Luận Văn Thạc Sĩ Về Phát Triển Sản Xuất Dứa Tại Huyện Thạch Thành, Tỉnh Thanh Hóa

Luận văn thạc sĩ VNUA nghiên cứu phát triển sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế địa phương.

• Tác giả: Trương Thị Thu
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Viết Đăng
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hoá
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC SƠ ĐỒ
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT DỨA
• 2.1. Cơ sở lý luận của phát triển sản xuất dứa
• 2.1.1. Khái niệm phát triển sản xuất dứa
• 2.1.2. Vai trò phát triển sản xuất dứa
• 2.1.3. Nội dung nghiên cứu. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất dứa
• 2.2. Cơ sở thực tiễn về phát triển sản xuất dứa
• 2.2.1. Kinh nghiệm sản xuất dứa ở Ba Vì – Hà Nội
• 2.2.2. Kinh nghiệm sản xuất dứa ở tỉnh Ninh Bình
• 2.2.3. Các công trình nghiên cứu có liên quan
• 2.2.4. Bài học kinh nghiệm rút ra
• 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 3.1.2. Đặc điểm xã hội
• 3.1.3. Đặc điểm kinh tế
• 3.1.4. Đánh giá những thuận lợi và khó khăn về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện đến phát triển sản xuất dứa
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Phương pháp thu thập thông tin, số liệu
• 3.2.3. Phương pháp phân tích thông tin, số liệu
• 3.2.4. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Thực trạng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành
• 4.2. Quy hoạch, kế hoạch phát triển sản xuất dứa
• 4.3. Đầu tư cho sản xuất dứa
• 4.4. Quy trình kỹ thuật sản xuất dứa
• 4.5. Liên kết trong phát triển sản xuất dứa
• 4.6. Thị trường
• 4.7. Kết quả và hiệu quả phát triển sản xuất dứa
• 4.8. Những thuận lợi và khó khăn trong phát triển sản xuất dứa ở huyện Thạch Thành
• 4.9. Phân tích yếu tố ảnh hưởng đến sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành
• 4.9.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.9.2. Chủ chương chính sách của Nhà nước
• 4.9.3. Mức đầu tư các yếu tố đầu vào
• 4.9.4. Các biện pháp kỹ thuật canh tác
• 4.9.5. Nhân tố kinh tế - xã hội
• 4.10. Định hướng và giải pháp phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa
• 4.10.1. Định hướng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành
• 4.10.2. Một số giải pháp phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Đối với các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương
• 5.2. Đối với công ty thu mua và doanh nghiệp chế biến
• 5.3. Đối với hộ nông dân
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Sản Xuất Dứa Tại Huyện Thạch Thành

Huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, nổi bật với điều kiện tự nhiên thuận lợi cho việc phát triển sản xuất dứa. Diện tích trồng dứa tại đây không ngừng tăng lên, từ năm 2013 đến 2015, bình quân tăng 4,72% mỗi năm. Sản phẩm dứa không chỉ phục vụ tiêu dùng nội địa mà còn có tiềm năng xuất khẩu lớn. Việc phát triển sản xuất dứa không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần cải thiện đời sống người dân.

1.1. Đặc Điểm Tự Nhiên Của Huyện Thạch Thành

Huyện Thạch Thành có địa hình đa dạng, khí hậu ôn hòa, đất đai màu mỡ, rất thích hợp cho việc trồng dứa. Các xã như Thành Tâm, Thành Vân, và Vân Du là những vùng trọng điểm sản xuất dứa.

1.2. Vai Trò Kinh Tế Của Dứa Tại Huyện

Sản xuất dứa đóng góp quan trọng vào cơ cấu kinh tế của huyện, tạo việc làm cho nhiều lao động địa phương và nâng cao thu nhập cho nông dân.

II. Những Thách Thức Trong Phát Triển Sản Xuất Dứa

Mặc dù có nhiều lợi thế, sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành vẫn gặp phải nhiều thách thức. Diện tích đất đai sản xuất còn manh mún, chưa tập trung, và việc áp dụng công nghệ mới còn hạn chế. Ngoài ra, giá cả dứa trên thị trường cũng biến động mạnh, ảnh hưởng đến thu nhập của nông dân.

