Lời cam đoan
Mục lục
Danh mục các chữ viết tắt
Danh mục các bảng, biểu
MỞ ĐẦU
1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN ĐẾN QUAN HỆ LAO ĐỘNG
1.1. Các đề tài nghiên cứu của các tác giả về QHLĐ
1.2. Các đề tài nghiên cứu của các tác giả trong nước về QHLĐ
1.3. Các đề tài nghiên cứu của các tác giả nước ngoài về QHLĐ
1.4. Những nhận xét về kết quả nghiên cứu liên quan đến quan hệ lao động và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu
1.4.1. Những vấn đề nghiên cứu liên quan được tác giả kế thừa và phát triển trong luận án và những hạn chế
1.4.2. Những khoảng trống và những vấn đề cần tiếp tục nghiên cứu
1.5. Tóm tắt chương 1
2. CHƯƠNG 2. CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ QUAN HỆ LAO ĐỘNG TRONG DOANH NGHIỆP NGOÀI KINH TẾ NHÀ NƯỚC
2.1. Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin về các vấn đề liên quan đến quan hệ lao động
2.1.1. Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin về sở hữu
2.1.2. Quan điểm của chủ nghĩa Mác – Lênin về quan hệ lao động
2.1.3. Học thuyết giá trị thặng dư của Mác – Lênin
2.2. Khái niệm, bản chất, chủ thể, đặc điểm về quan hệ lao động
2.2.1. Một số khái niệm liên quan về quan hệ lao động
2.2.2. Bản chất của quan hệ lao động trong các doanh nghiệp kinh tế ngoài nhà nước
2.2.3. Chủ thể của quan hệ lao động
2.2.4. Đặc điểm quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
2.3. Nội dung của quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
2.3.1. Quan hệ sở hữu về tư liệu sản xuất
2.3.2. Quan hệ tổ chức quản lý trong sản xuất trong doanh nghiệp
2.3.2.1. Hợp đồng lao động
2.3.2.2. Thỏa ước lao động tập thể
2.3.3. Quan hệ lợi ích kinh tế trong quan hệ lao động
2.3.3.1. Tiền lương (Tiền công) của người lao động trong doanh nghiệp
2.3.3.2. Tiền thưởng của người lao động trong doanh nghiệp
2.3.3.3. Các khoản phúc lợi trong doanh nghiệp
2.3.3.4. Lợi nhuận của doanh nghiệp
2.3.3.5. Bảo hiểm xã hội trong doanh nghiệp
2.3.4. Quan hệ lợi ích phi kinh tế trong quan hệ lao động
2.3.4.1. Môi trường làm việc trong doanh nghiệp
2.3.4.2. Điều kiện lao động trong doanh nghiệp
2.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
2.4.1. Các nhân tố ảnh hưởng từ phía nhà nước
2.4.2. Các nhân tố ảnh hưởng từ phía doanh nghiệp
2.4.3. Các nhân tố ảnh hưởng từ phía người lao động
2.4.4. Các nhân tố ảnh hưởng từ tổ chức công đoàn
2.4.5. Các nhân tố ảnh hưởng từ Hiệp định thương mại đến quan hệ lao động Việt Nam trong tiến trình Hội nhập Quốc tế
2.5. Vai trò của quan hệ lao động quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
2.5.1. Tác động tích cực của quan hệ lao động hài hòa
2.5.1.1. Quan hệ lao động hài hòa là động lực cơ bản để tăng năng suất lao động, phát triển lực lượng sản xuất
2.5.1.2. Quan hệ lao động hài hòa góp phần thức đẩy và hoàn thiện quan hệ sản xuất
2.5.1.3. Quan hệ lao động hài hòa là nhân tố quan trọng hình thành con người mới để xây dựng và làm chủ xã hội
2.5.2. Tác động tiêu cực của quan hệ lao động bất đồng
2.5.2.1. Giảm năng suất lao động và kiềm hãm phát triển lực lượng sản xuất
2.5.2.2. Ảnh hưởng xấu đến quan hệ sản xuất
2.5.2.3. Lãn công, đình công, bãi công ảnh hưởng đến bất ổn chính trị - xã hội
2.6. Một số học thuyết kinh tế có liên quan đến quan hệ lao động
2.6.1. Học thuyết kinh tế về tiền lương – thu nhập
2.6.2. Học thuyết kinh tế về lợi nhuận
2.6.3. Học thuyết kinh tế về phân phối
2.7. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động và bài học kinh nghiệm ở thành phố Hồ Chí Minh
2.7.1. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở các tỉnh tại Việt Nam
2.7.1.1. Kinh nghiệm của tỉnh Đồng Nai
2.7.1.2. Kinh nghiệm của tỉnh Bình Dương
2.7.1.3. Kinh nghiệm của tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu
2.7.2. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở các nước trên thế giới
2.7.2.1. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở Nga
2.7.2.2. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở Nhật Bản
2.7.2.3. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở Trung quốc
2.7.2.4. Kinh nghiệm xây dựng quan hệ lao động ở Thụy Điển
2.8. Bài học kinh nghiệm về quan hệ lao động trong việc giải quyết các mối quan hệ về lợi ích trong các DN ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
2.9. Khung phân tích của luận án
2.10. Tóm tắt chương 2
3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
3.1. Phương pháp luận
3.1.1. Phương pháp duy vật biện chứng
3.1.2. Phương pháp duy vật lịch sử
3.1.3. Phương pháp trừu tượng hóa khoa học
3.1.4. Phương pháp nghiên cứu liên ngành
3.1.5. Phương pháp phân tích mâu thuẫn
3.2. Các phương pháp nghiên cứu cụ thể
3.2.1. Phương pháp nghiên cứu thống kê và mô tả
3.2.2. Phương pháp phân tích – tổng hợp
3.2.3. Phương pháp so sánh đối chiếu
3.2.4. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
3.2.5. Phương pháp khảo sát
3.3. Tóm tắt chương 3
4. CHƯƠNG 4: THỰC TRẠNG VỀ QUAN HỆ LAO ĐỘNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KINH TẾ NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
4.1. Tình hình về quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài Nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.1.1. Tổng quan về tình hình kinh tế - xã hội thành phố Hồ Chí Minh
4.1.2. Tổng quan về tình hình lao động tại thành phố Hồ Chí Minh
