Xây Dựng Phương Pháp Đánh Giá Dịch Vụ Điện Toán Đám Mây

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu hệ thống thông tin quản lý xây dựng phương pháp đánh giá dịch vụ điện toán đám mây, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất giải

• Tác giả: Hồ Thị Ngọc Hà
• Người hướng dẫn: PGS. Đặng Trần Khánh
• Trường học: Đại học Quốc gia TP.HCM
• Chuyên ngành: Hệ thống thông tin quản lý
• Đề tài: Xây dựng phương pháp đánh giá dịch vụ điện toán đám mây
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC BẢNG
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU TỔNG QUAN ĐỀ TÀI
• 1.1. LÝ DO CHỌN LỰA ĐỀ ĐÀI
• 1.2. MỤC TIÊU CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.3. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 1.4. GIÓI HẠN CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.5. Ý NGHĨA THỰC TIỄN
• 1.6. CẤU TRÚC CỦA ĐỀ TÀI
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN CÁC LĨNH VỰC NGHIÊN CỨU
• 2.1. XU HƯỚNG CHUYỂN ĐỔI HỆ THỐNG THÔNG TIN SANG CLOUD Ở VIỆT NAM
• 2.2. ĐIỆN TOÁN ĐÁM MÂY
• 2.3. CÁC PHƯƠNG PHÁP VÀ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ DỊCH VỤ CLOUD
• 2.4. CHUẨN CÔNG NGHỆ THÔNG TIN ISO/IEC 9126
• 2.5. PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ DỊCH VỤ CLOUD
• 2.6. CHỈ SỐ ĐO LƯỜNG DỊCH VỤ
• 2.7. PHƯƠNG PHÁP XẾP HẠNG DỊCH VỤ
• 2.8. ĐÁNH GIÁ CHUNG
• 2.9. PHÂN TÍCH QUYẾT ĐỊNH ĐA TIÊU CHUẨN
• 2.10. PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ AHP
• 2.11. ƯU ĐIỂM VÀ NHƯỢC ĐIỂM CỦA PHƯƠNG PHÁP AHP
• 2.12. QUY TRÌNH PHÂN TÍCH THỨ BẬC CỦA AHP
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN
• 3.1. PHƯƠNG PHÁP THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
• 3.2. PHƯƠNG PHÁP THU THẬP VÀ XỬ LÝ SỐ LIỆU
• 4. CHƯƠNG 4: ĐỀ XUẤT MÔ HÌNH
• 4.1. XÂY DỰNG MÔ HÌNH
• 4.2. ĐỊNH NGHĨA CÁC TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ CHÍNH
• 4.3. ĐỊNH NGHĨA CÁC TIÊU CHÍ PHỤ
• 4.4. PHÂN TÍCH KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CÁC TIÊU CHÍ
• 4.5. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ GIỮA CÁC TIÊU CHÍNH
• 4.6. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ ACCOUNTABILITY
• 4.7. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ AGILITY
• 4.8. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ ASSURANCE
• 4.9. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ FINANCIAL/MANAGEMENT
• 4.10. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ PERFORMANCE
• 4.11. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ SECURITY & PRIVACY
• 4.12. KẾT QUẢ TRỌNG SỐ CỦA NHÓM TIÊU CHÍ USABILITY
• 4.13. THỰC HIỆN ĐÁNH GIÁ CÁC CHỌN LỰA THAY THẾ
• 4.14. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ ACCOUNTABILITY
• 4.15. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ AGILITY
• 4.16. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ ASSURANCE
• 4.17. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ FINANCIAL/ MANAGEMENT
• 4.18. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ PERFORMANCE
• 4.19. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ SECURITY & PRIVACY
• 4.20. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO NHÓM TIÊU CHÍ USABILITY
• 4.21. ĐÁNH GIÁ CHỌN LỰA THEO CÁC TIÊU CHÍ CHÍNH
• 4.22. ĐÁNH GIÁ VÀ NHẬN XÉT CÁC CHỌN LỰA THAY THẾ
• 5. CHƯƠNG 5: KIỂM CHỨNG KẾT QUẢ
• 5.1. KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA CHUYÊN GIA 1
• 5.2. KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA CHUYÊN GIA 2
• 6. CHƯƠNG 6: KẾT LUẬN VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU
• 6.1. HẠN CHẾ VÀ HƯỚNG NGHIÊN CỨU
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC ĐÍNH KÈM
• PHỤ LỤC A – THÔNG TIN CHUYÊN GIA ĐÁNH GIÁ
• PHỤ LỤC B – BẢNG CÂU HỎI KHẢO SÁT CHUYÊN GIA
• PHỤ LỤC C – BẢNG CÂU HỎI KHẢO SÁT CHỌN LỰA THAY THẾ
• PHỤ LỤC D – KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA TỪNG CHUYÊN GIA THEO TIÊU CHÍ CHÍNH
• PHỤ LỤC E – KẾT QUẢ ĐÁNH GIÁ CỦA TỪNG CHUYÊN GIA THEO TIÊU CHÍ PHỤ
• PHỤ LỤC F – KẾT QUẢ KIỂM CHỨNG CỦA TỪNG CHUYÊN GIA THEO TIÊU CHÍ PHỤ
• PHỤ LỤC G – KẾT QUẢ KHẢO SÁT CÁC TIÊU CHÍ ĐÁNH
• PHẦN LÝ LỊCH TRÍCH NGANG

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Dịch Vụ Cloud Tại Việt Nam 55 ký tự

Điện toán đám mây đang trở thành xu hướng tất yếu tại Việt Nam, mang lại nhiều lợi ích về chi phí và hiệu quả hoạt động cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc lựa chọn dịch vụ cloud phù hợp không phải là điều dễ dàng. Các doanh nghiệp cần một phương pháp đánh giá dịch vụ cloud hiệu quả để đưa ra quyết định đúng đắn. Bài viết này cung cấp một cái nhìn tổng quan về thực trạng dịch vụ cloud tại Việt Nam và tầm quan trọng của việc đánh giá dịch vụ cloud một cách bài bản.

