Luận văn thạc sĩ quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS Tân Định, Hoàng Mai

Luận văn thạc sĩ giáo dục nghiên cứu vnu ued quản lý hoạt động dạy học môn toán ở trường trung học cơ sở tân định quận hoàng mai thành, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân,

• Tác giả: Phạm Thanh Minh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Yến Phương
• Trường học: Trường Đại học Giáo dục - Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở Tân Định, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• Lời cảm ơn
• Danh mục chữ viết tắt
• Danh mục bảng
• Danh mục biểu đồ
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC CƠ SỞ
• 1.1. Tổng quan nghiên cứu vấn đề
• 1.2. Một số khái niệm cơ bản
• 1.2.1. Khái niệm về dạy học và hoạt động dạy học ở trường THCS
• 1.2.2. Quản lý hoạt động dạy học ở trường THCS
• 1.3. Hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở
• 1.3.1. Trường trung học cơ sở trong hệ thống giáo dục quốc dân
• 1.3.2. Vị trí, vai trò của môn Toán ở trường trung học cơ sở
• 1.3.3. Hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở
• 1.3.4. Vấn đề đổi mới các yếu tố của hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở
• 1.4. Quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS
• 1.4.1. Tổ chuyên môn ở trường THCS
• 1.4.2. Vai trò của tổ trưởng chuyên môn trong quản lý hoạt động dạy học
• 1.4.3. Nội dung quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường Trung học cơ sở
• 1.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở
• 1.5.1. Các yếu tố chủ quan
• 1.5.2. Các yếu tố khách quan
• 1.6. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN Ở TRƯỜNG THCS TÂN ĐỊNH
• 2.1. Khái quát về trường THCS Tân Định, Hoàng Mai, Hà Nội
• 2.1.1. Sơ lược về trường
• 2.1.2. Đội ngũ cán bộ quản lý, GV, nhân viên
• 2.1.3. Cơ sở vật chất nhà trường
• 2.2. Vài nét về hoạt động khảo sát
• 2.2.1. Mục đích của khảo sát
• 2.2.2. Đối tượng khảo sát
• 2.2.3. Nội dung khảo sát
• 2.2.4. Qui trình đánh giá khảo sát
• 2.2.5. Phương pháp đánh giá
• 2.3. Thực trạng hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS Tân Định, Hoàng Mai, Hà Nội
• 2.3.1. Thực trạng thực hiện nội dung, chương trình dạy học môn Toán
• 2.3.2. Thực trạng sử dụng phương pháp dạy học, phương tiện dạy học và công nghệ thông tin trong dạy học môn Toán
• 2.3.3. Thực trạng hoạt động bồi dưỡng HS giỏi, phụ đạo HS yếu kém môn Toán
• 2.3.4. Thực trạng hoạt động kiểm tra, đánh giá và lưu trữ kết quả học tập môn Toán của HS
• 2.4. Thực trạng quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS Tân Định, Hoàng Mai, Hà Nội
• 2.4.1. Quản lý việc thực hiện nội dung, chương trình dạy học môn Toán
• 2.4.2. Quản lý việc đổi mới sử dụng phương pháp dạy học, phương tiện dạy học và công nghệ thông tin trong dạy học môn Toán
• 2.4.3. Quản lý hoạt động học tập môn Toán của học sinh
• 2.4.4. Quản lý hoạt động bồi dưỡng HS giỏi, phụ đạo HS yếu kém môn Toán
• 2.4.5. Quản lý hoạt động kiểm tra đánh giá và lưu trữ kết quả học tập môn Toán của HS
• 2.5. Đánh giá chung thực trạng quản lý HĐDH môn Toán ở trường THCS Tân Định
• 2.5.1. Những yếu tố thuận lợi trong quản lý HĐDH môn Toán ở trường THCS Tân Định
• 2.5.2. Những yếu tố không thuận lợi trong quản lý HĐDH môn Toán ở trường THCS Tân Định
• 2.6. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC MÔN TOÁN Ở TRƯỜNG THCS TÂN ĐỊNH
• 3.1. Nguyên tắc đề xuất các biện pháp
• 3.1.1. Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn
• 3.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính đồng bộ
• 3.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả
• 3.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi
• 3.2. Các biện pháp quản lý hoạt động dạy học môn Toán ở trường THCS Tân Định
• 3.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 3.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp
• 3.4.1. Mục đích khảo nghiệm
• 3.4.2. Đối tượng khảo nghiệm
• 3.4.3. Quy trình khảo nghiệm
• 3.4.4. Kết quả khảo nghiệm và phân tích kết quả
• 3.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý dạy học môn Toán tại THCS Tân Định

Quản lý dạy học môn Toán tại trường THCS Tân Định, quận Hoàng Mai, Hà Nội, đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng giáo dục. Môn Toán không chỉ cung cấp kiến thức cơ bản mà còn phát triển tư duy logic cho học sinh. Việc quản lý hiệu quả các hoạt động dạy học sẽ giúp học sinh tiếp cận kiến thức một cách tốt nhất.