2.1. Vấn Đề Về Giống Dứa

Chất lượng giống dứa hiện tại chưa đồng đều, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc lựa chọn giống phù hợp là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả sản xuất.

2.2. Khó Khăn Trong Tiêu Thụ Sản Phẩm

Thị trường tiêu thụ dứa còn hạn chế, nhiều nông dân gặp khó khăn trong việc tìm kiếm đầu ra cho sản phẩm, dẫn đến tình trạng tồn đọng hàng hóa.

III. Phương Pháp Kỹ Thuật Trong Sản Xuất Dứa

Để nâng cao hiệu quả sản xuất dứa, việc áp dụng các phương pháp kỹ thuật tiên tiến là rất quan trọng. Các kỹ thuật canh tác hiện đại giúp tăng năng suất và chất lượng dứa, đồng thời giảm thiểu rủi ro trong sản xuất.

3.1. Quy Trình Kỹ Thuật Trồng Dứa

Quy trình trồng dứa bao gồm các bước từ chọn giống, chuẩn bị đất, đến chăm sóc và thu hoạch. Việc tuân thủ quy trình này sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm.

3.2. Ứng Dụng Công Nghệ Mới

Việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất dứa như hệ thống tưới tiêu tự động, phân bón thông minh sẽ giúp tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả sản xuất.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Phát Triển Sản Xuất Dứa

Nghiên cứu cho thấy sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Diện tích trồng dứa tăng, năng suất cao, và sản lượng dứa cũng không ngừng gia tăng. Tuy nhiên, cần có các giải pháp đồng bộ để phát triển bền vững.

4.1. Đánh Giá Hiệu Quả Kinh Tế

Sản xuất dứa mang lại giá trị kinh tế cao, với tỷ lệ giá trị sản xuất trên chi phí đầu vào đạt 2,27 lần. Điều này cho thấy dứa là cây trồng có hiệu quả kinh tế cao tại huyện.

4.2. Tác Động Đến Môi Trường

Sản xuất dứa không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần cải thiện môi trường, giúp phủ xanh đất trống và tạo cảnh quan đẹp cho khu vực.

V. Giải Pháp Phát Triển Sản Xuất Dứa Bền Vững

Để phát triển sản xuất dứa bền vững, cần có các giải pháp đồng bộ từ quy hoạch, kỹ thuật sản xuất đến chính sách hỗ trợ. Việc liên kết giữa nông dân và doanh nghiệp cũng cần được thúc đẩy để đảm bảo đầu ra cho sản phẩm.

5.1. Quy Hoạch Vùng Sản Xuất

Cần quy hoạch rõ ràng vùng sản xuất dứa, tập trung vào các xã có tiềm năng cao để nâng cao hiệu quả sản xuất.

5.2. Chính Sách Hỗ Trợ Nông Dân

Cần có các chính sách hỗ trợ nông dân về vốn, kỹ thuật và thị trường tiêu thụ để phát triển sản xuất dứa một cách bền vững.

VI. Kết Luận Và Tương Lai Của Sản Xuất Dứa Tại Huyện Thạch Thành

Sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được mục tiêu phát triển bền vững, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng, doanh nghiệp và nông dân. Tương lai của sản xuất dứa hứa hẹn sẽ mang lại nhiều cơ hội cho người dân địa phương.

6.1. Triển Vọng Phát Triển

Với những giải pháp đồng bộ, sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành có thể phát triển mạnh mẽ, đáp ứng nhu cầu thị trường trong nước và xuất khẩu.

