phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo, luận văn gồm 4 chƣơng Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về quản lý dự án đầu tƣ trang thiết bị trong các tổ chức công Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam Chƣơng 4: Giải pháp hoàn thiện quản lý các dự án đầu tƣ trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam giai đoạn 2018-2020 3 z CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DỰ ÁN ĐẦU TƢ TRANG THIẾT BỊ TRONG CÁC TỔ CHỨC CÔNG 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài Nghiên cứu quản lý nhà nƣớc nói chung, quản lý nhà nƣớc đối với các dự án đầu tƣ bằng vốn ngân sách nhà nƣớc nói riêng là một vấn đề cấp thiết và đáp ứng nhu cầu thực tiễn. Từ trƣớc đến nay đã có nhiều tài liệu, tƣ liệu, công trình nghiên cứu khoa học về vấn đề này, tiêu biểu có một số tài liệu, công trình sau: - Sử Đình Thành (2010), Giáo trình đầu tƣ công, Trƣờng Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh, NXB Thống kê, Hà Nội, tập trung vào các vấn đề lý luận cơ bản về tài chính công, nhƣ: lý luận về đầu tƣ công và quản lý đầu tƣ công; nguồn vốn đầu tƣ công; quản lý và kế hoạch hóa đầu tƣ công; kết quả và hiệu quả đầu tƣ công; phƣơng pháp lập dự án đầu tƣ công; thẩm định dự án đầu tƣ công và đấu thầu công; - Luận văn thạc sĩ quản lý hành chính công của tác giả Trần Nguyệt Hà, với đề tài “Hoàn thiện quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố Hà Nội”, năm 2009. Trong luận văn, tác giả đã khái quát những cơ sở lý luận của đề tài, cụ thể là: khái niệm, vai trò, đặc điểm, sự cần thiết của vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc; mục đích, yêu cầu, nội dung quản lý nhà nƣớc về vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản và các nhân tố ảnh hƣởng đến việc hoàn thiện quản lý nhà nƣớc về vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc.
Tiếp theo, tác giả đã phân tích và đánh giá một cách khoa học thực trạng quản lý nhà nƣớc về vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc trên địa bàn thành phố Hà Nội 4 z trong những năm trƣớc 2009. Từ việc khái quát lý luận và phân tích thực tiễn, tác giả đã tiến hành đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm hoàn thiện quản lý nhà nƣớc về vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc trong những năm tiếp theo. - Đề tài “Một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng quản lý nhà nước về đầu tư xây dựng cơ bản tại huyện Sóc Sơn, Hà Nội,”, luận văn thạc sĩ quản lý hành chính công, năm 2011, của Nguyễn Thị Thu Hƣơng. Trong công trình này, tác giả đã hệ thống hóa các vấn đề lý luận cơ bản về quản lý nhà nƣớc đối với đầu tƣ xây dựng cơ bản nhƣ khái niệm, vai trò, chức năng, cơ cấu, nội dung, phƣơng thức,.
Sau đó, dựa trên lý luận, tác giả đã tiến hành phân tích và đánh giá thực trạng đầu tƣ xây dựng bằng ngân sách nhà nƣớc trên địa bàn huyện Sóc Sơn trong giai đoạn 2005 – 2009. Trên cơ sở lý luận và thực trạng đó, tác giả đề xuất các giải pháp cơ bản nhằm đảm bảo chất lƣợng quản lý nhà nƣớc về đầu tƣ xây dựng các công trình bằng ngân sách nhà nƣớc của huyện Sóc Sơn trong giai đoạn tiếp theo. - Luận văn thạc sĩ kinh tế chính trị của Đặng Ngọc Viễn Mỹ với đề tài “Quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bản tỉnh Ninh Bình” năm 2014. Trong luận văn này, tác giả đã trình bày khái quát một số vấn đề lý luận chung về quản lý vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc nhƣ khái niệm, đặc điểm, nội dung, vai trò, sự cần thiết của quản lý nhà nƣớc về vốn đối với các dự án đầu tƣ bằng ngân sách nhà nƣớc; từ đó, tác giả tiến hành phân tích, đánh giá thực trạng quản lý của tỉnh Nình Bình làm cơ sở để đề xuất các giải pháp thiết thực nhằm tăng cƣờng công tác quản lý vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc trên địa bàn tỉnh Ninh Bình trong giai đoạn tiếp theo.
- Luận văn thạc sỹ quản lý hành chính công với đề tài “Quản lý nhà nước về vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước trên địa bàn cấp huyện 5 z (từ thực tiễn huyện Đông Anh)”, của tác giả Tô Quang Thiện năm 2011. Trên cơ sở lý luận đã trình bày, tác giả đã tiến hành phân tích thực trạng quản lý nhà nƣớc về vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc trên địa bàn huyện Đông Anh, đồng thời cũng đánh giá khách quan những kết quả đã đạt đƣợc trong giai đoạn 2007 – 2010. Từ đó tác giả cũng đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện quản lý nhà nƣớc đối với vốn đầu tƣ xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nƣớc trên địa bàn huyện Đông Anh, Thành phố Hà Nội trong giai đoạn tiếp theo. - Luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh của tác giả Nguyễn Đắc Tuấn với đề tài “Quản lý nhà nước các dự án đầu tư bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước trên địa bàn quận Long Biên, Hà Nội”, năm 2012.