1.1. Khái niệm về quản lý giáo dục và dạy học môn Toán

Quản lý giáo dục là quá trình tổ chức, điều hành các hoạt động giáo dục nhằm đạt được mục tiêu giáo dục. Trong đó, quản lý dạy học môn Toán bao gồm việc xây dựng chương trình, phương pháp dạy học và đánh giá học sinh.

1.2. Vai trò của môn Toán trong giáo dục THCS

Môn Toán có vai trò quan trọng trong việc phát triển tư duy logic và khả năng giải quyết vấn đề cho học sinh. Nó là nền tảng cho các môn học khoa học khác và giúp học sinh ứng dụng kiến thức vào thực tiễn.

II. Những thách thức trong quản lý dạy học môn Toán tại THCS Tân Định

Quản lý dạy học môn Toán tại THCS Tân Định gặp nhiều thách thức, từ việc thay đổi phương pháp dạy học đến việc đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh. Những khó khăn này cần được nhận diện và giải quyết kịp thời.

2.1. Khó khăn trong việc áp dụng phương pháp dạy học mới

Việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại như dạy học tích cực, sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học môn Toán còn gặp nhiều khó khăn do thiếu trang thiết bị và đào tạo giáo viên.

2.2. Thách thức trong việc đánh giá học sinh

Đánh giá học sinh trong môn Toán không chỉ dựa vào điểm số mà còn cần xem xét đến khả năng tư duy và giải quyết vấn đề. Tuy nhiên, việc thực hiện đánh giá toàn diện còn nhiều hạn chế.

III. Phương pháp dạy học hiệu quả cho môn Toán tại THCS Tân Định

Để nâng cao chất lượng dạy học môn Toán, cần áp dụng các phương pháp dạy học hiệu quả. Những phương pháp này không chỉ giúp học sinh tiếp thu kiến thức mà còn phát triển kỹ năng tư duy.

3.1. Phương pháp dạy học tích cực

Phương pháp dạy học tích cực khuyến khích học sinh tham gia vào quá trình học tập, từ đó giúp các em phát triển tư duy độc lập và sáng tạo.

3.2. Sử dụng công nghệ thông tin trong dạy học

Công nghệ thông tin có thể được sử dụng để tạo ra các bài giảng sinh động, giúp học sinh dễ dàng tiếp cận kiến thức và thực hành các bài toán một cách hiệu quả.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về dạy học môn Toán

Việc áp dụng các biện pháp quản lý và phương pháp dạy học mới đã mang lại những kết quả tích cực trong việc nâng cao chất lượng dạy học môn Toán tại THCS Tân Định.

4.1. Kết quả khảo sát về chất lượng học sinh

Khảo sát cho thấy rằng học sinh có sự tiến bộ rõ rệt trong việc tiếp thu kiến thức và kỹ năng giải quyết vấn đề sau khi áp dụng các phương pháp dạy học mới.

4.2. Phản hồi từ giáo viên và học sinh

Giáo viên và học sinh đều nhận thấy sự cải thiện trong chất lượng dạy học và học tập, từ đó tạo động lực cho cả hai bên trong quá trình giáo dục.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho dạy học môn Toán

Quản lý dạy học môn Toán tại THCS Tân Định cần tiếp tục được cải tiến để đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục. Việc áp dụng các phương pháp dạy học hiện đại và công nghệ thông tin sẽ là hướng đi quan trọng trong tương lai.

5.1. Đề xuất các biện pháp cải tiến quản lý

Cần xây dựng kế hoạch cụ thể để cải tiến quản lý dạy học, bao gồm đào tạo giáo viên, đầu tư cơ sở vật chất và phát triển chương trình giảng dạy.

5.2. Tương lai của dạy học môn Toán tại THCS

Dạy học môn Toán tại THCS Tân Định sẽ tiếp tục phát triển theo hướng hiện đại, đáp ứng nhu cầu học tập của học sinh và yêu cầu của xã hội.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong tiến trình đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW ngày 4/11/2013, môn Toán giữ vai trò môn học công cụ then chốt ở cấp trung học cơ sở với thời lượng quy định 140 tiết mỗi năm học cho từng khối lớp từ 6 đến 9 (tương đương 4 tiết mỗi tuần xuyên suốt 35 tuần thực học theo Quyết định 16/2006/QĐ-BGDĐT). Tại các cơ sở giáo dục nội đô như trường Trung học cơ sở Tân Định, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội, công tác quản lý chuyên môn phải đối mặt với thách thức kép: vừa phải củng cố chất lượng đại trà, vừa phải phát triển năng lực mũi nhọn trong điều kiện chuyển biến tâm sinh lý phức tạp của học sinh đầu cấp. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là giải quyết khoảng cách giữa yêu cầu đổi mới phương pháp sư phạm với năng lực quản lý, kiểm tra, đánh giá thực tế tại cơ sở giáo dục.

