mở đầu của một chu trình NSNN. Những khoản CTX một khi đã được HĐND tỉnh phê duyệt và Sở Tài chính thực hiện phân bổ thì đơn vị thụ hưởng ngân sách phải thực hiện các quy trình quản lý chi tiêu theo đúng nội dung, định mức và khuôn khổ pháp lý được cho phép. Xét trên giác độ quản lý, số CTX đã được ghi trong dự toán thể hiện sự cam kết của cơ quan chức năng quản lý cấp tỉnh với các đơn vị thụ hưởng nguồn ngân sách đó, từ đó nảy sinh nguyên tắc QL CTX theo dự toán. Nguyên tắc chi tiết kiệm và hiệu quả: Du có ở bất kỳ cấp quản lý nào, tiết kiệm hiệu quả vẫn luôn là một trong những nguyên tắc quan trọng hàng đầu của quản lý kinh tế, tài chính, bới lẽ nguồn lực thì luôn có giới hạn nhưng nhu cầu thì không có giới hạn.
Do vậy, trong quá trình phân bổ và sử dụng nguồn lực khan hiếm đó luôn phải tính toán sao cho với chi phí thấp nhất nhưng phải đạt được kết quả cao nhất. Mặt khác do đặc thù hoạt động NSNN diễn ra trên phạm vi rộng, đa dạng và phức tạp, nhu cầu chi từ NSNN luôn gia tăng với tốc độ nhanh trong khi khả năng huy động nguồn thu có hạn, nên càng phải tôn trọng nguyên tắc tiết kiệm, hiệu quả trong quản lý chi thường xuyên của NSNN. Nguyên tắc chi bảo đảm cân đối tích cực ngân sách tỉnh: Việc phân bổ, giao dự toán chi NSNN cấp tỉnh phải tuân thủ nguyên tắc cân đối tích cực NSNN theo hướng: không được vay để CTX. Cân đối NS tích cực phải được xác lập ngay từ khâu lập dự toán và luôn kiểm soát trong quá trình điều hành chi NS cấp tỉnh.
Chính quyền cấp tỉnh phải thường xuyên theo dõi, nắm bắt tình hình thực hiện dự toán thu NSNN 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com cũng như dự báo khả năng thu, đưa ra các giải pháp huy động nguồn thu vào NS, phấn đấu thực hiện đạt và vượt dự toán giao. Trường hợp hụt thu NS, không đảm bảo cân đối nhiệm vụ chi theo dự toán được duyệt, UBND tỉnh phải xem xét báo cáo HĐND tỉnh điều chỉnh dự toán chi NS cấp tỉnh hoặc phát hành công trái địa phương, không để xảy ra tình trạng mất cân đối NS cấp tỉnh, không được CTX quá định mức. Nguyên tắc chi hợp pháp, công khai, minh bạch: CTX NSNN cấp tỉnh phải được quản lý theo quy định của pháp luật đối với tất cả các khâu: từ lập dự toán, chấp hành dự toán, thanh, quyết toán NS đến kiểm tra, xử lý vi phạm. Việc phân bổ dự toán NS cấp tỉnh cho các đơn vị sử dụng NS phải tuân theo các quy định về tiêu chí, đối tượng, tiêu chuẩn, định mức phân bổ NS hiện hành.
Quản lý chi thường xuyên NSNN cấp tỉnh 1. Khái niệm Quản lý là sự tác động của chủ thể quản lý đến đối tượng quản lý bằng một hệ thống phương pháp nhằm thay đổi trạng thái của đối tượng quản lý, tiếp cận đến mục tiêu cuối cùng phục vụ cho lợi ích của con người, quản lý là hoạt động có mục đích của chủ thể tuân theo những nguyên tắc nhất định và là quá trình thực hiện đồng thời hàng loạt các chức năng liên kết hữu cơ với nhau từ dự đoán, kế hoạch hoá, tổ chức thực hiện, động viên phối hợp, điều chỉnh, hạch toán, kiểm tra. Quản lý CTX NSNN cấp tỉnh là hoạt động của chính quyền cấp tỉnh sử dụng các phương pháp và công cụ chuyên ngành để xây dựng dự toán, chấp hành dự toán, quyết toán và kiểm soát quá trình chi NSNN sao cho phù hợp với khả năng thu và đảm bảo nguồn lực tài chính để NN thực hiện tốt các chức năng nhiệm vụ của mình. (Lê Văn Nghĩa, 2018) Mục tiêu của quản lý CTX có mục tiêu là đảm bảo việc sử dụng NSNN có hiệu quả, tiết kiệm nguồn lực, và đáp ứng được các yêu cầu thực tế theo đúng chính sách, chế độ.
