó khăn lớn nhất là rào cản chuyên môn khi 68.2% giáo viên vốn được đào tạo đơn môn gặp lúng túng khi dạy các chủ đề liên môn phức hợp. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt thiết bị thí nghiệm đồng bộ và phòng học bộ môn đạt chuẩn 60 mét vuông cũng gây trở ngại cho việc tổ chức hoạt động thực hành.

Hiệu trưởng giữ vai trò như thế nào trong quản lý hoạt động dạy học tích hợp? Hiệu trưởng là chủ thể quản lý toàn diện theo Thông tư 14/2018/TT-BGDĐT, giữ vai trò kiến tạo kế hoạch giáo dục, điều phối nhân sự, xếp thời khóa biểu khoa học, tạo điều kiện cơ sở vật chất và chỉ đạo đổi mới sinh hoạt tổ chuyên môn theo nghiên cứu bài học nhằm nâng cao năng lực cho đội ngũ.

Phương pháp đánh giá học sinh trong dạy học tích hợp có điểm gì khác biệt so với dạy học truyền thống? Dạy học tích hợp chuyển từ đánh giá một chiều ghi nhớ kiến thức sang đánh giá đa chiều về năng lực hành động và giải quyết vấn đề. Giáo viên kết hợp kiểm tra viết theo ma trận với phương pháp quan sát, đánh giá hồ sơ học tập, đánh giá sản phẩm thực hành và khuyến khích học sinh tự đánh giá lẫn nhau.

Tính khả thi của 05 biện pháp quản lý được đề xuất trong luận văn đạt mức độ nào? Kết quả khảo nghiệm lấy ý kiến 175 cán bộ quản lý và giáo viên cho thấy 100% các biện pháp đều đạt mức điểm trung bình từ 4.25 đến 4.82 trên thang đo 5 điểm, với hệ số tương quan r = 0.86, khẳng định tính cần thiết cao và hoàn toàn khả thi trong điều kiện thực tiễn các trường học hiện nay.

Kết luận

Công trình nghiên cứu đã hoàn thành xuất sắc các nhiệm vụ khoa học đề ra với 05 đóng góp nổi bật:

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở cấp trung học cơ sở theo định hướng chuẩn hóa 10 năng lực cốt lõi của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018.
• Phân tích trung thực bức tranh thực trạng dạy học tích hợp tại 07 trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh giai đoạn 2018-2021, chỉ rõ điểm nghẽn về năng lực liên môn của giáo viên và cơ sở vật chất.
• Đề xuất hệ thống 05 nhóm giải pháp quản lý đồng bộ, khả thi, giúp Hiệu trưởng nâng cao hiệu quả quản trị nhà trường trong giai đoạn chuyển đổi chương trình.
• Kiểm chứng độ tin cậy khoa học của các giải pháp thông qua khảo nghiệm thực tiễn trên 175 cán bộ, giáo viên với hệ số tương quan lý tưởng r = 0.86.
• Cung cấp tài liệu tham khảo có giá trị lý luận và ứng dụng thực tiễn cao cho các nhà quản lý, giáo viên bộ môn và học viên chuyên ngành Quản lý giáo dục.

Để hiện thực hóa các mục tiêu giáo dục trong giai đoạn 2022-2025, các cơ sở giáo dục cần nhanh chóng áp dụng đồng bộ các giải pháp quản lý, chủ động đổi mới sinh hoạt chuyên môn và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin. Hãy đón đọc toàn văn luận văn thạc sĩ để nắm bắt trọn vẹn mô hình quản lý hoạt động dạy học tích hợp tiên tiến, đồng hành cùng sự nghiệp đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục nước nhà.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1:Cơ sở lý luận của quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở theo hướng phát triển năng lực học sinh. Chương 2:Thực trạng quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh. Chương 3:Biện pháp quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường trung học cơ sở huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo hướng phát triển năng lực học sinh. CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC TÍCH HỢP Ở TRƢỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ THEO HƢỚNG PHÁT TRIỂN NĂNG LỰC HỌC SINH 1.

Tổng quan vấn đề nghiên cứu 1. Hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở Tích hợp là một trong những xu thế dạy học hiện đại. Trên thế giới, DHTH đã trở thành một trào lưu sư phạm hiện đại bên cạnh các trào lưu sư phạm theo mục tiêu, giải quyết vấn đề, phân hóa, tương tác. Trào lưu DHTH xuất phát từ quan niệm về quá trình học tập, trong đó toàn thể các quá trình học tập góp phần hình thành ở người học những năng lực cụ thể, có dự tính những hoạt động tích hợp trong đó người học học cách sử dụng phối hợp các kiến thức, kỹ năng và thao tác đã lĩnh hội một cách riêng rẽ.