4.2. Thực trạng về quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài Nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.1. Quan hệ sở hữu trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.2. Quan hệ tổ chức và quản lý sản xuất giữa người lao động và người sử dụng lao động, người quản lý trong doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.3. Thực trạng về hợp đồng lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.4. Thỏa ước lao động tập thể trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.5. Thực trạng quan hệ về lợi ích kinh tế trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.6. Tiền lương (tiền công) người lao động trong doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.7. Tiền thưởng người lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.8. Lợi nhuận trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.9. Các khoản phúc lợi, phụ cấp của người lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên đại bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.10. Bảo Hiểm xã hội trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên đại bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.11. Thực trạng quan hệ về lợi ích phi kinh tế trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.11.1. Môi trường lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên đại bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.11.2. Điều kiện lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.12. Một số quan hệ lao động khác trong doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
4.2.12.1. Quan hệ giữa người lao động với tổ chức cơ sở Đảng trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
4.2.12.2. Quan hệ giữa người lao động và Nhà nước trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.12.3. Quan hệ giữa người lao động và tổ chức công đoàn trong doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trong trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.2.12.4. Quan hệ giữa người lao động và Đoàn thanh niên cộng sản Hồ Chí Minh trong doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
4.3. Đánh giá về tình hình thực hiện quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh trong những năm qua
4.3.1. Những kết quả đạt được
4.3.2. Những mặt hạn chế
4.3.3. Tiền lương người lao động thấp
4.3.4. Tiền thưởng và các khoản trợ cấp, tiền tăng ca thấp
4.3.5. Trình độ chuyên môn nghiệp của người lao động không đồng đều
4.3.6. Hành vi và thái độ giữa người quản lý và người lao động
4.3.7. Công đoàn cơ sở còn nhiều yếu kém
4.3.8. Nhà ở cho người lao động còn thiếu
4.3.9. Nguyên nhân của những hạn chế
4.4. Tóm tắt chương 4
5. CHƯƠNG 5: ĐỊNH HƯỚNG VÀ CÁC GIẢI PHÁP CẢI THIỆN QUAN HỆ LAO ĐỘNG TRONG CÁC DOANH NGHIỆP NGOÀI KINH TẾ NHÀ NƯỚC TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
5.1. Quan điểm và định hướng giải quyết mối quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế Nhà nước hiện nay
5.1.1. Giải quyết mối quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế Nhà nước gắn với chủ trương và chính sách của nhà nước
5.1.2. Giải quyết mối quan hệ lao động phải phù hợp với định hướng phát triển quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế Nhà nước thời gian tới
5.1.3. Giải quyết mối quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên cơ sở hợp tác và hài hòa lợi ích của doanh nghiệp, người lao động và nhà nước
5.2. Các giải pháp nhằm cải thiện mối quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
5.2.1. Nhóm giải pháp từ phía nhà nước
5.2.1.1. Cải cách chế độ tiền lương trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phồ Hồ Chí Minh
5.2.1.2. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phồ Hồ Chí Minh
5.2.1.3. Nâng cao hiểu biết pháp luật của người lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
5.2.1.4. Tăng cường công tác quản lý nhà nước về quan hệ lao động trong các doanh nghiệp ngoài nhà nước trên địa bàn thành phồ Hồ Chí Minh
5.2.1.5. Hoàn thiện pháp luật về quan hệ lao động
5.2.1.6. Giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, giảm chi phí cho hoạt động sản xuất kinh doanh, tạo điều kiện cho doanh nghiệp nâng cao khả năng cạnh tranh trên thương trường
5.2.2. Nhóm giải pháp từ phía người sử dụng lao động
5.2.2.1. Nâng cao trình độ chuyên môn nghiệp vụ cho người lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh
5.2.2.2. Nâng cao ý thức kỷ luật của người lao động trong các doanh nghiệp ngoài kinh tế nhà nước
5.2.2.3. Tăng cường đối thoại doanh nghiệp giữa người sử dụng lao động và người lao động
5.2.2.4. Tạo điều kiện nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho người lao động: nâng lương, xây nhà ở lưu trú công nhân, nhà trẻ, câu lạc bộ sinh hoạt văn hóa, thể dục thể thao, các phúc lợi khác, chú trọng đến lợi ích của người lao động
5.2.3. Giải pháp đối với người lao động
5.2.4. Nhóm giải pháp từ phía Tổ chức Công đoàn
5.2.4.1. Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục về pháp luật lao động cho người lao động
5.2.4.2. Củng cố quan hệ hợp tác làm cầu nối người lao động và người sử dụng lao động, nâng cao vai trò của công đoàn
5.3. Tóm tắt chương 5
PHẦN KẾT LUẬN
Các công trình khoa học đã công bố
Danh mục tài liệu tham khảo
Phụ lục