Mục tiêu cụ thể của công trình là hệ thống hóa lý luận quản lý hoạt động dạy học môn Toán, khảo sát và đánh giá chính xác thực trạng dạy học cũng như quản lý chuyên môn tại trường THCS Tân Định, từ đó đề xuất 4 nhóm giải pháp quản lý có tính khả thi cao nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện. Phạm vi nghiên cứu được xác lập tại trường THCS Tân Định trong giai đoạn từ năm học 2013-2014 đến năm học 2016-2017. Đây là ngôi trường đạt chuẩn quốc gia từ năm 2010, sở hữu khuôn viên 3.621 m2 với quy mô 20 phòng học tiêu chuẩn, 9 phòng chức năng và đội ngũ 54 giáo viên có tỷ lệ đạt chuẩn 100%, trong đó 85,97% đạt trình độ trên chuẩn. Ý nghĩa của luận văn thể hiện qua việc cung cấp hệ thống giải pháp quản trị thực chứng, hướng tới mục tiêu nâng tỷ lệ học sinh đạt học lực khá giỏi môn Toán lên trên 75% và kéo giảm tỷ lệ học sinh yếu kém xuống dưới 5% một cách bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên 2 nền tảng lý thuyết cốt lõi: Lý thuyết quản lý quá trình sư phạm tổng thể (với chu trình 4 chức năng: Lập kế hoạch, Tổ chức, Chỉ đạo, Kiểm tra) và Lý thuyết dạy học phát huy tính tích cực, chủ động của người học theo quan điểm của Comenius và các nhà giáo dục hiện đại. Mô hình nghiên cứu tiếp cận hoạt động dạy học môn Toán như một hệ thống cấu trúc hoàn chỉnh bao gồm 5 thành tố tương tác đa chiều: mục tiêu đào tạo, nội dung chương trình, phương pháp và phương tiện dạy học, hoạt động dạy của thầy song hành cùng hoạt động học của trò, và hoạt động kiểm tra đánh giá chất lượng.

Hệ thống khái niệm cơ bản được chuẩn hóa trong luận văn bao gồm:

1. Hoạt động dạy học môn Toán: Quá trình tương tác thống nhất giữa giáo viên và học sinh, trong đó giáo viên giữ vai trò chủ đạo tổ chức và điều khiển để học sinh chủ động chiếm lĩnh tri thức toán học, phát triển tư duy logic và kỹ năng giải quyết vấn đề.
2. Quản lý hoạt động dạy học: Sự tác động có định hướng, có kế hoạch của chủ thể quản lý đến tập thể sư phạm nhằm thực hiện tối ưu các mục tiêu giáo dục theo chuẩn kiến thức và kỹ năng.
3. Kế hoạch bài dạy môn Toán: Bản thiết kế sư phạm tích hợp mục tiêu, nội dung trọng tâm, phương pháp và tiến trình dạy học trên lớp.
4. Đổi mới phương pháp dạy học: Việc chuyển dịch từ phương thức truyền thụ một chiều sang các phương pháp tích cực như dạy học phát hiện và giải quyết vấn đề, vấn đáp tìm tòi, thảo luận nhóm nhỏ có trợ lực của công nghệ thông tin.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập qua điều tra xã hội học và dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo tổng kết năm học của trường THCS Tân Định. Cỡ mẫu khảo sát được lựa chọn là 28 khách thể, bao gồm 14 cán bộ quản lý (gồm Ban giám hiệu 3 người, giáo vụ, tổ trưởng và nhóm trưởng chuyên môn) và 14 giáo viên trực tiếp giảng dạy môn Toán. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu toàn thể có chủ đích nhằm thu hút 100% lực lượng trực tiếp tham gia chỉ đạo và thực thi giảng dạy bộ môn Toán tại trường, bảo đảm tính đại diện cao nhất và loại bỏ sai số chọn mẫu.

Phương pháp phân tích dữ liệu kết hợp nghiên cứu lý luận văn bản (Luật Giáo dục, Điều lệ trường trung học, Thông tư 12/2011/TT-BGDĐT) với phương pháp thống kê toán học. Các bảng hỏi được thiết kế theo thang đo 4 mức độ (Tốt, Khá, Trung bình, Yếu) đối với cả tần suất thực hiện và chất lượng kết quả. Dữ liệu khảo sát được làm sạch và xử lý trên phần mềm Microsoft Excel để tính toán tỷ lệ phần trăm, giá trị trung bình và phân tích tương quan giữa tính cần thiết và tính khả thi của các giải pháp. Timeline nghiên cứu được triển khai liên tục qua các giai đoạn: xây dựng cơ sở lý luận, khảo sát thực trạng thực địa trong năm 2016 và hoàn thiện nghiệm thu đề tài vào đầu năm 2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực tiễn tại trường THCS Tân Định mang lại những phát hiện quan trọng về thực trạng dạy học và quản lý môn Toán:

Thứ nhất, việc thực hiện nội dung và chương trình dạy học đạt mức độ tuân thủ quy chế chuyên môn rất cao. Cụ thể, 71,4% giáo viên và 83,3% cán bộ quản lý đánh giá công tác đảm bảo dạy đúng và đủ phân phối chương trình 140 tiết mỗi năm ở mức tốt. Hoạt động đảm bảo tính hệ thống của bài dạy cũng nhận được sự đồng thuận cao với 71,4% giáo viên và 83,3% cán bộ quản lý xếp loại tốt.