Cách tiếp cận tích hợp trong xây dựng chương trình giáo dục bắt đầu được đề cao ở Mỹ và các nước châu Âu từ những năm 60 của thế kỷ XX. Gần một thập kỷ sau đó, vấn đề này mới được quan tâm ở châu Á và ở Việt Nam (vào những năm 70, 80 của thế kỷ XX). Ở khu vực Đông Nam Á, hầu hết các nước đã triển khai quan điểm tích hợp những mức độ nhất định trong dạy học. Trong những năm 70 và 80 của thế kỷ XX, UNESCO đã có những hội thảo với các báo cáo về việc thực hiện quan điểm tích hợp của các nước tới dự.

Theo thống kê của UNESCO, từ năm 60 đến năm 74 của thế kỷ XX trong số 392 chương trình được điều tra đã có 208 chương trình môn khoa học thể hiện quan điểm tích hợp ở những mức độ khác nhau từ liên môn, kết hợp đến tích hợp hoàn toàn theo những chủ đề [26]. Với sự phát triển của giáo dục và xã hội, tính đơn môn và sự đóng cửa của nhà trường với cuộc sống ở nhà trường truyền thống đã dần được thay thế bởi nhà trường kiểu mới, với tư tưởng chủ đạo là đưa cuộc sống vào các hoạt động giáo dục trong nhà trường, liên kết các môn học theo thực tiễn cuộc sống sôi động ngoài xã hội. Các nguyên tắc lý luận dạy học được đưa ra dựa trên cơ sở nền tảng của mối liên hệ liên môn - tích hợp đã chi phối việc kiến 5 tạo các quá trình giáo dục cả về mặt lý luận và thực tiễn.Theo cách hiểu thông thường, các mối liên hệ liên môn biểu hiện như là sự hỗ trợ có tính định hướng (tập trung) cho mỗi môn khoa học bởi tri thức khoa học và phương pháp nhận thức của một số môn học khác. Với cách tiếp cận mới này, các mối liên hệ liên môn (chứ không phải là một môn học) hệ thống lý luận dạy học đã có sự định hướng rõ ràng để chỉ đạo việc lựa chọn nội dung và phương pháp truyền thụ cho HS trong quá trình dạy học.

Ở Việt Nam, từ thập niên 90 của thế kỷ XX trở lại đây, vấn đề xây dựng môn học tích hợp với những mức độ khác nhau mới thực sự được tập trung nghiên cứu, thử nghiệm và áp dụng vào nhà trường phổ thông, chủ yếu ở bậc tiểu học và THCS. Trước đó, tinh thần giảng dạy tích hợp chỉ mới được thực hiện ở những mức độ thấp như liên hệ, vận dụng các kiến thức, kỹ năng thuộc các môn học hay phân môn khác nhau để giải quyết một vấn đề giảng dạy. Định hướng tích hợp sẽ thực hiện trong chương trình GDPT theo hình thức và mức độ tích hợp trong phạm vi hẹp và tích hợp trong phạm vi rộng. Hai hướng tích hợp này phần nào tương thích với định hướng tích hợp đa môn và tích hợp liên môn như đã đề cập ở trên.

Phương án tích hợp đã được triển khai cho việc phát triển chương trình GDPT 2018 ở cả ba cấp của nước ta: Ở tiểu học, tương tự như chương trình tiểu học hiện hành, tăng cường tích hợp trong nội bộ các môn học như Toán, Tiếng Việt, Đạo đức, Tự nhiên và Xã hội (các lớp 1, 2, 3) và lồng ghép các vấn đề môi trường, biến đổi khí hậu, kỹ năng sống, dân số, sức khỏe sinh sản, giáo dục pháp luật., vào các môn học và hoạt động giáo dục. Các môn học này sẽ được xây dựng theo mô hình cơ bản đảm bảo tính logic hệ thống của các phân môn, nội dung chương trình các phân môn được sắp xếp sao cho có sự hỗ trợ lẫn nhau tránh trùng lặp; đồng thời, hệ thống các chủ đề liên kết giữa các phân môn sẽ được phát triển tạo điều kiện cho các kiến thức, kỹ năng và năng lực chung được rèn luyện [39]. Ở bậc THCS, thiết kế chương trình lĩnh vực khoa học xã hội cần bảo đảm tính toàn diện, không chỉ có chính trị, cần tăng thêm nhiều bài về lịch sử kinh tế, nhất là về văn minh, văn hóa, các quan hệ các nước, khu vực. của cả 6 Lịch sử, Địa lý thế giới; Lịch sử, Địa lý Việt Nam.

Lịch sử, Địa lý là hai phân môn trong khoa học xã hội. Có một số chủ đề tích hợp Lịch sử, Địa lý hoặc môn Giáo dục Công dân. Ví dụ: về truyền thống yêu nước của dân tộc Việt Nam, về những thành tựu trong công cuộc đổi mới… Ở bậc THCS, sẽ tích hợp các môn Lịch sử, Địa lý và một số vấn đề xã hội thành môn “tìm hiểu xã hội”. So với chương trình hiện hành, nội dung Lịch sử, Địa lý và một số vấn đề xã hội của chương trình mới sẽ được sắp xếp sao cho có sự liên kết, gắn nhau giữa các nội dung.