1.1. Tăng trưởng và Tiềm năng của Điện toán Đám mây Việt Nam

Thị trường điện toán đám mây tại Việt Nam đang chứng kiến sự tăng trưởng mạnh mẽ. Theo báo cáo của VMWare, có khoảng 91% doanh nghiệp Việt Nam dự kiến sẽ ảo hóa ít nhất 30% cơ sở hạ tầng CNTT trong hai năm tới. Sự tăng trưởng này được thúc đẩy bởi nhu cầu tối ưu hóa sử dụng tài nguyên, nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm chi phí. Việt Nam được đánh giá có tiềm năng lớn trong khu vực về phát triển dịch vụ cloud, tuy nhiên còn nhiều thách thức cần vượt qua.

1.2. Vì Sao Cần Thiết Đánh Giá Dịch Vụ Điện Toán Đám Mây

Việc đánh giá dịch vụ điện toán đám mây là vô cùng quan trọng để đảm bảo doanh nghiệp lựa chọn được giải pháp phù hợp với nhu cầu và ngân sách. Một dịch vụ cloud không phù hợp có thể gây ra nhiều vấn đề như chi phí phát sinh, hiệu suất kém, bảo mật yếu, và khó khăn trong việc quản lý. Do đó, cần có một quy trình đánh giá chặt chẽ, khách quan để đưa ra quyết định đúng đắn.

II. Thách Thức Khi Đánh Giá Dịch Vụ Điện Toán Đám Mây 58 ký tự

Quá trình đánh giá dịch vụ cloud tại Việt Nam đối mặt với nhiều thách thức. Sự đa dạng của các nhà cung cấp dịch vụ cloud Việt Nam, sự phức tạp của các gói dịch vụ, và sự thiếu hụt kiến thức về điện toán đám mây trong doanh nghiệp là những rào cản lớn. Việc xác định tiêu chí đánh giá điện toán đám mây phù hợp và thu thập thông tin chính xác cũng là một vấn đề nan giải. Theo luận văn của Hồ Thị Ngọc Hà, các nhà ra quyết định thường gặp khó khăn trong việc xác định dịch vụ cloud nào đáng tin cậy và rủi ro gì sẽ gặp phải.

2.1. Sự Đa Dạng của Nhà Cung Cấp Dịch Vụ Cloud tại Việt Nam

Thị trường dịch vụ cloud tại Việt Nam đang trở nên sôi động với sự tham gia của nhiều nhà cung cấp dịch vụ cloud. Mỗi nhà cung cấp có những điểm mạnh, điểm yếu riêng, cũng như các gói dịch vụ và mức giá khác nhau. Điều này gây khó khăn cho doanh nghiệp trong việc so sánh và lựa chọn dịch vụ cloud tốt nhất.

2.2. Thiếu Hụt Kiến Thức và Kinh Nghiệm Đánh Giá Cloud

Nhiều doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME), còn thiếu kiến thức và kinh nghiệm trong việc đánh giá dịch vụ cloud. Họ có thể không biết các tiêu chí đánh giá quan trọng, hoặc không có khả năng thu thập và phân tích thông tin một cách hiệu quả.

2.3. Khó khăn trong việc định lượng các tiêu chí đánh giá cloud

Việc xác định các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả dịch vụ cloud còn gặp nhiều khó khăn. Chẳng hạn như để đánh giá bảo mật dịch vụ cloud, doanh nghiệp cần phải hiểu rõ về các tiêu chuẩn bảo mật, các mối đe dọa an ninh mạng và các biện pháp phòng ngừa. Hoặc việc đánh giá chi phí dịch vụ cloud cần phải xem xét nhiều yếu tố như chi phí thuê dịch vụ, chi phí triển khai, chi phí quản lý và chi phí bảo trì.

III. Cách Xây Dựng Phương Pháp Đánh Giá Dịch Vụ Cloud 53 ký tự

Để vượt qua những thách thức trên, doanh nghiệp cần xây dựng một phương pháp đánh giá dịch vụ cloud bài bản và toàn diện. Quá trình này bao gồm việc xác định các tiêu chí đánh giá quan trọng, xây dựng mô hình đánh giá cloud, lựa chọn công cụ đánh giá dịch vụ đám mây phù hợp, và thực hiện đánh giá một cách khách quan, có hệ thống. Theo nghiên cứu của Hồ Thị Ngọc Hà, phương pháp AHP (Analytic Hierarchy Process) là một phương pháp đánh giá hiệu quả, giúp doanh nghiệp xác định trọng số của các tiêu chí và đưa ra quyết định lựa chọn tối ưu.

3.1. Xác định Tiêu chí Đánh giá Dịch vụ Cloud Phù Hợp

Việc xác định tiêu chí đánh giá là bước quan trọng nhất trong quá trình đánh giá dịch vụ cloud. Các tiêu chí này nên phản ánh đúng nhu cầu và mục tiêu của doanh nghiệp. Một số tiêu chí quan trọng cần xem xét bao gồm: bảo mật và quyền riêng tư dữ liệu, khả năng sẵn sàng, độ tin cậy, hiệu suất, tài chính, dễ sử dụng, và khả năng đáp ứng nhanh chóng.

3.2. Xây Dựng Mô Hình Đánh Giá Dịch vụ Điện Toán Đám Mây

Sau khi xác định được các tiêu chí, doanh nghiệp cần xây dựng một mô hình đánh giá cloud. Mô hình này sẽ giúp tổ chức các tiêu chí một cách có hệ thống và xác định mối quan hệ giữa chúng. Phương pháp AHP có thể được sử dụng để xây dựng mô hình phân cấp, trong đó các tiêu chí được sắp xếp theo thứ bậc tầm quan trọng.