Thứ hai, tồn tại sự hạn chế rõ rệt trong việc cập nhật thành tựu mới của toán học và tự làm đồ dùng trực quan. Tỷ lệ đánh giá mức tốt về cập nhật kiến thức mới chỉ đạt 42,9% ở nhóm giáo viên và 50% ở nhóm cán bộ quản lý. Tương tự, hoạt động tự làm đồ dùng dạy học và mô hình toán học chỉ có 42,9% giáo viên xếp loại tốt, trong khi có tới 14,3% giáo viên tự nhận định ở mức trung bình.

Thứ ba, việc ứng dụng công nghệ thông tin và phần mềm dạy học chuyên dụng chưa đạt kỳ vọng của một trường chuẩn quốc gia. Chỉ có 57,1% giáo viên và 62,5% cán bộ quản lý đánh giá việc ứng dụng các phần mềm chuyên ngành như Geometer's Sketchpad hay Maple ở mức tốt, phần còn lại dừng ở mức khá và trung bình (chiếm tỷ lệ từ 37,5% đến 42,9%).

Thứ tư, công tác phân hóa đối tượng có sự chênh lệch lớn giữa khâu chuẩn bị cơ sở vật chất và khâu lập kế hoạch chuyên môn. Việc bố trí phòng học và phân công giáo viên giảng dạy bồi dưỡng, phụ đạo được đánh giá tốt vượt bậc với 85,7% giáo viên và 83,3% cán bộ quản lý đồng thuận. Tuy nhiên, khâu xây dựng kế hoạch bồi dưỡng học sinh giỏi và phụ đạo học sinh yếu kém chỉ đạt 42,9% giáo viên đánh giá ở mức tốt, cho thấy tính hình thức trong khâu lập văn bản kế hoạch ban đầu.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những tồn tại trên xuất phát từ áp lực định mức giảng dạy cao (mỗi giáo viên đảm nhiệm từ 19 đến 23 tiết mỗi tuần), khiến quỹ thời gian dành cho việc nghiên cứu phần mềm mô phỏng hình học và tự tạo học cụ bị thu hẹp đáng kể. Mặc dù nhà trường được đầu tư đồng bộ với 20 phòng học lắp đặt máy chiếu và máy tính, việc khai thác thiết bị đa phương tiện đôi khi còn mang tính đối phó trong các tiết thao giảng để đủ chỉ tiêu 4 tiết dự giờ mỗi năm theo quy chế.

Khi mô hình hóa dữ liệu khảo sát qua ma trận tương quan trên đồ thị phân tán giữa tính cần thiết và tính khả thi, tất cả các nhóm giải pháp quản lý đều đạt hệ số tương quan tuyến tính thuận r trên 0,85. Bảng số liệu khảo sát thực chứng cho thấy cán bộ quản lý và giáo viên đều nhận thức sâu sắc về vai trò của công tác đổi mới phương pháp nhưng lại bị cản trở bởi thói quen giảng dạy truyền thống. So sánh với các nghiên cứu cùng thời kỳ tại các trường trung học cơ sở trên địa bàn quận Hoàng Mai, trường THCS Tân Định sở hữu ưu thế vượt trội về tỷ lệ giáo viên trên chuẩn (85,97%) và cơ sở hạ tầng, song cần một cơ chế quản trị sư phạm linh hoạt hơn để kích hoạt tiềm năng sáng tạo của đội ngũ.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm nâng cao chất lượng dạy học môn Toán tại trường THCS Tân Định trong bối cảnh đổi mới giáo dục, 4 nhóm giải pháp quản lý đồng bộ được đề xuất:

1. Đổi mới quy trình chỉ đạo sinh hoạt tổ chuyên môn: Ban giám hiệu chỉ đạo tổ Toán duy trì nền nếp sinh hoạt định kỳ 2 tuần 1 lần (tối thiểu 2 lần mỗi tháng) theo hướng nghiên cứu bài học. Tập trung tháo gỡ các nội dung khó trong chương trình 140 tiết, chuyển trọng tâm sinh hoạt từ hành chính sang trao đổi giải pháp sư phạm. Chỉ tiêu đặt ra là 100% giáo viên hoàn thành việc chuẩn bị kế hoạch bài dạy chi tiết và được kiểm tra duyệt trước ngày 30 tháng 9 hằng năm. Trách nhiệm thực hiện thuộc về Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng phụ trách chuyên môn và Tổ trưởng tổ Toán.

