phần mở đầu, kết luận và khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn đƣợc trình bày theo 3 chƣơng: Chƣơng 1. Cơ sở lý luận về phát triển đội ngũ giáo viên cốt cán giảng dạy KNS cho học sinh THPT Chƣơng 2. Thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên cốt cán giảng dạy KNS cho học sinh THPT tỉnh Nam Định Chƣơng 3. Các biện pháp phát triển đội ngũ giáo viên cốt cán giảng dạy KNS cho học sinh THPT tỉnh Nam Định 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN CỐT CÁN GIẢNG DẠY KNS CHO HỌC SINH THPT 1.
Tổng quan về lịch sử nghiên cứu vấn đề Vấn đề liên quan đến luận văn đã đƣợc nghiên cứu, công bố tại các công trình trong nƣớc và trên thế giới.Các nghiên cứu này có thể theo các vấn đề cụ thể nhƣ sau : 1.1 Những nghiên cứu về giáo dục KNS Có thể nhận định rằng trong những thập kỷ qua, vấn đề KNS đã đƣợc nhiều nƣớc trên thế giới quan tâm. KNS bắt đầu xuất hiện trong một số chƣơng trình giáo dục của UNICEF.Trƣớc tiên là chƣơng trình “giáo dục những giá trị sống” (Living values). Chƣơng trình này đƣợc UNESCO, Uỷ ban UNICEF của Tây Ban Nha và Hiệp hội hành tinh, tổ chức Brahma và các chuyên gia giáo dục UNICEF (New York) tham gia. Thuâ ̣t ngƣ̃ KNS đƣơ ̣c ngƣời Viê ṭ Nam biế t đế n bắ t đầ u tƣ̀ chƣơng triǹ h của UNICEF năm 1996 “GD KNS để bảo vê ̣ sƣ́c khỏe và phòng chố ng HIV/AIDS cho thanh thiế u niên trong và ngoài nhà trƣờng”.
Quan niê ̣m về KNS đƣơ ̣c giới thiê ̣u trong chƣơng triǹ h này chỉ bao gồ m nhƣ̃ng KN cố t lõi nhƣ: KN tƣ̣ nhâ ̣n thƣ́c, KN giao tiế p, KN xác đinh ̣ giá tri ,̣ KN ra quyế t đinh. ̣ nhằ m vào nhƣ̃ng chủ đề giáo du ̣c sƣ́c khỏe do các chuyên gia Ú c tâ ̣p huấ n. Tham gia chƣơng trình này đầ u tiên có ngành Giáo du ̣c và Hô ̣i Chƣ̃ thâ ̣p đỏ Từ năm 1997 đến năm 2002, ở Lào ban đầu KNS chủ yếu đƣợc nghiên cứu trong lĩnh vực có liên quan đến giáo dục phòng chống HIV /AIDS đã đƣợc lồng ghép vào các chƣơng trình giáo du ̣c chính quy, không chính quy và các trƣờng Sƣ pha ̣m đào ta ̣o GV. Về sau KNS đƣơ ̣c mở rô ̣ng ra các liñ h vƣ̣c khác nhƣ: Giáo dục dân số, giáo dục sức khỏe sinh sản , giáo dục sức khỏe và vê ̣ sinh cá nhân , giáo dục môi trƣờng .Nhƣ̃ng KN cơ bản đƣơ ̣c giáo du ̣c là : KN giao tiếp có hiệu quả ; KN giải quyế t vấ n đề ; KN tƣ duy sáng ta ̣o , tự phê 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com phán; KN ra quyế t đinh ̣ ; KN tƣ̣ nhâ ̣n thƣ́c , đă ̣t mu ̣c tiêu ; KN đƣơng đầ u với xúc cảm, stress; KN xác đinh ̣ giá tri.