6.2. Khuyến Khích Đầu Tư

Cần khuyến khích các nhà đầu tư tham gia vào lĩnh vực sản xuất dứa, từ đó tạo ra nhiều cơ hội việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa sở hữu diện tích tự nhiên 55.900 ha, trong đó có hơn 46.239 ha đất sản xuất nông nghiệp với địa hình đồi thấp chiếm 51,3% diện tích tự nhiên, tạo lợi thế đặc thù để phát triển cây ăn quả hàng hóa. Trong bối cảnh sản lượng dứa cả nước năm 2015 đạt trên 585.600 tấn, dứa được xác định là một trong những cây trồng mũi nhọn giúp chuyển dịch cơ cấu kinh tế tại các vùng đồi dốc bán sơn địa. Tuy nhiên, sản xuất dứa tại địa bàn Thạch Thành thời gian qua vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn: đất đai canh tác còn phân tán, năng suất chưa khai thác hết tiềm năng sinh học, hộ nông dân gặp rào cản về nguồn vốn đầu tư và các mối liên kết chuỗi giá trị tiêu thụ chưa thực sự ổn định.

Xuất phát từ thực tiễn trên, đề tài tập trung đánh giá thực trạng phát triển sản xuất dứa giai đoạn 2013–2015, nhận diện hệ thống nhân tố tác động và hoạch định hệ thống giải pháp nâng cao hiệu quả giai đoạn tiếp theo. Phạm vi nghiên cứu bao quát không gian huyện Thạch Thành, tập trung sâu tại 3 địa bàn trọng điểm gồm xã Thành Vân, xã Thành Tâm và thị trấn Vân Du với nguồn dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2013–2015 cùng số liệu sơ cấp thu thập năm 2015.

Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi cung cấp luận cứ kinh tế nhằm gia tăng quy mô diện tích dứa toàn huyện vượt mốc 318,7 ha, tối ưu hóa năng suất bình quân từ mức 40,43 tấn/ha, cải thiện tỷ số giá trị sản xuất trên chi phí trung gian đạt mức 2,27 lần và giải quyết việc làm ổn định cho lực lượng lao động nông nghiệp chiếm tới 75,3% tổng số lao động địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng đồng bộ lý thuyết tăng trưởng và phát triển kinh tế nông nghiệp theo chiều rộng lẫn chiều sâu. Phát triển theo chiều rộng phản ánh qua việc mở rộng diện tích canh tác, tăng sản lượng và thu hút nguồn lực lao động; trong khi phát triển theo chiều sâu nhấn mạnh vào việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, thâm canh tăng năng suất, chuẩn hóa chất lượng quả và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Bên cạnh đó, khung lý thuyết về hiệu quả sản xuất nông nghiệp được thiết lập toàn diện qua ba khía cạnh: hiệu quả kỹ thuật (tối ưu hóa các yếu tố đầu vào như giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật), hiệu quả phân phối và hiệu quả kinh tế. Hiệu quả kinh tế được lượng hóa thông qua hệ thống chỉ tiêu tài chính then chốt gồm: Giá trị sản xuất (GO), Giá trị gia tăng (VA), Thu nhập hỗn hợp (MI) và tỷ suất sinh lời trên Chi phí trung gian (IC).

Ngoài ra, nghiên cứu tích hợp lý thuyết chuỗi giá trị và liên kết "4 nhà" (Nhà nước - Nhà khoa học - Doanh nghiệp - Nhà nông) nhằm làm rõ cơ chế tương tác, hợp đồng thu mua và phân chia lợi ích giữa hộ nông dân với các doanh nghiệp chế biến như Công ty Cổ phần Thực phẩm Xuất khẩu Đồng Giao.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng có chủ đích tại 3 điểm đại diện: xã Thành Vân, xã Thành Tâm và thị trấn Vân Du. Cỡ mẫu điều tra sơ cấp gồm 60 hộ nông dân trực tiếp canh tác dứa thuộc nhiều quy mô khác nhau cùng các cán bộ chuyên trách tại Phòng Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn, Trạm Khuyến nông và chính quyền địa phương năm 2015.

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập chính thống từ các báo cáo thống kê của Tổng cục Thống kê, Chi cục Thống kê huyện Thạch Thành và Sở Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn tỉnh Thanh Hóa giai đoạn 2013–2015.