2. Chuẩn hóa việc ứng dụng công nghệ thông tin và phương tiện trực quan: Tổ chức các khóa bồi dưỡng kỹ năng ứng dụng phần mềm hình học động Geometer's Sketchpad, Sketchpad, Maple và trình chiếu tương tác cho toàn bộ 54 cán bộ, giáo viên trong quý 4 năm học. Đặt mục tiêu 100% giáo viên môn Toán thực hiện tối thiểu 25% tổng số tiết dạy trên lớp có ứng dụng công nghệ thông tin hiệu quả. Ban giám hiệu phối hợp bộ phận thiết bị rà soát, đầu tư bổ sung mô hình hình học không gian trước tháng 11 năm 2016.

3. Tái cấu trúc công tác phân hóa, bồi dưỡng học sinh giỏi và phụ đạo học sinh yếu kém: Thiết lập quy trình khảo sát chất lượng đầu năm cho 100% học sinh từ khối 6 đến khối 9 ngay trong tháng 9. Ban giám hiệu chủ trì phân công giáo viên có kinh nghiệm phụ trách các lớp phân luồng từ tuần học thứ 3; xây dựng ngân hàng tài liệu phân hóa theo 4 mức độ nhận thức (nhận biết, thông hiểu, vận dụng và vận dụng cao). Mục tiêu nâng tỷ lệ học sinh giỏi môn Toán cấp quận lên mức 15% và giảm tỷ lệ học sinh yếu kém xuống dưới 3% sau mỗi năm học.

4. Hiện đại hóa hệ thống kiểm tra, đánh giá và lưu trữ kết quả: Áp dụng quy trình ra đề kiểm tra định kỳ 1 tiết và học kỳ bằng ma trận đề chung cho từng khối lớp; tổ chức chấm chéo bài thi và quản lý 100% điểm số bằng phần mềm quản lý giáo dục điện tử. Giáo viên bộ môn có nghĩa vụ công khai đáp án, thang điểm chi tiết và trả bài trong thời hạn tối đa 3 ngày làm việc để học sinh tự đối soát, nâng cao tính khách quan và minh bạch trong đánh giá học lực.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho 4 nhóm đối tượng chính:

1. Cán bộ quản lý tại các trường trung học cơ sở (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng, Tổ trưởng chuyên môn): Cung cấp khung năng lực quản trị chuyên môn, quy trình chỉ đạo sinh hoạt tổ toán học và phương pháp kiểm tra sổ sách bài dạy theo đúng Thông tư 12/2011/TT-BGDĐT, ứng dụng trực tiếp vào việc nâng cao chất lượng chuyên môn tại đơn vị.

2. Giáo viên trực tiếp giảng dạy bộ môn Toán cấp THCS: Cung cấp tài liệu tham khảo giá trị về cách thức phân phối thời lượng 140 tiết, kỹ năng thiết kế bài giảng tích hợp phần mềm chuyên dụng và phương pháp xây dựng kế hoạch phụ đạo học sinh yếu kém, bồi dưỡng học sinh mũi nhọn.

3. Học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng luận văn như một mô hình nghiên cứu tình huống điển hình về phương pháp khảo nghiệm thực chứng, tham khảo hệ thống 15 bảng khảo sát chuẩn hóa và quy trình xử lý số liệu định lượng thông qua phần mềm thống kê chuyên dụng.

4. Chuyên viên quản lý chuyên môn tại các Phòng và Sở Giáo dục và Đào tạo: Tìm thấy các cứ liệu thực tiễn và căn cứ khoa học từ cơ sở trường chuẩn quốc gia để xây dựng các chính sách bồi dưỡng chuyên môn cho giáo viên, phân bổ chỉ tiêu và quy hoạch cơ sở vật chất đồng bộ trên địa bàn quận, huyện.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn giải quyết vấn đề cấp bách nào trong quản lý dạy học môn Toán cấp THCS? Đề tài tập trung tháo gỡ điểm nghẽn giữa lý thuyết đổi mới phương pháp và thực tiễn triển khai tại cơ sở giáo dục chuẩn quốc gia, giúp chuẩn hóa quy trình phân công giảng dạy, tối ưu hóa thời lượng 140 tiết mỗi năm và khắc phục tính hình thức trong sinh hoạt tổ chuyên môn 2 lần mỗi tháng.

Quy mô mẫu khảo sát 28 khách thể có đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy khoa học không? Cỡ mẫu 28 người bao gồm 14 cán bộ quản lý và 14 giáo viên Toán đại diện cho 100% nhân sự chuyên môn Toán tại trường THCS Tân Định. Phương pháp chọn mẫu toàn thể có chủ đích này đảm bảo độ tin cậy tuyệt đối về mặt định lượng, phản ánh chính xác thực trạng quản lý tại một đơn vị trường chuẩn quốc gia.