IV. Hướng Dẫn Sử Dụng Phương Pháp AHP Đánh Giá Cloud 55 ký tự

Phương pháp AHP là một công cụ mạnh mẽ giúp doanh nghiệp đánh giá dịch vụ cloud một cách khách quan và có hệ thống. AHP cho phép doanh nghiệp xác định trọng số của các tiêu chí khác nhau dựa trên đánh giá của các chuyên gia. Sau đó, AHP sử dụng các trọng số này để so sánh và xếp hạng các dịch vụ cloud khác nhau. Theo luận văn, Hồ Thị Ngọc Hà đã sử dụng AHP và phần mềm Expert Choice để tính toán trọng số và tìm ra các tiêu chí quan trọng nhất.

4.1. Thu thập Ý kiến Chuyên gia Đánh giá Dịch vụ Đám Mây

Bước đầu tiên trong phương pháp AHP là thu thập ý kiến của các chuyên gia về điện toán đám mây. Các chuyên gia này sẽ được yêu cầu so sánh các tiêu chí theo cặp và đánh giá mức độ quan trọng tương đối của chúng. Thông tin chuyên gia sẽ cho kết quả sát với thực trạng dịch vụ cloud tại Việt Nam và kinh nghiệm thực tế.

4.2. Tính Toán Trọng Số và Xếp Hạng Tiêu Chí Đánh Giá Cloud

Sau khi thu thập ý kiến của các chuyên gia, doanh nghiệp cần sử dụng phần mềm như Expert Choice để tính toán trọng số của từng tiêu chí. Các trọng số này sẽ cho biết mức độ quan trọng của từng tiêu chí trong quá trình đánh giá.

4.3. Đánh giá các nhà cung cấp dịch vụ cloud và lựa chọn

Sử dụng trọng số của từng tiêu chí để đánh giá các nhà cung cấp dịch vụ cloud. Sau đó, đưa ra so sánh và lựa chọn nhà cung cấp phù hợp nhất với nhu cầu của doanh nghiệp. Việc này giúp doanh nghiệp tránh các sai sót trong quá trình lựa chọn và đảm bảo đánh giá hiệu quả dịch vụ cloud.

V. Ứng Dụng Thực Tế và Kết Quả Nghiên Cứu Đánh Giá Cloud 58 ký tự

Nghiên cứu của Hồ Thị Ngọc Hà đã áp dụng phương pháp AHP để đánh giá dịch vụ cloud trong một số doanh nghiệp tại Việt Nam. Kết quả cho thấy các tiêu chí quan trọng nhất là bảo mật và quyền riêng tư dữ liệu, khả năng sẵn sàng, và độ tin cậy. Các tiêu chí khác như hiệu suất, tài chính, dễ sử dụng, và khả năng đáp ứng nhanh chóng cũng được đánh giá là quan trọng, nhưng ở mức độ thấp hơn.

5.1. Kết quả Đánh giá Các Tiêu Chí Quan Trọng Nhất

Kết quả nghiên cứu của Hồ Thị Ngọc Hà cho thấy các tiêu chí liên quan đến bảo mật dịch vụ cloud và độ tin cậy dịch vụ cloud là quan trọng nhất. Điều này phản ánh mối quan tâm hàng đầu của các doanh nghiệp Việt Nam khi chuyển sang điện toán đám mây.

5.2. Đề xuất các tiêu chí đánh giá dịch vụ đám mây phù hợp

Các chuyên gia đã đưa ra những đánh giá, nhận xét để doanh nghiệp có thể xem xét các tiêu chí nào phù hợp với doanh nghiệp của mình. Ví dụ các doanh nghiệp có yêu cầu cao về bảo mật, thì tiêu chí đánh giá bảo mật dịch vụ cloud sẽ được ưu tiên hơn so với các tiêu chí khác.

VI. Kết Luận và Xu Hướng Đánh Giá Dịch Vụ Cloud 52 ký tự

Việc đánh giá dịch vụ cloud là một quá trình phức tạp, nhưng vô cùng quan trọng để đảm bảo doanh nghiệp lựa chọn được giải pháp phù hợp và hiệu quả. Các phương pháp đánh giá cần được cập nhật liên tục để đáp ứng với sự phát triển nhanh chóng của điện toán đám mây. Trong tương lai, các công cụ đánh giá cloud sẽ trở nên thông minh hơn, tự động hơn, và dễ sử dụng hơn.

6.1. Tầm Quan Trọng của Việc Cập Nhật Phương Pháp Đánh Giá Cloud

Thị trường điện toán đám mây đang thay đổi liên tục, với các công nghệ và dịch vụ mới liên tục xuất hiện. Do đó, doanh nghiệp cần thường xuyên cập nhật phương pháp đánh giá của mình để đảm bảo rằng nó vẫn phù hợp và hiệu quả.

6.2. Xu Hướng Phát Triển của Công Cụ Đánh Giá Cloud

Các công cụ đánh giá dịch vụ cloud trong tương lai sẽ có nhiều tính năng tiên tiến hơn, chẳng hạn như khả năng tự động thu thập dữ liệu, phân tích thông tin, và đưa ra các đề xuất dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI). Điều này sẽ giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và công sức trong quá trình đánh giá.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Làn sóng chuyển dịch hạ tầng công nghệ thông tin (CNTT) từ môi trường vật lý tại chỗ (on-premise) sang nền tảng điện toán đám mây (Cloud Computing) đang trở thành xu thế tất yếu trong chiến lược chuyển đổi số doanh nghiệp. Theo dự báo của Gartner, đến năm 2020 có hơn 90% tổ chức doanh nghiệp sẽ ứng dụng mô hình đa đám mây (multi-cloud), trong khi báo cáo thị trường từ VMware và BMI chỉ ra rằng khoảng 91% doanh nghiệp tại Việt Nam có kế hoạch ảo hóa ít nhất 30% cơ sở hạ tầng CNTT. Tuy nhiên, việc lựa chọn một nhà cung cấp dịch vụ đám mây (Cloud Service Provider - CSP) tối ưu là bài toán ra quyết định phức tạp, đòi hỏi sự cân đối khắt khe giữa chi phí vận hành (OpEx), hiệu năng, khả năng mở rộng và mức độ an toàn thông tin.