Các phương pháp phân tích thông tin bao gồm: phương pháp thống kê mô tả nhằm phản ánh quy mô và thực trạng; phương pháp so sánh tương đối và tuyệt đối để đánh giá tốc độ tăng trưởng qua các năm; phương pháp phân tích chuỗi chi phí - lợi nhuận để lượng hóa hiệu quả kinh tế trên 1 ha canh tác. Việc lựa chọn tổ hợp phương pháp này giúp phản ánh khách quan, minh bạch và khoa học toàn bộ bức tranh sản xuất dứa tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, diện tích và sản lượng dứa của huyện duy trì đà tăng trưởng ổn định. Giai đoạn 2013–2015, diện tích trồng dứa toàn huyện tăng trưởng bình quân 4,72%/năm, mở rộng từ 290,6 ha năm 2013 lên 318,7 ha năm 2015. Tổng sản lượng dứa năm 2015 đạt 13.336,7 tấn với năng suất bình quân đạt 40,43 tấn/ha.

Thứ hai, hiệu quả tài chính từ sản xuất dứa đạt mức ấn tượng. Chỉ tiêu giá trị sản xuất trên chi phí trung gian (GO/IC) đạt bình quân 2,27 lần; chỉ tiêu giá trị gia tăng trên chi phí trung gian (VA/IC) và thu nhập hỗn hợp trên chi phí trung gian (MI/IC) đều đạt 1,27 lần. Với giá bán dao động từ 5.000 đến 7.000 đồng/kg, cây dứa mang lại lợi nhuận vượt trội so với hầu hết các cây trồng hàng năm khác tại địa phương.

Thứ ba, cơ cấu giống có sự chuyển biến rõ rệt. Giống dứa Queen (dứa hoa) chiếm tỷ trọng áp đảo nhờ đặc tính quả thơm ngọt, mắt lồi sâu, thịt quả rắn chắc và tỷ lệ chồi ngọn chỉ chiếm 5-6% trọng lượng quả, mang lại giá trị thương phẩm cao hơn 25-30% so với giống dứa ta truyền thống.

Thứ tư, tiềm năng đột phá từ kỹ thuật canh tác che phủ màng nilon. Thực tế khảo sát mô hình thâm canh che phủ màng nilon cho thấy năng suất có thể đạt tới 60 tấn/ha, tăng từ 40% đến 60% so với phương pháp canh tác truyền thống không phủ nilon (chỉ đạt 30-40 tấn/ha), đồng thời giúp tiết giảm đáng kể công làm cỏ và hạn chế xói mòn đất đồi.

Thảo luận kết quả

Điều kiện tự nhiên của huyện Thạch Thành với hơn 27.184 ha đất có độ dốc dưới 12 độ, tầng đất dày trên 50 cm và độ pH từ 4,5 đến 5,5 là môi trường lý tưởng cho cây dứa phát triển. Tuy nhiên, tính bất ổn định của thời tiết, đặc biệt là lượng mưa phân bố không đều (tháng 8 chiếm tới 18,22% lượng mưa cả năm trong khi tháng 12 chỉ chiếm 0,69%), đã gây khô hạn cục bộ trong mùa đông, ảnh hưởng đến chu kỳ phân hóa mầm hoa.

Dữ liệu phân tích chi phí sản xuất trên 1 ha dứa được hệ thống hóa trực quan qua bảng cấu trúc chi phí, chỉ ra rằng chi phí phân bón chiếm tỷ trọng lớn nhất (khoảng 35%), tiếp đến là chi phí giống (25-30%) và thuốc bảo vệ thực vật cùng công lao động. Sơ đồ kênh tiêu thụ cho thấy trên 85% sản lượng được xuất bán ra ngoài tỉnh thông qua thương lái và hợp đồng cung ứng cho các nhà máy chế biến.

Hạn chế lớn nhất tại Thạch Thành so với mô hình chuyên canh tại Tam Điệp (Ninh Bình) hay Ba Vì (Hà Nội) là diện tích đất đai còn manh mún, tỷ lệ lao động nông nghiệp qua đào tạo mới đạt 39,5% dẫn đến tình trạng lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật ngoài danh mục, gây rủi ro về an toàn vệ sinh thực phẩm và cản trở việc thâm nhập vào các kênh phân phối cao cấp.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, thực hiện quy hoạch vùng sản xuất chuyên canh tập trung. UBND huyện Thạch Thành và Phòng NN&PTNT cần hoàn thành đề án tích tụ ruộng đất, thiết lập vùng nguyên liệu dứa tập trung quy mô 500 ha tại 3 xã Thành Tâm, Thành Vân và thị trấn Vân Du đến năm 2020, tạo điều kiện cơ giới hóa đồng bộ từ khâu làm đất đến thu hoạch trên 80% diện tích.