Trong đề tài này, tác giả đã phân tích cơ sở lý luận của đề tài: khái niệm, đặc điểm, nội dung, vai trò của quản lý nhà nƣớc đối với các dự án đầu tƣ bằng nguồn vốn ngân sách nhà nƣớc. Lấy đó làm cơ sở để tiến hành phân tích và đánh giá thực trạng quản lý các dự án từ ngân sách nhà trƣớc trên địa bàn quận Long Biên trong những năm trƣớc 2012; đồng thời, đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng và hiệu quả quản lý nhà nƣớc các dự án đầu tƣ từ ngân sách trong giai đoạn tiếp theo. Các công trình nghiên cứu nói trên, ở các chuyên ngành khác nhau, các quy mô khác nhau đã cho thấy một số vấn đề lý luận chung về quản lý các dự án đầu tƣ từ nguồn vốn NSNN; đồng thời cũng đã nghiên cứu thực tiễn quản lý dự án đầu tƣ tại một số tổ chức công. Tuy nhiên cho đến nay, chƣa có công trình nào nghiên cứu đề tài “Quản lý các dự án đầu tư trang thiết bị tại Bộ Công an Việt Nam”.
Vì thể đề tài nghiên cứu của luận văn này là cần thiết và có tính mới. Các khái niệm cơ bản 1. Đầu tư công và hoạt động đầu tư công Đầu tƣ công là hoạt động đầu tƣ của Nhà nƣớc vào các chƣơng trình, dự án xây dựng kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội và đầu tƣ vào các chƣơng trình, dự án phục vụ phát triển kinh tế - xã hội [28]. Hoạt động đầu tƣ công bao gồm lập, thẩm định, quyết định chủ trƣơng đầu tƣ; lập thẩm định, quyết định chƣơng trình, dự án đầu tƣ; lập, thẩm định, phê duyệt, giao, triển khai kế hoạch đầu tƣ; quản lý, sử dụng vốn đầu tƣ; theo dõi và đánh giá, kiểm tra, thanh tra kế hoạch, chƣơng trình, dự án đầu tƣ công [28].
Dự án đầu tư công Khái niệm Dự án đầu tƣ công là dự án đầu tƣ sử dụng toàn bộ hoặc một phần vốn đầu tƣ công [28]. Phân loại dự án đầu tư công - Căn cứ vào tính chất, dự án đầu tư công được phân loại như sau: + Dự án có cấu phần xây dựng là dự án đầu tƣ xây dựng mới, cải tạo, nâng cấp mở rộng dự án đã đầu tƣ xây dựng, bao gồm cả phần mua tài sản, mua trang thiết bị của dự án; + Dự án không có cấu phần xây dựng là dự án mua tài sản, nhận chuyển nhƣợng sử dụng đất, mua, sửa chữa, nâng cấp trang thiết bị, máy móc và dự án khác. - Căn cứ mức độ quan trọng và quy mô, dự án đầu tư công được phân loại thành: dự án quan trọng quốc gia, dự án nhóm A, dự án nhóm B và dự án nhóm C. Tổ chức công Là tổ chức thuộc sở hữu Nhà nƣớc hoạt động với mục tiêu chính không phải vì lợi nhuận mà hƣớng tới phục vụ lợi ích của cộng đồng và của xã hội.
Dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công Dự án đầu tƣ trang thiết bị trong tổ chức công là dự án không có cấu phần xây dựng, bao gồm việc đầu tƣ mua sắm, nâng cấp trang thiết bị, máy móc. chủ yếu dựa vào nguồn NSNN. Quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công Là tất cả các hoạt động của một tổ chức công nhằm quản lý quá trình xây dựng kế hoạch, triển khai thực hiện và kiểm tra giám sát các dự án đầu tƣ trang thiết bị. Nguyên tắc quản lý và các điều kiện để các dự án đầu tƣ trang thiết bị đƣợc cấp phát vốn NSNN 1.
Một số nguyên tắc quản lý dự án đầu tư trang thiết bị trong tổ chức công Mọi hoạt động đầu tƣ mua sắm trang thiết bị trong tổ chức công chủ yếu dựa vào vốn từ ngân sách Nhà nƣớc. Vốn đầu tƣ từ ngân sách Nhà nƣớc có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, đó là tài sản của nhân dân mà Nhà nƣớc là đại diện chủ sở hữu. Ngoài việc tuân thủ các nguyên tắc chung nhƣ: Tập trung thống nhất trên cơ sở mở rộng dân chủ; công khai; triệt để; dứt điểm; tập trung trọng tâm, trọng điểm, việc quản lý dự án đầu tƣ trang thiết bị trong các tổ chức công còn phải tuân theo tính đặc thù, nghiệp vụ chuyên ngành và yêu cầu nhiệm vụ chính trị; đảm bảo cho các nhiệm vụ công tác trọng tâm, địa bàn trọng điểm, điểm nóng chính trị xã hội. Điều kiện để các dự án đầu tư trang thiết bị tại các tổ chức công được cấp phát vốn NSNN - Phải có đầy đủ các thủ tục về đầu tư: đó là những văn bản, quyết định của cấp có thẩm quyền cho phép đầu tƣ theo chƣơng trình, kế hoạch.
Các quyết định đó bao gồm: 1. Quyết định của cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trƣơng đầu tƣ. Dự toán chi phí cho công tác chuẩn bị thực hiện dự án đƣợc cấp có thẩm quyền phê quyệt.