Mục tiêu cốt lõi của nghiên cứu là xây dựng phương pháp luận khoa học và mô hình định lượng nhằm hỗ trợ các nhà quản trị CNTT đánh giá, xếp hạng và chọn lựa nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây phù hợp nhất với đặc thù vận hành của doanh nghiệp Việt Nam. Đề tài tập trung giải quyết 3 nhiệm vụ cụ thể: đề xuất khung mô hình đánh giá dựa trên việc hiệu chỉnh Chỉ số Đo lường Dịch vụ (Service Measurement Index - SMI), thiết lập hệ thống tiêu chí thích ứng với bối cảnh kinh tế - kỹ thuật trong nước, và ứng dụng phương pháp phân tích thứ bậc (Analytic Hierarchy Process - AHP) kết hợp phần mềm Expert Choice để xác định trọng số ưu tiên.

Nghiên cứu được triển khai trong giai đoạn từ tháng 7/2017 đến tháng 6/2018 tại Trường Đại học Bách Khoa – ĐHQG-HCM, tập trung vào phân hệ Dịch vụ Nền tảng (Platform as a Service - PaaS) và Đám mây Công cộng (Public Cloud). Ý nghĩa thực tiễn của công trình thể hiện qua việc lượng hóa các yếu tố định tính thành chỉ số toán học với tỷ số nhất quán CR đạt 0.005 (0.5%), giúp các tổ chức giảm thiểu rủi ro đầu tư sai lầm và rút ngắn chu kỳ thẩm định nhà cung cấp từ nhiều tháng xuống còn vài tuần.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý luận vững chắc kết hợp giữa tiêu chuẩn công nghệ thông tin quốc tế và lý thuyết ra quyết định đa tiêu chuẩn (Multiple Criteria Decision Analysis - MCDA).

Thứ nhất, mô hình kiến trúc điện toán đám mây theo định nghĩa của Viện Tiêu chuẩn và Kỹ thuật Quốc gia Hoa Kỳ (NIST SP 800-145 / SP 500-322) đóng vai trò làm khung phân loại 5 đặc tính cơ bản (tự phục vụ theo nhu cầu, truy xuất diện rộng, dùng chung tài nguyên, co giãn linh hoạt, đo lường dịch vụ), 3 mô hình dịch vụ (SaaS, PaaS, IaaS) và 4 mô hình triển khai (Public, Private, Hybrid, Community Cloud).

Thứ hai, khung đo lường SMI do Hiệp hội Đo lường Dịch vụ Đám mây (CSMIC) ban hành được sử dụng làm cấu trúc phân cấp gốc. Tác giả đã tinh chỉnh khung SMI để loại bỏ các biến số thừa và bổ sung các thuộc tính phản ánh sát thực tế hạ tầng tại Việt Nam.

Thứ ba, chuẩn chất lượng phần mềm ISO/IEC 9126 và mô hình đánh giá SMICloud của Garg cung cấp cơ sở để thiết lập các chỉ số hiệu năng (KPIs) và chỉ số chất lượng dịch vụ (QoS).

Các khái niệm then chốt xuyên suốt đề tài bao gồm: chuyển đổi chi phí đầu tư ban đầu (CapEx) sang chi phí hoạt động (OpEx), thỏa thuận cam kết mức dịch vụ (SLA), tính đa thuê bao (Multi-tenancy), và tính toàn vẹn dữ liệu (Data Integrity).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu kết hợp chặt chẽ giữa phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng toán học. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm 8 chuyên gia quản lý CNTT cấp cao (CIO, CTO, IT Director, Trưởng phòng An toàn Thông tin) có từ 12 đến hơn 20 năm kinh nghiệm tại các tập đoàn tài chính, ngân hàng, bảo hiểm và công ty tích hợp hệ thống hàng đầu tại Việt Nam như Prudential, FE Credit, HSC, Lotte Data, Liberty Insurance, CMC SI và Techdata. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu chuyên gia có chủ đích (purposive sampling) nhằm đảm bảo người tham gia có thẩm quyền quyết định chiến lược và hiểu sâu sắc các rào cản kỹ thuật.

Phương pháp phân tích thứ bậc AHP của Thomas L. Saaty được lựa chọn làm công cụ tính toán trọng số bởi khả năng phân rã một vấn đề đa mục tiêu phức tạp thành cây phân cấp logic và kiểm soát mức độ mâu thuẫn trong nhận định chủ quan thông qua tỷ số nhất quán (Consistency Ratio - CR). Dữ liệu sơ cấp được thu thập qua 2 đợt khảo sát bảng câu hỏi so sánh cặp (thang đo 9 mức độ của Saaty) trong giai đoạn từ quý 4/2017 đến quý 2/2018. Dữ liệu đánh giá từ các chuyên gia được tổng hợp bằng phương pháp trung bình nhân trọng số (Geometric Mean), sau đó nạp vào phần mềm Expert Choice và lập trình đối soát trên bảng tính Excel để xuất ma trận trọng số cuối cùng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Mô hình đánh giá hoàn chỉnh được cấu trúc thành 3 cấp: Cấp 0 (Mục tiêu tối thượng), Cấp 1 (7 nhóm tiêu chí chính), và Cấp 2 (27 tiêu chí phụ). Kết quả tính toán trọng số từ phần mềm Expert Choice phản ánh trật tự ưu tiên rõ ràng giữa các nhóm tiêu chí chính như sau:

1. Bảo mật và quyền riêng tư (Security & Privacy - C6): Chiếm vị trí xếp hạng số 1 với trọng số áp đảo, trong đó các tiêu chí con như Quản lý quyền truy cập (C61), Nhất quán dữ liệu (C63) và Đảm bảo an toàn/chống mất mát dữ liệu (C65) được đánh giá quan trọng nhất.
2. Khả năng sẵn sàng (Assurance - C3): Xếp hạng thứ 2 với ưu tiên tập trung vào Khả năng sẵn sàng cao (Availability - C31) và Khả năng phục hồi sự cố (Recoverability - C32).
3. Độ tin cậy và trách nhiệm (Accountability - C1): Đứng ở vị trí thứ 3, nổi bật với tiêu chí Mức độ cam kết chất lượng dịch vụ (SLA - C14) và Sự tuân thủ chuẩn mực (Compliance - C11).
4. Hiệu suất hoạt động (Performance - C4/C5): Xếp hạng thứ 4, tập trung vào Thời gian đáp ứng dịch vụ (C53) và Độ chính xác (C51).
5. Tài chính và quản trị (Financial/Management - C5/C4): Xếp hạng thứ 5, phản ánh sự quan tâm đến Chi phí vận hành liên tục (On-going cost - C41) và Chi phí chuyển đổi (Transaction cost - C42).
6. Dễ dàng sử dụng (Usability - C7): Xếp hạng thứ 6, đánh giá cao Tính trong suốt (Transparency - C71) và Dễ vận hành (Operability - C73).
7. Khả năng đáp ứng nhanh chóng (Agility - C2): Xếp hạng thứ 7, trong đó Tính linh hoạt (Flexibility - C23) và Khả năng mở rộng (Scalability - C25) giữ vai trò chủ đạo.

Kiểm định toán học cho thấy tỷ số nhất quán của ma trận so sánh cặp chính đạt CR = 0.005 (0.5%), thấp hơn rất nhiều so với ngưỡng giới hạn cho phép là 0.10 (10%), khẳng định dữ liệu thu thập có độ tin cậy và tính logic rất cao.

Thảo luận kết quả

Thứ tự ưu tiên trên phản ánh chính xác thực trạng tâm lý và rào cản chuyển đổi đám mây của doanh nghiệp tại Việt Nam. Kết quả này hoàn toàn tương đồng với báo cáo của VMware và BMI khi có tới 29% doanh nghiệp coi an ninh thông tin là ưu tiên số 1 và 25% tập trung vào tính liên tục trong kinh doanh. Khảo sát Chỉ số Kết nối Đám mây Châu Á (Cloud Readiness Index) từng xếp Việt Nam ở nhóm thấp do hạn chế về hạ tầng mạng quốc tế và cơ chế bảo vệ quyền riêng tư dữ liệu. Do đó, các nhà lãnh đạo CNTT sẵn sàng đánh đổi tính năng co giãn linh hoạt (Agility) hoặc chấp nhận chi phí vận hành (Financial) cao hơn để đổi lấy sự cam kết tuyệt đối về an toàn dữ liệu và khả năng duy trì hoạt động không gián đoạn (Uptime).

Để trực quan hóa các mối tương quan phức tạp này, dữ liệu nghiên cứu có thể được biểu diễn trực quan qua biểu đồ mạng nhện (Radar Chart) đa trục mô tả độ lệch trọng số giữa 7 nhóm tiêu chí, kết hợp với bảng ma trận chuẩn hóa thể hiện sự phân bổ 27 tiêu chí nhánh. So với các thị trường phát triển tại Bắc Mỹ hay Tây Âu – nơi tính linh hoạt (Agility) và tối ưu hóa chi phí (Cost Efficiency) thường dẫn đầu do hệ thống luật pháp và tiêu chuẩn an toàn đã hoàn thiện – thị trường Việt Nam đặt trọng tâm hàng đầu vào kiểm soát rủi ro an ninh mạng và tính pháp lý của vị trí đặt trung tâm dữ liệu.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả định lượng trọng số, nghiên cứu đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược nhằm tối ưu hóa việc ứng dụng điện toán đám mây cho doanh nghiệp:

1. Chuẩn hóa quy trình thẩm định nhà cung cấp dịch vụ đám mây: Giám đốc Công nghệ (CIO) và Trưởng phòng Mua sắm cần áp dụng ngay bộ khung ma trận 7 nhóm tiêu chí và 27 tiêu chí con để xây dựng hồ sơ mời thầu (RFP). Mục tiêu giảm thiểu 35% thời gian đánh giá nhà thầu và loại bỏ 100% các phán đoán cảm tính, thực hiện trong vòng 3 đến 6 tháng đầu của dự án chuyển đổi.
2. Thiết lập điều khoản ràng buộc pháp lý và SLA nghiêm ngặt: Bộ phận Pháp chế phối hợp với Chuyên gia An toàn Thông tin rà soát các hợp đồng dịch vụ, bắt buộc nhà cung cấp cam kết mức sẵn sàng dịch vụ tối thiểu 99.95%, thời gian phục hồi sau sự cố (RTO) dưới 2 giờ và chỉ số mất mát dữ liệu (RPO) tiệm cận 0. Kế hoạch rà soát định kỳ 12 tháng/lần đối với mọi đối tác đám mây công cộng.
3. Nâng cao năng lực quản trị an toàn thông tin và giám sát hiệu năng: Giám đốc CNTT phối hợp Phòng Nhân sự tổ chức các chương trình đào tạo chuyên sâu về kiến trúc đám mây và bảo mật đa lớp cho tối thiểu 80% đội ngũ kỹ sư hệ thống nội bộ trong lộ trình từ 6 đến 12 tháng, nhằm làm chủ việc quản lý quyền truy cập và giám sát luồng dữ liệu.
4. Xây dựng công cụ hỗ trợ ra quyết định tự động hóa: Các doanh nghiệp tư vấn và tích hợp hệ thống (SI) nên số hóa mô hình phân tích AHP thành phần mềm chuyên dụng, giúp khách hàng doanh nghiệp vừa và nhỏ (SME) tự động tính toán điểm số nhà cung cấp, rút ngắn chu kỳ ra quyết định chọn nhà cung cấp từ 60 ngày xuống dưới 15 ngày.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và phương pháp luận của luận văn mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