Thứ hai, đẩy mạnh chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật và chuẩn hóa quy trình canh tác. Trạm Khuyến nông huyện chủ trì tổ chức từ 10 đến 15 lớp đào tạo kỹ thuật mỗi năm cho nông hộ; nhân rộng kỹ thuật màng phủ nilon dày 0,03 mm và áp dụng quy trình thực hành nông nghiệp tốt VietGAP nhằm mục tiêu nâng năng suất bình quân toàn huyện đạt 50-55 tấn/ha vào năm 2022.

Thứ ba, mở rộng chính sách hỗ trợ tín dụng và nguồn vốn đầu tư đầu vào. Các tổ chức tín dụng nông thôn triển khai gói vay vốn ưu đãi giảm lãi suất từ 1,5% đến 2,0%/năm cho hộ trồng dứa; Nhà nước trích ngân sách hỗ trợ một lần tối đa 30% chi phí mua giống đạt phẩm cấp xác nhận cho vụ đầu và hỗ trợ 50% chi phí chuyển giao công nghệ mới.

Thứ tư, củng cố chuỗi liên kết bao tiêu và xúc tiến thương mại nông sản. Các doanh nghiệp chế biến như Công ty CP TPXK Đồng Giao và Công ty XNK Hoàng Gia cần ký kết hợp đồng thu mua dài hạn với mức giá sàn bảo hiểm cho nông dân, hỗ trợ 100% kinh phí lưu kho 7 ngày trong giai đoạn chính vụ, đồng thời phối hợp đăng ký bảo hộ nhãn hiệu chứng nhận "Dứa Thạch Thành" trên thị trường toàn quốc.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Cán bộ quản lý nhà nước và chuyên viên quy hoạch nông nghiệp cấp tỉnh/huyện: Luận văn cung cấp hệ thống luận cứ khoa học thực tiễn để xây dựng đề án tái cơ cấu ngành trồng trọt, định hướng chuyển đổi cây trồng trên đất đồi dốc và ban hành các cơ chế hỗ trợ nông nghiệp sát thực tế.

Doanh nghiệp chế biến, thu mua và xuất khẩu rau quả: Nguồn tư liệu chi tiết về đặc tính vùng nguyên liệu, sản lượng cung ứng, chất lượng giống dứa Queen tại Thạch Thành giúp doanh nghiệp hoạch định chiến lược đầu tư liên kết chuỗi và tối ưu hóa chi phí logistics thu mua.

Học viên cao học, nghiên cứu sinh và nhà nghiên cứu kinh tế nông nghiệp: Đây là tài liệu tham khảo giá trị về phương pháp luận đánh giá hiệu quả kinh tế (thông qua hệ thống chỉ số GO, VA, MI trên chi phí IC), phương pháp điều tra chọn mẫu nông hộ và mô hình hóa các nhân tố ảnh hưởng tại khu vực trung du miền núi.

Chủ trang trại, hợp tác xã và hộ nông dân trồng dứa: Cung cấp bức tranh toàn diện về bài toán phân bổ chi phí, quy trình kỹ thuật bón phân, xử lý ra hoa trái vụ và kỹ thuật phủ màng nilon giúp tăng năng suất 40-60%, từ đó nâng cao thu nhập trên mỗi héc-ta đất canh tác.

Câu hỏi thường gặp

Điều kiện tự nhiên huyện Thạch Thành có những lợi thế đặc thù nào đối với cây dứa? Huyện Thạch Thành sở hữu hơn 27.184 ha đất có độ dốc dưới 12 độ, chất đất đồi bazan thoáng khí, tầng canh tác dày trên 50 cm và độ pH từ 4,5 đến 5,5 hoàn hảo cho dứa. Ngoài ra, việc giáp ranh tỉnh Ninh Bình giúp rút ngắn cự ly vận chuyển đến các nhà máy chế biến lớn, tiết kiệm 15-20% chi phí logistics so với các vùng khác.