̣ Những kinh nghiê ̣m và bài ho ̣c rút ra tƣ̀ cá c hoa ̣t động GD KNS ở Lào là cầ n phải biên soa ̣n và in ấ n nhiề u tài liê ̣u hƣớng dẫn giảng da ̣y và đào ta ̣o GV , cán bộ quản lý nhà trƣờng để mở rộng việc học tập và giảng dạy KNS ở nhà trƣờng. Tháng 12 năm 2003 tại Bali – Indonesia đã diễn ra hô ̣i thảo về GD KNS trong giáo du ̣c không chin ́ h quy với sƣ̣ tham gia của 15 nƣớc vùng Châu Á – Thái Bình Dƣơng. Qua báo cáo của các nƣớc cho thấ y có nhiề u điể m chung nhƣng cũng có nhƣ̃ng nét riêng trong quan niê ̣m về GD KNS của các nƣớc. Hô ̣i thảo Bali đã xác đinh ̣ mu ̣c tiêu của GD KNS trong giáo du ̣c không chính quy của các nƣớc Châu Á – Thái Bình Dƣơng là nhằm nâng cao tiềm năng của con ngƣời để có hành vi thić h ƣ́ng và tích cực nhằm đáp ứng nhu cầ u, sƣ̣ thay đổ i , các tình huống của cuộc sống hàng ngày, đồ ng thời ta ̣o ra sƣ̣ thay đổ i và nâng cao chấ t lƣơ ̣ng cuô ̣c số ng.
Hô ̣i thảo Bali đã đƣa ra yêu cầ u khi thiế t kế chƣơng triǹ h GD K NS phải đảm bảo 3 thành tố. - KN cơ bản: Đo ̣c, viế t, ghi chép, báo cáo. - KN chung: Tƣ duy phê phán , tƣ duy sáng ta ̣o , ra quyế t đinh, ̣ giải quyết vấn đề. - KN cu ̣ thể : Tạo thu nhập, tạo bình đẳng giới, bảo vệ sức khỏe.
Tác giả Nguyễn Thị Oanh đã xuất bản cuốn “ KNS cho tuổ i vi ̣ thành niên” (năm 2005). Cuố n sách đã đề câ ̣p đế n nhƣ̃ng KN tâm lý xã hô ̣i cơ bản và tuổi vị thành niên (Số ng có mu ̣c đích , các mối quan hệ và giao tiếp , làm chủ cảm xúc và quản lý stress.) Bô ̣ Giáo du ̣c &Đào ta ̣o phố i hơ ̣p với ngành Công an và Ủy ban An toàn giao thông Quố c gia đƣa chƣơng trình giảng da ̣y thí điể m và tổ chƣ́c nhiề u cuô ̣c thi tim ̀ hiể u Luâ ̣t An toàn giao thông cho t rẻ em các trƣờng từ mẫu giáo 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đến THPT để trang bị cho các em những kiến thức ban đầu về Luật an toàn giao thông. Đề tài cấ p Bô ̣ “ Giáo dục một số KNS cho học sinh THPT ” Mã số B. 2005 - 75 - 126 do bà Nguyễn Thanh Biǹ h c hủ nhiệm đề tài và các cộng sự trƣờng Đa ̣i ho ̣c Sƣ pha ̣m Hà Nô ̣i bắ t đầ u triể n khai nghiên cƣ́u tƣ̀ năm 2005 - 2006.
Đề tài đã tiế n hành điề u tra nhu cầ u của ho ̣c sinh THPT về nhƣ̃ng KNS cầ n cho lƣ́a tuổ i của các em , xây dƣ̣ng cơ sở khoa ho ̣c cho viê ̣c xác đinh ̣ chƣơng trin ̀ h GD KNS cho đố i tƣơ ̣ng này và tiế n hành thƣ̉ nghiê ̣m mô ̣t số chủ đề. Nghiên cƣ́u “GD KNS ở Viê ̣t Nam” - Trƣởng nhóm là bà Nguyễn Thanh Bình, nghiên cƣ́u tâ ̣p trung tim ̀ hiể u quá trì nh nhâ ̣n thƣ́c về KNS và tổ ng quan của các chủ trƣơng , chính sách , điề u luâ ̣t phản ánh yêu cầ u tiế p câ ̣n KNS trong giáo du ̣c và GD KNS ở Viê ̣t Nam tƣ̀ trẻ Mầ m non đế n ngƣời lớn thông qua giáo du ̣c chin ́ h quy và giáo du ̣c thƣờng xuyên. UNICEF đã hỗ trợ XD tài liệu GD KNS cho HS tiểu học miền núi bao gồm những nội dung bổ trợ nhƣ giáo dục KN an toàn giúp các em biết phòng tránh hoặc xử lý những tai nạn về sông nƣớc, điện giật, sét đánh. giáo dục trẻ em gái ở miền núi với các KN tự nhận biết mình thuộc giới nào, giữ vẻ đẹp con gái, biết về tuổi dậy thì.