Trong mỗi năm học có một số chủ đề tích hợp nội dung của lĩnh vực Khoa học Xã hội. Nội bộ mỗi phân môn được cấu trúc lại theo quan điểm tích hợp. Nghiên cứu về hoạt động DHTH cụ thể có thể kể đến các công trình nghiên cứu của một số tác giả như: Tác giả Cao Thị Thặng (2019), với công trình nghiên cứu “Vận dụng quan điểm tích hợp trong việc phát triển chương trình giáo dục Việt Nam giai đoạn sau 2015” [34]. Quá trình nghiên cứu, tác giả đã tiến hành tổng quan các vấn đề lý luận và thực tiễn về xu thế tích hợp trong trong chương trình giáo dục một số nước trên thế giới.

Phân tích thực trạng việc vận dụng quan điểm dạy và học tích hợp trong chương trình giáo dục Việt Nam. Đề xuất giải pháp vận dụng quan điểm tiếp cận tích hợp vào việc phát triển chương trình trường phổ thông Việt Nam trong tương lai sau 2015. Tác giả Đào Thị Hồng phân tích khái niệm và ý nghĩa của dạy học tích hợp và khẳng định “Muốn tiến hành có hiệu quả, cần phải chú trọng đến việc bồi dưỡng giáo viên. Giáo viên phải hiểu được thế nào là tích hợp, phải nghiên cứu chương trình, tài liệu xem nó dựa trên môn khoa học xác định nào, có thể mở rộng quan hệ tương tác với các khoa học khác như thế nào, mức độ tích hợp thể hiện ra sao?.

Tác giả Nguyễn Phúc Chỉnh nghiên cứu “Hình thành năng lực dạy học tích hợp cho giáo viên trung học phổ thông” [14]. Trong công trình này, tác giả đã nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn và nghiên cứu biên soạn tài liệu DHTH một số môn học (Vật lý, Sinh học, Địa lý,.) ở trường THPT, tổ chức tập huấn hình thành năng lực DHTH cho giáo viên THPT. 7 Qua nghiên cứu tổng quan về DHTH cho phép chúng tôi khẳng định các công trình nghiên cứu của các nhà quản lý giáo dục, các nhà khoa học đã đưa ra các cách tiếp cận khác nhau về tích hợp trong dạy học ở các cấp học, bậc học của hệ thống giáo dục phổ thông quốc gia. Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu một cách hệ thống về hoạt động DHTH ở các trường THCS theo hướng phát triển năng lực học sinh.

Những vấn đề tổng quan trên đây là những gợi mở quan trọng để chúng tôi có cơ sở khoa học xây dựng lý luận cho đề tài nghiên cứu về “Quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở các trường THCS huyện Yên Khánh, tỉnh Ninh Bình theo định hướng phát triển năng lực học sinh”. Quản lý hoạt động dạy học tích hợp ở trường trung học cơ sở Bàn về vấn đề quản lý giáo dục và đào tạo nói chung, quản lý hoạt động dạy học và DHTHở các cấp học, bậc học nói riêng là vấn đề được nhiều nhà khoa học đã và đang nghiên cứu, với những cách tiếp cận khác nhau của chuyên ngành nghiên cứu. Cụ thể như: Tác giả Dương Trần Bình (2016), với luận án tiến sĩ quản lý giáo dục về: “Quản lý hoạt động dạy học ở trường tiểu học tại Thành phố Hồ Chí Minh trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục” [6]. Quá trình nghiên cứu, tác giả đã làm rõ các vấn đề lý luận; tiến hành khảo sát, phân tích thực trạng quản lý hoạt động dạy học ở trường tiểu học tại Thành phố Hồ Chí Minh trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục.

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng, tác giả đề xuất 03 nhóm biện pháp quản lý hoạt động dạy học ở trường tiểu học tại Thành phố Hồ Chí Minh trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục, đó là: giải pháp chung về nâng cao nhận thức cho đội ngũ CBQL giáo dục các cấp và GV về công tác quản lý hoạt động dạy học ở trường tiểu học tại Thành phố Hồ Chí Minh; nhóm biện pháp quản lý hoạt động dạy ở trường tiểu học và nhóm biện pháp quản lý hoạt động học ở trường tiểu học tại Thành phố Hồ Chí Minh trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục. Tác giả Trần Trung Dũng (2016), với đề tài luận án tiến sĩ quản lý giáo dục, về “Quản lý hoạt động dạy học ở trường trung học phổ thông theo định 8 hướng phát triển năng lực học sinh” [18].