11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đối tượng quản lý CTX cấp tỉnh là nguồn kinh phí CTX cấp cho các đơn vị dự toán thuộc cấp tỉnh quản lý. Chủ thể quản lý bao gồm: Hội đồng nhân dân (HĐND) cấp tỉnh (có chức năng phê duyệt NS cấp tỉnh); Uỷ ban nhân dân (UBND) cấp tỉnh (chỉ đạo Sở Tài chính soạn thảo dự toán, thực hiện dự toán, kiểm tra, giám sát, quyết toán NSNN); Sở Tài chính, Sở Kế hoạch & Đầu tư có chức năng tham mưu cho UBND tỉnh xây dựng dự thảo, hướng dẫn và giám sát quá trình thực hiện chi NSNN cấp tỉnh. Như vậy, quản lý CTX cấp tỉnh có thể được hiểu là sự tác động của chính quyền địa phương gồm HĐND và UBND tỉnh tới các đơn vị sử dụng ngân sách thuộc cấp tỉnh quản lý bằng các công cụ, phương pháp nghiệp vụ nhằm đảm bảo việc sử dụng NSNN có hiệu quả, tiết kiệm và thực hiện đúng các chính sách, chế độ. Các yêu cầu đối với quản lý chi thường xuyên NSNN cấp tỉnh Quản lý chi thường xuyên đối với cơ quan Tài chính và kiểm soát chi thường xuyên đối với Kho bạc nhà nước phải đảm bảo các yêu cầu sau: Một là, chính sách và cơ chế đảm bảo tạo hiệu quả đối với các hoạt động tài chính và kích thích hoạt động kinh tế - xã hội; Hai là, quy trình, thủ tục đầy đủ thông qua các cấp liên quan Sở, ngành, địa phương trong tất cả 4 khâu (lập dự toán, phân bổ ngân sách và thông báo cấp phát kinh phí, kế toán và quyết toán NSNN) đồng thời theo hướng cải cách hành chính đảm bảo nhanh gọn nhẹ và đơn giản hóa; Ba là, cơ cấu bộ máy cần tinh gọn, giảm thiểu đầu mối, phân định cụ thể, rõ ràng vai trò tại từng cấp đảm bảo tính cân đối của ngân sách 1.
Nội dung quản lý chi thường xuyên cấp tỉnh Một là, lập dự toán chi thường xuyên NSNN cấp tỉnh. Việc lập dự toán CTX sẽ do các đơn vị dự toán cấp dưới xây dựng và gửi lên đơn vị chủ quản cấp trên tổng hợp. Cuối cùng, HĐND tỉnh sẽ là đơn vị quyết định dự 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com toán và UBND tỉnh thực hiện giao dự toán cho các đơn vị. Quy trình lập dự toán gồm có 5 bước như sau: Bước 1: Vào quý 3 hàng năm, UBND tỉnh ban hành văn bản hướng dẫn các đơn vị dự toán trên địa bàn tỉnh về việc xây dựng dự toán NSNN cho năm tiếp theo.
Bước 2: Căn cứ bước thứ nhất, các đơn vị dự toán sẽ chủ động xây dựng dự toán CTX của mình theo đúng chính sách, chế độ, tiêu chuẩn định mức chi ngân sách hiện hành và nộp báo cáo cho UBND tỉnh và gửi cho Sở Tài chính vào khoảng tháng 7 hàng năm. Bước 3: Sở Tài chính sẽ làm việc với các đơn vị dự toán để đảm bảo dự toán sát với thực tế và phù hợp với tình hình, kế hoạch của Tỉnh, đồng thời tổng hợp và hoàn thiện bảng dự toán cấp tỉnh báo cáo UBND tỉnh. Bước 4: UBND tỉnh gửi các đại biểu HĐND cùng cấp; HĐND tỉnh thảo luận và phê chuẩn dự toán. Bước 5: UBND tỉnh giao Sở Tài chính thực hiện phân bổ dự toán cho các đơn vị dự toán đồng thời công khai NS.