Bài viết của tác giả Nguyễn Quang Uẩn bàn về: “Khái niệm KNS xét dưới góc độ tâm lý học” (năm 2008). Tác giả đã đƣa ra khái niệm “KNS là một tổ hợp phức tạp của một hệ thống các KN nói lên năng lực sống của con người, giúp con người thực hiện công việc và quan hệ với bản thân, với xã hội có kết quả trong những điều kiện xác định của cuộc sống” và cách phân loại KNS bao gồm: nhóm KNS hƣớng vào bản thân, nhóm KNS hƣớng vào các quan hệ, nhóm KNS hƣớng vào công việc. Tác giả Nguyễn Thị Oanh đã xuất bản cuốn: “10 cách thức rèn KNS cho trẻ vị thành niên” (năm 2008). Cuốn sách đã nêu lên một số vấn đề chung về KNS và 10 cách thức rèn KNS cho lứa tuổi vị thành niên.
7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đề tài cấp Bộ: “Thực trạng biểu hiện của một số xúc cảm và KN đương đầu với cảm xúc tiêu cực ở thiếu niên” do Đào Thị Oanh và Vũ Thị Lệ Thuỷ thực hiện năm 2008. Kết quả nghiên cứu cho thấy, hiện tƣợng bạo lực học đƣờng, hành vi xâm kích, gây rối trật tự xã hội của thanh thiếu niên gia tăng do nhiều nguyên nhân, nhƣng chủ yếu là do trẻ thiếu khả năng chế ngự các cảm xúc của bản thân, chƣa biết đƣơng đầu một cách hiệu quả với các cảm xúc tiêu cực và chƣa hình thành một phong cách đƣơng đầu nhất định với cảm xúc tiêu cực. Tác giả Nguyễn Thanh Bình đã xuất bản cuốn “Giáo trình chuyên đề GD KNS” (năm 2009). Cuốn sách đã nêu lên một số vấn đề chung về KNS và GD KNS và một số chủ đề GD KNS cốt lõi cho HS THPT.
Tác giả Huỳnh Văn Sơn đã viết cuốn “Nhập môn KN sống” (năm 2009). Tác giả đã chỉ ra khái niệm KN sống , bao gồm 24 KN: KN tự đánh giá ; KN xác lập mục đích sống; KN phán đoán cảm xúc của ngƣời khác; KN kiềm chế cảm xúc. Và cuố n : “Bạn trẻ và kỹ năng sống ” (năm 2009). Nô ̣i dung cuố n sách bàn đến vấn đề hành trang cần có của thanh niên hiện đại đó là KNS.
Tác giả đƣa ra những KNS cần thiết cho thanh niên là tự đánh giá mình , KN tƣ duy sáng ta ̣o, KN tác đô ̣ng đế n tâm lý của ngƣời khác, KN hơ ̣p tác, lắ ng nghe, KN biế t chấ p nhâ ̣n ngƣời khác Luận án tiến sỹ Giáo dục học của Phan Thanh Vân: “GD KNS cho HS THPT thông qua hoạt động giáo dục NGLL” (năm 2010). Luận án đã xác định các KN sống để hình thành cho HS THPT thông qua hoạt động giáo dục NGLL là các KN cơ bản nhƣ: KN giao tiếp; Xác định giá trị; KN đƣơng đầu với cảm xúc, căng thẳng; KN giải quyết mâu thuẫn một cách tích cực. Kết quả của việc hình thành những KN này là giáo dục cho các em có cách sống tích cực trong xã hội hiện đại, là XD hoặc thay đổi hành vi ở các em theo hƣớng tích cực phù hợp mục tiêu phát triển toàn diện nhân cách ngƣời học, dựa trên cơ sở giúp HS có tri thức, giá trị, thái độ và KN phù hợp. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.