1. Giám đốc Công nghệ (CIO/CTO) và Giám đốc CNTT (IT Director): Tiếp cận một công cụ định lượng khoa học để lựa chọn nhà cung cấp dịch vụ PaaS/IaaS minh bạch, giải trình thuyết phục trước Hội đồng Quản trị về ngân sách CNTT hàng năm trị giá hàng tỷ đồng và tối ưu hóa cán cân CapEx/OpEx.
2. Chuyên gia tư vấn và Kỹ sư giải pháp tại các công ty tích hợp hệ thống (SI): Sử dụng bộ khung 27 tiêu chí làm tài liệu chuẩn hóa để thiết kế giải pháp đám mây cho khách hàng doanh nghiệp, giúp nâng cao tỷ lệ thắng thầu và gia tăng độ tin cậy của dịch vụ tư vấn.
3. Nghiên cứu sinh, Học viên cao học và Giảng viên chuyên ngành Hệ thống Thông tin Quản lý (MIS/IT): Tham khảo phương pháp kết hợp giữa khung tiêu chuẩn công nghiệp (SMI/NIST) với mô hình toán học AHP, đồng thời nắm bắt quy trình xử lý dữ liệu chuyên gia bằng trung bình nhân và kiểm định chỉ số nhất quán CR.
4. Chuyên viên Phân tích Rủi ro và Quản trị Doanh nghiệp (IT Risk & Compliance Officers): Khai thác hệ thống tiêu chí về tuân thủ, vị trí dữ liệu địa lý và cơ chế kiểm soát truy cập để thiết lập khung chính sách an toàn thông tin nội bộ khi đưa hệ thống lõi lên đám mây.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao tiêu chí Bảo mật và Quyền riêng tư lại có trọng số cao nhất trong mô hình? Khảo sát từ các CIO cho thấy nguy cơ rò rỉ dữ liệu và gián đoạn vận hành là nỗi lo lớn nhất của doanh nghiệp Việt Nam. Với 29% doanh nghiệp đặt an toàn thông tin làm ưu tiên hàng đầu, các tổ chức buộc phải coi trọng các chứng chỉ bảo mật và chính sách quản lý truy cập hơn các lợi ích về chi phí hay tính năng linh hoạt.

Phương pháp AHP giải quyết vấn đề thiên vị chủ quan của chuyên gia như thế nào? AHP sử dụng kỹ thuật so sánh cặp đôi và tính toán tỷ số nhất quán CR (Consistency Ratio). Khi CR < 0.10, ma trận đánh giá được chứng minh là nhất quán về mặt logic toán học. Trong luận văn, chỉ số CR đạt 0.005 (0.5%), loại bỏ hoàn toàn các phán đoán mâu thuẫn hoặc thiên vị ngẫu nhiên.

Mô hình đánh giá này có áp dụng được cho doanh nghiệp quy mô vừa và nhỏ (SME) không? Hoàn toàn khả thi. Mặc dù các doanh nghiệp SME thường ưu tiên yếu tố chi phí (Financial) hơn so với các tập đoàn lớn, cấu trúc phân cấp của mô hình cho phép người ra quyết định tái lập trọng số phù hợp với nguồn lực tài chính cụ thể mà vẫn giữ nguyên khung tiêu chí chuẩn mực.

Sự khác biệt giữa khung SMI gốc và mô hình đề xuất trong luận văn là gì? Khung SMI gốc của CSMIC chứa nhiều thuộc tính phức tạp, trùng lặp và khó đo lường thực tế. Tác giả đã loại bỏ các yếu tố dư thừa, sáp nhập các chỉ số tương đồng và bổ sung các tiêu chí phù hợp với hạ tầng mạng Việt Nam, tinh gọn còn 7 nhóm chính và 27 chỉ số thành phần rõ ràng.

Chỉ số nhất quán CR đạt mức 0.5% mang lại ý nghĩa gì cho kết quả nghiên cứu? Theo lý thuyết của Saaty, ngưỡng sai số chấp nhận được của ma trận so sánh cặp là dưới 10% (CR <= 0.10). Việc kết quả nghiên cứu đạt CR = 0.005 (0.5%) chứng minh sự đồng thuận rất cao và tư duy logic chặt chẽ giữa 8 chuyên gia CNTT tham gia đánh giá, đảm bảo tính vững chắc của mô hình.

Kết luận

• Luận văn đã xây dựng thành công mô hình đánh giá dịch vụ điện toán đám mây toàn diện gồm 7 nhóm tiêu chí chính và 27 tiêu chí phụ thích ứng với doanh nghiệp Việt Nam.
• Kết quả định lượng bằng phương pháp AHP xác lập trật tự ưu tiên: Bảo mật và quyền riêng tư (hạng 1), Khả năng sẵn sàng (hạng 2), Trách nhiệm (hạng 3), Hiệu suất (hạng 4), Tài chính (hạng 5), Dễ sử dụng (hạng 6), và Tính đáp ứng nhanh (hạng 7).
• Độ tin cậy toán học được kiểm chứng vững chắc qua tỷ số nhất quán CR đạt 0.005 (0.5%), vượt xa yêu cầu chuẩn mức dưới 10%.
• Công trình giải quyết thành công bài toán chuyển đổi số hạ tầng bằng cách biến các đánh giá định tính phức tạp thành các chỉ số số học rõ ràng, hỗ trợ đắc lực cho các cấp lãnh đạo CIO/CTO.
• Đóng góp thực tiễn lớn nhất của luận văn là cung cấp một cẩm nang ra quyết định chuẩn hóa, giúp rút ngắn thời gian thẩm định đối tác đám mây và tối ưu hóa chi phí đầu tư CNTT.

Trong lộ trình từ 6 đến 12 tháng tới, các doanh nghiệp chuyển đổi số cần nhanh chóng áp dụng bộ chỉ số này vào quy trình đấu thầu dịch vụ đám mây thực tế. Hãy liên hệ các chuyên gia hệ thống thông tin hoặc tham khảo chi tiết toàn văn luận văn để xây dựng ma trận đánh giá tối ưu cho riêng tổ chức của bạn ngay hôm nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 - Giới thiệu đề tài Chương 2 – Tổng quan các lĩnh vực nghiên cứu Chương 3 – Phương pháp thực hiện Chương 4 – Đề xuất mô hình Chương 5 – Kiểm chứng kết quả Chương 6 – Kết luận và hướng nghiên cứu 3 2. CHƯƠNG 2 - TỔNG QUAN CÁC LĨNH VỰC NGHIÊN CỨU 2. XU HƯỚNG CHUYỂN ĐỔI HỆ THỐNG THÔNG TIN SANG CLOUD Ở VIỆT NAM Thị trường điện toán đám mây ở Việt Nam Sự phát triển của thị trường điện toán đám mây vẫn đang đối mặt với tình trạng thắt nút cổ chai về hạ tầng mạng, mặc dù đứng sau mức độ tiên tiến nhất của thị trường Châu Á Thái Bình Dương về các mạng băng thông rộng trong nước và kết nối quốc tế. Tuy nhiên, đà phát triển kinh tế mạnh mẽ ở Việt Nam bao gồm thu nhập ngày càng tăng và sự tăng trưởng của ngành dọc như sản xuất, gia công phần mềm điện tử, sẽ dẫn đến nhu cầu về các giải pháp điện toán đám mây ngày càng tăng.