Hiệu quả tài chính của việc trồng dứa tại Thạch Thành được chứng minh như thế nào? Số liệu khảo sát khẳng định tỷ số giá trị sản xuất trên chi phí trung gian (GO/IC) đạt 2,27 lần, giá trị gia tăng (VA/IC) đạt 1,27 lần. Mỗi héc-ta dứa Queen cho năng suất bình quân 40,43 tấn, với giá bán từ 5.000 đến 7.000 đồng/kg, mang lại doanh thu trên 200 triệu đồng và lợi nhuận thuần cao gấp 2-3 lần so với trồng mía hay sắn.

Kỹ thuật trồng dứa che phủ màng nilon mang lại những lợi ích kinh tế vượt trội gì? Áp dụng màng phủ nilon dày 0,03 mm giúp chống rửa trôi phân bón, giữ ẩm và diệt cỏ dại, giúp nâng năng suất từ 35-40 tấn/ha lên tới 60 tấn/ha (tăng 40-60%). Dù chi phí vật tư ban đầu tăng thêm khoảng 10 triệu đồng/ha, lợi nhuận ròng thu về tăng thêm từ 40 đến 60 triệu đồng/ha nhờ tăng sản lượng và chất lượng quả đồng đều.

Những nguyên nhân cốt lõi khiến liên kết tiêu thụ dứa tại địa phương chưa bền vững là gì? Nguyên nhân chủ yếu do hợp đồng bao tiêu giữa doanh nghiệp và nông dân thiếu ràng buộc pháp lý chặt chẽ. Khi giá thị trường tự do tăng cao, nông dân dễ phá vỡ cam kết để bán cho thương lái; ngược lại khi dứa rộ vụ, doanh nghiệp chậm thu mua dẫn đến ép giá, gây bất ổn định cho thu nhập của hộ sản xuất.

Nông dân cần làm gì để chuyển đổi thành công sang mô hình dứa hàng hóa chất lượng cao? Nông hộ cần chủ động liên kết thành lập các hợp tác xã để dồn điền đổi thửa, triệt để áp dụng quy trình kỹ thuật VietGAP, chuyển dịch 100% diện tích sang giống dứa Queen thuần chủng và ký kết hợp đồng tiêu thụ có bảo hiểm giá sàn với doanh nghiệp chế biến uy tín.

Kết luận

• Cây dứa đã khẳng định vị thế cây kinh tế mũi nhọn tại Thạch Thành với diện tích đạt 318,7 ha và sản lượng 13.336,7 tấn năm 2015.
• Hiệu quả kinh tế vượt trội với chỉ số GO/IC đạt 2,27 lần và VA/IC đạt 1,27 lần, mở ra hướng đi thoát nghèo bền vững cho lao động nông thôn.
• Ứng dụng kỹ thuật màng phủ nilon và giống Queen chất lượng cao là giải pháp đột phá nâng năng suất đạt ngưỡng 60 tấn/ha.
• Cần khẩn trương triển khai quy hoạch vùng chuyên canh 500 ha gắn với chính sách hỗ trợ 30% chi phí giống xác nhận và ưu đãi tín dụng.
• Hoàn thiện mô hình liên kết "4 nhà" với doanh nghiệp chế biến làm hạt nhân là điều kiện tiên quyết để ổn định thị trường đầu ra.

Luận văn đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu hệ thống hóa cơ sở lý luận và cung cấp bức tranh thực tiễn sâu sắc về phát triển sản xuất dứa tại huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Lộ trình giải pháp được đề xuất mang tính khả thi cao, đóng vai trò kim chỉ nam cho giai đoạn phát triển nông nghiệp địa phương từ năm 2016 đến năm 2020 và định hướng tầm nhìn 2025. Các cấp chính quyền địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và nông hộ hãy chủ động liên kết, đồng bộ thực thi các giải pháp ngay hôm nay nhằm đưa thương hiệu dứa Thạch Thành vươn xa trên thị trường nông sản trong nước và quốc tế!