Đâu là rào cản lớn nhất trong việc đổi mới phương pháp dạy Toán tại THCS Tân Định? Rào cản lớn nhất là áp lực định mức giảng dạy từ 19 đến 23 tiết mỗi tuần kết hợp với thiếu thời gian tự làm đồ dùng dạy học (chỉ 42,9% giáo viên thực hiện tốt) và việc khai thác các phần mềm chuyên ngành như Geometer's Sketchpad mới chỉ đạt 57,1% ở mức tốt.

Các biện pháp đề xuất trong luận văn có thể chuyển giao cho các trường THCS khác không? Hệ thống giải pháp hoàn toàn có thể nhân rộng tại các trường THCS đô thị nhờ tính tương thích cao với quy định của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đã được kiểm chứng qua hệ số tương quan giữa tính cần thiết và khả thi đạt trên 0,85 trên biểu đồ đánh giá chuyên gia.

Làm thế nào để nhà trường quản lý hiệu quả hoạt động phụ đạo học sinh yếu kém môn Toán? Nhà trường cần thực hiện kiểm tra phân loại 100% học sinh từ tháng 9, bố trí đủ phòng học chức năng trong tổng số 9 phòng chuyên biệt, phân công giáo viên có trình độ trên chuẩn (hiện chiếm 85,97%) và xây dựng kế hoạch bồi dưỡng cụ thể thay vì chỉ giao khoán cho giáo viên đứng lớp.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa hoàn chỉnh cơ sở lý luận về quản lý hoạt động dạy học môn Toán cấp trung học cơ sở theo chuẩn kiến thức kỹ năng và định hướng đổi mới căn bản, toàn diện của Nghị quyết 29-NQ/TW.
• Công trình phản ánh trung thực bức tranh thực trạng tại trường THCS Tân Định thông qua hệ thống 15 bảng dữ liệu khảo sát từ 28 cán bộ quản lý và giáo viên trực tiếp giảng dạy.
• Nghiên cứu chỉ rõ điểm nghẽn cốt lõi trong khâu lập kế hoạch phân hóa học sinh (chỉ 42,9% đánh giá tốt) và mức độ ứng dụng phần mềm chuyên ngành vào bài giảng (đạt 57,1% mức tốt).
• Hệ thống 4 nhóm giải pháp quản lý đồng bộ được đề xuất có mối quan hệ hữu cơ chặt chẽ, đạt độ tương quan kiểm định giữa tính cần thiết và tính khả thi trên 0,85.
• Đề tài xác lập khung quy trình kiểm tra, đánh giá minh bạch, tối ưu hóa việc phân bổ 140 tiết học mỗi năm nhằm nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện của nhà trường.

Trong giai đoạn tiếp theo của năm học 2016-2017 và năm học 2017-2018, Ban giám hiệu nhà trường cần khẩn trương ban hành quy chế giám sát chuyên môn cải tiến, tổ chức tập huấn công nghệ thông tin cho toàn thể 54 giáo viên trước ngày 15 tháng 10. Các cán bộ quản lý giáo dục và giáo viên bộ môn hãy nghiên cứu và áp dụng ngay các biểu mẫu, ma trận đánh giá cùng các biện pháp quản trị sư phạm từ luận văn để tạo bước chuyển biến đột phá về chất lượng giảng dạy môn Toán tại cơ sở giáo dục của mình.

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu về hình học phẳng: Quan hệ vuông góc và song song, quan hệ bằng nhau và đồng dạng, quan hệ giữa các yếu tố của lượng giác, một số vật thể trong không gian. + Những hiểu biết ban đầu về một số phương pháp Toán học: Dự đoán và 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] chứng minh, quy nạp và suy diễn, phân tích và tổng hợp. - Hình thành và rèn luyện các kĩ năng: Tính toán, sử dụng bảng số, máy tính bỏ túi, thực hiện các phép biến đổi biểu thức, giải phương trình và bất phương trình bậc nhất một ẩn, giải phương trình bậc hai một ẩn, giải hệ phương trình bậc nhất hai ẩn, vẽ hình, đo đạc, ước lượng. Bước đầu hình thành khả năng vận dụng kiến thức Toán học vào đời sống và các môn học khác.

- Rèn luyện khả năng suy luận hợp lí và hợp lôgic, khả năng quan sát, dự đoán, phát triển trí tưởng tượng không gian. Rèn luyện kĩ năng sử dụng ngôn ngữ chính xác, bồi dưỡng các phẩm chất tư duy như linh hoạt, độc lập và sáng tạo. Bước đầu hình thành thói quen tự học, diễn đạt chính xác ý tưởng của mình và hiểu được ý tưởng của người khác. Hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở 1.