Hình 2-1 - Thị trường điện toán đám mây [19] Theo Hình 2-1, dự báo chi tiêu cho các dịch vụ điện toán đám mây ở Việt nam từ năm 2015 đến năm 2021 (tính theo đơn vị triệu VNĐ). Các nhu cầu nền tảng đối với dịch vụ điện toán đám mây ở Việt Nam cũng giống như toàn cầu: chi phí thuận lợi hơn (giảm chi tổng chi phí sở hữu và chi phí hoạt động trả trước) và tính linh hoạt cao hơn được cung cấp bởi các giải pháp điện toán đám mây so với triển khai tại chỗ. Đây sẽ là những tác động bất đối xứng đối với thị trường doanh nghiệp. Ví dụ, lợi thế về chi phí rất quan trọng cho sự phát triển thị trường SME trên nền tảng đám 4 mây, đặc biệt là ở các thị trường mới nổi nơi sản phẩm và giải pháp CNTT dành cho SME trở nên rất thấp.

Trong khi đó, tính linh hoạt hoặc tính năng mới được giới thiệu thông qua việc áp dụng đám mây là một yếu tố thúc đẩy trong thị trường doanh nghiệp lớn. Theo báo cáo khảo sát kết quả của VMWare vào tháng 3 năm 2015, có khoảng 91% doanh nghiệp Việt Nam dự kiến sẽ ảo hóa ít nhất 30% cơ sở hạ tầng CNTT trong hai năm tới (Báo cáo BMI – quý 3-2017) [19]. Tối ưu hóa sử dụng tài nguyên và hiệu quả hoạt động được coi là động lực chính của xu hướng ảo hóa ở Việt Nam, trong khi chi phí, văn hoá kinh doanh và thiếu thông tin là những rào cản chính đối với việc áp dụng. Cuộc khảo sát cho thấy ưu tiên hàng đầu về CNTT cho doanh nghiệp Việt Nam vào năm 2015 là phục hồi thảm hoạ và đảm bảo liên tục kinh doanh (25%), đảm bảo an ninh thông tin và bảo vệ dữ liệu (29%) và giảm chi phí (24%), ngoài ra để làm việc từ xa cũng tạo ra nhu cầu (Báo cáo BMI – quý 3-2017) [19].

VMWare ước tính rằng việc chấp nhận đám mây đang phát triển nhanh hơn ở Việt Nam so với khu vực, do thiếu hệ thống tại chỗ và do tình trạng phát triển chậm của Việt Nam. Mặc dù cuộc khảo sát cho thấy sự quan tâm ngày càng tăng, an ninh thông tin vẫn tiếp tục là rào cản cho việc thông qua các doanh nghiệp. VMWare và Symantec đều được trích dẫn lập luận rằng mức độ huấn luyện phải tăng giữa các doanh nghiệp để họ có thể so sánh các rủi ro về an ninh thông tin đối với các giải pháp CNTT đám mây và tại chỗ. Về việc thông qua người dùng cuối, các tổ chức chính phủ khác nhau, bao gồm Bộ Giáo dục và Đào tạo, đã bắt đầu sử dụng dịch vụ đám mây như là một cách cắt giảm chi phí.

Các lĩnh vực khác của điện toán đám mây bao gồm ngân hàng và bán lẻ, vì các tổ chức trong các lĩnh vực này nhằm nâng cao hiệu quả và tiết kiệm tiền cho đầu tư phần cứng. Những đặc điểm này của thị trường điện toán đám mây Việt Nam đã được phản ánh trong chỉ số về kết nối đám mây của Châu Á trong năm 2014. Việt Nam là thị trường ghi điểm thấp nhất trong cuộc khảo sát này, sau Ấn Độ. Điểm số của Việt Nam cho thấy sự yếu kém về kết nối quốc tế, sự riêng tư và bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ (xem biểu đồ Hình 2-2).

5 Hình 2-2 - Chỉ số về kết nối đám mây của Châu Á trong năm 2014 [19] 2. ĐIỆN TOÁN ĐÁM MÂY Điện toán đám mây (Cloud Computing) là một mô hình cho phép truy cập qua mạng ở khắp mọi nơi, thuận tiện, và theo yêu cầu đối với một tài nguyên máy tính được chia sẻ (ví dụ: mạng, máy chủ, hệ thống lưu trữ, ứng dụng và dịch vụ), có thể cung cấp và đưa ra sử dụng một cách nhanh chóng với chi phí quản lý tối thiểu hoặc chỉ tương tác với nhà cung cấp dịch vụ. (NIST) [3] Những tính năng quan trọng của Cloud Computing:  Tự phục vụ theo nhu cầu (On-demand sefl service): người dùng có thể tự tính toán nhu cầu sử dụng như thời gian phục vụ, lưu trữ mạng mà không cần sự tương tác với các nhà cung cấp dịch vụ.  Truy xuất diện rộng (Broad network access): khả năng truy cập thông qua mạng với bất kỳ thiết bị nào như điện thoái, máy tính, máy tính bảng…  Nguồn tài nguyên (Resource pooling): tài nguyên dùng chung linh hoạt, đa dạng và cấp phát theo nhu cầu sử dụng của người dùng.