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRƯƠNG THỊ THU PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT DỨA TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THẠCH THÀNH, TỈNH THANH HOÁ Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60.15 Người hướng dẫn khoa học: TS. Nguyễn Viết Đăng NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trương Thị Thu - - ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc người hướng dẫn khoa học TS. Nguyễn Viết Đăng, đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Kinh tế nông nghiệp và chính sách, Khoa Kinh tế nông nghiệp và Phát triển nông thôn - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức UNBD huyện, Phòng Nông nghiệp và phát triển nông thôn, trạm khuyến nông, UBND xã và các hộ nông dân thị trấn Vân Du, xã Thành Vân, xã Thành Tâm đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài.

Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trương Thị Thu - - iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Lời cảm ơn. iii Mục lục.

iv Danh mục chữ viết tắt. vii Danh mục bảng. viii Danh mục sơ đồ. ix Trích yếu luận văn.

Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp của đề tài.

Cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển - sản xuất dứa. Cơ sở lý luận của phát triển sản xuất dứa. Khái niệm phát triển sản xuất dứa. Vai trò phát triển sản xuất dứa.

Nội dung nghiên cứu. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất dứa. Cơ sở thực tiễn về phát triển sản xuất dứa. Kinh nghiệm sản xuất dứa ở Ba Vì – Hà Nội.

Kinh nghiệm sản xuất dứa ở tỉnh Ninh Bình. Các công trình nghiên cứu có liên quan. Bài học kinh nghiệm rút ra. Phương pháp nghiên cứu.

Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên. 29 - - iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đặc điểm xã hội.

Đặc điểm kinh tế. Đánh giá những thuận lợi và khó khăn về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của huyện đến phát triển sản xuất dứa. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.

Phương pháp thu thập thông tin, số liệu. Phương pháp phân tích thông tin, số liệu. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận.

Thực trạng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành. Quy hoạch, kế hoạch phát triển sản xuất dứa. Đầu tư cho sản xuất dứa. Quy trình kỹ thuật sản xuất dứa.

Liên kết trong phát triển sản xuất dứa. Thị trường. Kết quả và hiệu quả phát triển sản xuất dứa. Những thuận lợi và khó khăn trong phát triển sản xuất dứa ở huyện Thạch Thành.

Phân tích yếu tố ảnh hưởng đến sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành. Điều kiện tự nhiên. Chủ chương chính sách của Nhà nước. Mức đầu tư các yếu tố đầu vào.

Các biện pháp kỹ thuật canh tác. Nhân tố kinh tế - xã hội. Định hướng và giải pháp phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Định hướng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành.

Một số giải pháp phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. 83 - - v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết luận và kiến nghị. Đối với các cơ quan chức năng và chính quyền địa phương.

Đối với công ty thu mua và doanh nghiệp chế biến. Đối với hộ nông dân. 95 Tài liệu tham khảo. 98 - - vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BQ Bình quân BVTV Bảo vệ thực vật ĐVT Đơn vị tính KHKT Khoa học kỹ thuật LĐ Lao động NN&PTNT Nông nghiệp và phát triển nông thôn PP Phương pháp PTNT Phát triển nông thôn PTSX Phát triển sản xuất SX Sản xuất UBND Ủy ban nhân dân - - vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2.

Diện tích trồng dứa theo địa phương. Sản lượng dứa phân theo địa phương. Tình hình dân số và lao động của huyện Thạch Thành giai đoạn 2013-2015. Một số chỉ tiêu kinh tế - xã hội chủ yếu của huyện Thạch Thành năm 2013-2015.

Diện tích và sản lượng một số loại cây trồng lâu năm của huyện. Số lượng mẫu của các điểm điều tra. Nội dung các thông tin cần thu thập trong phiếu điều tra. Cơ cấu đất sản xuất nông nghiệp qua các năm 2013-2015.

Kết quả hỗ trợ cho phát triển sản xuất dứa từ 2013-2015. Tình hình sản xuất dứa ở các nhóm hộ điều tra năm 2015. Tình hình lao động của các hộ điều tra. Tình hình vay vốn sử dụng trong sản xuất của các hộ điều tra.