Vai trò của hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở HĐDH môn Toán ở trường THCS có vai trò: - Truyền thụ tri thức, kĩ năng, phương pháp Toán học phổ thông cơ bản, hiện đại sát thực tiễn Việt Nam theo tinh thần giáo dục kĩ thuật tổng hợp, đồng thời trau dồi cho HS khả năng vận dụng những hiểu biết Toán học vào việc học tập các môn học khác, vào đời sống lao động sản xuất, chiến đấu và tạo tiềm lực tiếp thu khoa học kĩ thuật. - Phát triển năng lực trí tuệ chung như: Tư duy trừu tượng và trí tưởng tượng, tư duy logic và tư duy biện chứng, rèn luyện các thao tác tư duy phân tích, tổng hợp, so sánh, khái quát., các phẩm chất tư duy linh hoạt, độc lập, sáng tạo v. - Giáo dục tư tưởng chính trị, phẩm chất đạo đức và thẩm mĩ. Thông qua HĐDH môn Toán góp phần bồi dưỡng cho HS thế giới quan duy vật biện chứng, rèn luyện cho HS phẩm chất của người lao động mới đó là: Làm việc có mục đích, có kế hoạch, có phương pháp, có kiểm tra, tính cẩn thận, chính xác, kỷ luật, tiết kiệm, sáng tạo, dám nghĩ dám làm, có óc thẩm mĩ, có sức khỏe, dũng cảm bảo vệ chân lí, xây dựng và bảo vệ Tổ Quốc.

- Bảo đảm chất lượng phổ cập giúp cho HS có kiến thức Toán học phổ thông, bất kể sau này họ làm nghề gì và hoạt động trong lĩnh vực nào. Đồng thời chú trọng phát hiện và bồi dưỡng một số HS có năng khiếu, tài năng về Toán để góp phần xây dựng nền khoa học kĩ thuật và nền Toán học Việt Nam, mau chóng rút ngắn khoảng 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] cách giữa nước ta với các nước tiên tiến. - Tạo điều kiện cho HS nghiên cứu cơ sở của những môn học khác với sự phong phú và đa dạng của các bộ môn với khối lượng nội dung lớn và phức tạp hơn, hệ thống hơn ở bậc tiểu học, đáp ứng nhu cầu giáo dục toàn diện. Đặc điểm của hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở HĐDH môn Toán là hoạt động kép gồm hoạt động dạy của GV Toán và hoạt động học môn Toán của HS.

Trong đó, hoạt động dạy của GV Toán giữ vai trò chủ đạo, truyền thụ, tổ chức, điều khiển, hướng đến hoạt động học môn Toán của HS, thúc đẩy và làm cho việc học môn Toán của HS thành công. Nhờ hoạt động dạy của GV mà HS được tiếp xúc, giao lưu, tham gia vào các hoạt động học tập như thảo luận nhóm, thực hành, áp dụng các bài Toán vào thực tế. Điều đó góp phần mở rộng nhãn quan, tầm hiểu biết của HS. Đồng thời GV cũng đòi hỏi HS phải nhanh nhẹn, khéo léo cải tiến phương pháp học tập, cải tiến hoạt động học tập của mình để thích ứng với từng nội dung bài học.

Trong trường hợp đó, HS ở THCS đặc biệt là HS đầu cấp học sẽ gặp những khó khăn nhất định đòi hỏi người GV phải tính đến để giúp HS tìm cách khắc phục. Vì lứa tuổi HS ở THCS là lứa tuổi thiếu niên, lứa tuổi có những thay đổi đột biến về tâm sinh lý. Điều đó có liên quan đến việc xây dựng lại một cách cơ bản hoạt động dạy phù hợp với tâm lý của HS. Vì vậy đòi hỏi người GV phải có những điều chỉnh mang tính chất quyết định trong HĐDH, nếu vẫn áp dụng những hình thức và PPDH như ở bậc tiểu học cho bậc học này sẽ dẫn đến việc trẻ tỏ ra không bằng lòng dưới nhiều biểu hiện khác nhau.

Hoạt động học môn Toán của HS giữ vai trò chủ động, lĩnh hội, tự giác, tích cực, độc lập và sáng tạo nhằm lĩnh hội những kiến thức Toán học cơ bản, hình thành kĩ năng và thái độ tương ứng, tạo lập những phẩm chất nhân cách. Hoạt động học môn Toán của HS ở THCS diễn ra ở trình độ cao hơn, phong phú hơn, hoàn thiện hơn, biểu hiện ở những nội dung sau: - Động cơ học tập môn Toán của HS THCS rất phong phú, đa dạng, nhưng chưa bền vững, nhiều khi còn thể hiện mâu thuẫn. Đối với các em HS ở trường THCS học Toán là khó, nó đòi hỏi HS cần phải nắm vững kiến thức có hệ thống, làm nhiều bài tập nhưng đa số các em thường ít chú ý tới vấn đề này hoặc có biết nhưng lười học, không chịu làm nhiều bài tập. - Thái độ học tập của HS ở THCS đối với môn Toán cũng rất khác nhau.

Các 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] em đều ý thức được tầm quan trọng và sự cần thiết của môn Toán, nhưng thái độ rất khác nhau: Có em tích cực, có trách nhiệm cao, có em rất lười biếng, thờ ơ. - Phương thức học tập môn Toán của HS THCS có những nét khác biệt so với HS tiểu học. Ở THCS hoạt động học tập môn Toán diễn ra theo phương thức học và hành, học và hành luôn đi với nhau qua đó để hình thành các kỹ năng cần thiết. - Nội dung học tập môn Toán ở THCS được mở rộng và chuyên sâu hơn.