Việc lập dự toán CTX NSNN cấp tỉnh phải đảm bảo các yêu cầu: Dự toán phải đảm bảo thực hiện đầy đủ, đúng đắn các quan điểm của chính sách tài chính quốc gia; bám sát kế hoạch phát triển KT-XH của tỉnh trong từng thời kỳ; tuân thủ các quy định của Luật NSNN. Để dự toán CTX NSNN thực sự trở thành công cụ hữu ích trong điều hành NS của cơ quan quản lý nhà nước, đáp ứng được các mục tiêu, yêu cầu và có khả năng thực hiện, khi lập dự toán CTX phải đảm bảo tuân thủ theo đúng tính chất nguồn kinh phí, bảo đảm đúng chính sách, chế độ, tiêu chuẩn, định mức chi ngân sách hiện hành; tiết kiệm, chống lãng phí ngay từ khâu xác định nhiệm vụ quan trọng, trọng tâm cần thực hiện trong năm; sắp xếp theo đúng thứ tự ưu tiên phù hợp mức độ cần thiết và tính khả thi. Hai là, chấp hành dự toán chi thường xuyên NSNN cấp tỉnh. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Dự toán CTX sau khi được HĐND tỉnh phê duyệt, các đơn vị sử dụng dự toán lập kế hoạch chi gửi cho Sở Tài chính để thực hiện phân bổ NS, sau đó KBNN cấp tỉnh cấp khoản chi cho đơn vị và đồng thời Sở Tài chính sẽ theo dõi, quản lý việc sử dụng NS và tài sản nhà nước.1 - Quy trình chấp hành dự toán CTX Mục tiêu cơ bản của việc tổ chức chấp hành dự toán CTX của NSNN là đảm bảo phân phối, cấp phát và sử dụng nguồn vốn một cách hợp lý, tiết kiệm và hiệu quả.
Việc quản lý chấp hành dự toán cho đơn vị sử dụng NS phải căn cứ theo các tiêu chí sau: Tổ chức chấp hành dự toán chi thường xuyên NSNN; Mức chi của từng chỉ tiêu đã được duyệt trong dự toán; Khả năng nguồn kinh phí có thể dành cho nhu cầu chi thường xuyên trong mỗi kỳ báo cáo; Các chính sách, chế độ chi NSNN hiện hành. Ba là, quyết toán chi thường xuyên NSNN cấp tỉnh. Mục tiêu của công tác quyết toán các khoản CTX là nhằm kiểm tra, rà soát, chỉnh lý lại các số liệu đã được phản ánh sau một kỳ chấp hành dự toán để phân tích, đánh giá kết quả chấp hành dự toán, rút ra những kinh nghiệm và bài học cần thiết cho kỳ chấp hành dự toán tiếp sau. Các tổ chức, đơn vị sử dụng vốn, kinh phí NSNN và đơn vị quản lý CTX bao gồm đơn vị sử dụng NS, KBNN tỉnh, Sở Tài chính phải tổ chức hạch toán kế toán, lập báo cáo kế toán và quyết toán các khoản chi của NSNN cấp tỉnh theo quy định.
14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Sở Tài chính là thực hiện quyết toán tại các đơn vị dự toán trực thuộc quản lý căn cứ theo số liệu chấp hành mà đơn vị đã thực hiện. Quy trình thực hiện quyết toán đối với cấp tỉnh Đầu tiên, các đơn vị sử dụng ngân sách đối chiếu số liệu với KBNN nơi đơn vị mở tài khoản và lập báo cáo quyết toán chi NSNN cấp tỉnh theo đúng nội dung, hình thức và biểu mẫu của báo cáo quyết toán gửi cơ quan quản lý cấp trên tổng hợp và gửi cho Sở Tài chính để thẩm định quyết toán theo quy định.