Đầu tư chi phí cho 1 ha dứa Queen của các nhóm hộ điều tra năm 2015. Cơ cấu giống dứa của huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa qua các năm 2013-2015. Hiệu quả kinh tế giống dứa Queen và giống dứa ta ( trên 1ha). Kết quả tập huấn kỹ thuật sản xuất dứa của huyện Thạch Thành năm 2013 - 2015.

Nội dung của các lớp tập huấn ứng dụng KHKT. Số hộ đăng ký tham gia liên kết với các công ty. Khối lượng tiêu thụ dứa trên thị trường huyện Thạch Thành giai đoạn 2013 - 2015. Diện tích trồng dứa của huyện Thạch Thành từ năm 2013 - 2015.

Năng suất dứa tại huyện Thạch Thành (2013-2015). Sản lượng dứa của huyện Thạch Thành giai đoạn 2013 - 2015. Kết quả và hiệu quả sản xuất dứa tính trên 1 ha. Hiệu quả xã hội từ sản xuất dứa.

Đầu tư các yếu tố đầu vào cho 1ha trồng dứa. Lịch xử lý, ra hoa, thu quả dứa. Giá tiêu thụ dứa trung bình qua các năm từ 2013- 2015. 79 - - viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC SƠ ĐỒ Sơ đồ 4.

Tiêu thụ dứa của huyện Thạch Thành. Cây vấn đề nguyên nhân hạn chế ảnh hưởng đến hiệu quả kinh tế sản xuất dứa huyện Thạch Thành. Cây mục tiêu ảnh hưởng hiệu quả kinh tế sản xuất dứa huyện Thạch Thành. 83 - - ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trương Thị Thu Tên luận văn: Phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60.15 Cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Trên cơ sở đánh giá thực trạng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa, từ đó đưa ra một số giải pháp nhằm phát triển sản xuất dứa trên địa bàn trong những năm tới.

Đề tài tiến hành nghiên cứu, điều tra, thu thập thông tin ở xã Thành Vân, xã Thành Tâm và thị trấn Vân Du dưới hai nguồn: số liệu thứ cấp và số liệu sơ cấp. Thực hiện phỏng vấn các hộ nông dân trồng dứa và cán bộ của phòng Nông nghiệp & Phát triển nông thôn, trạm Khuyến nông huyện Thạch Thành, UBND xã, HTX qua phiếu điều tra nhằm thu thập số liệu sơ cấp. Số liệu được xử lý qua phương pháp thống kê mô tả và phương pháp so sánh, phương pháp tổng hợp… Việc thu thập các số liệu sẽ cung cấp đầy đủ thông tin về lý luận và thực tiễn, tạo điều kiện thuận lợi cho việc nghiên cứu và xử lý số liệu, từ đó có những đánh giá chính xác về thực trạng cũng như các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa. Luận văn đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về phát triển sản xuất nói chung và phát triển sản xuất dứa nói riêng, đặc biệt luận văn đã đi sâu phân tích những nội dung nghiên cứu và các nhân tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất dứa làm cơ sở cho việc đánh giá thực trạng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành, tỉnh Thanh Hóa.

Trên cơ sở lý luận, hệ thống các chỉ tiêu, luận văn đã đánh giá thực trạng phát triển sản xuất dứa trên địa bàn huyện Thạch Thành. Qua đánh giá cho thấy, diện tích trồng dứa không ngừng tăng lên qua các năm, từ năm 2013 đến năm 2015 bình quân tăng 4,72%. Năm 2015 toàn huyện Thạch Thành có 318,7ha trồng dứa, với năng suất 40,43 tấn/ha sản lượng dứa toàn huyện năm 2015 là 13336,7 tấn. Với khối lượng tiêu thụ là 13336,7 tấn chủ yếu bán ra thị trường ngoài tỉnh, giá bán dao động từ 5-7nghìn đồng/kg.

Chỉ tiêu giá trị sản xuất, giá trị gia tăng và thu nhập hỗn hợp đạt được của cây dứa tính trên đồng chi phí trung gian trung bình lần lượt là 2,27 lần; 1,27 lần và 1,27 lần đã chứng tỏ sản xuất dứa đem lại hiệu quả kinh tế cao cho huyện Thạch Thành nói chung và các hộ nông dân trồng dứa nói riêng.