 Co giãn nhanh chóng (Rapid elasticity): khả năng cung cấp nhanh chóng, linh hoạt các yêu cầu tăng tài nguyên sử dụng, cũng như khả năng thu hồi tài nguyên sử dụng khi người dùng không có nhu cầu. 6  Đo lường dịch vụ (Measured Service): hệ thống đám mây có thể tự động điều khiển và tối ưu hóa tài nguyên sử dụng. Tài nguyên sử dụng được theo dõi, giám sát và báo cáo cho nhà cung cấp dịch vụ và người dùng dịch vụ điện toán đám mây. Những mô hình triển khai của điện toán đám mây:  Public cloud (điện toán đám mây công cộng): hạ tầng điện toán đám mây có thể được sở hữu, quản lý và điều hành bởi một tổ chức kinh doanh, một tổ chức nghiên cứu hoặc chính phủ hoặc một số kết hợp giữa các tổ chức để sử dụng rộng rãi bởi công chúng dùng chung.

Mô hình triển khai Public cloud như Hình 2-3: Hình 2-3 - Public cloud (NIST.500-322) [3]  Private cloud (điện toán đám mây riêng): hạ tầng dành cho đám mây được cung cấp cho một tổ chức duy nhất bao gồm nhiều khách hàng và có thể được sở hữu, quản lý và vận hành bởi doanh nghiệp, hoặc một đơn vị bên ngoài, hoặc là sự kết hợp giữa các đơn vị trên. Mô hình triển khai Private cloud như Hình 2-4 và Hình 2-5: 7 Hình 2-4 - On-site Private cloud (NIST.500-322) [3] Hình 2-5 - Outsourced Private Cloud (NIST.500-322) [3]  Hybrid cloud (đám mây bắt cầu): hạ tầng đám mây là sự kết hợp giữa hai hoặc nhiều hạ tầng đám mây khác biệt (private cloud, public cloud hay community cloud) thành một thực thể duy nhất, được gắn kết với nhau bởi công nghệ chuẩn hóa hoặc độc quyền cho phép di chuyển dữ liệu và ứng dụng linh hoạt. 8 Mô hình triển khai Hybrid cloud như Hình 2-6: Hình 2-6 - Hybrid cloud (NIST.500-322) [3]  Community cloud (đám mây cộng đồng): hạ tầng đám mây được cung cấp để chia sẻ với một cộng đồng người dùng cụ thể, tạo thành các tổ chức để chia sẻ mối quan tâm. Nó có thể được sở hữu, quản lý và điều hành bởi một hoặc nhiều tổ chức trong cộng đồng, bên thứ ba hoặc sự kết hợp giữa họ.

Mô hình triển khai như Hình 2-7 và Hình 2-8. Hình 2-7 - On-site Community Cloud (NIST.500-322) [3] 9 Hình 2-8 - Outsourced Community Cloud (NIST.500-322) [3] Ba mô hình dịch vụ được mô tả trong NIST Cloud Computing:  Software as a Service (SaaS): phần mềm như một dịch vụ, khả năng cung cấp cho người dùng sử dụng các ứng dụng của nhà cung cấp chạy trên nền tảng điện toán đám mây. Khách hàng có thể truy cập các ứng dụng từ các thiết bị khác nhau như máy tính cá nhân, thông qua trình duyệt web, hoặc thông quan giao diện ứng dụng. Người sử dụng không quản lý, kiểm soát hạ tầng điện toán đám mây bên dưới như máy chủ, mạng, hệ điều hành, lưu trữ, một số trường hợp ngoại lệ có thể cài đặt cấu hình ứng dụng cụ thể.

 Platform as a Service (PaaS): khả năng cung cấp cho người nền tảng để triển khai các ứng dụng do người dùng tạo ra hoặc mua lại dựa trên cơ sở điện toán đám mây, được tạo ra bằng cách sử dụng các ngôn ngữ lập trình, thư viện, dịch vụ và các công cụ được nhà cung cấp hỗ trợ. Người dùng không quản lý hoặc kiểm soát cơ sở hạ tầng điện toán đám mây bao gồm mạng, máy chủ, hệ điều hành hoặc bộ nhớ, nhưng có quyền kiểm soát các ứng dụng được triển khai và có thể cài đặt cấu hình cho môi trường lưu trữ ứng dụng.  Infrastructure as a Service (IaaS): hạ tầng như một dịch vụ. Khả năng cung cấp cho người dùng là cung cấp lưu trữ, mạng và các tài nguyên máy tính cơ bản khác, người dùng có thể triển khai và chạy phần mềm tùy ý, bao gồm hệ điều 10 hành và ứng dụng.

Người dùng không quản lý hoặc kiểm soát cơ sở hạ tầng điện toán đám mây bên dưới nhưng có quyền kiểm soát các hệ điều hành, lưu trữ và triển khai các ứng dụng. Hình 2-9 - Chia sẻ trách nhiệm quản lý (nguồn Internet) Hình 2-10 - Một số nhà cung cấp dịch vụ Cloud (Nguồn Internet) Những mô hình dịch vụ mới XaaS (Everything as a Service) của điện toán đám mây:  Data as a Service (DaaS) 11  Big Data as a Service (BDaaS)  Storage as a Service (SaaS)  Communication as a Service (CaaS)  Network as a Service (NaaS)  Monitoring as a Service (MaaS) 2. CÁC PHƯƠNG PHÁP VÀ MÔ HÌNH ĐÁNH GIÁ DỊCH VỤ CLOUD 2. Chuẩn công nghệ thông tin ISO/IEC 9126 Tiêu chuẩn ISO/IEC 9126 [10] xác định sáu đặc tính mô tả chất lượng phần mềm và cung cấp một cơ sở để tối ưu hơn cũng như mô tả chất lượng phần mềm và hướng dẫn sử dụng các đặc tính chất lượng để đánh giá chất lượng phần mềm.

Những đặc điểm này bao gồm: - Chức năng: các chức năng yêu cầu có sẵn để sử dụng. - Độ tin cậy: tính khả thi của một phần mềm để duy trì mức độ hoạt động theo các điều kiện.