Bởi vì, THCS là cấp học có tính lý luận gắn với thực hành theo từng môn học, có tính chuyên sâu, từng bước HS nắm được những khái niệm khoa học và nhận thức được các quy luật về tự nhiên, xã hội và con người. Hoạt động dạy của GV và hoạt động học môn Toán của HS tồn tại trong sự thống nhất và tương tác lẫn nhau, cùng hướng đến thực hiện mục tiêu và nhiệm vụ dạy học môn Toán. Tóm lại, từ những đặc điểm nêu trên cho thấy hoạt động dạy của GV và hoạt động học môn Toán của HS ở trường THCS có những nét riêng, do vậy HĐDH môn Toán cũng phải chú ý đến những nét riêng đó và mang nét đặc trưng của cấp học trong dạy học môn Toán ở trường THCS. Vấn đề đổi mới các yếu tố của hoạt động dạy học môn Toán ở trường trung học cơ sở 1.

Đổi mới về mục tiêu dạy học môn Toán a) Đổi mới mục tiêu chung của dạy học môn Toán - Mục tiêu chung của dạy học môn Toán hướng tới thực hiện mục tiêu giáo dục của cấp học THCS, đó là: HS có trình độ học vấn THCS, hiểu biết ban đầu về kĩ thuật- hướng nghiệp (Để có thể phân luồng: Học tiếp phổ thông, kĩ thuật, hướng nghiệp hoặc đi vào cuộc sống). Mục tiêu giáo dục cấp THCS đã được mở rộng, nhấn mạnh tính toàn diện: “Dạy chữ- Dạy người - Dạy nghề”. Các kiến thức và kĩ năng thực hành được củng cố để tạo ra bốn năng lực chủ yếu sau: “Năng lực hành động; Năng lực thích ứng; Năng lực cùng sống và làm việc; Năng lực tự khẳng định mình”. Phù hợp với bốn yếu tố của giáo dục thế giới thế kỉ XXI: “Học để biết; Học để làm việc; Học để làm người; Học để hòa nhập”.

Bốn yếu tố này phải dựa trên nền tảng, cũng là hai đặc trưng cơ bản của giáo dục thế kỉ XXI: “Học tập suốt đời và xã hội học tập”. 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Mục tiêu của môn Toán trong chương trình dạy học ở cấp THCS là cung cấp cho HS một hệ thống kiến thức, kĩ năng, phương pháp Toán học phổ thông cơ bản, hiện đại, thiết thực, sát với thực tế; góp phần phát triển năng lực trí tuệ, tư duy trừu tượng, tư duy logic và ngôn ngữ chính xác, đồng thời rèn luyện các phẩm chất của tư duy như tính linh hoạt, tính mềm dẻo, tính sáng tạo, góp phần hình thành và phát triển các phẩm chất lao động khoa học cần thiết của người lao động mới. b) Đổi mới về mục tiêu của bài học môn Toán Mục tiêu bài học của môn Toán ở cấp THCS thay đổi theo các yêu cầu: - Mục tiêu đề ra cho HS, yêu cầu HS thực hiện, HS đạt được mục tiêu đề ra (GV chỉ đạo, tổ chức, hướng dẫn, giúp đỡ). - Mục tiêu cần phải cụ thể về nội dung và mức độ phải đạt được, khả năng tự thực hiện, phối hợp thành thạo các động tác, giao tiếp, hành vi ngôn ngữ.

+ Kiến thức: Biết, hiểu, vận dụng, phân tích, tổng hợp, đánh giá. + Kĩ năng: Làm được, thông thạo. + Thái độ: Tiếp nhận, phản ứng, đánh giá, sắp xếp, tổ chức giá trị, trở thành tính cách. Đổi mới về nội dung chương trình dạy học môn Toán a) Chương trình Toán THCS hiện nay Chương trình Toán THCS hiện nay theo quyết định số 16/2006/QĐ BGD- ĐT ngày 05/5/2006 của Bộ trưởng Bộ GD& ĐT.

Phân phối nội dung chương trình môn Toán được thực hiện chi tiết, bao gồm 140 tiết/1 năm học cho mỗi khối lớp. Cụ thể: Lớp 6 (4 tiết/tuần x 35 tuần = 140 tiết) Lớp 7 (4 tiết/tuần x 35 tuần = 140 tiết) Lớp 8 (4 tiết/tuần x 35 tuần = 140 tiết) Lớp 9 (4 tiết/tuần x 35 tuần = 140 tiết). b) Yêu cầu của chương trình dạy học môn Toán ở THCS hiện nay - Chương trình dạy học môn Toán phải thực sự là một kế hoạch hành động sư phạm kết nối mục tiêu giáo dục với các lĩnh vực nội dung, phương pháp, PTDH, tiến trình giờ học và cách thức đánh giá kết quả học tập của HS.